Adhikarana guhyarogavij~jAnIyAdhyAyaH - guhyarogANAM nidAnaM samprAtpistrayoviMshatividhatvaM ca (2-5) · Śloka 5
athātō guhyarōgavijñānīyaṁ vyākhyāsyāmaḥ|
iti ha smāhurātrēyādayō maharṣayaḥ|
(gadyasūtrē)||2||
strīvyavāyanivr̥ttasya sahasā bhajatō'thavā|
dōṣādhyuṣitasaṅkīrṇamalināṇurajaḥ pathām||1||
anyayōnimanicchantīmagamyāṁ navasūtikām|
dūṣitaṁ spr̥śatastōyaṁ ratāntēṣvapi naiva vā||2||
vivardhayiṣayā tīkṣṇān pralēpādīn prayacchataḥ|
muṣṭidantanakhōtpīḍāviṣavacchūkapātanaiḥ||3||
vēganigrahadīrghātikharasparśavighaṭṭanaiḥ|
dōṣā duṣṭā gatā guhyaṁ trayōviṁśatimāmayān||4||
janayantyupadaṁśādīn|
|5|
View original
अथातो गुह्यरोगविज्ञानीयं व्याख्यास्यामः|
इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः|
(गद्यसूत्रे)||२||
स्त्रीव्यवायनिवृत्तस्य सहसा भजतोऽथवा|
दोषाध्युषितसङ्कीर्णमलिनाणुरजः पथाम्||१||
अन्ययोनिमनिच्छन्तीमगम्यां नवसूतिकाम्|
दूषितं स्पृशतस्तोयं रतान्तेष्वपि नैव वा||२||
विवर्धयिषया तीक्ष्णान् प्रलेपादीन् प्रयच्छतः|
मुष्टिदन्तनखोत्पीडाविषवच्छूकपातनैः||३||
वेगनिग्रहदीर्घातिखरस्पर्शविघट्टनैः|
दोषा दुष्टा गता गुह्यं त्रयोविंशतिमामयान्||४||
जनयन्त्युपदंशादीन्|
|५|
Adhikarana 1 upadaMshasya pa~jcavidhatvam (5) · Śloka 5
upadaṁśō'tra pañcadhā|
pr̥thagdōṣaiḥ sarudhiraiḥ samastaiśca|5|
View original
उपदंशोऽत्र पञ्चधा|
पृथग्दोषैः सरुधिरैः समस्तैश्च|५|
Adhikarana 1 vAtajasya upadaMshasya lakShaNam (5-6) · Śloka 6
|
atra mārutāt||5||
mēḍhrē śōphō rujaścitrāḥ stambhastvakparipōṭanam|
|6|
View original
|
अत्र मारुतात्||५||
मेढ्रे शोफो रुजश्चित्राः स्तम्भस्त्वक्परिपोटनम्|
|६|
Adhikarana 2 pittajasya upadaMshasya lakShaNam (6) · Śloka 6
|
pakvōdumbarasaṅkāśaḥ pittēna śvayathurjvaraḥ||6||
View original
|
पक्वोदुम्बरसङ्काशः पित्तेन श्वयथुर्ज्वरः||६||
Adhikarana 3 kaphajasya upadaMshasya lakShaNam (7) · Śloka 7
ślēṣmaṇā kaṭhinaḥ snigdhaḥ kaṇḍūmān śītalō guruḥ|
|7|
View original
श्लेष्मणा कठिनः स्निग्धः कण्डूमान् शीतलो गुरुः|
|७|
Adhikarana 4 raktajasya upadaMshasya lakShaNam (7) · Śloka 7
|
śōṇitēnāsitasphōṭasambhavō'srasrutirjvaraḥ||7||
View original
|
शोणितेनासितस्फोटसम्भवोऽस्रस्रुतिर्ज्वरः||७||
Adhikarana 5 sarvajasya upadaMshasya lakShaNam (8) · Śloka 8
sarvajē sarvaliṅgatvaṁ śvayathurmuṣkayōrapi|
tīvrā rugāśupacanaṁ daraṇaṁ kr̥misambhavaḥ||8||
View original
सर्वजे सर्वलिङ्गत्वं श्वयथुर्मुष्कयोरपि|
तीव्रा रुगाशुपचनं दरणं कृमिसम्भवः||८||
Adhikarana eteShAM sAdhyAsAdhyatvam (9) · Śloka 9
yāpyō raktōdbhavastēṣāṁ mr̥tyavē sannipātajaḥ|
|9|
View original
याप्यो रक्तोद्भवस्तेषां मृत्यवे सन्निपातजः|
|९|
Adhikarana 2 arshasAM lakShaNam (9-11) · Śloka 11
|
jāyantē kupitairdōṣairguhyāsr̥kpiśitāśrayaiḥ||9||
antarbahirvā mēḍhrasya kaṇḍūlā māṁsakīlakāḥ|
picchilāsrasravā yōnau tadvacca cchatrasannibhāḥ||10||
tē'rśāṁsyupēkṣayā ghnanti mēḍhrapuṁstvaṁ bhagārtavam|
|11|
View original
|
जायन्ते कुपितैर्दोषैर्गुह्यासृक्पिशिताश्रयैः||९||
अन्तर्बहिर्वा मेढ्रस्य कण्डूला मांसकीलकाः|
पिच्छिलास्रस्रवा योनौ तद्वच्च च्छत्रसन्निभाः||१०||
तेऽर्शांस्युपेक्षया घ्नन्ति मेढ्रपुंस्त्वं भगार्तवम्|
|११|
Adhikarana 3 sarShapikAnAM lakShaNam (11-12) · Śloka 12
|
guhyasya bahirantarvā piṭikāḥ kapharaktajāḥ||11||
sarṣapāmānasaṁsthānā ghanāḥ sarṣapikāḥ smr̥tāḥ|
|12|
View original
|
गुह्यस्य बहिरन्तर्वा पिटिकाः कफरक्तजाः||११||
सर्षपामानसंस्थाना घनाः सर्षपिकाः स्मृताः|
|१२|
Adhikarana 4 avamanthasya lakShaNam (12-13) · Śloka 13
|
piṭikā bahavō dīrghā dīryantē madhyataśca yāḥ||12||
sō'vamanthaḥ kaphāsr̥gbhyāṁ vēdanārōmaharṣavān|
|13|
View original
|
पिटिका बहवो दीर्घा दीर्यन्ते मध्यतश्च याः||१२||
सोऽवमन्थः कफासृग्भ्यां वेदनारोमहर्षवान्|
|१३|
Adhikarana 5 kumbhIkAyAH lakShaNam (13) · Śloka 13
|
kumbhīkā raktapittōtthā jāmbavāsthinibhā''śujā||13||
View original
|
कुम्भीका रक्तपित्तोत्था जाम्बवास्थिनिभाऽऽशुजा||१३||
Adhikarana 6 alajyAH lakShaNam (14) · Śloka 14
alajīṁ mēhavadvidyād|
|14|
View original
अलजीं मेहवद्विद्याद्|
|१४|
Adhikarana 7 uttamAyAH lakShaNam (14) · Śloka 14
uttamāṁ pittaraktajām|
piṭikāṁ māṣamudgābhāṁ|14|
View original
उत्तमां पित्तरक्तजाम्|
पिटिकां माषमुद्गाभां|१४|
Adhikarana 8 puShkarikAyAH lakShaNam (14-15) · Śloka 15
|
piṭikā piṭikācitā||14||
karṇikā puṣkarasyēva jñēyā puṣkarikēti sā|
|15|
View original
|
पिटिका पिटिकाचिता||१४||
कर्णिका पुष्करस्येव ज्ञेया पुष्करिकेति सा|
|१५|
Adhikarana 9 saMvyUDhapiTikAyAH lakShaNam (15) · Śloka 15
|
pāṇibhyāṁ bhr̥śasaṁvyūḍhē saṁvyūḍhapiṭikā bhavēt||15||
View original
|
पाणिभ्यां भृशसंव्यूढे संव्यूढपिटिका भवेत्||१५||
Adhikarana 10 mRuditasya lakShaNam (16) · Śloka 16
mr̥ditaṁ mr̥ditaṁ vastrasaṁrabdhaṁ vātakōpataḥ|
|16|
View original
मृदितं मृदितं वस्त्रसंरब्धं वातकोपतः|
|१६|
Adhikarana 11 aShThIlikAyAH lakShaNam (16) · Śloka 16
|
viṣamā kaṭhinā bhugnā vāyunā'ṣṭhīlikā smr̥tā||16||
View original
|
विषमा कठिना भुग्ना वायुनाऽष्ठीलिका स्मृता||१६||
Adhikarana 12 nivRuttasya lakShaNam (17-18) · Śloka 18
vimardanādiduṣṭēna vāyunā carma mēḍhrajam|
nivartatē sarugdāhaṁ kvacitpākaṁ ca gacchati||17||
piṇḍitaṁ granthitaṁ carma tatpralambamadhō maṇēḥ|
nivr̥ttasaṁjñaṁ sakaphaṁ kaṇḍūkāṭhinyavattu tat||18||
View original
विमर्दनादिदुष्टेन वायुना चर्म मेढ्रजम्|
निवर्तते सरुग्दाहं क्वचित्पाकं च गच्छति||१७||
पिण्डितं ग्रन्थितं चर्म तत्प्रलम्बमधो मणेः|
निवृत्तसंज्ञं सकफं कण्डूकाठिन्यवत्तु तत्||१८||
Adhikarana 13 avapATikAyAH lakShaNam (19) · Śloka 19
duruḍhaṁ sphuṭitaṁ carma nirdiṣṭamavapāṭikā|
|19|
View original
दुरुढं स्फुटितं चर्म निर्दिष्टमवपाटिका|
|१९|
Adhikarana 14 niruddhamaNeH lakShaNam (19-20) · Śloka 20
|
vātēna dūṣitaṁ carma maṇau saktaṁ ruṇaddhi cēt||19||
srōtō mūtraṁ tatō'bhyēti mandadhāramavēdanam|
maṇērvikāśarōdhaśca sa niruddhamaṇirgadaḥ||20||
View original
|
वातेन दूषितं चर्म मणौ सक्तं रुणद्धि चेत्||१९||
स्रोतो मूत्रं ततोऽभ्येति मन्दधारमवेदनम्|
मणेर्विकाशरोधश्च स निरुद्धमणिर्गदः||२०||
Adhikarana 15 grathitasya lakShaNam (21) · Śloka 21
liṅgaṁ śūkairivāpūrṇaṁ grathitākhyaṁ kaphōdbhavam|
|21|
View original
लिङ्गं शूकैरिवापूर्णं ग्रथिताख्यं कफोद्भवम्|
|२१|
Adhikarana 16 sparshahAneH lakShaNam (21) · Śloka 21
|
śūkadūṣitaraktōtthā sparśahānistadāhvayā||21||
View original
|
शूकदूषितरक्तोत्था स्पर्शहानिस्तदाह्वया||२१||
Adhikarana 17 shataponakasya lakShaNam (22) · Śloka 22
chidrairaṇumukhairyattu mēhanaṁ sarvataścitam|
vātaśōṇitakōpēna taṁ vidyācchatapōnakam||22||
View original
छिद्रैरणुमुखैर्यत्तु मेहनं सर्वतश्चितम्|
वातशोणितकोपेन तं विद्याच्छतपोनकम्||२२||
Adhikarana 18 tvakpAkasya lakShaNam (23) · Śloka 23
pittāsr̥gbhyāṁ tvacaḥ pākastvakpākō jvaradāhavān|
|23|
View original
पित्तासृग्भ्यां त्वचः पाकस्त्वक्पाको ज्वरदाहवान्|
|२३|
Adhikarana 19 mAMsapAkasya lakShaNam (23) · Śloka 23
|
māṁspākaḥ sarvajaḥ sarvavēdanō māṁsaśātanaḥ||23||
View original
|
मांस्पाकः सर्वजः सर्ववेदनो मांसशातनः||२३||
Adhikarana 20 raktArbudasya lakShaNam (24) · Śloka 24
sarāgairasitaiḥ sphōṭaiḥ piṭikābhiśca pīḍitam|
mēhanaṁ vēdanā cōgrā taṁ vidyādasr̥garbudam||24||
View original
सरागैरसितैः स्फोटैः पिटिकाभिश्च पीडितम्|
मेहनं वेदना चोग्रा तं विद्यादसृगर्बुदम्||२४||
Adhikarana 21 mAMsArbudasya lakShaNam (25) · Śloka 25
māṁsārbudaṁ prāguditaṁ|
|25|
View original
मांसार्बुदं प्रागुदितं|
|२५|
Adhikarana 22 vidradheH lakShaNam (25) · Śloka 25
vidradhiśca tridōṣajaḥ|
|25|
View original
विद्रधिश्च त्रिदोषजः|
|२५|
Adhikarana 23 tilakAlakAnAM lakShaNam (25-26) · Śloka 26
|
kr̥ṣṇāni bhūtvā māṁsāni viśīryantē samantataḥ||25||
pakvāni sannipātēna tān vidyāttilakālakān|
|26|
View original
|
कृष्णानि भूत्वा मांसानि विशीर्यन्ते समन्ततः||२५||
पक्वानि सन्निपातेन तान् विद्यात्तिलकालकान्|
|२६|
Adhikarana eteShAM sAdhyAsAdhyatvam (26-27) · Śloka 27
|
māṁsōtthamarbudaṁ pākaṁ vidradhiṁ tilakālakān||26||
caturō varjayēdēṣāṁ śēṣāṁśchīghramupācarēt|
|27|
View original
|
मांसोत्थमर्बुदं पाकं विद्रधिं तिलकालकान्||२६||
चतुरो वर्जयेदेषां शेषांश्छीघ्रमुपाचरेत्|
|२७|
Adhikarana yonivyApado viMshatividhatvam (27) · Śloka 27
|
viṁśatirvyāpadō yōnērjāyantē duṣṭabhōjanāt||27||
View original
|
विंशतिर्व्यापदो योनेर्जायन्ते दुष्टभोजनात्||२७||
Adhikarana 1 vAtikyAH lakShaNam (28-31) · Śloka 31
viṣamasthāṅgaśayanabhr̥śamaithunasēvanaiḥ|
duṣṭārtavādapadravyairbījadōṣēṇa daivataḥ||28||
yōnau kruddhō'nilaḥ kuryād ruktōdāyāmasuptatāḥ|
pipīlikāsr̥ptimiva stambhaṁ karkaśatāṁ svanam||29||
phēnilāruṇakr̥ṣṇālpatanurūkṣārtavastrutim|
srasaṁ vaṅkṣaṇapārśvādau vyathāṁ gulmaṁ kramēṇa ca||30||
tāṁstāṁśca svān gadān vyāpadvātikī nāma sā smr̥tā|
|31|
View original
विषमस्थाङ्गशयनभृशमैथुनसेवनैः|
दुष्टार्तवादपद्रव्यैर्बीजदोषेण दैवतः||२८||
योनौ क्रुद्धोऽनिलः कुर्याद् रुक्तोदायामसुप्तताः|
पिपीलिकासृप्तिमिव स्तम्भं कर्कशतां स्वनम्||२९||
फेनिलारुणकृष्णाल्पतनुरूक्षार्तवस्त्रुतिम्|
स्रसं वङ्क्षणपार्श्वादौ व्यथां गुल्मं क्रमेण च||३०||
तांस्तांश्च स्वान् गदान् व्यापद्वातिकी नाम सा स्मृता|
|३१|
Adhikarana 2 aticaraNAyAH lakShaNam (31) · Śloka 31
|
saivāticaraṇā śōphasaṁyuktā'tivyavāyataḥ||31||
View original
|
सैवातिचरणा शोफसंयुक्ताऽतिव्यवायतः||३१||
Adhikarana 3 prAkcaraNAyAH lakShaNam (32) · Śloka 32
maithunādatibālāyāḥ pr̥ṣṭhajaṅgōruvaṅkṣaṇam|
rujan sandūṣayēdyōniṁ vāyuḥ prākcaraṇēti sā||32||
View original
मैथुनादतिबालायाः पृष्ठजङ्गोरुवङ्क्षणम्|
रुजन् सन्दूषयेद्योनिं वायुः प्राक्चरणेति सा||३२||
Adhikarana 4 udAvRuttAyAH lakShaNam (33-34) · Śloka 34
vēgōdāvartanādyōniṁ prapīḍayati mārutaḥ|
sā phēnilaṁ rajaḥ kr̥cchrādudāvr̥ttaṁ vimuñcati||33||
iyaṁ vyāpadudāvr̥ttā|
|34|
View original
वेगोदावर्तनाद्योनिं प्रपीडयति मारुतः|
सा फेनिलं रजः कृच्छ्रादुदावृत्तं विमुञ्चति||३३||
इयं व्यापदुदावृत्ता|
|३४|
Adhikarana 5 jAtaghnyAH lakShaNam (34) · Śloka 34
jātaghnī tu yadā'nilaḥ|
jātaṁ jātaṁ sutaṁ hanti raukṣyādduṣṭārtavōdbhavam||34||
View original
जातघ्नी तु यदाऽनिलः|
जातं जातं सुतं हन्ति रौक्ष्याद्दुष्टार्तवोद्भवम्||३४||
Adhikarana 6 antarmukhyAH lakShaNam (35-36) · Śloka 36
atyāśitāyā viṣamaṁ sthitāyāḥ suratē marut|
annēnōtpīḍitō yōnēḥ sthitaḥ srōtasi vakrayēt||35||
sāsthimāṁsaṁ mukhaṁ tīvrarujamantarmukhīti sā|
|36|
View original
अत्याशिताया विषमं स्थितायाः सुरते मरुत्|
अन्नेनोत्पीडितो योनेः स्थितः स्रोतसि वक्रयेत्||३५||
सास्थिमांसं मुखं तीव्ररुजमन्तर्मुखीति सा|
|३६|
Adhikarana 7 sUcImukhyAH lakShaNam (36-37) · Śloka 37
|
vātalāhārasēvinyāṁ jananyāṁ kupitō'nilaḥ||36||
striyō yōnimaṇudvārāṁ kuryātsūcīmukhīti sā|
|37|
View original
|
वातलाहारसेविन्यां जनन्यां कुपितोऽनिलः||३६||
स्त्रियो योनिमणुद्वारां कुर्यात्सूचीमुखीति सा|
|३७|
Adhikarana 8 shuShkAkhyAyAH lakShaNam (37-38) · Śloka 38
|
vēgarōdhādr̥tau vāyurduṣṭō viṇmūtrasaṅgraham||37||
karōti yōnēḥ śōṣaṁ ca śuṣkākhyā sā'tivēdanā|
|38|
View original
|
वेगरोधादृतौ वायुर्दुष्टो विण्मूत्रसङ्ग्रहम्||३७||
करोति योनेः शोषं च शुष्काख्या साऽतिवेदना|
|३८|
Adhikarana 9 vAminyAH lakShaNam (38-39) · Śloka 39
|
ṣaḍahāt saptarātrādvā śukraṁ garbhāśayānmarut||38||
vamētsaruṅ nīrujō vā yasyāḥ sā vāminī matā|
|39|
View original
|
षडहात् सप्तरात्राद्वा शुक्रं गर्भाशयान्मरुत्||३८||
वमेत्सरुङ् नीरुजो वा यस्याः सा वामिनी मता|
|३९|
Adhikarana 10 ShaNDhAyAH lakShaNam (39-40) · Śloka 40
|
yōnau vātōpataptāyāṁ strīgarbhē bījadōṣataḥ||39||
mr̥dvēṣiṇyastanī ca syāt ṣaṇḍhasaṁjñā'nupakramā|
|40|
View original
|
योनौ वातोपतप्तायां स्त्रीगर्भे बीजदोषतः||३९||
मृद्वेषिण्यस्तनी च स्यात् षण्ढसंज्ञाऽनुपक्रमा|
|४०|
Adhikarana 11 mahAyonyAH lakShaNam (40-41) · Śloka 41
|
duṣṭō viṣṭabhya yōnyāsyaṁ garbhakōṣṭhaṁ ca mārutaḥ||40||
kurutē vivr̥tāṁ srastāṁ vātikīmiva duḥkhitām|
utsannamāṁsāṁ tāmāhurmahāyōniṁ mahārujām||41||
View original
|
दुष्टो विष्टभ्य योन्यास्यं गर्भकोष्ठं च मारुतः||४०||
कुरुते विवृतां स्रस्तां वातिकीमिव दुःखिताम्|
उत्सन्नमांसां तामाहुर्महायोनिं महारुजाम्||४१||
Adhikarana 12 paittikyAH lakShaNam (42-43) · Śloka 43
yathāsvairdūṣaṇairduṣṭaṁ pittaṁ yōnimupāśritam|
karōti dāhapākōṣāpūtigandhijvarānvitām||42||
bhr̥śōṣṇabhūrikuṇapanīlapītāsitārtavām|
sā vyāpat paittikī|43|
View original
यथास्वैर्दूषणैर्दुष्टं पित्तं योनिमुपाश्रितम्|
करोति दाहपाकोषापूतिगन्धिज्वरान्विताम्||४२||
भृशोष्णभूरिकुणपनीलपीतासितार्तवाम्|
सा व्यापत् पैत्तिकी|४३|
Adhikarana 13 raktayonyAH lakShaNam (43) · Śloka 43
|
raktayōnyākhyā'sr̥gatisrutēḥ||43||
View original
|
रक्तयोन्याख्याऽसृगतिस्रुतेः||४३||
Adhikarana 14 shlaiShmikyAyAH lakShaNam (44-45) · Śloka 45
kaphō'bhiṣyandibhiḥ kruddhaḥ kuryādyōnimavēdanām|
śītalāṁ kaṇḍulāṁ pāṇḍupicchilāṁ tadvidhasrutim||44||
sā vyāpacchlaiṣmikī|
|45|
View original
कफोऽभिष्यन्दिभिः क्रुद्धः कुर्याद्योनिमवेदनाम्|
शीतलां कण्डुलां पाण्डुपिच्छिलां तद्विधस्रुतिम्||४४||
सा व्यापच्छ्लैष्मिकी|
|४५|
Adhikarana 15 lohitakShayAyAH lakShaNam (45) · Śloka 45
vātapittābhyāṁ kṣīyatē rajaḥ|
sadāhakārśyavaivarṇyaṁ yasyāḥ sā lōhitakṣayā||45||
View original
वातपित्ताभ्यां क्षीयते रजः|
सदाहकार्श्यवैवर्ण्यं यस्याः सा लोहितक्षया||४५||
Adhikarana 16 pariplutAyAH lakShaNam (46-48) · Śloka 48
pittalāyā nr̥saṁvāsē kṣavathūdgāradhāraṇāt|
pittayuktēna marutā yōnirbhavati dūṣitā||46||
śūnā sparśāsahā sārtirnīlapītāsravāhinī|
bastikukṣigurutvātisārārōcakakāriṇī||47||
śrōṇivaṅkṣaṇaruktōdajvarakr̥t sā pariplutā|
|48|
View original
पित्तलाया नृसंवासे क्षवथूद्गारधारणात्|
पित्तयुक्तेन मरुता योनिर्भवति दूषिता||४६||
शूना स्पर्शासहा सार्तिर्नीलपीतास्रवाहिनी|
बस्तिकुक्षिगुरुत्वातिसारारोचककारिणी||४७||
श्रोणिवङ्क्षणरुक्तोदज्वरकृत् सा परिप्लुता|
|४८|
Adhikarana 17 upaplutAyAH lakShaNam (48-49) · Śloka 49
|
vātaślēṣmāmayavyāptā śvētapicchilavāhinī||48||
upaplutā smr̥tā yōniḥ|
|49|
View original
|
वातश्लेष्मामयव्याप्ता श्वेतपिच्छिलवाहिनी||४८||
उपप्लुता स्मृता योनिः|
|४९|
Adhikarana 18 viplutAyAH lakShaNam (49) · Śloka 49
viplutākhyā tvadhāvanāt|
sañjātajantuḥ kaṇḍūlā kaṇḍvā cātiratipriyā||49||
View original
विप्लुताख्या त्वधावनात्|
सञ्जातजन्तुः कण्डूला कण्ड्वा चातिरतिप्रिया||४९||
Adhikarana 19 karNinyAH lakShaNam (50-51) · Śloka 51
akālavāhanādvāyuḥ ślēṣmaraktavimūrcchitaḥ|
karṇikāṁ janayēdyōnau rajōmārganirōdhinīm||50||
sā karṇinī|
|51|
View original
अकालवाहनाद्वायुः श्लेष्मरक्तविमूर्च्छितः|
कर्णिकां जनयेद्योनौ रजोमार्गनिरोधिनीम्||५०||
सा कर्णिनी|
|५१|
Adhikarana 20 sAnnipAtikyAH lakShaNam (51) · Śloka 51
tribhirdōṣairyōnigarbhāśayāśritaiḥ|
yathāsvōpadravakarairvyāpatsā sānnipātikī||51||
View original
त्रिभिर्दोषैर्योनिगर्भाशयाश्रितैः|
यथास्वोपद्रवकरैर्व्यापत्सा सान्निपातिकी||५१||
Adhikarana iti yonirogAH yaiH shukraM necchati, garbhaM na gRuhNAti asRugdarAdi rogAMshca prApnoti (33) · Śloka 33
iti yōnigadā nārī yaiḥ śukraṁ na pratīcchati|
tatō garbhaṁ na gr̥hṇāti rōgāṁścāpnōti dāruṇān||52||
asr̥gdarārśōgulmādīnābādhāṁścānilādibhiḥ|
52 1/2|
iti śrīvaidyapatisiṁhaguptasūnuśrīmadvāgbhaṭaviracitāyāmaṣṭāṅgahr̥dayasaṁhitāyāṁ ṣaṣṭhē uttarasthānē guhyarōgavijñānīyō nāma trayastriṁśō'dhyāyaḥ||33||
View original
इति योनिगदा नारी यैः शुक्रं न प्रतीच्छति|
ततो गर्भं न गृह्णाति रोगांश्चाप्नोति दारुणान्||५२||
असृग्दरार्शोगुल्मादीनाबाधांश्चानिलादिभिः|
५२ १/२|
इति श्रीवैद्यपतिसिंहगुप्तसूनुश्रीमद्वाग्भटविरचितायामष्टाङ्गहृदयसंहितायां षष्ठे उत्तरस्थाने गुह्यरोगविज्ञानीयो नाम त्रयस्त्रिंशोऽध्यायः||३३||