16. snēhavidhiradhyāyaḥ

Adhikarana snehavidhiradhyAyaH (2) · Śloka 2

ತಸ್ಮಾತ್ಸ್ನೇಹಸ್ವೇದಾಧ್ಯಾಯಯೋರಾರಮ್ಭೋ ಯುಕ್ತ ಇತ್ಯಾಹ - - - - ಅಥಾತಃ ಸ್ನೇಹವಿಧಿಮಧ್ಯಾಯಂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾಸ್ಯಾಮಃ| ಇತಿ ಹ ಸ್ಮಾಹುರಾತ್ರೇಯಾದಯೋ ಮಹರ್ಷಯಃ| ಗದ್ಯಸೂತ್ರೇ||೨||

Adhikarana snehanavirUkShaNayoH svarUpam (1) · Śloka 1

ಗುರುಶೀತಸರಸ್ನಿಗ್ಧಮನ್ದಸೂಕ್ಷ್ಮಮೃದುದ್ರವಮ್| ಔಷಧಂ ಸ್ನೇಹನಂ ಪ್ರಾಯೋ, ವಿಪರೀತಂ ವಿರೂಕ್ಷಣಮ್||೧||

Adhikarana sneheShu sarpirAdInAM pravaratvam, sneheShvuttamaM sarpiH (2-3) · Śloka 3

ಸರ್ಪಿರ್ಮಜ್ಜಾ ವಸಾ ತೈಲಂ ಸ್ನೇಹೇಷು ಪ್ರವರಂ ಮತಮ್| ತತ್ರಾಪಿ ಚೋತ್ತಮಂ ಸರ್ಪಿಃ ಸಂಸ್ಕಾರಸ್ಯಾನುವರ್ತನಾತ್||೨|| ಮಾಧುರ್ಯಾದವಿದಾಹಿತ್ತ್ವಾಜ್ಜನ್ಮಾದ್ಯೇವ ಚ ಶೀಲನಾತ್| |೩|

Adhikarana sarpirAdInAM snehaprayoge doShavisheSheNa tAratamyam (3) · Śloka 3

| ಪಿತ್ತಘ್ನಾಸ್ತೇ ಯಥಾಪೂರ್ವಮಿತರಘ್ನಾ ಯಥೋತ್ತರಮ್||೩||

Adhikarana sarpirAdInAM gurutve tAratamyam (4) · Śloka 4

ಘೃತಾತ್ತೈಲಂ ಗುರು ವಸಾ ತೈಲಾನ್ಮಜ್ಜಾ ತತೋಽಪಿ ಚ| |೪|

Adhikarana yamakastrivRuto mahAn iti saMj~jAtrayam (4) · Śloka 4

ಇದಾನೀಂ ಯಮಕಃ ಸ್ನೇಹಸ್ತ್ರಿವೃತಃ ಸ್ನೇಹೋ ಮಹಾಸ್ನೇಹ ಇತಿ ಚ ತತ್ರ ತತ್ರೋಚ್ಯನ್ತೇ, ನ ಚ ತೇ ಜ್ಞಾಯನ್ತ ಇತ್ಯಾಹ - - - - | ದ್ವಾಭ್ಯಾಂ ತ್ರಿಭಿಶ್ಚತುರ್ಭಿಸ್ತೈರ್ಯಮಕಸ್ತ್ರಿವೃತೋ ಮಹಾನ್||೪||

Adhikarana snehyAH (5-6) · Śloka 6

ಸಮ್ಪ್ರತಿ ಸ್ನೇಹ್ಯಾನ್ನಿರೂಪಯತಿ - - - - ಸ್ವೇದಸಂಶೋಧ್ಯಮದ್ಯಸ್ತ್ರೀವ್ಯಾಯಾಮಾಸಕ್ತಚಿನ್ತಕಾಃ| ವೃದ್ಧಬಾಲಾಬಲಕೃಶಾ ರೂಕ್ಷಾಃ ಕ್ಷೀಣಾಸ್ರರೇತಸಃ||೫|| ವಾತಾರ್ತಸ್ಯನ್ದತಿಮಿರದಾರುಣಪ್ರತಿಬೋಧಿನಃ| ಸ್ನೇಹ್ಯಾಃ|೬|

Adhikarana snehanAyogyAH (6-8) · Śloka 8

| ನ ತ್ವತಿಮನ್ದಾಗ್ನಿತೀಕ್ಷ್ಣಾಗ್ನಿಸ್ಥೂಲದುರ್ಬಲಾಃ||೬|| ಊರುಸ್ತಮ್ಭಾತಿಸಾರಾಽಽಮಗಲರೋಗಗರೋದರೈಃ| ಮೂರ್ಚ್ಛಾಚ್ಛರ್ದ್ಯರುಚಿಶ್ಲೇಷ್ಮತೃಷ್ಣಾಮದ್ಯೈಶ್ಚ ಪೀಡಿತಾಃ||೭|| ಅಪಪ್ರಸೂತಾ ಯುಕ್ತೇ ಚ ನಸ್ಯೇ ಬಸ್ತೌ ವಿರೇಚನೇ| |೮|

Adhikarana ghRutasya viShayaH (8) · Śloka 8

ಸಾಮ್ಪ್ರತಂ ಚತುರ್ಣಾಂ ಸ್ನೇಹಾನಾಂ ಮಧ್ಯೇ ಯೋ ಯೇಭ್ಯೋ ಹಿತಃ, ತಂ ದರ್ಶಯನ್ನಾಹ - - - - | ತತ್ರ ಧೀಸ್ಮೃತಿಮೇಧಾದಿಕಾಙ್ಕ್ಷಿಣಾಂ ಶಸ್ಯತೇ ಘೃತಮ್||೮||

Adhikarana tailasya viShayaH (9) · Śloka 9

ಗ್ರನ್ಥಿನಾಡೀಕೃಮಿಶ್ಲೇಷ್ಮಮೇದೋಮಾರುತರೋಗಿಷು| ತೈಲಂ ಲಾಘವದಾರ್ಢ್ಯಾರ್ಥಿಕ್ರೂರಕೋಷ್ಠೇಷು ದೇಹಿಷು||೯||

Adhikarana vasAmajjorviShayaH (10-11) · Śloka 11

ವಾತಾತಪಾಧ್ವಭಾರಸ್ತ್ರೀವ್ಯಾಯಾಮಕ್ಷೀಣಧಾತುಷು| ರೂಕ್ಷಕ್ಲೇಶಕ್ಷಮಾತ್ಯಗ್ನಿವಾತಾವೃತಪಥೇಷು ಚ||೧೦|| ಶೇಷೌ| |೧೧|

Adhikarana vasAyAH viShayAntaram (11) · Śloka 11

ವಸಾಯಾಸ್ತ್ವನ್ಯದಪಿ ವಿಶೇಷಾನ್ತರಮಾಹ - - - - ವಸಾ ತು ಸನ್ಧ್ಯಸ್ಥಿಮರ್ಮಕೋಷ್ಠರುಜಾಸು ಚ| ತಥಾ ದಗ್ಧಾಹತಭ್ರಷ್ಟಯೋನಿಕರ್ಣಶಿರೋರುಜಿ||೧೧||

Adhikarana kAlavisheShe snehavisheShopayogaH (12-13) · Śloka 13

| ಇದಾನೀಂ ಕಸ್ಮಿನ್ಕಾಲೇ ಕಸ್ಯ ಸ್ನೇಹಸ್ಯೋಪಯೋಗಃ ಶಸ್ತ ಇತಿ ದರ್ಶಯನ್ನಾಹ - ] - - - - ತೈಲಂ ಪ್ರಾವೃಷಿ, ವರ್ಷಾನ್ತೇ ಸರ್ಪಿರನ್ಯೌ ತು ಮಾಧವೇ| ನನು, ವರ್ಷಾಸು ತೈಲಂ ವರ್ಷಾನ್ತೇ ಸರ್ಪಿರ್ವಸಾಮಜ್ಜಾನೌ ಮಾಧವ ಇತಿ ಯೋಽಯಂ ನಿಯಮಃ, ಸ ಕಿಞ್ಚಿದಪೇಕ್ಷ್ಯ ವರ್ತತೇ ಆಹೋಸ್ವಿದನಪೇಕ್ಷ್ಯ ? ಇತ್ಯಸ್ಮಿನ್ ಪರ್ಯನುಯೋಗ ಇದಮಾಹ - - - - ಋತೌ ಸಾಧಾರಣೇ ಸ್ನೇಹಃ ಶಸ್ತೋಽಹ್ನಿ ವಿಮಲೇ ರವೌ||೧೨|| ತೈಲಂ ತ್ವರಾಯಾಂ ಶೀತೇಽಪಿ| |೧೩|

Adhikarana gharme~api ca nishi ghRutopayogaH (13) · Śloka 13

ಸರ್ವಸ್ಯ ಸ್ನೇಹಸ್ಯಾನ್ಹ್ಯುಪಯೋಗಾದ್ರಾತ್ರಾವಪ್ರಯೋಗಃ ಪ್ರಾಪ್ತ ಇತ್ಯಾಹ - - - - ಘರ್ಮೇಽಪಿ ಚ ಘೃತಂ ನಿಶಿ| |೧೩|

Adhikarana pittAdiShu divAsnehanasyApavAdaH (13) · Śloka 13

| ನಿಶ್ಯೇವ ಪಿತ್ತೇ ಪವನೇ ಸಂಸರ್ಗೇ ಪಿತ್ತವತ್ಯಪಿ||೧೩||

Adhikarana divArAtriniyamasya tyAge doShaH (14) · Śloka 14

ನಿಶ್ಯನ್ಯಥಾ ವಾತಕಫಾದ್ರೋಗಾಃ ಸ್ಯುಃ ಪಿತ್ತತೋ ದಿವಾ| |೧೪|

Adhikarana snehopayogaprakAraH (14-15) · Śloka 15

ಕಥಂ ಸ್ನೇಹ ಉಪಯೋಜ್ಯ ಇತ್ಯಾಹ - - - - | ಯುಕ್ತ್ಯಾಽವಚಾರಯೇತ್ಸ್ನೇಹಂ ಭಕ್ಷ್ಯಾದ್ಯನ್ನೇನ ಬಸ್ತಿಭಿಃ||೧೪|| ನಸ್ಯಾಭ್ಯಞ್ಜನಗಣ್ಡೂಷಮೂರ್ದ್ಧಕರ್ಣಾಕ್ಷಿತರ್ಪಣೈಃ| |೧೫|

Adhikarana snehasya catuH ShaShThirvicAraNAH (15-16) · Śloka 16

| ರಸಭೇದೈಕಕತ್ವಾಭ್ಯಾಂ ಚತುಃಷಷ್ಟಿರ್ವಿಚಾರಣಾಃ||೧೫|| ಸ್ನೇಹಸ್ಯಾನ್ಯಾಭಿಭೂತತ್ವಾದಲ್ಪತ್ವಾಚ್ಚ ಕ್ರಮಾತ್ಸ್ಮೃತಾಃ| |೧೬|

Adhikarana acchapeyaH snehaH (16) · Śloka 16

| ಯಥೋಕ್ತಹೇತ್ವಭಾವಾಚ್ಚ ನಾಚ್ಛಪೇಯೋ ವಿಚಾರಣಾ||೧೬||

Adhikarana tasya shreShThatvam (17) · Śloka 17

ಸ್ನೇಹಸ್ಯ ಕಲ್ಪಃ ಸ ಶ್ರೇಷ್ಠಃ ಸ್ನೇಹಕರ್ಮಾಶುಸಾಧನಾತ್| |೧೭|

Adhikarana acchapeyasya mAtrAtrayam, acchapeyasya caturthI mAtrA (17-18) · Śloka 18

ಅಧುನಾ ಸ್ನೇಹಸ್ಯ ತ್ರಿವಿಧಮಾತ್ರಾಲಕ್ಷಣಮಧಿಕೃತ್ಯಾಹ - - - - | ದ್ವಾಭ್ಯಾಂ ಚತುರ್ಭಿರಷ್ಟಾಭಿರ್ಯಾಮೈರ್ಜೀರ್ಯನ್ತಿ ಯಾಃ ಕ್ರಮಾತ್||೧೭|| ಹ್ರಸ್ವಮಧ್ಯೋತ್ತಮಾ ಮಾತ್ರಾಸ್ತಾಸ್ತಾಭ್ಯಶ್ಚ ಹ್ರಸೀಯಸೀಮ್| ಕಲ್ಪಯೇದ್ವೀಕ್ಷ್ಯ ದೋಷಾದೀನ್ ಪ್ರಾಗೇವ ತು ಹ್ರಸೀಯಸೀಮ್||೧೮||

Adhikarana shodhanasyAcchapeyasya kAlo mAtrA ca (19) · Śloka 19

ಅಧುನಾ ಶೋಧನಶಮನಬೃಂಹಣಭೇದಾತ್ತ್ರಿವಿಧಸ್ಯ ಸ್ನೇಹಸ್ಯ ಕಾಲಮಾತ್ರಾಲಕ್ಷಣಮಧಿಕೃತ್ಯಾಹ - - - - ಹ್ಯಸ್ತನೇ ಜೀರ್ಣ ಏವಾನ್ನೇ ಸ್ನೇಹೋಽಚ್ಛಃ ಶುದ್ಧಯೇ ಬಹುಃ| |೧೯|

Adhikarana shamanasyAcchapeyasya kAlo mAtrA ca (19) · Śloka 19

| ಶಮನಃ ಕ್ಷುದ್ವತೋಽನನ್ನೋ ಮಧ್ಯಮಾತ್ರಶ್ಚ ಶಸ್ಯತೇ||೧೯||

Adhikarana bRuMhaNasya kAlo mAtrA ca (20) · Śloka 20

ಬೃಂಹಣೋ ರಸಮದ್ಯಾದ್ಯೈಃ ಸಭಕ್ತೋಽಲ್ಪಃ| |೨೦|

Adhikarana bRuMhaNasya viShayaH (20-21) · Śloka 21

ಹಿತಃ ಸ ಚ| ಬಾಲವೃದ್ಧಪಿಪಾಸಾರ್ತಸ್ನೇಹದ್ವಿಣ್ಮದ್ಯಶೀಲಿಷು||೨೦|| ಸ್ತ್ರೀಸ್ನೇಹನಿತ್ಯಮನ್ದಾಗ್ನಿಸುಖಿತಕ್ಲೇಶಭೀರುಷು| ಮೃದುಕೋಷ್ಠಾಲ್ಪದೋಷೇಷು ಕಾಲೇ ಚೋಷ್ಣೇ ಕೃಶೇಷು ಚ||೨೧||

Adhikarana bRuMhaNasyaiva prAgbhaktAdibhedena viShayaH (22) · Śloka 22

ಸ ಚೋಪಯುಕ್ತಃ ಕಿಂ ಕರೋತಿ ? ಇತ್ಯಾಹ - - - - ಪ್ರಾಙ್ಮಧ್ಯೋತ್ತರಭಕ್ತೋಽಸಾವಧೋಮಧ್ಯೋರ್ಧ್ವ-ದೇಹಜಾನ್| ವ್ಯಾಧೀಞ್ಜಯೇದ್ಬಲಂ ಕುರ್ಯಾದಙ್ಗಾನಾಂ ಚ ಯಥಾಕ್ರಮಮ್||೨೨||

Adhikarana acchapeyasyAnupAnam, tuvarabhallAtakasnehayoruShNodakaniShedhaH (23-24) · Śloka 24

ವಾರ್ಯುಷ್ಣಮಚ್ಛೇಽನು ಪಿಬೇತ್ ಸ್ನೇಹೇ ತತ್ಸುಖಪಕ್ತಯೇ| ಆಸ್ಯೋಪಲೇಪಶುದ್ಧ್ಯೈ ಚ, ತೌವರಾರುಷ್ಕರೇ ನ ತು||೨೩|| ಜೀರ್ಣಾಜೀರ್ಣವಿಶಙ್ಕಾಯಾಂ ಪುನರುಷ್ಣೋದಕಂ ಪಿಬೇತ್| ತೇನೋದ್ಗಾರವಿಶುದ್ಧಿಃ ಸ್ಯಾತ್ತತಶ್ಚ ಲಘುತಾ ರುಚಿಃ||೨೪||

Adhikarana snehaprayoge bhojananiyamaH (25) · Śloka 25

ಮಾತ್ರಾಮಾಹ - - - - ಭೋಜ್ಯೋಽನ್ನಂ ಮಾತ್ರಯಾ ಪಾಸ್ಯನ್ ಶ್ವಃ ಪಿಬನ್ ಪೀತವಾನಪಿ| ದ್ರವೋಷ್ಣಮನಭಿಷ್ಯನ್ದಿ ನಾತಿಸ್ನಿಗ್ಧಮಸಙ್ಕರಮ್||೨೫||

Adhikarana snehaprayoge vihAraniyamaH (26-28) · Śloka 28

ಉಷ್ಣೋದಕೋಪಚಾರೀ ಸ್ಯಾದ್ಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀ ಕ್ಷಪಾಶಯಃ| ನ ವೇಗರೋಧೀ ವ್ಯಾಯಾಮಕ್ರೋಧಶೋಕಹಿಮಾತಪಾನ್||೨೬|| ಪ್ರವಾತಯಾನಯಾನಾಧ್ವಭಾಷ್ಯಾತ್ಯಾಸನ ಸಂಸ್ಥಿತೀಃ| ನೀಚಾತ್ಯುಚ್ಚೋಪಧಾನಾಹಃ ಸ್ವಪ್ನಧೂಮರಜಾಂಸಿ ಚ||೨೭|| ಯಾನ್ಯಹಾನಿ ಪಿಬೇತ್ತಾನಿ ತಾವನ್ತ್ಯನ್ಯಾನ್ಯಪಿ ತ್ಯಜೇತ್| ಸರ್ವಕರ್ಮಸ್ವಯಂ ಪ್ರಾಯೋ ವ್ಯಾಧಿಕ್ಷೀಣೇಷು ಚ ಕ್ರಮಃ||೨೮||

Adhikarana shamanasnehe viriktavadupacAraH (29) · Śloka 29

ಉಪಚಾರಸ್ತು ಶಮನೇ ಕಾರ್ಯಃ ಸ್ನೇಹೇ ವಿರಿಕ್ತವತ್| |೨೯|

Adhikarana acchapAnasya pAnAvadhiH, avadhyatikrame doShaH (29-30) · Śloka 30

| ತ್ರ್ಯಹಮಚ್ಛಂ ಮೃದೌ ಕೋಷ್ಠೇ ಕ್ರೂರೇ ಸಪ್ತದಿನಂ ಪಿಬೇತ್||೨೯|| ಸಮ್ಯಕ್ಸ್ನಿಗ್ಧೋಽಥವಾ ಯಾವದತಃ ಸಾತ್ಮ್ಯೀ ಭವೇತ್ಪರಮ್| |೩೦|

Adhikarana samyaksnigdhalakShaNam, asnigdhalakShaNam, atisnigdhalakShaNam (30-31) · Śloka 31

| ವಾತಾನುಲೋಮ್ಯಂ ದೀಪ್ತೋಽಗ್ನಿರ್ವರ್ಚಃ ಸ್ನಿಗ್ಧಮಸಂಹತಮ್||೩೦|| ಸ್ನೇಹೋದ್ವೇಗಃ ಕ್ಲಮಃ ಸಮ್ಯಕ್ಸ್ನಿಗ್ಧೇ, ರೂಕ್ಷೇ ವಿಪರ್ಯಯಃ| ಅತಿಸ್ನಿಗ್ಧೇ ತು ಪಾಣ್ಡುತ್ವಂ ಘ್ರಾಣವಕ್ತ್ರಗುದಸ್ರವಾಃ||೩೧||

Adhikarana mithyAsnigdhalakShaNam (32-33) · Śloka 33

ಅಮಾತ್ರಯಾಽಹಿತೋ ಕಾಲೇ ಮಿಥ್ಯಾಹಾರವಿಹಾರತಃ| ಸ್ನೇಹಃ ಕರೋತಿ ಶೋಫಾರ್ಶಸ್ತನ್ದ್ರಾಸ್ತಮ್ಭವಿಸಂಜ್ಞತಾಃ||೩೨|| ಕಣ್ಡೂಕುಷ್ಠಜ್ವರೋತ್ಕ್ಲೇಶಶೂಲಾನಾಹಭ್ರಮಾದಿಕಾನ್| |೩೩|

Adhikarana atisnigdhamithyAsnigdhayoshcikitsitam (33-35) · Śloka 35

| ಕ್ಷುತ್ತೃಷ್ಣೋಲ್ಲೇಖನಸ್ವೇದರೂಕ್ಷಪಾನಾನ್ನಭೇಷಜಮ್||೩೩|| ತಕ್ರಾರಿಷ್ಟಖಲೋದ್ದಾಲಯವಶ್ಯಾಮಾಕಕೋದ್ರವಮ್| ಪಿಪ್ಪಲೀತ್ರಿಫಲಾಕ್ಷೌದ್ರಪಥ್ಯಾಗೋಮೂತ್ರಗುಗ್ಗುಲು||೩೪|| ಯಥಾಸ್ವಂ ಪ್ರತಿರೋಗಂ ಚ ಸ್ನೇಹವ್ಯಾಪದಿ ಸಾಧನಮ್| |೩೫|

Adhikarana virUkShaNasya samyagyogAtiyogalakShaNam (35) · Śloka 35

ಸ್ನೇಹವ್ಯಾಪತ್ಸಾಧನಸ್ಯ ವಿರೂಕ್ಷಣಸ್ವಭಾವತ್ವಾತ್ ಪ್ರಸಙ್ಗೇನ ವಿರೂಕ್ಷಣಸ್ಯ ಸಮ್ಯಕ್ಕೃತಾತಿಕೃತಲಕ್ಷಣಮಾಹ - - - - | ವಿರೂಕ್ಷಣೇ ಲಙ್ಘನವತ್ಕೃತಾತಿಕೃತಲಕ್ಷಣಮ್||೩೫||

Adhikarana snigdhasya svedaH kAryaH, snigdhasya tryahAdvirecanam, snigdhasya dvyahAdvamanam (36-37) · Śloka 37

ಸ್ನಿಗ್ಧದ್ರವೋಷ್ಣಧನ್ವೋತ್ಥರಸಭುಕ್ ಸ್ವೇದಮಾಚರೇತ್| ಸ್ನಿಗ್ಧಸ್ತ್ರ್ಯಹಂ ಸ್ಥಿತಃ ಕುರ್ಯಾದ್ವಿರೇಕಂ, ವಮನಂ ಪುನಃ||೩೬|| ಏಕಾಹಂ ದಿನಮನ್ಯಚ್ಚ ಕಫಮುತ್ಕ್ಲೇಶ್ಯ ತತ್ಕರೈಃ| |೩೭|

Adhikarana mAMsalAdInAM rUkShaNapUrvakaM snehanam (37-38) · Śloka 38

| ಮಾಂಸಲಾ ಮೇದುರಾ ಭೂರಿಶ್ಲೇಷ್ಮಾಣೋ ವಿಷಮಾಗ್ನಯಃ||೩೭|| ಸ್ನೇಹೋಚಿತಾಶ್ಚ ಯೇ ಸ್ನೇಹ್ಯಾಸ್ತಾನ್ ಪೂರ್ವಂ ರೂಕ್ಷಯೇತ್ತತಃ| ಸಂಸ್ನೇಹ್ಯ ಶೋಧಯೇದೇವಂ ಸ್ನೇಹವ್ಯಾಪನ್ನ ಜಾಯತೇ||೩೮||

Adhikarana malapreraNam (39) · Śloka 39

ಅಲಂ ಮಲಾನೀರಯಿತುಂ ಸ್ನೇಹಶ್ಚಾಸಾತ್ಮ್ಯತಾಂ ಗತಃ| |೩೯|

Adhikarana bAlavRuddhAdiShu sadyaH snehanam (39-40) · Śloka 40

| ಬಾಲವೃದ್ಧಾದಿಷು ಸ್ನೇಹಪರಿಹಾರಾಸಹಿಷ್ಣುಷು||೩೯|| ಯೋಗಾನಿಮಾನನುದ್ವೇಗಾನ್ ಸದ್ಯಃಸ್ನೇಹಾನ್ ಪ್ರಯೋಜಯೇತ್| |೪೦|

Adhikarana sadyaH snehanA aShTau yogAH (40-42) · Śloka 42

ಕಾಂಸ್ತಾನ್ ? ಇತ್ಯಾಹ - - - - | ಪ್ರಾಜ್ಯಮಾಂಸರಸಾಸ್ತೇಷು, ಪೇಯಾ ವಾ ಸ್ನೇಹಭರ್ಜಿತಾ||೪೦|| ತಿಲಚೂರ್ಣಶ್ಚ ಸಸ್ನೇಹಫಾಣಿತಃ, ಕೃಶರಾ ತಥಾ| ಕ್ಷೀರಪೇಯಾ ಘೃತಾಢ್ಯೋಷ್ಣಾ, ದಧ್ನೋ ವಾ ಸಗುಡಃ ಸರಃ||೪೧|| ಪೇಯಾ ಚ ಪಞ್ಚಪ್ರಸೃತಾ ಸ್ನೇಹೈಸ್ತಣ್ಡುಲಪಞ್ಚಮೈಃ| ಸಪ್ತೈತೇ ಸ್ನೇಹನಾಃ ಸದ್ಯಃ, ಸ್ನೇಹಾಶ್ಚ ಲವಣೋಲ್ಬಣಾಃ||೪೨||

Adhikarana lavaNasaMyogAt kathaM sadyaH snehanatvam (43) · Śloka 43

ಕಸ್ಮಾಲ್ಲವಣಸಂಯೋಗಾತ್ ಸ್ನೇಹಾ ಅಪಕ್ವಾ ಅಪಿ ಸದ್ಯಃಸ್ನೇಹನಾಃ ? ಇತ್ಯಾಹ - - - - ತದ್ಧ್ಯಭಿಷ್ಯನ್ದ್ಯರೂಕ್ಷಂ ಚ ಸೂಕ್ಷ್ಮಮುಷ್ಣಂ ವ್ಯವಾಯಿ ಚ| |೪೩|

Adhikarana kuShThAdiShu snehArthaM guDAdiniShedhaH (43-44) · Śloka 44

| ಗುಡಾನೂಪಾಮಿಷಕ್ಷೀರತಿಲಮಾಷಸುರಾದಧಿ||೪೩|| ಕುಷ್ಠಶೋಫಪ್ರಮೇಹೇಷು ಸ್ನೇಹಾರ್ಥಂ ನ ಪ್ರಕಲ್ಪಯೇತ್| |೪೪|

Adhikarana teShAM snehanaprakAraH (44-45) · Śloka 45

ತರ್ಹಿ ತೇ ಕಥಂ ಸ್ನೇಹ್ಯಾಃ ? ಇತ್ಯಾಹ - - - - | ತ್ರಿಫಲಾಪಿಪ್ಪಲೀಪಥ್ಯಾಗುಗ್ಗುಲ್ವಾದಿವಿಪಾಚಿತಾನ್||೪೪|| ಸ್ನೇಹಾನ್ ಯಥಾಸ್ವಮೇತೇಷಾಂ ಯೋಜಯೇದವಿಕಾರಿಣಃ| |೪೫|

Adhikarana AmayakShINAnAM snehanaprakAraH (45) · Śloka 45

| ಕ್ಷೀಣಾನಾಂ ತ್ವಾಮಯೈರಗ್ನಿದೇಹಸನ್ಧುಕ್ಷಣಕ್ಷಮಾನ್||೪೫||

Adhikarana snehashIlanasya phalam (16) · Śloka 16

ದೀಪ್ತಾನ್ತರಾಗ್ನಿಃ ಪರಿಶುದ್ಧಕೋಷ್ಠಃ ಪ್ರತ್ಯಗ್ರಧಾತುರ್ಬಲವರ್ಣಯುಕ್ತಃ| ದೃಢೇನ್ದ್ರಿಯೋ ಮನ್ದಜರಃ ಶತಾಯುಃ ಸ್ನೇಹೋಪಸೇವೀ ಪುರುಷಃ ಪ್ರದಿಷ್ಟಃ||೪೬|| ಇತಿ ಶ್ರೀ ವೈದ್ಯಪತಿಸಿಂಹಗುಪ್ತಸೂನುಶ್ರೀಮದ್ವಾಗ್ಭಟವಿರಚಿತಾಯಾಮಷ್ಟಾಙ್ಗಹೃದಯಸಂಹಿತಾಯಾಂ ಸೂತ್ರಸ್ಥಾನೇ ಸ್ನೇಹವಿಧಿರ್ನಾಮ ಷೋಡಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ||೧೬||