Adhikarana marmaviBAgaSArIro~adhyAyaH (2) · Śloka 2
అథాతో మర్మవిభాగం శారీరం వ్యాఖ్యాస్యామః| ఇతి హ స్మాహురాత్రేయాదయో మహర్షయః| గద్యసూత్రే||2||
अथातो मर्मविभागं शारीरं व्याख्यास्यामः| इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः| गद्यसूत्रे||२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana marmaNAM saMKyA (1) · Śloka 1
సుఖగ్రహణాద్యర్థం చ పూర్వం మర్మణాం సంఖ్యాం బక్తుమాహ సప్తోత్తరం మర్మశతం| |1|
सुखग्रहणाद्यर्थं च पूर्वं मर्मणां सङ्ख्यां बक्तुमाह सप्तोत्तरं मर्मशतम्| |१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana teShAM sthAnAni (1-2) · Śloka 2
తేషామేకాదశాదిశేత్| పృథక్సక్థ్నోస్తథా బాహ్వోస్త్రీణి కోష్ఠే నవోరసి||1|| పృష్ఠే చతుర్దశోర్ధ్వం తు జత్రోస్త్రింశచ్చ సప్త చ| |2|
तेषामेकादशादिशेत्| पृथक्सक्थ्नोस्तथा बाह्वोस्त्रीणि कोष्ठे नवोरसि||१|| पृष्ठे चतुर्दशोर्ध्वं तु जत्रोस्त्रिंशच्च सप्त च| |२|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana talahRunmarmaNaH sthAnaM karma ca (2-3) · Śloka 3
ఇదానీమేషాం మర్మణామాపాదతలాన్మస్తకం యావద్విశిష్టదేశసమాశ్రయేణ విశిష్టసంజ్ఞాంతరాణి విశిష్టకర్మాణి మర్మాణి దర్శయితుమాహ | మధ్యే పాదతలస్యాహురభితో మధ్యమాంగులిం||2|| తలహృన్నామ రుజయా తత్ర విద్ధస్య పంచతా| |3|
इदानीमेषां मर्मणामापादतलान्मस्तकं यावद्विशिष्टदेशसमाश्रयेण विशिष्टसंज्ञान्तराणि विशिष्टकर्माणि मर्माणि दर्शयितुमाह | मध्ये पादतलस्याहुरभितो मध्यमाङ्गुलिम्||२|| तलहृन्नाम रुजया तत्र विद्धस्य पञ्चता| |३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kShiprasya sthAnaM karma ca (3) · Śloka 3
| అంగుష్ఠాంగులిమధ్యస్థం క్షిప్రమాక్షేపమారణం||3||
| अङ्गुष्ठाङ्गुलिमध्यस्थं क्षिप्रमाक्षेपमारणम्||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kUrcasya sthAnaM karma ca (4) · Śloka 4
తస్యోర్ధ్వం ద్వ్యంగులే కూర్చః పాదభ్రమణకంపకృత్| |4|
तस्योर्ध्वं द्व्यङ्गुले कूर्चः पादभ्रमणकम्पकृत्| |४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kUrchaSirasaH sthAnaM karma ca (4) · Śloka 4
| గుల్ఫసంధేరధః కూర్చశిరఃశోఫరుజాకరం||4||
| गुल्फसन्धेरधः कूर्चशिरःशोफरुजाकरम्||४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana gulPasya sthAnaM karma ca (5) · Śloka 5
జంఘాచరణయోః సంధౌ గుల్ఫో రుక్స్తంభమాంద్యకృత్| |5|
जङ्घाचरणयोः सन्धौ गुल्फो रुक्स्तम्भमान्द्यकृत्| |५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana indrabasteH sthAnaM karma ca (5) · Śloka 5
| జంఘాంతరే త్వింద్రబస్తిర్మారయత్యసృజః క్షయాత్||5||
| जङ्घान्तरे त्विन्द्रबस्तिर्मारयत्यसृजः क्षयात्||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana jAnunaH sthAnaM karma ca (6) · Śloka 6
జఙ్హ్ఘోర్వోః సంగమే జాను ఖంజతా తత్ర జీవతః| |6|
जङ्ह्घोर्वोः सङ्गमे जानु खञ्जता तत्र जीवतः| |६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana ANImarmaNaH sthAnaM karma ca (6) · Śloka 6
| జానునస్త్ర్యంగులాదూర్ధ్వమాణ్యూస్తంభశోఫకృత్||6||
| जानुनस्त्र्यङ्गुलादूर्ध्वमाण्यूस्तम्भशोफकृत्||६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana urvImarmaNaH sthAnaM karma ca (7) · Śloka 7
ఉర్వ్యూరుమధ్యే తద్వేధాత్సక్థిశోషోఽస్రసంక్షయాత్| |7|
उर्व्यूरुमध्ये तद्वेधात्सक्थिशोषोऽस्रसङ्क्षयात्| |७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana lohitAkShasya sthAnaM karma ca (7) · Śloka 7
| ఊరుమూలే లోహితాక్షం హంతి పక్షమసృక్క్షయాత్||7||
| ऊरुमूले लोहिताक्षं हन्ति पक्षमसृक्क्षयात्||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana viTapasya sthAnaM karma ca (8) · Śloka 8
ముష్కవంక్షణయోర్మధ్యే విటపం షంఢతాకరం| |8|
मुष्कवङ्क्षणयोर्मध्ये विटपं षण्ढताकरम्| |८|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana iti sakthnoH pratyekamekAdaSa marmANi ,tathA bAhvoH pratyekamekAdaSa ,atra maNibandha kUrparakakShAdhRu~gmarmaNAM sthAnaM karma , (8-9) · Śloka 9
| ఇతి సక్థ్నోస్తథా బాహ్ణోర్మణిబంధోఽత్ర గుల్ఫవత్||8|| కూర్పరం జానువత్కౌణ్యం తయోర్విటపవత్పునః| కక్షాక్షమధ్యే కక్షాధృక్ కుణిత్వం తత్ర జాయతే||9||
| इति सक्थ्नोस्तथा बाह्णोर्मणिबन्धोऽत्र गुल्फवत्||८|| कूर्परं जानुवत्कौण्यं तयोर्विटपवत्पुनः| कक्षाक्षमध्ये कक्षाधृक् कुणित्वं तत्र जायते||९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana gudamarmaNaH sthAnaM karma ca (10) · Śloka 10
ఇతి శాఖాసు మర్మాణి చతుశ్చత్వారింశదుక్త్వా, అంతరాధౌ కథయతి స్థూలాంత్రబద్ధః సద్యోఘ్నో విడ్వాతవమనో గుదః| |10|
इति शाखासु मर्माणि चतुश्चत्वारिंशदुक्त्वा, अन्तराधौ कथयति स्थूलान्त्रबद्धः सद्योघ्नो विड्वातवमनो गुदः| |१०|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana bastimarmaNaH sthAnaM karma ca (10-12) · Śloka 12
అధునా బస్త్యాఖ్యమాహ | మూత్రాశయో ధనుర్వక్రో బస్తిరల్పాస్రమాంసగః||10|| ఏకాధోవదనో మధ్యే కట్యాః సద్యో నిహంత్యసూన్| ఋతేఽశ్మరీవ్రణాద్విద్ధస్తత్రాప్యుభయతశ్చ సః||11|| మూత్రస్నావ్యేకతో భిన్నే వ్రణో రోహేచ్చ యత్నతః| |12|
अधुना बस्त्याख्यमाह | मूत्राशयो धनुर्वक्रो बस्तिरल्पास्रमांसगः||१०|| एकाधोवदनो मध्ये कट्याः सद्यो निहन्त्यसून्| ऋतेऽश्मरीव्रणाद्विद्धस्तत्राप्युभयतश्च सः||११|| मूत्रस्नाव्येकतो भिन्ने व्रणो रोहेच्च यत्नतः| |१२|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana nABimarmaNaH sthAnaM karma ca (12-13) · Śloka 13
| దేహామపక్వస్థానానాం మధ్యే సర్వసిరాశ్రయః||12|| నాభిః సోఽపి హి సద్యోఘ్నో| |13|
| देहामपक्वस्थानानां मध्ये सर्वसिराश्रयः||१२|| नाभिः सोऽपि हि सद्योघ्नो| |१३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana hRudayamarmaNaH sthAnaM karma ca (13) · Śloka 13
ద్వారమామాశ్యస్య చ| సత్వాదిధామ హృదయం స్తనోరః కోష్ఠమధ్యగం||13||
द्वारमामाश्यस्य च| सत्वादिधाम हृदयम् स्तनोरः कोष्ठमध्यगम्||१३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana stanarohitasya sthAnaM karma ca,stanamUlasya sthAnaM karma ca (14) · Śloka 14
స్తనరోహితమూలాఖ్యే ద్వ్యంగులే స్తనయోర్వదేత్| ఊర్ధ్వాధోఽస్రకఫాపూర్ణకోష్ఠో నశ్యేత్తయోఃక్రమాత్||14||
स्तनरोहितमूलाख्ये द्व्यङ्गुले स्तनयोर्वदेत्| ऊर्ध्वाधोऽस्रकफापूर्णकोष्ठो नश्येत्तयोःक्रमात्||१४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana apastamBamarmaNoH sthAnaM karma ca (15) · Śloka 15
అపస్తంభావురఃపార్శ్వే నాడ్యావనిలవాహినీ| రక్తేన పూర్ణకోష్ఠోఽత్ర శ్వాసాత్కాసాచ్చ నశ్యతి||15||
अपस्तम्भावुरःपार्श्वे नाड्यावनिलवाहिनी| रक्तेन पूर्णकोष्ठोऽत्र श्वासात्कासाच्च नश्यति||१५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana apalApamarmaNoH sthAnaM karma ca (16-17) · Śloka 17
పృష్ఠవంశోరసోర్మధ్యే తయోరేవ చ పార్శ్వయోః| అధోంఽసకూటయోర్విద్యాదపాలాపాఖ్యమర్మణీ||16|| తయోః కోష్ఠేఽసృజా పూర్ణే నశ్యేద్యాతేన పూయతాం| |17|
पृष्ठवंशोरसोर्मध्ये तयोरेव च पार्श्वयोः| अधोंऽसकूटयोर्विद्यादपालापाख्यमर्मणी||१६|| तयोः कोष्ठेऽसृजा पूर्णे नश्येद्यातेन पूयताम्| |१७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kaTIkataruNayoHsthAnaM karma ca (17-18) · Śloka 18
ఇదానీం పృష్ఠే వక్తి | పార్శ్వయోః పృష్ఠవంశస్య శ్రోణీకర్ణౌ ప్రతి స్థితే||17|| వంశాశ్రితే స్ఫిజోరూర్ధ్వం కటీకతరుణో స్మృతే| తత్ర రక్తక్షయాత్పాండుర్హీనరూపో వినశ్యతి||18||
इदानीं पृष्ठे वक्ति | पार्श्वयोः पृष्ठवंशस्य श्रोणीकर्णौ प्रति स्थिते||१७|| वंशाश्रिते स्फिजोरूर्ध्वं कटीकतरुणो स्मृते| तत्र रक्तक्षयात्पाण्डुर्हीनरूपो विनश्यति||१८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kukundarayoH sthAnaM karma ca (19-20) · Śloka 20
పృష్ఠవంశం హ్యుభయతో యౌ సంధీ కటీపార్శ్వయోః| జఘనస్య బహిర్భాగే మర్మణీ తౌ కుకుందరౌ||19|| చేష్టాహానిరఘఃకాయే స్పర్శాజ్ఞానం చ తద్వ్యధాత్| |20|
पृष्ठवंशं ह्युभयतो यौ सन्धी कटीपार्श्वयोः| जघनस्य बहिर्भागे मर्मणी तौ कुकुन्दरौ||१९|| चेष्टाहानिरघःकाये स्पर्शाज्ञानं च तद्व्यधात्| |२०|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana nitambamarmaNoH sthAnaM karma ca (20-21) · Śloka 21
| పార్శ్వాంతరనిబద్ధౌ యావుపరి శ్రోణికర్ణయోః||20|| ఆశయచ్చాదనౌ తౌ తు నితంబౌ తరుణాస్థిగౌ| అధఃశరీరే శోఫోఽత్ర దౌర్బల్యం మరణం తతః||21||
| पार्श्वान्तरनिबद्धौ यावुपरि श्रोणिकर्णयोः||२०|| आशयच्चादनौ तौ तु नितम्बौ तरुणास्थिगौ| अधःशरीरे शोफोऽत्र दौर्बल्यं मरणं ततः||२१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pArSvasandhimarmaNoH sthAnaM karma ca (22-23) · Śloka 23
పార్శ్వాంతరనిబద్ధౌ చ మధ్యే జఘనపార్శ్వయోః| తిర్యగూర్ధ్వం చ నిర్దిష్టౌ పార్శ్వసంధీ తయోర్యధాత్||22|| రక్తపూరితకోష్ఠస్య శరీరాంతరసంభవః| |23|
पार्श्वान्तरनिबद्धौ च मध्ये जघनपार्श्वयोः| तिर्यगूर्ध्वं च निर्दिष्टौ पार्श्वसन्धी तयोर्यधात्||२२|| रक्तपूरितकोष्ठस्य शरीरान्तरसम्भवः| |२३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana bRuhatImarmaNoH sthAnaM karma ca (23-24) · Śloka 24
| స్తనమూలార్జవే భాగే పృష్ఠవంశాశ్రయే సిరే||23|| బృహత్యౌ, తత్ర విద్ధస్య మరణం రక్తసంక్షయాత్| |24|
| स्तनमूलार्जवे भागे पृष्ठवंशाश्रये सिरे||२३|| बृहत्यौ, तत्र विद्धस्य मरणं रक्तसङ्क्षयात्| |२४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana aMsaPalakamarmaNoH sthAnaM karma ca (24-25) · Śloka 25
| బాహుమూలాభిసంబద్ధే పృష్ఠవంశస్య పార్శ్వయోః||24|| అంసయోః ఫలకే బాహుస్వాపశౌషౌ తయోర్వ్యధాత్| |25|
| बाहुमूलाभिसम्बद्धे पृष्ठवंशस्य पार्श्वयोः||२४|| अंसयोः फलके बाहुस्वापशौषौ तयोर्व्यधात्| |२५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana aMsamarmaNoH sthAnaM karma ca (25-26) · Śloka 26
| గ్రీవాముభయతః స్నావ్నీ గ్రీవాబాహుశిరోంతరే||25|| స్కంధాంసపీఠసంబంధావంసౌ బాహుక్రియాహరౌ| |26|
| ग्रीवामुभयतः स्नाव्नी ग्रीवाबाहुशिरोन्तरे||२५|| स्कन्धांसपीठसम्बन्धावंसौ बाहुक्रियाहरौ| |२६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana nIlAmarmaNoH sthAnaM karma ca,manyAmarmaNoH sthAnaM karma ca (26-27) · Śloka 27
| కంఠనాడీముభయతః సిరా హనుసమాశ్రితాః||26|| చతస్రస్తాసు నీలే ద్వే మన్యే ద్వే మర్మణీ స్మృతే| స్వరప్రణాశవకృత్యం రసాజ్ఞానం చ తద్వ్యధే||27||
| कण्ठनाडीमुभयतः सिरा हनुसमाश्रिताः||२६|| चतस्रस्तासु नीले द्वे मन्ये द्वे मर्मणी स्मृते| स्वरप्रणाशवकृत्यं रसाज्ञानं च तद्व्यधे||२७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mAtRukAmarmaNAM sthAnaM karma ca (28) · Śloka 28
కంఠనాడీముభయతో జిహ్వానాసాగతాః సిరాః| పృథక్ చతస్రస్తాః సద్యో ఘ్నంత్యసూన్మాతృకాహ్వయాః||28||
कण्ठनाडीमुभयतो जिह्वानासागताः सिराः| पृथक् चतस्रस्ताः सद्यो घ्नन्त्यसून्मातृकाह्वयाः||२८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kRukATikAmarmaNoH sthAnaM karma ca (29) · Śloka 29
కృకాటికే శిరోగ్రీవాసంధౌ, తత్ర చలం శిరః| |29|
कृकाटिके शिरोग्रीवासन्धौ, तत्र चलं शिरः| |२९|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vidhuramarmaNoH sthAnaM karma ca (29) · Śloka 29
| అధస్తాత్కర్ణయోర్నిమ్నే విధురే శ్రుతిహారిణీ||29||
| अधस्तात्कर्णयोर्निम्ने विधुरे श्रुतिहारिणी||२९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana PaNamarmaNoH sthAnaM karma ca (30) · Śloka 30
ఫణావుభయతో ఘ్రాణమార్గం శ్రోత్రపథానుగౌ| అంతర్గలస్థితౌ వేధాద్గంధవిజ్ఞానహారిణౌ||30||
फणावुभयतो घ्राणमार्गं श्रोत्रपथानुगौ| अन्तर्गलस्थितौ वेधाद्गन्धविज्ञानहारिणौ||३०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana apA~ggamarmaNoH sthAnaM karma ca (31) · Śloka 31
నేత్రయోర్బాహ్యతోఽపాంగౌ భ్రువోః పుచ్ఛాంతయోరధః| తథోపరి భ్రువోర్నిమ్నావావర్తావాంధ్యమేషు తు||31||
नेत्रयोर्बाह्यतोऽपाङ्गौ भ्रुवोः पुच्छान्तयोरधः| तथोपरि भ्रुवोर्निम्नावावर्तावान्ध्यमेषु तु||३१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana Sa~gKamarmaNoH sthAnaM karma ca (32) · Śloka 32
అనుకర్ణం లలాటాంతే శంఖౌ సద్యోవినాశనౌ| |32|
अनुकर्णं ललाटान्ते शङ्खौ सद्योविनाशनौ| |३२|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana utkShepamarmaNoH sthAnaM karma ca ,sthapanImarmaNaH sthAnaM karma ca (32-33) · Śloka 33
| కేశాంతే శంఖయోరూర్ధ్వముత్క్షేపౌ, స్థపనీ పునః||32|| భ్రువోర్మధ్యే, త్రయేఽప్యత్ర శల్యే జీవేదనుద్ధృతే| స్వయం వా పతితే పాకాత్సద్యో నశ్యతి తూద్ధృతే||33||
| केशान्ते शङ्खयोरूर्ध्वमुत्क्षेपौ, स्थपनी पुनः||३२|| भ्रुवोर्मध्ये, त्रयेऽप्यत्र शल्ये जीवेदनुद्धृते| स्वयं वा पतिते पाकात्सद्यो नश्यति तूद्धृते||३३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana SRu~ggATakamarmaNAM sthAnaM karma ca (34-35) · Śloka 35
జిహ్వాక్షినాసికాశ్రోత్రఖచతుష్టయసంగమే| తాలున్యాస్యాని చత్వారి స్రోతసాం, తేషు మర్మసు||34|| విద్ధః శౄంగాటకాఖ్యేషు సద్యస్త్యజతి జీవితం| |35|
जिह्वाक्षिनासिकाश्रोत्रखचतुष्टयसङ्गमे| तालुन्यास्यानि चत्वारि स्रोतसां, तेषु मर्मसु||३४|| विद्धः शॄङ्गाटकाख्येषु सद्यस्त्यजति जीवितम्| |३५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sImantamarmaNAM sthAnaM karma ca (35-36) · Śloka 36
| కపాలే సంధయః పంచ సీమంతాస్తిర్యగూర్ధ్వగాః||35|| భ్రమోన్మాదమనోనాశైస్తేషు విద్ధేషు నశ్యతి| |36|
| कपाले सन्धयः पञ्च सीमन्तास्तिर्यगूर्ध्वगाः||३५|| भ्रमोन्मादमनोनाशैस्तेषु विद्धेषु नश्यति| |३६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana AdhipamarmaNAM sthAnaM karma ca (36-37) · Śloka 37
| ఆంతరో మస్తకస్యోర్ధ్వం సిరాసంధిసమాగమః||36|| రోమావర్తోఽధిపో నామ మర్మ సద్యో హరత్యసూన్| |37|
| आन्तरो मस्तकस्योर्ध्वं सिरासन्धिसमागमः||३६|| रोमावर्तोऽधिपो नाम मर्म सद्यो हरत्यसून्| |३७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sAmAnyaM marmalakShaNam (37) · Śloka 37
ఇతి సప్తోత్తరస్య మర్మశతస్య లక్షణాన్యుక్త్వా, సామాన్యేన యన్మర్మలక్షణం తదాఖ్యాతుమాహ | విషమం స్పందనం యత్ర పీడితే రుక్ చ మర్మ తత్||37||
इति सप्तोत्तरस्य मर्मशतस्य लक्षणान्युक्त्वा, सामान्येन यन्मर्मलक्षणं तदाख्यातुमाह | विषमं स्पन्दनं यत्र पीडिते रुक् च मर्म तत्||३७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mAMsadInAM ShaNNAM samAgamo marma (38) · Śloka 38
మాంసాస్థిస్నాయుధమనీసిరాసంధిసమాగమః| స్యాన్మర్మేతి చ తేనాత్ర సుతరాం జీవితం స్థితం||38||
मांसास्थिस्नायुधमनीसिरासन्धिसमागमः| स्यान्मर्मेति च तेनात्र सुतरां जीवितं स्थितम्||३८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana evaM marmakalpanA ShoDhA,ekaiva vA marmakalpanA (39) · Śloka 39
బాహుల్యేన తు నిర్దేశః షోఢైవం మర్మకల్పనా| ప్రాణాయతనసామాన్యదైక్యం వా మర్మణాం మతం||39||
बाहुल्येन तु निर्देशः षोढैवं मर्मकल्पना| प्राणायतनसामान्यदैक्यं वा मर्मणां मतम्||३९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mAMsAdInAM marmaNAM saMKyayA~aBidhAnam ,mAMsajAni daSamarmANi asthnyaShTau (40) · Śloka 40
మాంసాదీనాం సంధ్యంతానాం యథాస్వం ప్రతినియతని మర్మాణి సంఖ్యయాఽభిధాతుమాహ మాంసజాని దశేంద్రాఖ్యతలహృత్స్తనరోహితాః| |40|
मांसादीनां सन्ध्यन्तानां यथास्वं प्रतिनियतनि मर्माणि सङ्ख्ययाऽभिधातुमाह मांसजानि दशेन्द्राख्यतलहृत्स्तनरोहिताः| |४०|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mAMsajAni daSamarmANi asthnyaShTau (40-41) · Śloka 41
| శంఖౌ కటీకతరుణే నితంబావంసయోః ఫలే||40|| అస్థ్న్యష్టౌ| |41|
| शङ्खौ कटीकतरुणे नितम्बावंसयोः फले||४०|| अस्थ्न्यष्टौ| |४१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana snAvamarmANi trayoviMSatiH (41) · Śloka 41
స్నావమర్మాణి త్రయోవింశతిరాణయః| కూర్చకూర్చశిరోఽపాంగక్షిప్రోత్క్షేపాంసబస్తయః||41||
स्नावमर्माणि त्रयोविंशतिराणयः| कूर्चकूर्चशिरोऽपाङ्गक्षिप्रोत्क्षेपांसबस्तयः||४१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana dhamanyASritAni nava (42) · Śloka 42
గుదాపస్తంభవిధురశృంగాటాని నవాదిశేత్| మర్మాణి ధమనీస్థాని|42|
गुदापस्तम्भविधुरशृङ्गाटानि नवादिशेत्| मर्माणि धमनीस्थानि|४२|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sirASritAni saptatriMSat (42-44) · Śloka 44
| సప్తత్రింశత్సిరాశ్రయాః||42|| బృహత్యౌ మాతృకా నీలే మన్యే కక్షాధరౌ ఫణౌ| విటపే హృదయం నాభిః పార్శ్వసంధీ స్తనాధరే||43|| అపాలాపౌ స్థపన్యుర్వ్యశ్చతస్రో లోహితాని చ| |44|
| सप्तत्रिंशत्सिराश्रयाः||४२|| बृहत्यौ मातृका नीले मन्ये कक्षाधरौ फणौ| विटपे हृदयं नाभिः पार्श्वसन्धी स्तनाधरे||४३|| अपालापौ स्थपन्युर्व्यश्चतस्रो लोहितानि च| |४४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sandhimarmANi viMSati (44-45) · Śloka 45
| సంధౌ వింశతిరావర్తౌ మణిబంధౌ కుకుందరౌ||44|| సీమంతాః కూర్పరౌ గుల్ఫౌ కృకాట్యౌ జానునీ పతిః| |45|
| सन्धौ विंशतिरावर्तौ मणिबन्धौ कुकुन्दरौ||४४|| सीमन्ताः कूर्परौ गुल्फौ कृकाट्यौ जानुनी पतिः| |४५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana gudakakShAdharAdau anyeShAM matam (45-46) · Śloka 46
| మాంసమర్మ గుదోఽన్యేషాం,స్నావ్ని కక్షాధరౌ తథా||45|| విటపౌ విధురాఖ్యే చ, శృంగాటాని సిరాసు తు| అపస్తంభావపాంగౌ చ, ధమనీస్థం న తైః స్మృతం||46||
| मांसमर्म गुदोऽन्येषां,स्नाव्नि कक्षाधरौ तथा||४५|| विटपौ विधुराख्ये च, शृङ्गाटानि सिरासु तु| अपस्तम्भावपाङ्गौ च, धमनीस्थं न तैः स्मृतम्||४६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mAMsAdijAnAM marmaNAM vyadhalakShaNam, mAMsaje marmaNi viddhe lakShaNAni (47) · Śloka 47
ఇదానీం మాంసాదిజానాం మర్మణాం వ్యధలక్షణమాహ విద్ధేఽజస్రమసృక్స్రావో మాంసధావనవత్తనుః| పాండుత్వమింద్రియాజ్ఞానం మరణం చాశు మాంసజే||47||
इदानीं मांसादिजानां मर्मणां व्यधलक्षणमाह विद्धेऽजस्रमसृक्स्रावो मांसधावनवत्तनुः| पाण्डुत्वमिन्द्रियाज्ञानं मरणं चाशु मांसजे||४७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana asthimarmaNi viddhe lakShaNAni (48) · Śloka 48
మజ్జాన్వితోఽచ్ఛో విచ్ఛిన్నః స్రావో రుక్ చాస్థిమర్మణీ| |48|
मज्जान्वितोऽच्छो विच्छिन्नः स्रावो रुक् चास्थिमर्मणी| |४८|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana snAvaje marmaNi viddhe lakShaNAni (48-49) · Śloka 49
| ఆయామాక్షేపకస్తంభాః స్నావజేఽభ్యధికం రుజా||48|| యానస్థానాసనాశక్తిర్వైకల్యమథవాఽంతకః| |49|
| आयामाक्षेपकस्तम्भाः स्नावजेऽभ्यधिकं रुजा||४८|| यानस्थानासनाशक्तिर्वैकल्यमथवाऽन्तकः| |४९|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana dhamanIsthe viddhe lakShaNAni (49) · Śloka 49
| రక్తం సశబ్దఫేనోష్ణం ధమనీస్థే విచేతసః||49||
| रक्तं सशब्दफेनोष्णं धमनीस्थे विचेतसः||४९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sirAmarmavyadhe lakShaNAni (50) · Śloka 50
సిరామర్మవ్యధే సాంద్రమజస్రం బహ్వసృక్స్రవేత్| తత్క్షయాత్తృడ్భ్రమశ్వాసమోహహిధ్మాభిరంతకః||50||
सिरामर्मव्यधे सान्द्रमजस्रं बह्वसृक्स्रवेत्| तत्क्षयात्तृड्भ्रमश्वासमोहहिध्माभिरन्तकः||५०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sandhije viddhe lakShaNAni (51) · Śloka 51
వస్తు శూకైరివాకీర్ణం రూఢే చ కుణిఖంజతా| బలచేష్టాక్షయః శోషః పర్వశోఫశ్చ సంధిజే||51||
वस्तु शूकैरिवाकीर्णं रूढे च कुणिखञ्जता| बलचेष्टाक्षयः शोषः पर्वशोफश्च सन्धिजे||५१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sadyaH prANaharANyekonaviMSatirmarmANi (52-53) · Śloka 53
నాభిశంఖాధిపాపానహృచ్ఛృంగాటకబస్తయః| ఆష్టౌ చ మాతృకాః సద్యో నిఘ్నత్యేకాన్నవింశతిః||52|| సప్తాహః పరమస్తేషాం కాలః కాలస్య కర్షణే| |53|
नाभिशङ्खाधिपापानहृच्छृङ्गाटकबस्तयः| आष्टौ च मातृकाः सद्यो निघ्नत्येकान्नविंशतिः||५२|| सप्ताहः परमस्तेषां कालः कालस्य कर्षणे| |५३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kAlAntaraprANaharANi trayastriMSat (53-55) · Śloka 55
| త్రయస్త్రింశదపస్తంభతలహృత్పార్శ్వసంధయః||53|| కటీతరుణసీమంతస్తనమూలేంద్రబస్తయః| క్షిప్రాపాలాపబృహతీనితంబస్తనరోహితాః||54|| కాలాంతరప్రాణహరా మాసమాసార్ద్ధజీవితాః| |55|
| त्रयस्त्रिंशदपस्तम्भतलहृत्पार्श्वसन्धयः||५३|| कटीतरुणसीमन्तस्तनमूलेन्द्रबस्तयः| क्षिप्रापालापबृहतीनितम्बस्तनरोहिताः||५४|| कालान्तरप्राणहरा मासमासार्द्धजीविताः| |५५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana viSalyaghnAni trINi ,tatra hetuH (55-56) · Śloka 56
| ఉత్క్షేపౌ స్థపనీ త్రీణి విశల్యఘ్నాని, తత్ర హి||55|| వాయుర్మాంసవసామజ్జమస్తులుంగాని శోషయన్| శల్యాపాయే వినిర్గచ్ఛన్ శ్వాసాత్కాసాచ్చ హంత్యసూన్||56||
| उत्क्षेपौ स्थपनी त्रीणि विशल्यघ्नानि, तत्र हि||५५|| वायुर्मांसवसामज्जमस्तुलुङ्गानि शोषयन्| शल्यापाये विनिर्गच्छन् श्वासात्कासाच्च हन्त्यसून्||५६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vaikalyakarANi catuScatvAriMSat (57-59) · Śloka 59
ఫణావపాంగౌ విధురే నీలే మన్యే కృకాటికే| అంసాంసఫలకావర్తవిటపోర్వీకుకుందరాః||57|| సజానులోహితాక్షాణికక్షాధృక్కూర్చకూర్పరాః| వైకల్యమితి చత్వారి చత్వారింశచ్చ కుర్వతే||58|| హరంతి తాన్యపి ప్రాణాన్ కదాచిదభిఘాతతః| |59|
फणावपाङ्गौ विधुरे नीले मन्ये कृकाटिके| अंसांसफलकावर्तविटपोर्वीकुकुन्दराः||५७|| सजानुलोहिताक्षाणिकक्षाधृक्कूर्चकूर्पराः| वैकल्यमिति चत्वारि चत्वारिंशच्च कुर्वते||५८|| हरन्ति तान्यपि प्राणान् कदाचिदभिघाततः| |५९|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana rujAkarANyaShTau (59) · Śloka 59
| అష్టౌ కూర్చశిరోగుల్ఫమణిబంధా రుజాకరాః||59||
| अष्टौ कूर्चशिरोगुल्फमणिबन्धा रुजाकराः||५९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana marmaNAM pramANenABidhAnam ,a~ggulamAnAni dvAdaSamarmANi (60) · Śloka 60
తేషాం విటపకక్షాధృగుర్వ్యః కూర్చశిరాంసి చ| ద్వాదశాంగులమానాని|60|
तेषां विटपकक्षाधृगुर्व्यः कूर्चशिरांसि च| द्वादशाङ्गुलमानानि|६०|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana dvya~ggulAni ShaT marmANi (60-61) · Śloka 61
| ద్వ్యంగులే మణిబంధనే||60|| గుల్ఫౌ చ స్తనమూలే చ| |61|
| द्व्यङ्गुले मणिबन्धने||६०|| गुल्फौ च स्तनमूले च| |६१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana trya~ggulAni catvAri marmANi (61) · Śloka 61
త్ర్యంగులం జానుకూర్పరం| |61|
त्र्यङ्गुलं जानुकूर्परम्| |६१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana hastatalamAnAnyekonatriMSat (61-62) · Śloka 62
| అపానబస్తిహృన్నాభినీలాః సీమంతమాతృకాః||61|| కూర్చశృంగాటమన్యాశ్చ త్రింశదేకేన వర్జితాః| ఆత్మపాణితలోన్మానాః|62|
| अपानबस्तिहृन्नाभिनीलाः सीमन्तमातृकाः||६१|| कूर्चशृङ्गाटमन्याश्च त्रिंशदेकेन वर्जिताः| आत्मपाणितलोन्मानाः|६२|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana ardhA~ggulAni ShaT pa~jcASat ,anyeShAM mate tilavrIhimAnAni , (62-63) · Śloka 63
| శేషాణ్యర్ద్ధాంగులం వదేత్||62|| పంచాశత్షట్ చ మర్మాణి, తిలవ్రీహిసమాన్యపి| ఇష్టాని మర్మాణ్యన్యేషాం|63|
| शेषाण्यर्द्धाङ्गुलं वदेत्||६२|| पञ्चाशत्षट् च मर्माणि, तिलव्रीहिसमान्यपि| इष्टानि मर्माण्यन्येषाम्|६३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana marmABiGAtamaraNe kAraNam (63-66) · Śloka 66
ఇదానీం యథా మర్మాభిఘాతే మరణం సంపద్యతే తథా దర్శయతి | చతుర్ద్ధోక్తాః సిరాస్తు యాః||63|| తర్పయంతి వపుః కృత్స్నం తా మర్మాణ్యాశ్రితాస్తతః| తత్క్షతాత్క్షతజాత్యర్థప్రవృత్తేర్ధాతుసంక్షయే||64|| వృద్ధశ్చలో రుజస్తీవ్రాః ప్రతనోతి సమీరయన్| తేజస్తదుద్ధృతం ధత్తే తృష్ణాశోషమదభ్రమాన్||65|| స్విన్నస్రస్తశ్లథతనుం హరత్యేనం తతోఽంతకః| |66|
इदानीं यथा मर्माभिघाते मरणं सम्पद्यते तथा दर्शयति | चतुर्द्धोक्ताः सिरास्तु याः||६३|| तर्पयन्ति वपुः कृत्स्नं ता मर्माण्याश्रितास्ततः| तत्क्षतात्क्षतजात्यर्थप्रवृत्तेर्धातुसङ्क्षये||६४|| वृद्धश्चलो रुजस्तीव्राः प्रतनोति समीरयन्| तेजस्तदुद्धृतं धत्ते तृष्णाशोषमदभ्रमान्||६५|| स्विन्नस्रस्तश्लथतनुं हरत्येनं ततोऽन्तकः| |६६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana marmABiGAte cikitsA (66-67) · Śloka 67
| వర్ధయేత్సంధితో గాత్రం మర్మణ్యభిహతే ద్రుతం||66|| ఛేదనాత్సంధిదేశస్య సంకుచంతి సిరా హ్యతః| జీవితం ప్రాణినాం తత్ర రక్తే తిష్ఠతి తిష్ఠతి||67||
| वर्धयेत्सन्धितो गात्रं मर्मण्यभिहते द्रुतम्||६६|| छेदनात्सन्धिदेशस्य सङ्कुचन्ति सिरा ह्यतः| जीवितं प्राणिनां तत्र रक्ते तिष्ठति तिष्ठति||६७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana amarmaNi viddhasya jIvanAdi ,marmasu kShArAdIn varjayet (68-69) · Śloka 69
తదనేన ప్రకారేణ మర్మాభిఘాతక్షతాన్మరణం, న త్వమర్మాభిఘాతక్షతాత్| అత ఇదమాహ సువిక్షతోఽప్యతో జీవేదమర్మణి న మర్మణి| ప్రాణఘాతిని జీవేత్తు కశ్చిద్వైద్యగుణేన చేత్||68|| అసమగ్రాభిఘాతాచ్చ సోఽపి వైకల్యమశ్నుతే| తస్మత్క్షారవిషాగ్న్యాదీన్ యత్నాన్మర్మసు వర్జయేత్||69||
तदनेन प्रकारेण मर्माभिघातक्षतान्मरणम्, न त्वमर्माभिघातक्षतात्| अत इदमाह सुविक्षतोऽप्यतो जीवेदमर्मणि न मर्मणि| प्राणघातिनि जीवेत्तु कश्चिद्वैद्यगुणेन चेत्||६८|| असमग्राभिघाताच्च सोऽपि वैकल्यमश्नुते| तस्मत्क्षारविषाग्न्यादीन् यत्नान्मर्मसु वर्जयेत्||६९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana svalpo~api marmAghAto~ati pIDAkaraH ,marmAshrayA rogA api tadvat (4) · Śloka 4
మర్మాభిఘాతః స్వల్పోఽపి ప్రాయశో బాధతేతరాం| రోగా మర్మాశ్రయాస్తద్వత్ప్రక్రాంతా యత్నతోఽపి చ||70|| ఇతి శ్రీవైద్యపతిసింహగుప్తసూనుశ్రీమద్వాగ్భటవిరచితా యామష్టాంగహృదయసంహితాయాం ద్వితీయే శారీరస్థానే మర్మవిభాగో నామ చతుర్థోఽధ్యాయః||4||
मर्माभिघातः स्वल्पोऽपि प्रायशो बाधतेतराम्| रोगा मर्माश्रयास्तद्वत्प्रक्रान्ता यत्नतोऽपि च||७०|| इति श्रीवैद्यपतिसिंहगुप्तसूनुश्रीमद्वाग्भटविरचिता यामष्टाङ्गहृदयसंहितायां द्वितीये शारीरस्थाने मर्मविभागो नाम चतुर्थोऽध्यायः||४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana atha garBavyApannAma caturtho~adhyAyaH --pratij~jA (1) · Śloka 1
అథాతో గర్భవ్యాపదం వ్యాఖ్యాస్యామః| ఇతి హ స్మాహురాత్రేయాదయో మహర్షయః||1||
अथातो गर्भव्यापदं व्याख्यास्यामः| इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः||१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garBiNyAH sashUle puShpadarshane cikitsAkramaH (2) · Śloka 2
స్త్రీ చేదాపన్నగర్భా పరిహార్య్యాణ్యాసేవేత| తతశ్చ యస్యాః బస్తిపార్శ్వశ్రోణియోనిముఖేషు శూలం పుష్పదర్శనం చ స్యాత్ తాం మృదుసుఖశిశిరాస్తరణశయనస్థామీషదవనతశిరసం శీతప్రదేహపరిషేకాదిభిరుపాచరేత్||2||
स्त्री चेदापन्नगर्भा परिहार्य्याण्यासेवेत| ततश्च यस्याः बस्तिपार्श्वश्रोणियोनिमुख़ेषु शूलं पुष्पदर्शनं च स्यात् तां मृदुसुख़शिशिरास्तरणशयनस्थामीषदवनतशिरसं शीतप्रदेहपरिषेकादिभिरुपाचरेत्||२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana cikitsAvisheShAH (3) · Śloka 3
తద్యథా-సహస్రధౌతేన సర్పిషాఽధోనాభేః సర్వతః ప్రదిహ్యాత్| మధుకసిద్ధసర్పిషా సుశీతేన పిచుమాప్లావ్య యోనిసమీపే స్థాపయేత్| గవ్యేన పయసా మధుకాంబునా న్యగ్రోధాదికషాయేణ వ పరిషేచయేత్| పరిపీతతత్స్వరసాని చ తైలాని యోనౌ నిధాపయేత్| తచ్ఛృంగసిద్ధస్య వా క్షీరసర్పిషః పిచుం||3||
तद्यथा-सहस्रधौतेन सर्पिषाऽधोनाभेः सर्वतः प्रदिह्यात्| मधुकसिद्धसर्पिषा सुशीतेन पिचुमाप्लाव्य योनिसमीपे स्थापयेत्| गव्येन पयसा मधुकाम्बुना न्यग्रोधादिकषायेण व परिषेचयेत्| परिपीततत्स्वरसानि च तैलानि योनौ निधापयेत्| तच्छृङ्गसिद्धस्य वा क्षीरसर्पिषः पिचुम्||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garBiNyAH raktAtisrAve cikitsA (4) · Śloka 4
అతిస్రవతి తు రక్తే తత ఏవ అక్షమాత్రం ప్రాశయేత్| కేవ- లాదేవ వా క్షీరసర్పిషః| పద్మోత్పలకుముదకింజల్కం చ సమధుశర్కరం లేహయేత్| ధాతకీగైరికిసర్జరసాంజనచూర్ణం వా మధునా| న్యగ్రోధా- దిత్వక్ప్రవాలకల్కం వా| శశైణహరిణరుధిరం వా సక్షౌద్రం పాయయేత్| ఋద్ధివిదారీజీవంతీర్వా పయసా| నీలోత్పల- సితాపక్వలోష్ఠచందనాది వా| తండులాంబువాసారసాన్య- తరేణ| గంధప్రియంగుసితోత్పలశాలూకోదుంబరశలాటున్య- గ్రోధశృంగాని వాఽఽజేన పయసా| కశేరుకమృణాలకశృంగాటకకాశ్మర్యపరుషకద్రాక్షాసారి- వాప్రపౌండరీకానంతోత్పలకదంబబీజక్వాథేన వా శర్క- రామధుమధురేణ శాలిచూర్ణం| జీవనీయశృతం వా క్షీరం| బలాతిబలాశాలిషష్టికేక్షుమూలకాకోలీశృతేన పయసా సమధుశర్కరేణ రక్తశాల్యోదనం సుశీతం భోజయేత్| శీత- వీర్య్యజాంగలరసేన వా| రక్తపిత్తక్రియాశ్చ శోధనవర్జ్యాః ప్రయుంజీత| సౌమ్యాశ్చ మనోఽనుకూలాః కథాః||4||
अतिस्रवति तु रक्ते तत एव अक्षमात्रं प्राशयेत्| केव- लादेव वा क्षीरसर्पिषः| पद्मोत्पलकुमुदकिञ्जल्कं च समधुशर्करं लेहयेत्| धातकीगैरिकिसर्जरसाञ्जनचूर्णं वा मधुना| न्यग्रोधा- दित्वक्प्रवालकल्कं वा| शशैणहरिणरुधिरं वा सक्षौद्रं पाययेत्| ऋद्धिविदारीजीवन्तीर्वा पयसा| नीलोत्पल- सितापक्वलोष्ठचन्दनादि वा| तण्डुलाम्बुवासारसान्य- तरेण| गन्धप्रियङ्गुसितोत्पलशालूकोदुम्बरशलाटुन्य- ग्रोधशृङ्गानि वाऽऽजेन पयसा| कशेरुकमृणालकशृङ्गाटककाश्मर्यपरुषकद्राक्षासारि- वाप्रपौण्डरीकानन्तोत्पलकदम्बबीजक्वाथेन वा शर्क- रामधुमधुरेण शालिचूर्णम्| जीवनीयशृतं वा क्षीरम्| बलातिबलाशालिषष्टिकेक्षुमूलकाकोलीशृतेन पयसा समधुशर्करेण रक्तशाल्योदनं सुशीतं भोजयेत्| शीत- वीर्य्यजाङ्गलरसेन वा| रक्तपित्तक्रियाश्च शोधनवर्ज्याः प्रयुञ्जीत| सौम्याश्च मनोऽनुकूलाः कथाः||४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shoNitasrAvaM vinA bastyAdi- shUle cikitsA (5) · Śloka 5
అదృష్టశోణితాం తు మధుకపయస్యాసురదారుభిః సిద్ధం పయః పాయయేత్| తామ్రవల్యశ్మంతకశతావరీపయస్యాభిర్వా| విదార్య్యాదిగణేన వా| శ్వదంష్ట్రాస్వరసక్షీరసిద్ధం వా సర్పిః| పలాండురససిద్ధం వా సక్షౌద్రం||5||
अदृष्टशोणितां तु मधुकपयस्यासुरदारुभिः सिद्धं पयः पाययेत्| ताम्रवल्यश्मन्तकशतावरीपयस्याभिर्वा| विदार्य्यादिगणेन वा| श्वदंष्ट्रास्वरसक्षीरसिद्धं वा सर्पिः| पलाण्डुरससिद्धं वा सक्षौद्रम्||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana trimAsaM yAvadasrasrutau garBasyAsAdhyatvam (6) · Śloka 6
అసంపూర్ణత్రిమాసాయాస్తు పుష్పదర్శనే గర్భః ప్రాయో న తిష్ఠ- త్యసంజాతసారత్వాత్||6||
असम्पूर्णत्रिमासायास्तु पुष्पदर्शने गर्भः प्रायो न तिष्ठ- त्यसञ्जातसारत्वात्||६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana AmAnvaye puShpadarshane cikitsopakramaH (7) · Śloka 7
ఆమాన్వయే చోర్ధ్వమపి విరుద్ధోపక్రమత్వాత్| తత్ర రూక్షశీ- తాని ప్రయుంజీత||7||
आमान्वये चोर्ध्वमपि विरुद्धोपक्रमत्वात्| तत्र रूक्षशी- तानि प्रयुञ्जीत||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana tatra cikitsAvidhiH (8) · Śloka 8
తద్యథా-ప్రాగుపవాసం తతో దురాలభామృతోశీరపర్పటక- ఘనచందనాతివిషాబలాకట్వంగధాన్యాకక్వాథపానం| తృణధాన్యశాలిషష్టికపేయామశనం చ ముద్గాదియూషైః| జితే త్వామే స్నిగ్ధశీతాని పూర్వవత్||8||
तद्यथा-प्रागुपवासं ततो दुरालभामृतोशीरपर्पटक- ग़नचन्दनातिविषाबलाकट्वङ्गधान्याकक्वाथपानम्| तृणधान्यशालिषष्टिकपेयामशनं च मुद्गादियूषैः| जिते त्वामे स्निग्धशीतानि पूर्ववत्||८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana AmagarBapAte cikitsA (9) · Śloka 9
ఆమగర్భే తు పతితే మద్యానామన్యతమం సామర్థ్యతః పాయయేత్| గర్భకోష్ఠవిశుద్ధ్యర్థమర్తివిస్మరణార్థంచ| అమద్యపాం పాచ- నీయద్రవ్యోపహితాభిః స్నేహలవణవర్జ్యాభిః సతిలాభి- రుద్దాలకాదియవాగూభిరుపాచరేద్ యావంతో మాసాస్తావంత్య- హానీతి| తతః ప్రీణనైర్బలానురక్షిభిరస్నేహైరాహారైరాదోషధాతుక్లేద- శుద్ధేః| ఆమగర్భశేషేణ హి పునః పునరకుశలమనుషజ్యేత| తస్మాత్ తీక్ష్ణైరనవశేషయన్నుపాచరేత్| తతః పరం స్నేహపానై- ర్బస్తిభిరాహారైశ్చ దీపనీయపాచనీయజీవనీయబృంహణీయ- మధురవాతహరైరితి||9||
आमगर्भे तु पतिते मद्यानामन्यतमं सामर्थ्यतः पाययेत्| गर्भकोष्ठविशुद्ध्यर्थमर्तिविस्मरणार्थञ्च| अमद्यपां पाच- नीयद्रव्योपहिताभिः स्नेहलवणवर्ज्याभिः सतिलाभि- रुद्दालकादियवागूभिरुपाचरेद् यावन्तो मासास्तावन्त्य- हानीति| ततः प्रीणनैर्बलानुरक्षिभिरस्नेहैराहारैरादोषधातुक्लेद- शुद्धेः| आमगर्भशेषेण हि पुनः पुनरकुशलमनुषज्येत| तस्मात् तीक्ष्णैरनवशेषयन्नुपाचरेत्| ततः परं स्नेहपानै- र्बस्तिभिराहारैश्च दीपनीयपाचनीयजीवनीयबृंहणीय- मधुरवातहरैरिति||९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garBasyopaviShTakopashuShkakasamBavahetuH (10) · Śloka 10
యస్యాః పునర్మహతి జాతసారే గర్భే వర్జ్యానామవర్జనాత్ పుష్ప- దర్శనం స్యాదన్యద్వా యోనిస్రవణం| తస్యాస్తన్నిమిత్తం వాయుః ప్రకుపితః పిత్తశ్లేష్మాణౌ పరిగృహ్య గర్భస్య రసవహాం నాడీం ప్రతిపీడ్యావతిష్ఠతే| తతో నాడ్యాం దోషైః కుల్యాయామివ వహనాద్గర్భో వృద్ధిమనాప్నువన్నుపవిశత్యుపశుష్యతి వా||10||
यस्याः पुनर्महति जातसारे गर्भे वर्ज्यानामवर्जनात् पुष्प- दर्शनं स्यादन्यद्वा योनिस्रवणम्| तस्यास्तन्निमित्तं वायुः प्रकुपितः पित्तश्लेष्माणौ परिगृह्य गर्भस्य रसवहां नाडीं प्रतिपीड्यावतिष्ठते| ततो नाड्यां दोषैः कुल्यायामिव वहनाद्गर्भो वृद्धिमनाप्नुवन्नुपविशत्युपशुष्यति वा||१०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana upaviShTakagarBalakShaNam (11) · Śloka 11
తత్ర యస్యాః కాదాచిత్కార్త్తవపరిస్రావావల్పౌ చ దృశ్యేతే సతతం చ గర్భః ప్రాప్తాత్ పరిమాణాదపరిహీయమాన ఏవ స్ఫురతి| న చ కుక్షిర్వివర్ధతే, తముపవిష్టకమిత్యా- చక్షతే||11||
तत्र यस्याः कादाचित्कार्त्तवपरिस्रावावल्पौ च दृश्येते सततं च गर्भः प्राप्तात् परिमाणादपरिहीयमान एव स्फुरति| न च कुक्षिर्विवर्धते, तमुपविष्टकमित्या- चक्षते||११||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana upashuShkakagarBalakShaNam (12) · Śloka 12
యదా తు ప్రతిమాసమార్త్తవం ప్రత్యహం వా పరిస్రవణం నాత్యల్పం చ తథా పరిహీయమాణో గర్భశ్చిరాత్ కించిత్ స్పందతే| కుక్షిశ్చ వృద్ధోఽపి పరిహీయతే| తదుపశుష్కకం నాగోదరం చ||12||
यदा तु प्रतिमासमार्त्तवं प्रत्यहं वा परिस्रवणं नात्यल्पं च तथा परिहीयमाणो गर्भश्चिरात् किञ्चित् स्पन्दते| कुक्षिश्च वृद्धोऽपि परिहीयते| तदुपशुष्ककं नागोदरं च||१२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana upaviShTakanAgodarayoH prasavakAlanishcayaH (13) · Śloka 13
తౌ తు మాతురాహారతేజసాఽల్పేనాప్యాయ్యమానౌ యదా పుష్టౌ స్యాతాం కేశదశనాదియుక్తౌ| తదా వర్షగణైరపి ప్రమదా ప్రసూయేత ఏవ||13||
तौ तु मातुराहारतेजसाऽल्पेनाप्याय्यमानौ यदा पुष्टौ स्यातां केशदशनादियुक्तौ| तदा वर्षगणैरपि प्रमदा प्रसूयेत एव||१३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vAtikopaviShTakanAgodarayorlakShaNAni (14) · Śloka 14
తత్ర వాతేనోపవిష్టకోపశుష్కకయోర్వాయుః ప్రతిహన్యతే| సశబ్దం ఫేనిలం విచ్ఛిన్నం శకృదుపవేశ్యతే| మూత్రముపరుధ్యతే| కటీపృష్ఠహృదయేషు వేదనా| జృంభా, నిద్రానాశోఽభీక్ష్ణం ప్రతిశ్యాయః, శుష్కకాసః, సాదః, క్ష్వేడేతే ఇవ కర్ణౌ, తుద్యేతే ఇవ శంఖౌ| పిపీలికాభిరివ సంసృజ్యతే శరీరం పరిఋంతన్నివ వాయుర్భ్రమతి కుక్షౌ తమ ఇవ ప్రవేశ్యతే| దుఃఖేనాన్నస్య జరణం| అహరహః పరిహానిః| స్ఫుటితవివర్ణపరుషత్వక్త్వం చ భవతి||14||
तत्र वातेनोपविष्टकोपशुष्ककयोर्वायुः प्रतिहन्यते| सशब्दं फेनिलं विच्छिन्नं शकृदुपवेश्यते| मूत्रमुपरुध्यते| कटीपृष्ठहृदयेषु वेदना| जृम्भा, निद्रानाशोऽभीक्ष्णं प्रतिश्यायः, शुष्ककासः, सादः, क्ष्वेडेते इव कर्णौ, तुद्येते इव शङ्ख़ौ| पिपीलिकाभिरिव संसृज्यते शरीरं परिऋन्तन्निव वायुर्भ्रमति कुक्षौ तम इव प्रवेश्यते| दुःख़ेनान्नस्य जरणम्| अहरहः परिहानिः| स्फुटितविवर्णपरुषत्वक्त्वं च भवति||१४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana paittikopaviShTakanAgodararyorlakShaNAni (15) · Śloka 15
పిత్తేన తామ్రహరితముపవేశ్యతే| ధూమకోఽమ్లకశ్ఛర్దిమూర్చ్ఛాక్షిహృదయదాహః| పీతరక్తగోమూత్రాభనేత్రమూత్రనఖత్వక్త్వం కాలీ దుర్బలా నిత్యశూనా చ నారీ భవతి||15||
पित्तेन ताम्रहरितमुपवेश्यते| धूमकोऽम्लकश्छर्दिमूर्च्छाक्षिहृदयदाहः| पीतरक्तगोमूत्राभनेत्रमूत्रनख़त्वक्त्वं काली दुर्बला नित्यशूना च नारी भवति||१५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shlaiShmikopaviShTakanAgodarayorlakShaNAni (16) · Śloka 16
శ్లేష్మణా మధురాస్యత్వముత్క్లేశః శ్లేష్మోద్వమనం భక్తద్వేషః శ్వేతహస్తపాదనేత్రతా కాసః శ్వాసశ్చ||16||
श्लेष्मणा मधुरास्यत्वमुत्क्लेशः श्लेष्मोद्वमनं भक्तद्वेषः श्वेतहस्तपादनेत्रता कासः श्वासश्च||१६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana upaviShTakanAgodarayoH sAmAnyA cikitsA (17) · Śloka 17
తయోర్జీవనీయబృంహణీయమధురౌషసిద్ధానాం సర్పిషాముపయోగః| తథా పయసాం రసానామామగర్భాణాం చ గర్భవృద్ధికరః| తథా సంభోజనమేతైరేవ చ ఘృతాదిభిః| సుభిక్షాయా అభీక్ష్ణం యానవాహనాపవర్జ్జనబృంహణైరుపపాదనం||17||
तयोर्जीवनीयबृंहणीयमधुरौषसिद्धानां सर्पिषामुपयोगः| तथा पयसां रसानामामगर्भाणां च गर्भवृद्धिकरः| तथा सम्भोजनमेतैरेव च ग़ृतादिभिः| सुभिक्षाया अभीक्ष्णं यानवाहनापवर्ज्जनबृंहणैरुपपादनम्||१७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vAtikopaviShTakanAgodara- yoshcikitsA (18) · Śloka 18
అథ విశేషేణ వాతే పూర్వమేవ సైంధవోపహితం క్షీరబస్తిం దత్త్వా శీతోదకస్నాతాం మృదు శాల్యోదనం భోజయేత్| తతో విదార్య్యాదిగణసాధితేన సర్పిషాఽనువాసయేత్| నివాతం చ సేవేత||18||
अथ विशेषेण वाते पूर्वमेव सैन्धवोपहितं क्षीरबस्तिं दत्त्वा शीतोदकस्नातां मृदु शाल्योदनं भोजयेत्| ततो विदार्य्यादिगणसाधितेन सर्पिषाऽनुवासयेत्| निवातं च सेवेत||१८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana paittikopaviShTakanAgodarayoshcikitsA (19) · Śloka 19
పిత్తే మధుకవిదారీనిర్య్యూహసిద్ధం పయః పిబేత్| తిస్రః స్థూలకుక్కుటీర్నిస్తుషమాషాఢకం చ క్షీరోదకేనోలూఖలే సంక్షుద్య తద్రసేన సర్పిషా చ తిత్తిరికపింజలాన్యతరరసం సాధయిత్వా పాయయేదుపవిష్టకవివర్ధనార్థముపశుష్కకబృంహణార్థం చ| అజాసర్పిషా క్షీరేణ జీవనీయైశ్చ సంస్కృతాం యవాగూం పిబేత్| పయస్యా కాకోలీద్వయసునిషండకకల్కేన పయసా చ సర్పిర్విపాచయేత్| తత్కాల్యం క్షీరానుపానముపయుంజీత| ఆమ- గర్భరసేన చాశ్నీయాత్| తానేవ చ తత్ర భృష్టాన్ భక్షయేత్| జలచరమాంసాని చ||19||
पित्ते मधुकविदारीनिर्य्यूहसिद्धं पयः पिबेत्| तिस्रः स्थूलकुक्कुटीर्निस्तुषमाषाढकं च क्षीरोदकेनोलूख़ले संक्षुद्य तद्रसेन सर्पिषा च तित्तिरिकपिञ्जलान्यतररसं साधयित्वा पाययेदुपविष्टकविवर्धनार्थमुपशुष्ककबृंहणार्थं च| अजासर्पिषा क्षीरेण जीवनीयैश्च संस्कृतां यवागूं पिबेत्| पयस्या काकोलीद्वयसुनिषण्डककल्केन पयसा च सर्पिर्विपाचयेत्| तत्काल्यं क्षीरानुपानमुपयुञ्जीत| आम- गर्भरसेन चाश्नीयात्| तानेव च तत्र भृष्टान् भक्षयेत्| जलचरमांसानि च||१९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shlaiShmikopaviShTakanA- godarayoshcikitsA (20) · Śloka 20
కఫే త్వానూపౌదకపిశితోపదంశామచ్ఛసురాం త్రిరాత్రం పంచరాత్రం సప్తరాత్రం వా పిబేత్| తిలముద్గమాషలవణబిల్వపాత్రైః| పంచభిర్ఘృతపాత్రం సంయోజ్య స్వనుగుప్తం నిధాపయేత్| తతః ప్రాతః పిండం బిల్వమాత్రం శృతశీతచ్ఛాగదుగ్ధనుపానం వాఽశ్నీయాత్| అత్రైవ వా బదర- చూర్ణపాత్రమపి నిదధ్యాత్||20||
कफे त्वानूपौदकपिशितोपदंशामच्छसुरां त्रिरात्रं पञ्चरात्रं सप्तरात्रं वा पिबेत्| तिलमुद्गमाषलवणबिल्वपात्रैः| पञ्चभिर्ग़ृतपात्रं संयोज्य स्वनुगुप्तं निधापयेत्| ततः प्रातः पिण्डं बिल्वमात्रं शृतशीतच्छागदुग्धनुपानं वाऽश्नीयात्| अत्रैव वा बदर- चूर्णपात्रमपि निदध्यात्||२०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garBasya sarvathA avRuddhau tatpAtanam (21) · Śloka 21
ఏవమవృద్ధౌ తీక్ష్ణైర్విరేచయేదపరాపాతనీయైశ్చ పాతయేత్||21||
एवमवृद्धौ तीक्ष्णैर्विरेचयेदपरापातनीयैश्च पातयेत्||२१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana lInagarBalakShaNam (22) · Śloka 22
యస్యాః పునర్వాతోపసృష్టస్రోతసి లీనో గర్భః ప్రసుప్తో న స్పందతే తం లీనమిత్యాహుః||22||
यस्याः पुनर्वातोपसृष्टस्रोतसि लीनो गर्भः प्रसुप्तो न स्पन्दते तं लीनमित्याहुः||२२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana lInagarBacikitsA (23) · Śloka 23
తత్ర శ్యేనోత్క్రోశగోమత్స్యగోధాశిఖికుక్కుటతిత్తిరీణామన్యతమస్య రసేన భూరిసర్పిష్కేణ మాషయూషేణ వా ఘృతాఢ్యేన రక్తశాల్యోదనం భోజయేత్| సక్తూన్ వా తిలమాషబిల్వశలాటుయుక్తాన్ పయస పాయయేత్ మేద్యమాంసోపదంశం వా మార్ద్వీకం| తైలేన చాభీక్ష్ణముదరవంక్షణోరుకటీపార్శ్వపృష్ఠాన్యభ్యజ్యాత్| ముహుర్ముహుశ్చైనాం హర్షయేత్| పూర్వోక్తం చేక్షేత||23||
तत्र श्येनोत्क्रोशगोमत्स्यगोधाशिख़िकुक्कुटतित्तिरीणामन्यतमस्य रसेन भूरिसर्पिष्केण माषयूषेण वा ग़ृताढ्येन रक्तशाल्योदनं भोजयेत्| सक्तून् वा तिलमाषबिल्वशलाटुयुक्तान् पयस पाययेत् मेद्यमांसोपदंशं वा मार्द्वीकम्| तैलेन चाभीक्ष्णमुदरवङ्क्षणोरुकटीपार्श्वपृष्ठान्यभ्यज्यात्| मुहुर्मुहुश्चैनां हर्षयेत्| पूर्वोक्तं चेक्षेत||२३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana udAvartacikitsA (24) · Śloka 24
యస్యాః పునరుదావర్తవిబంధః స్యాత్తాం వాతహరస్నిగ్ధాన్నపానైరుపాచరేత్| అష్టమే తు మాసే మధుకసిద్ధేన తైలేనానువాసయేత్| తదసిద్ధౌ వీరణశాలికుశకాశేక్షుబాలికావేతసపరివ్యాధమూలానాం భూతీకానంతాకాశ్మర్యపరూషకమధూకమధుకమృద్వీకానాం చ పయసాఽర్ధోదకేనోద్గృహ్య రసం తేన ప్రియాలబిభీతకమజ్జతిలకల్కయుక్తేనేషల్లవణోష్ణేన నిరూహయేత్| విగతవిబంధాం చ స్నాతాశితాం సాయం తేనైవ తైలేనానువాసయేత్||24||
यस्याः पुनरुदावर्तविबन्धः स्यात्तां वातहरस्निग्धान्नपानैरुपाचरेत्| अष्टमे तु मासे मधुकसिद्धेन तैलेनानुवासयेत्| तदसिद्धौ वीरणशालिकुशकाशेक्षुबालिकावेतसपरिव्याधमूलानां भूतीकानन्ताकाश्मर्यपरूषकमधूकमधुकमृद्वीकानां च पयसाऽर्धोदकेनोद्गृह्य रसं तेन प्रियालबिभीतकमज्जतिलकल्कयुक्तेनेषल्लवणोष्णेन निरूहयेत्| विगतविबन्धां च स्नाताशितां सायं तेनैव तैलेनानुवासयेत्||२४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana udAvartepekShAyAM vyApat (25) · Śloka 25
ఉదావర్తో హి సముపేక్షితః సహసా సగర్భాం గర్భిణీమతిపాతయేత్||25||
उदावर्तो हि समुपेक्षितः सहसा सगर्भां गर्भिणीमतिपातयेत्||२५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana AmagarBasrAvahetavaH (26) · Śloka 26
యస్యాః పునరతిమాత్రదోషోపచయాద్యథోక్తైర్వా వ్యవాయాదిభిరన్యైర్వా వ్యాధిభిః పూర్వోపచితేన వా జనన్యపత్యయోః కర్మణా బంధనాన్ముచ్యతే గర్భః ఫలమివ వృంతాత్సముక్తబంధనో గర్భశయ్యామతిక్రమ్య కృతప్లీహాంత్రవివరైరవస్రంసమానః కోష్ఠసంక్షోభమాపాదయతి| తతః కోష్ఠసంక్షోభాద్వాయురపానో మూఢః కుక్షిబస్తిపార్శ్వోదరయోనిశూలానాహవిణ్మూత్రసంగానాపాద్య గర్భం చ్యావయతి తరుణం శోణితభావేన| సోఽభిహితః ప్రాక్||26||
यस्याः पुनरतिमात्रदोषोपचयाद्यथोक्तैर्वा व्यवायादिभिरन्यैर्वा व्याधिभिः पूर्वोपचितेन वा जनन्यपत्ययोः कर्मणा बन्धनान्मुच्यते गर्भः फलमिव वृन्तात्समुक्तबन्धनो गर्भशय्यामतिक्रम्य कृतप्लीहान्त्रविवरैरवस्रंसमानः कोष्ठसंक्षोभमापादयति| ततः कोष्ठसंक्षोभाद्वायुरपानो मूढः कुक्षिबस्तिपार्श्वोदरयोनिशूलानाहविण्मूत्रसङ्गानापाद्य गर्भं च्यावयति तरुणं शोणितभावेन| सोऽभिहितः प्राक्||२६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mRutagarBAyA lakShaNam (27) · Śloka 27
వివృద్ధే తు గర్భే స్తబ్ధం స్తిమితం శీతమశ్మగర్భమివోదరమాభాతి| శూలమధికముపజాయతే| న చ స్పందతే గర్భో నాఽఽవ్యః ప్రాదుర్భవంతి| న స్రవతి యోనిరక్షిణీ చాస్యాః స్రంస్యేతే| తథా భృశమరతిపరీతా వ్యథతేఽన్యథా చేష్టతే తామ్యతి భ్రామ్యతి రోదిత్యహర్నిశం| న స్వపితి| పూత్యుచ్ఛ్వాసా కృచ్ఛ్రాచ్ఛ్వసిత్యతికష్టం ప్రాణితి| జక్షితీత్యేవంవిధాం స్త్రియం మృతగర్భాం విద్యాత్||27||
विवृद्धे तु गर्भे स्तब्धं स्तिमितं शीतमश्मगर्भमिवोदरमाभाति| शूलमधिकमुपजायते| न च स्पन्दते गर्भो नाऽऽव्यः प्रादुर्भवन्ति| न स्रवति योनिरक्षिणी चास्याः स्रंस्येते| तथा भृशमरतिपरीता व्यथतेऽन्यथा चेष्टते ताम्यति भ्राम्यति रोदित्यहर्निशम्| न स्वपिति| पूत्युच्छ्वासा कृच्छ्राच्छ्वसित्यतिकष्टं प्राणिति| जक्षितीत्येवंविधां स्त्रियं मृतगर्भां विद्यात्||२७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mUDhagarBalakShaNam (28) · Śloka 28
తం తు గర్భం కదాచిదసమ్యగపత్యపథమనేకధా ప్రతిపన్నం విగుణేనేవ వాయునా పీడితం మోహితం చ మూఢగర్భమిత్యాహుః| విగుణానిలప్రతిపీడనవైచిత్ర్యాదసంఖ్యగతిం చ||28||
तं तु गर्भं कदाचिदसम्यगपत्यपथमनेकधा प्रतिपन्नं विगुणेनेव वायुना पीडितं मोहितं च मूढगर्भमित्याहुः| विगुणानिलप्रतिपीडनवैचित्र्यादसङ्ख़्यगतिं च||२८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mUDhagarBagatayaH sthAnAni ca (29) · Śloka 29
సమాసతస్తు త్రివిధా గతిరుర్ధ్వా, తిర్య్యఙ్, న్యుబ్జా చ| సంస్థానాని పునరష్టౌ| తాన్యత్రైవోత్తరత్ర వక్ష్యంతే||29||
समासतस्तु त्रिविधा गतिरुर्ध्वा, तिर्य्यङ्, न्युब्जा च| संस्थानानि पुनरष्टौ| तान्यत्रैवोत्तरत्र वक्ष्यन्ते||२९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana asAdhyamUDhagarBAlakShaNam (30) · Śloka 30
తేషు సర్వేష్వపి విపరీతేంద్రియార్థామాక్షేపయోనిభ్రంశసంవరణమక్కలశ్వాసభ్రమాభిపన్నాం శీతగాత్రాం పూత్యుద్గారాం చ వర్జయేత్||30||
तेषु सर्वेष्वपि विपरीतेन्द्रियार्थामाक्षेपयोनिभ्रंशसंवरणमक्कलश्वासभ्रमाभिपन्नां शीतगात्रां पूत्युद्गारां च वर्जयेत्||३०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mRutagarBashalyopekShAyAM vyApat (31) · Śloka 31
న తు క్షణమప్యుపేక్షేత గర్భశల్యం| తద్వినిరుచ్ఛవాసీకృత్యాఽఽశు జననీం హన్యాత్||31||
न तु क्षणमप्युपेक्षेत गर्भशल्यम्| तद्विनिरुच्छवासीकृत्याऽऽशु जननीं हन्यात्||३१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sacetanamUDhagarBasya Cedane vyApattatrAnuShTheya~jca (32) · Śloka 32
సచేతనశ్చ గర్భః శస్త్రేణ విదార్య్యమాణో విషయమంగాని విక్షిపేత్| తస్మాత్ తత్సంగే సూత్యః ప్రయతేరన్ పుర్వోక్తాని చ మంత్రౌషధాని ప్రయుంజీత||32||
सचेतनश्च गर्भः शस्त्रेण विदार्य्यमाणो विषयमङ्गानि विक्षिपेत्| तस्मात् तत्सङ्गे सूत्यः प्रयतेरन् पुर्वोक्तानि च मन्त्रौषधानि प्रयुञ्जीत||३२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garBasa~ggasya traividhyam (33) · Śloka 33
త్రివిధస్తు సంగో భవతి| శిరస్యంసే జఘనే వా| తస్య హి సంగస్త్రివిధో భవతి| మూఢగర్భనిర్హరణంతత్ర మతాంతరాణి మూఢగర్భస్య తు జరాయుపాతనసామాన్యం కర్మేత్యేకే| మంత్రాదిక- ర్మాథర్వవేదవిహితమిత్యేకే| దృష్టకర్మణా శల్యహర్త్రా శల్యా- హరణమిత్యేకే||33||
त्रिविधस्तु सङ्गो भवति| शिरस्यंसे जग़ने वा| तस्य हि सङ्गस्त्रिविधो भवति| मूढगर्भनिर्हरणन्तत्र मतान्तराणि मूढगर्भस्य तु जरायुपातनसामान्यं कर्मेत्येके| मन्त्रादिक- र्माथर्ववेदविहितमित्येके| दृष्टकर्मणा शल्यहर्त्रा शल्या- हरणमित्येके||३३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garBashastrakarmaNaH kaShTatamatvam (34) · Śloka 34
న త్వతః కష్టతమమస్తి శస్త్రకర్మ| యతో యోనియకృత్ప్లీహాంత్రగర్భాశయాదీనాం మధ్యే తాననుపహింసతాఽస్పర్శవతా శస్త్రమవచార్య్యముత్కర్షణవ్యావర్తనోత్కర్తనచ్ఛేదనభేదనపీడనర్జూకరణాని చైకేన పాణినా కార్య్యాణి||34||
न त्वतः कष्टतममस्ति शस्त्रकर्म| यतो योनियकृत्प्लीहान्त्रगर्भाशयादीनां मध्ये ताननुपहिंसताऽस्पर्शवता शस्त्रमवचार्य्यमुत्कर्षणव्यावर्तनोत्कर्तनच्छेदनभेदनपीडनर्जूकरणानि चैकेन पाणिना कार्य्याणि||३४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mUDhagarBe prANasaMshayerAshu shastramavacAryam (35) · Śloka 35
తస్మాదీశ్వరమాపృచ్ఛ్య పరం చ యత్నమాస్థాయ తద్విద్యసహితస్తముపక్రమేత్| అక్రియాయాం ధ్రువం మరణం| ఉపక్రమే సంశయః| తథోదరాఽశ్మరీప్రభృతీనపి||35||
तस्मादीश्वरमापृच्छ्य परं च यत्नमास्थाय तद्विद्यसहितस्तमुपक्रमेत्| अक्रियायां ध्रुवं मरणम्| उपक्रमे संशयः| तथोदराऽश्मरीप्रभृतीनपि||३५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mUDhagarBAharaNavidhiH (36) · Śloka 36
అథోత్తానాయా వ్యాభుగ్నసక్థ్యా వస్త్రచుంబలాన్నమితకటిప్రదేశాయాశ్చ ధన్వనాగవృంతికాశాల్మలీపిచ్ఛాఘృతైరభ్యజ్య హస్తం యోనిం చ గర్భమాహరేత్||36||
अथोत्तानाया व्याभुग्नसक्थ्या वस्त्रचुम्बलान्नमितकटिप्रदेशायाश्च धन्वनागवृन्तिकाशाल्मलीपिच्छाग़ृतैरभ्यज्य हस्तं योनिं च गर्भमाहरेत्||३६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana tatra prakArAntaranirdeshaH (37) · Śloka 37
తత్ర సక్థిభ్యామాగతస్యానులోమమాంఛనమేవ| ఏకసక్థిప్రపన్నస్యేతరం సక్థిం ప్రసార్య్య| స్ఫిగ్దేశాగతస్య స్ఫిగ్దేశం ప్రతిషిధ్యోర్ధ్వముత్క్షిప్య సక్థినీ ప్రసార్య్య| తిర్య్యగాగతస్య పరిఘస్యేవాపరార్ధముత్క్షిప్య పూర్వార్ధమపత్యపథం ప్రత్యార్జవమానీయ| పార్శ్వాపవృత్తశిరసోంఽసం ప్రతిపీడ్యోర్ధ్వముత్క్షిప్య శిరోఽపత్యపథమానీయ| బాహుద్వయప్రపన్నస్యోర్ధ్వముత్పీడ్యాఽసౌ శిరోమూలమానీయ నిర్హరేత్||37||
तत्र सक्थिभ्यामागतस्यानुलोममाञ्छनमेव| एकसक्थिप्रपन्नस्येतरं सक्थिं प्रसार्य्य| स्फिग्देशागतस्य स्फिग्देशं प्रतिषिध्योर्ध्वमुत्क्षिप्य सक्थिनी प्रसार्य्य| तिर्य्यगागतस्य परिग़स्येवापरार्धमुत्क्षिप्य पूर्वार्धमपत्यपथं प्रत्यार्जवमानीय| पार्श्वापवृत्तशिरसोंऽसं प्रतिपीड्योर्ध्वमुत्क्षिप्य शिरोऽपत्यपथमानीय| बाहुद्वयप्रपन्नस्योर्ध्वमुत्पीड्याऽसौ शिरोमूलमानीय निर्हरेत्||३७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shastradAraNArhamUDhagarBalakShaNam (38) · Śloka 38
యస్త్వాభుగ్నమధ్యః పాణిపాదశిరోభిర్యోనిం ప్రతిపద్యతే| యశ్చాభుగ్న ఏకేన పాదేన యోనిం ద్వితీయేన పాయుం| తౌ మూఢౌ హస్తేనాహర్తుమశక్యావితి శస్త్రమవచారయేత్||38||
यस्त्वाभुग्नमध्यः पाणिपादशिरोभिर्योनिं प्रतिपद्यते| यश्चाभुग्न एकेन पादेन योनिं द्वितीयेन पायुम्| तौ मूढौ हस्तेनाहर्तुमशक्याविति शस्त्रमवचारयेत्||३८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana tatra shastrAvadAraNavidhiH (39) · Śloka 39
అథ స్త్రియమాశ్వాస్య మండలాగ్రేణాంగులిశస్త్రేణ వా (శిరో) విదార్య్య శిరాః కపాలాన్యాహృత్య గర్భశంకునా గృహీత్వా చిబుకే తాలున్యురసి కక్ష్యాయాం వాఽపహరేత్| అభిన్నశిరసం చాక్షికూటే గండే వా| తథాసంసక్తస్యాంసదేశే బాహుం ఛిత్వా| దృతేరివాధ్మాతస్య వాతపూర్ణముదరమవదార్య్య నిరస్యాంత్రాణి శిథిలీభూతమాహరేత్| జఘనసక్తస్య జఘనకపాలాని దారయిత్వేతి||39||
अथ स्त्रियमाश्वास्य मण्डलाग्रेणाङ्गुलिशस्त्रेण वा (शिरो) विदार्य्य शिराः कपालान्याहृत्य गर्भशङ्कुना गृहीत्वा चिबुके तालुन्युरसि कक्ष्यायां वाऽपहरेत्| अभिन्नशिरसं चाक्षिकूटे गण्डे वा| तथासंसक्तस्यांसदेशे बाहुं छित्वा| दृतेरिवाध्मातस्य वातपूर्णमुदरमवदार्य्य निरस्यान्त्राणि शिथिलीभूतमाहरेत्| जग़नसक्तस्य जग़नकपालानि दारयित्वेति||३९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana api ca- (40) · Śloka 40
యద్యద్వాయువశాదంగం సజ్జేద్గర్భస్య ఖండశః| తత్తచ్ఛిత్వా హరేత్సమ్యగ్రక్షేత్రారీం చ యత్నతః||40||
यद्यद्वायुवशादङ्गं सज्जेद्गर्भस्य ख़ण्डशः| तत्तच्छित्वा हरेत्सम्यग्रक्षेत्रारीं च यत्नतः||४०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vyapagatagarBashalyAyA upacArAH (41) · Śloka 41
అథాపతంతీమపరాం పాతయేత్పూర్వవద్భిషక్| ఏవం నిర్హృతశల్యాంతు సించేదుష్ణేన వారిణా| దద్యాదభ్యక్తదేహాయై యోనౌ స్నేహపిచుం తతః| యోనిర్మృదుర్భవత్తేన శూలం చాస్యాః ప్రశామ్యతి| దీప్యకాతివిషారాస్నాహింగ్వేలాపంచకోలకాత్| చూర్ణం స్నేహేన కల్కం వా క్వాథం వా పాయయేత్తః| కటుకాతివిషాపాఠాశాకత్వఘింగుతైజనీః| తద్వచ్చ దోషస్యందార్థం వేదనోపశమాయ చ| త్రిరాత్రమేవం సప్తాహం స్నేహమేవ తతః పిబేత్| సాయం పిబేదరిష్టం చ తథా సుకృతమాసవం| శిరీషకకుభక్వాథపిచూన్యోనౌ చ నిక్షిపేత్| ఉపద్రవాశ్చ యేఽన్యే స్యుస్తాన్యథాస్వముపాచరేత్| పయో వాతహరైః సిద్ధం దశాహం భోజనే హితం| రసో దశాహం చ పరం లఘుపథ్యాల్పభోజనా| స్నేహాభ్యంగపరా స్నేహాన్ బలాతైలాదికాన్ భజేత్| ఊర్ధ్వంచతుర్భ్యో మాసేభ్యః స క్రమేణ సుఖాని చ||41||
अथापतन्तीमपरां पातयेत्पूर्ववद्भिषक्| एवं निर्हृतशल्यान्तु सिञ्चेदुष्णेन वारिणा| दद्यादभ्यक्तदेहायै योनौ स्नेहपिचुं ततः| योनिर्मृदुर्भवत्तेन शूलं चास्याः प्रशाम्यति| दीप्यकातिविषारास्नाहिंग्वेलापञ्चकोलकात्| चूर्णं स्नेहेन कल्कं वा क्वाथं वा पाययेत्तः| कटुकातिविषापाठाशाकत्वघिङ्गुतैजनीः| तद्वच्च दोषस्यन्दार्थं वेदनोपशमाय च| त्रिरात्रमेवं सप्ताहं स्नेहमेव ततः पिबेत्| सायं पिबेदरिष्टं च तथा सुकृतमासवम्| शिरीषककुभक्वाथपिचून्योनौ च निक्षिपेत्| उपद्रवाश्च येऽन्ये स्युस्तान्यथास्वमुपाचरेत्| पयो वातहरैः सिद्धं दशाहं भोजने हितम्| रसो दशाहं च परं लग़ुपथ्याल्पभोजना| स्नेहाभ्यङ्गपरा स्नेहान् बलातैलादिकान् भजेत्| ऊर्ध्वञ्चतुर्भ्यो मासेभ्यः स क्रमेण सुख़ानि च||४१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana balAtailam (42) · Śloka 42
అథ బలాతైలముపదేక్ష్యామః| బలామూలాకషాయస్య భాగాః షట్| తావంత ఏవ పయసో యవకోలకులత్థదశమూలక- షాయస్య భాగో భాగశ్చతుర్దశస్తైలస్య| తత్సర్వమైకధ్యం కృత్వ శ్లక్ష్ణపిష్టాని చావాప్య కాకోలీక్షీరకాకోలీ- జీవకర్షభకముద్గపర్ణీమాషపర్ణీమేదాక్షీరశుక్లామధు- కదేవదారుమంజిష్ఠాచందనశారివాతగరకుష్ఠశతావర్య్యశ్వ- గంధాపునర్నవాశతపుష్పావరాపత్రరససరలశైలేయైలావచా- ఽగరుకాలానుసారిసైంధవాని శనైర్మృద్వగ్నినా సాధయిత్వా సుభాజనేఽనుగుప్తం నిదధ్యాత్| ఏష భగవతో ధన్వంతరే- రభిమతస్తైలరాజో రాజ్ఞాం రాజమాత్రాణాం సూతికానాం కృశానాం శిశూనామతీతవయసాం సుకుమారాణాం శూలినాం మహాగ్రహ- గృహీతానాం దీర్ఘరోగక్షపితవపుషాం మర్మవిద్ధపతితాభిహత- భగ్నవిశ్లిష్టదేహానాం దైవోపఘాతాతభిశప్తమనోజ్వరపరీ- తానాం పాననావనాభ్యంగబస్తిషు ప్రయోజ్యః| తేన బల- పౌరుషస్మృతిమతిమేధాగ్నివీర్య్యౌజాంసి వివర్ధంతే| పక్షా- ఘాతాక్షేపకార్ద్దితాదివివిధవాతవికారగుల్మహిక్కాశ్వాస- కాసా నివర్తంతే| అహరహశ్చోపయుజ్యమానే షణ్మాసాదంత్ర- వృద్ధిః ప్రశామ్యతి చ| వంధ్యా చ పుత్రం గుణవంతమిచ్ఛయా లభత ఇతి||42||
अथ बलातैलमुपदेक्ष्यामः| बलामूलाकषायस्य भागाः षट्| तावन्त एव पयसो यवकोलकुलत्थदशमूलक- षायस्य भागो भागश्चतुर्दशस्तैलस्य| तत्सर्वमैकध्यं कृत्व श्लक्ष्णपिष्टानि चावाप्य काकोलीक्षीरकाकोली- जीवकर्षभकमुद्गपर्णीमाषपर्णीमेदाक्षीरशुक्लामधु- कदेवदारुमञ्जिष्ठाचन्दनशारिवातगरकुष्ठशतावर्य्यश्व- गन्धापुनर्नवाशतपुष्पावरापत्ररससरलशैलेयैलावचा- ऽगरुकालानुसारिसैन्धवानि शनैर्मृद्वग्निना साधयित्वा सुभाजनेऽनुगुप्तं निदध्यात्| एष भगवतो धन्वन्तरे- रभिमतस्तैलराजो राज्ञां राजमात्राणां सूतिकानां कृशानां शिशूनामतीतवयसां सुकुमाराणां शूलिनां महाग्रह- गृहीतानां दीर्ग़रोगक्षपितवपुषां मर्मविद्धपतिताभिहत- भग्नविश्लिष्टदेहानां दैवोपग़ातातभिशप्तमनोज्वरपरी- तानां पाननावनाभ्यङ्गबस्तिषु प्रयोज्यः| तेन बल- पौरुषस्मृतिमतिमेधाग्निवीर्य्यौजांसि विवर्धन्ते| पक्षा- ग़ाताक्षेपकार्द्दितादिविविधवातविकारगुल्महिक्काश्वास- कासा निवर्तन्ते| अहरहश्चोपयुज्यमाने षण्मासादन्त्र- वृद्धिः प्रशाम्यति च| वन्ध्या च पुत्रं गुणवन्तमिच्छया लभत इति||४२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mRutagarBiNyA jIvadgarBaniShkAsanam (43) · Śloka 43
భవంతి చాత్ర- బస్తిద్వారే విపన్నాయాః కుక్షిః ప్రస్పందతే యది| జన్మకాలే తతః శీఘ్రం పాటయిత్వోద్ధరేచ్ఛిశుం||43||
भवन्ति चात्र- बस्तिद्वारे विपन्नायाः कुक्षिः प्रस्पन्दते यदि| जन्मकाले ततः शीग़्रं पाटयित्वोद्धरेच्छिशुम्||४३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana garBasrAve mAsAnusAraM garBasthA- pakAH yogAH (44) · Śloka 44
మధుకం శాకబీజం చ పయస్యా సురదారు చ| అశ్మంతకః కృష్ణతిలాస్తామ్రవల్లీ శతావరీ| వృక్షాదనీ పయస్యా చ లతా చోత్పలశారివా| అనంతా శారివా రాస్నా పద్మా చ మధుయష్టికా| బృహతీద్వయకాశ్మర్య్యక్షీరిశృంగత్వచో ఘృతం| పృశ్నిపర్ణీబలాశిగ్రుః శ్వదంష్ట్రామధుపర్ణికా| శృంగాటకం బిసం ద్రాక్షా కశేరుమధుకం బలా| సప్తైతాన్ పయస యోగానర్ధశ్లోకసమాపనాన్| క్రమాత్ సప్తసు మాసేషు గర్భే స్రవతి యోజయేత్||44||
मधुकं शाकबीजं च पयस्या सुरदारु च| अश्मन्तकः कृष्णतिलास्ताम्रवल्ली शतावरी| वृक्षादनी पयस्या च लता चोत्पलशारिवा| अनन्ता शारिवा रास्ना पद्मा च मधुयष्टिका| बृहतीद्वयकाश्मर्य्यक्षीरिशृङ्गत्वचो ग़ृतम्| पृश्निपर्णीबलाशिग्रुः श्वदंष्ट्रामधुपर्णिका| शृङ्गाटकं बिसं द्राक्षा कशेरुमधुकं बला| सप्तैतान् पयस योगानर्धश्लोकसमापनान्| क्रमात् सप्तसु मासेषु गर्भे स्रवति योजयेत्||४४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana aShTamamAsAtpraBRutigarBasyApyAyanAyogAH (45) · Śloka 45
కపిత్థబిల్వబృహతీపటోలేక్షునిదిగ్ధకాత్| మూలైః శృతం ప్రయుంజీత క్షీరం మాసే తథాఽష్టమే| నవమే సారివానంతాపయస్యామధుయష్టిభిః| యోజయేద్దశమే మాసి సిద్ధం క్షీరం పయస్యయా| అథవా యష్టిమధుకనాగరామరదారుభిః||45||
कपित्थबिल्वबृहतीपटोलेक्षुनिदिग्धकात्| मूलैः शृतं प्रयुञ्जीत क्षीरं मासे तथाऽष्टमे| नवमे सारिवानन्तापयस्यामधुयष्टिभिः| योजयेद्दशमे मासि सिद्धं क्षीरं पयस्यया| अथवा यष्टिमधुकनागरामरदारुभिः||४५||
🔊 Audio coming soon