28. śalyāharaṇavidhiradhyāyaḥ

Adhikarana shalyAharaNavidhiradhyAyaH shalyagatiBedAH (2-1) · Śloka 1

ಅಥಾತಃ ಶಲ್ಯಾಹರಣವಿಧಿಮಧ್ಯಾಯಂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾಸ್ಯಾಮಃ| ಇತಿ ಹ ಸ್ಮಾಹುರಾತ್ರೇಯಾದಯೋ ಮಹರ್ಷಯಃ| (ಗದ್ಯಸೂತ್ರೇ|೨| ವಕ್ರರ್ಜುತಿರ್ಯಗೂರ್ಧ್ವಾಧಃ ಶಲ್ಯಾನಾಂ ಪಞ್ಚಧಾ ಗತಿಃ| |೧|

Adhikarana antaHshalyasya lakShaNam (1-2) · Śloka 2

| ಧ್ಯಾಮಂ ಶೋಫರುಜಾವನ್ತಂ ಸ್ರವನ್ತಂ ಶೋಣಿತಂ ಮುಹುಃ||೧|| ಅಭ್ಯುದ್ಗತಂ ಬುದ್ಬುಧವತ್ಪಿಟಿಕೋಪಚಿತಂ ವ್ರಣಮ್| ಮೃದುಮಾಂಸಂ ಚ ಜಾನೀಯಾದನ್ತಃಶಲ್ಯಂ ಸಮಾಸತಃ||೨||

Adhikarana tvaggatashalyasya lakShaNam (3) · Śloka 3

ವಿಶೇಷಾತ್ತ್ವಗ್ಗತೇ ಶಲ್ಯೇ ವಿವರ್ಣಃ ಕಠಿನಾಯತಃ| ಶೋಫೋ ಭವತಿ|೩|

Adhikarana mAMsagatasya lakShaNam (3-4) · Śloka 4

| ಮಾಂಸಸ್ಥೇ ಚೋಷಃ ಶೋಫೋ ವಿವರ್ದ್ಧತೇ||೩|| ಪೀಡನಾಕ್ಷಮತಾ ಪಾಕಃ ಶಲ್ಯಮಾರ್ಗೋ ನ ರೋಹತಿ| |೪|

Adhikarana peshIgatasya lakShaNam (4) · Śloka 4

| ಪೇಶ್ಯನ್ತರಗತೇ ಮಾಂಸಪ್ರಾಪ್ತವಚ್ಛ್ವಯಥುಂ ವಿನಾ||೪||

Adhikarana snAyugatasya lakShaNam (5) · Śloka 5

ಆಕ್ಷೇಪಃ ಸ್ನಾಯುಜಾಲಸ್ಯ ಸಂರಮ್ಭಸ್ತಮ್ಭವೇದನಾಃ| ಸ್ನಾಯುಗೇ ದುರ್ಹರಂ ಚೈತತ್|೫|

Adhikarana sirAgatasya lakShaNam (5) · Śloka 5

| ಸಿರಾಧ್ಮಾನಂ ಸಿರಾಶ್ರಿತೇ||೫||

Adhikarana strotogatasya lakShaNam (6) · Śloka 6

ಸ್ವಕರ್ಮಗುಣಹಾನಿಃ ಸ್ಯಾತ್ಸ್ರೋತಸಾಂ ಸ್ರೋತಸಿ ಸ್ಥಿತೇ| |೬|

Adhikarana dhamanIgatasya lakShaNam (6-7) · Śloka 7

| ಧಮನೀಸ್ಥೇಽನಿಲೋ ರಕ್ತಂ ಫೇನಯುಕ್ತಮುದೀರಯೇತ್||೬|| ನಿರ್ಯಾತಿ ಶಬ್ದವಾನ್ ಸ್ಯಾಚ್ಚ ಹೃಲ್ಲಾಸಃ ಸಾಙ್ಗವೇದನಃ| |೭|

Adhikarana asthisandhigatasya lakShaNam (7) · Śloka 7

| ಸಙ್ಘರ್ಷೋ ಬಲವಾನಸ್ಥಿಸನ್ಧಿಪ್ರಾಪ್ತೇಽಸ್ಥಿಪೂರ್ಣತಾ||೭||

Adhikarana asthigatasya lakShaNam (8) · Śloka 8

ನೈಕರೂಪಾ ರುಜೋಽಸ್ಥಿಸ್ಥೇ ಶೋಫಃ| |೮|

Adhikarana sandhigatasya lakShaNam (8) · Śloka 8

ತದ್ವಚ್ಚ ಸನ್ಧಿಗೇ| ಚೈಷ್ಟಾನಿವೃತ್ತಿಶ್ಚ ಭವೇತ್|೮|

Adhikarana koShThagatasya lakShaNam (8-9) · Śloka 9

| ಆಟೋಪಃ ಕೋಷ್ಠಸಂಶ್ರಿತೇ||೮|| ಆನಾಹೋಽನ್ನಶಕೃನ್ಮೂತ್ರದರ್ಶನಂ ಚ ವ್ರಣಾನನೇ| |೯|

Adhikarana marmagatasya lakShaNam (9) · Śloka 9

| ವಿದ್ಯಾನ್ಮರ್ಮಗತಂ ಶಲ್ಯಂ ಮರ್ಮವಿದ್ಧೋಪಲಕ್ಷಣೈಃ||೯||

Adhikarana tvaggatAdInAM strAvato lakShaNam (10) · Śloka 10

ಯಥಾಸ್ವಂ ಚ ಪರಿಸ್ರಾವೈಸ್ತ್ವಗಾದಿಷು ವಿಭಾವಯೇತ್| |೧೦|

Adhikarana antaHshalyo~apiruDho vraNaH (10) · Śloka 10

| ರುಹ್ಯತೇ ಶುದ್ಧದೇಹಾನಾಮನುಲೋಮಸ್ಥಿತಂ ತು ತತ್||೧೦||

Adhikarana rUDhamapi shalyaM bAdhate (11) · Śloka 11

ದೋಷಕೋಪಾಭಿಘಾತಾದಿಕ್ಷೋಭಾದ್ಭೂಯೋಽಪಿ ಬಾಧತೇ| |೧೧|

Adhikarana tva~gnaShTashalyasyopAyaH (11-12) · Śloka 12

| ತ್ವಙ್ನಷ್ಟೇ ಯತ್ರ ತತ್ರ ಸ್ಯುರಭ್ಯಙ್ಗಸ್ವೇದಮರ್ದನೈಃ||೧೧|| ರಾಗರುಗ್ದಾಹಸಂರಮ್ಭಾ ಯತ್ರ ಚಾಜ್ಯಂ ವಿಲೀಯತೇ| ಆಶು ಶುಷ್ಯತಿ ಲೇಪೋ ವಾ ತತ್ಸ್ಥಾನಂ ಶಲ್ಯವದ್ವದೇತ್||೧೨||

Adhikarana mAMsanaShTasyopAyaH (13) · Śloka 13

ಮಾಂಸಪ್ರಣಷ್ಟಂ ಸಂಶುದ್ಧ್ಯಾ ಕರ್ಶನಾಚ್ಛ್ಲತತಾ ಗತಮ್| ಕ್ಷೋಭಾದ್ರಾಗಾದಿಭಿಃ ಶಲ್ಯಂ ಲಕ್ಷಯೇತ್|೧೩|

Adhikarana peshyAdiShu naShTasyopAyaH (13-14) · Śloka 14

| ತದ್ವದೇವ ಚ||೧೩|| ಪೇಶ್ಯಸ್ಥಿಸನ್ಧಿಕೋಷ್ಠೇಷು ನಷ್ಟಮ್| |೧೪|

Adhikarana asthinaShTasyopAyaH (14) · Śloka 14

ಅಸ್ಥಿಷು ಲಕ್ಷಯೇತ್| ಅಸ್ಥ್ನಾಮಭ್ಯಞ್ಜನಸ್ವೇದಬನ್ಧಪೀಡನಮರ್ದನೈಃ||೧೪||

Adhikarana snAvAdiShu naShTasyopAyaH (15-16) · Śloka 16

ಪ್ರಸಾರಣಾಕುಞ್ಚನತಃ ಸನ್ಧಿನಷ್ಟಂ ತಥಾಽಸ್ಥಿವತ್| ನಷ್ಟೇ ಸ್ನಾಯುಶಿರಾಸ್ರೋತೋಧಮನೀಷ್ವಸಮೇ ಪಥಿ||೧೫|| ಅಶ್ವಯುಕ್ತಂ ರಥಂ ಖಣ್ಡಚಕ್ರಮಾರೋಪ್ಯ ರೋಗಿಣಮ್| ಶೀಘ್ರಂ ನಯೇತ್ತತಸ್ತಸ್ಯ ಸಂರಮ್ಭಾಚ್ಛಲ್ಯಮಾದಿಶೇತ್||೧೬||

Adhikarana marmanaShTasyopAyAnuktau hetuH (17) · Śloka 17

ಮರ್ಮನಷ್ಟಂ ಪೃಥಙ್ನೋಕ್ತಂ ತೇಷಾಂ ಮಾಂಸಾದಿಸಂಶ್ರಯಾತ್| |೧೭|

Adhikarana naShTasya sAmAnyalakShaNam (17) · Śloka 17

| ಸಾಮಾನ್ಯೇನ ಸಶಲ್ಯಂ ತು ಕ್ಷೋಭಿಣ್ಯ ಕ್ರಿಯಯಾ ಸರುಕ್||೧೭||

Adhikarana adRushyashalyasyAkRutirvraNAkRutyA j~jeyA (18) · Śloka 18

ವೃತ್ತಂ ಪೃಥು ಚತುಷ್ಕೋಣಂ ತ್ರಿಪುಟಂ ಚ ಸಮಾಸತಃ| ಅದೃಶ್ಯಶಲ್ಯಸಂಸ್ಥಾನಂ ವ್ರಣಾಕೃತ್ಯಾ ವಿಭಾವಯೇತ್||೧೮||

Adhikarana shalyAharaNopAyaBedau (19) · Śloka 19

ತೇಷಾಮಾಹರಣೋಪಾಯೌ ಪ್ರತಿಲೋಮಾನುಲೋಮಕೌ| |೧೯|

Adhikarana tayorviShayaH (19) · Śloka 19

| ಅರ್ವಾಚೀನಪರಾಚೀನೇ ನಿರ್ಹರೇತ್ತಾದ್ವಿಪರ್ಯಯಾತ್||೧೯||

Adhikarana tiryaggataM tUbhayorviShayaH (20) · Śloka 20

ಸುಖಾಹಾರ್ಯಂ ಯತಶ್ಛಿತ್ತ್ವಾ ತತಸ್ತಿರ್ಯಗ್ಗತಂ ಹರೇತ್| |೨೦|

Adhikarana urogatAdiShu shalyeShu nirghAtananiShedhaH (20-21) · Śloka 21

| ಶಲ್ಯಂ ನ ನಿರ್ಘಾತ್ಯಮುರಃಕಕ್ಷಾವಙ್ಕ್ಷಣಪಾರ್ಶ್ವಗಮ್||೨೦|| ಪ್ರತಿಲೋಮಮನುತ್ತುಣ್ಡಂ ಛೇದ್ಯಂ ಪೃಥುಮುಖಂ ಚ ಯತ್| |೨೧|

Adhikarana anAharaNIyaM shalyam (21) · Śloka 21

| ನೈವಾಹರೇದ್ವಿಶಲ್ಯಘ್ನಂ ನಷ್ಟಂ ವಾ ನಿರುಪದ್ರವಮ್||೨೧||

Adhikarana hastAhAryaM shalyam (22) · Śloka 22

ಅಥಾಹರೇತ್ಕರಪ್ರಾಪ್ಯಂ ಕರೇಣೈವ| |೨೨|

Adhikarana siMhamukhAdisvastikayantrAhAryaM shalyam (22) · Śloka 22

ಇತರತ್ಪುನಃ| ದೃಶ್ಯಂ ಸಿಂಹಾಹಿಮಕರವರ್ಮಿಕರ್ಕಟಕಾನನೈಃ||೨೨||

Adhikarana ka~gkamukhAdisvastikayantrAhAryaM shalyam (23) · Śloka 23

ಅದೃಶ್ಯಂ ವ್ರಣಸಂಸ್ಥಾನಾದ್ಗ್ರಹೀತುಂ ಶಕ್ಯತೇ ಯತಃ| ಕಙ್ಕಭೃಙಾಹ್ವಕುರರಶರಾರೀವಾಯಸಾನನೈಃ||೨೩||

Adhikarana sandaMSAhAryam Salyam (24) · Śloka 24

ಸನ್ದಂಶಾಭ್ಯಾಂ ತ್ವಗಾದಿಸ್ಥಮ್| |೨೪|

Adhikarana tAlayantrAhAryaM Salyam (24) · Śloka 24

ತಾಲಾಭ್ಯಾಂ ಸುಷಿರಂ ಹರೇತ್| |೨೪|

Adhikarana nADIyantrAhAryaM Salyam (24) · Śloka 24

| ಸುಷಿರಸ್ಥಂ ತು ನಲಕೈಃ|೨೪|

Adhikarana sheShayantrAhAryaM shalyam (24) · Śloka 24

| ಶೇಷಂ ಶೇಷೈರ್ಯಥಾಯಥಮ್||೨೪||

Adhikarana yantreNAhartumashakyasyashalyasyopAyaH (25) · Śloka 25

ಶಸ್ತ್ರೇಣ ವಾ ವಿಶಸ್ಯಾದೌ ತತೋ ನಿರ್ಲೋಹಿತಂ ವ್ರಣಮ್| ಕೃತ್ವಾ ಘೃತೇನ ಸಂಸ್ವೇದ್ಯ ಬದ್ಧಾಽಽಚಾರಿಕಮಾದಿಶೇತ್||೨೫||

Adhikarana sirAsnAyuvIlagnasyopAyaH (26) · Śloka 26

ಸಿರಾಸ್ನಾಯುವಿಲಗ್ನಂ ತು ಚಾಲಯಿತ್ವಾ ಶಲಾಕಯಾ| |೨೬|

Adhikarana hRudayalagnasyopAyaH (26-27) · Śloka 27

| ಹೃದಯೇ ಸಂಸ್ಥಿತಂ ಶಲ್ಯಂ ತ್ರಾಸಿತಸ್ಯ ಹಿಮಾಮ್ಬುನಾ||೨೬|| ತತಃ ಸ್ಥಾನಾನ್ತರಂ ಪ್ರಾಪ್ತಮಾಹರೇತ್ತದ್ಯಥಾಯಥಮ್| ಯಥಾಮಾರ್ಗಂ ದುರಾಕರ್ಷಮ್|೨೭|

Adhikarana hRudayopAyamanyatrAdishati (27) · Śloka 27

| ಅನ್ಯತೋಽಪ್ಯೇವಮಾಹರೇತ್||೨೭||

Adhikarana asthilagnasyopAyaH (28) · Śloka 28

ಅಸ್ಥಿದಷ್ಟೇ ನರಂ ಪದ್ಭ್ಯಾಂ ಪೀಡಯಿತ್ವಾ ವಿನಿರ್ಹರೇತ್| |೨೮|

Adhikarana upAyAntaram (28) · Śloka 28

| ಇತ್ಯಶಕ್ಯೇ ಸುಬಲಿಭಿಃ ಸುಗೃಹೀತಸ್ಯ ಕಿಙ್ಕರೈಃ||೨೮||

Adhikarana evamapyashakyasyopAyaH (29-31) · Śloka 31

ತಥಾಽಪ್ಯಶಕ್ಯೇ ವಾರಙ್ಗಂ ವಕ್ರೀಕೃತ್ಯ ಧನುರ್ಜ್ಯಯಾ| ಸುಬದ್ಧಂ ವಕ್ತ್ರಕಟಕೇ ಬಧ್ನೀಯಾತ್ಸುಸಮಾಹಿತಃ||೨೯|| ಸುಸಂಯತಸ್ಯ ಪಞ್ಚಾಙ್ಗ್ಯಾ ವಾಜಿನಃ ಕಶಯಾಽಥ ತಮ್| ತಾಡಯೇದಿತಿ ಮೂರ್ಧಾನಂ ವೇಗೇನೋನ್ನಮಯನ್ ಯಥಾ||೩೦|| ಉದ್ಧರೇಚ್ಛಲ್ಯಮ್| |೩೧|

Adhikarana upAyAntaram (31) · Śloka 31

ಏವಂ ವಾ ಶಾಖಾಯಾಂ ಕಲ್ಪಯೇತ್ತರೋಃ| |೩೧|

Adhikarana durbalavAra~ggasyopAyaH (31) · Śloka 31

| ಬದ್ಧಾ ದುರ್ಬಲವಾರಙ್ಗಂ ಕುಶಾಭಿಃ ಶಲ್ಯಮಾಹರೇತ್||೩೧||

Adhikarana shoPagrastavAra~ggasyopAyaH (32) · Śloka 32

ಶ್ವಯಥುಗ್ರಸ್ತವಾರಙ್ಗಂ ಶೋಫಮುತ್ಪೀಡ್ಯ ಯುಕ್ತಿತಃ| |೩೨|

Adhikarana uttuNDitasyopAyaH (32) · Śloka 32

| ಮುದ್ಗರಾಹತಯಾ ನಾಡ್ಯಾ ನಿರ್ಘಾತ್ಯೋತ್ತುಣ್ಡಿತಂ ಹರೇತ್||೩೨||

Adhikarana amArgottuNDitasyopAyaH (33) · Śloka 33

ತೈರೇವ ಚಾನಯೇನ್ಮಾರ್ಗಮಮಾರ್ಗೋತ್ತುಣ್ಡಿತಂ ತು ಯತ್| |೩೩|

Adhikarana karNayoktasyopAyaH (33) · Śloka 33

| ಮೃದಿತ್ವಾ ಕರ್ಣಿನಾಂ ಕರ್ಣಂ ನಾಡ್ಯಾಸ್ಯೇನ ನಿಗೃಹ್ಯ ವಾ||೩೩||

Adhikarana niShkarNasyopAyaH (34) · Śloka 34

ಅಯಸ್ಕಾನ್ತೇನ ನಿಷ್ಕರ್ಣಂ ವಿವೃತಾಸ್ಯಮೃಜುಸ್ಥಿತಮ್| |೩೪|

Adhikarana pakkAshayagatasyopAyaH (34) · Śloka 34

| ಪಕ್ವಾಶಯಗತಂ ಶಲ್ಯಂ ವಿರೇಕೇಣ ವಿನಿರ್ಹರೇತ್||೩೪||

Adhikarana duShTavAtAdInAmupAyaH (35) · Śloka 35

ದುಷ್ಟವಾತವಿಷಸ್ತನ್ಯರಕ್ತತೋಯಾದಿ ಚೂಷಣೈಃ| |೩೫|

Adhikarana kaNThagatasyopAyaH (35-36) · Śloka 36

| ಕಣ್ಠಸ್ರೋತೋಗತೇ ಶಲ್ಯೇ ಸೂತ್ರಂ ಕಣ್ಠೇ ಪ್ರವೇಶಯೇತ್||೩೫|| ಬಿಸೇನಾತ್ತೇ ತತಃ ಶಲ್ಯೇ ಬಿಸಂ ಸೂತ್ರಂ ಸಮಂ ಹರೇತ್| |೩೬|

Adhikarana jAtuShasyopAyaH (36-37) · Śloka 37

| ನಾಡ್ಯಾಽಗ್ನಿತಾಪಿತಾಂ ಕ್ಷಿಪ್ತ್ವಾ ಶಲಾಕಾಮಪ್ಸ್ಥಿರೀಕೃತಾಮ್||೩೬|| ಆನಯೇಜ್ಜಾತುಷಂ ಕಣ್ಠಾತ್| |೩೭|

Adhikarana ajAtuShasyopAyaH (37) · Śloka 37

ಜತುದಿಗ್ಧಾಮಜಾತುಷಮ್| |೩೭|

Adhikarana matsyAdikaNTakasyopAyaH (37-38) · Śloka 38

| ಕೇಶೋನ್ದುಕೇನ ಪೀತೇನ ದ್ರವೈಃ ಕಣ್ಟಕಮಾಕ್ಷಿಪೇತ್||೩೭|| ಸಹಸಾ ಸೂತ್ರಬದ್ಧೇನ ವಮತಃ| |೩೮|

Adhikarana keshondukasyopAyaH (38) · Śloka 38

ತೇನ ಚೇತರತ್| |೩೮|

Adhikarana UrdhvamAhartumashakyasyopAyaH (38) · Śloka 38

| ಅಶಕ್ಯಂ ಮುಖನಾಸಾಭ್ಯಾಮಾಹರ್ತುಂ ಪರತೋ ನುದೇತ್||೩೮||

Adhikarana grAsashalyasyopAyaH (39) · Śloka 39

ಅಪ್ಪಾನಸ್ಕನ್ಧಘಾತಾಭ್ಯಾಂ ಗ್ರಾಸಶಲ್ಯಂ ಪ್ರವೇಶಯೇತ್| |೩೯|

Adhikarana sUkShmAkShivraNashalyAnAmupAyaH (39) · Śloka 39

| ಸೂಕ್ಷ್ಮಾಕ್ಷಿವ್ರಣಶಲ್ಯಾನಿ ಕ್ಷೌಮವಾಲಜಲೈರ್ಹರೇತ್||೩೯||

Adhikarana udakashalyasyopAyaH (40) · Śloka 40

ಅಪಾಂ ಪೂರ್ಣಂ ವಿಧುನುಯಾದವಾಕ್ಶಿರಸಮಾಯತಮ್| ವಾಮಯೇಚ್ಚಾಮುಖಂ ಭಸ್ಮರಾಶೌ ವಾ ನಿಖನೇನ್ನರಮ್||೪೦||

Adhikarana karNagatodakashalyasyopAyaH (41) · Śloka 41

ಕರ್ಣೇಽಮ್ಬುಪೂರ್ಣೇ ಹಸ್ತೇನ ಮಥಿತ್ವಾ ತೈಲವಾರಿಣೀ| ಕ್ಷಿಪೇದಧೋಮುಖಂ ಕರ್ಣಂ ಹನ್ಯಾದ್ವಾಽಽಚೂಷಯೇತ ವಾ||೪೧||

Adhikarana karNagatakITashalyasyopAyaH (42) · Śloka 42

ಕೀಟೇ ಸ್ರೋತೋಗತೇ ಕರ್ಣಂ ಪೂರಯೇಲ್ಲವಣಾಮ್ಬುನಾ| ಸುಕ್ತೇನ ವಾ ಸುಖೋಷ್ಣೇನ ಮೃತೇ ಕ್ಲೇದಹರೋ ವಿಧಿಃ||೪೨||

Adhikarana jAtuShAdishalyaM dehoShmaNaiva vilIyate (43) · Śloka 43

ಜಾತುಷಂ ಹೇಮರೂಪ್ಯಾದಿಧಾತುಜಂ ಚ ಚಿರಸ್ಥಿತಮ್| ಊಷ್ಮಣಾ ಪ್ರಾಯಶಃ ಶಲ್ಯಂ ದೇಹಜೇನ ವಿಲೀಯತೇ||೪೩||

Adhikarana mRudAdishalyaM cirAdapi na ciliyate,vilayanABAve hetuH (44-45) · Śloka 45

ಮೃದ್ವೇಣುದಾರುಶೃಙ್ಗಾಸ್ಥಿದನ್ತವಾಲೋಪಲಾನಿ ನ| ವಿಷಾಣವೇಣ್ವಯಸ್ತಾಲದಾರುಶಲ್ಯಂ ಚಿರಾದಪಿ||೪೪|| ಪ್ಱಯೋ ನಿರ್ಭುಜ್ಯತೇ ತದ್ಧಿ ಪಚತ್ಯಾಶು ಪಲಾಸೃಜೀ| |೪೫|

Adhikarana vidAhopAyaH (45-47) · Śloka 47

| ಶಲ್ಯೇ ಮಾಂಸಾವಗಾಢೇ ಚೇತ್ಸ ದೇಶೋ ನ ವಿದಹ್ಯತೇ||೪೫|| ತತಸ್ತಂ ಮರ್ದನಸ್ವೇದಶುದ್ಧಿಕರ್ಷಣಬೃಂಹಣೈಃ| ತೀಕ್ಷ್ಣೋಪನಾಹಪಾನಾನ್ನಘನಶಸ್ತ್ರಪದಾಙ್ಕನೈಃ||೪೬|| ಪಾಚಯಿತ್ವಾ ಹರೇಚ್ಛಲ್ಯಂ ಪಾಟನೈಷಣಮೇದನೈಃ| |೪೭|

Adhikarana anuktashalyasa~ggrahArthaMmupAyaH (28) · Śloka 28

| ಶಲ್ಯಪ್ರದೇಶಯನ್ತ್ರಾಣಾಮವೇಕ್ಷ್ಯ ಬಹುರೂಪತಾಮ್||೪೭|| ತೈಸ್ತೈರುಪಾಯೈರ್ಮತಿಮಾನ್ ಶಲ್ಯಂ ವಿದ್ಯಾತ್ತಥಾಽಽಹರೇತ್| ೪೭ ೧/೨| ಇತಿ ಶ್ರೀವೈದ್ಯಪತಿಸಿಂಹಗುಪ್ತಸೂನುಶ್ರೀಮದ್ವಾಗ್ಭಟವಿರಚಿತಾ- ಯಾಮಷ್ಟಾಙ್ಗಹೃದಯಸಂಹಿತಾಯಾಂ ಸೂತ್ರಸ್ಥಾನೇ ಶಲ್ಯಾಹರ- ಣವಿಧಿರ್ನಾಮಾಷ್ಟಾವಿಂಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ||೨೮||