25. vranapratiśēdhādhyāyaḥ

Adhikarana vraNapratishedhAdhyAyaH vraNasya dvaividhyam (2) · Śloka 2

ಅಥಾತೋ ವ್ರಣಪ್ರತಿಷೇಧಂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾಸ್ಯಾಮಃ| ಇತಿ ಹ ಸ್ಮಾಹುರಾತ್ರೇಯಾದಯೋ ಮಹರ್ಷಯಃ| (ಗದ್ಯಸೂತ್ರೇ|೨| ) ವ್ರಣೋ ದ್ವಿಧಾ ನಿಜಾಗನ್ತುದುಷ್ಟಶುದ್ಧವಿಭೇದತಃ| ನಿಜೋ ದೋಷೈಃ ಶರೀರೋತ್ಥೈರಾಗನ್ತುರ್ಬಾಹ್ಯಹೇತುಜಃ||೧|| ದೋಷೈರಧಿಷ್ಠಿತೋ ದುಷ್ಟಃ ಶುದ್ಧಸ್ತೈರನಧಿಷ್ಠಿತಃ| |೨|

Adhikarana duShTavraNasya lakShaNam (2-5) · Śloka 5

| ಸಂವೃತತ್ವಂ ವಿವೃತತಾ ಕಾಠಿನ್ಯಂ ಮೃದುತಾಽತಿ ವಾ||೨|| ಅತ್ಯುತ್ಸನ್ನಾವಸನ್ನತ್ವಮತ್ಯೌಷ್ಣ್ಯಮತಿಶೀತತಾ| ರಕ್ತತ್ವಂ ಪಾಣ್ಡುತಾ ಕಾರ್ಷ್ಣ್ಯಂ ಪೂತಿಪೂಯಪರಿಸ್ರುತಿಃ||೩|| ಪೂತಿಮಾಂಸಸಿರಾಸ್ನಾಯುಚ್ಛನ್ನತೋತ್ಸಙ್ಗಿತಾಽತಿರುಕ್| ಸಂರಮ್ಭದಾಹಶ್ವಯಥುಕಣ್ಡ್ವಾದಿಭಿರುಪದ್ರುತಃ||೪|| ದೀರ್ಘಕಾಲಾನುಬನ್ಧಶ್ಚ ವಿದ್ಯಾದ್ದುಷ್ಟವ್ರಣಾಕೃತಿಮ್| |೫|

Adhikarana vraNaH pa~jcadashaprakAraH (5) · Śloka 5

| ಸ ಪಞ್ಚದಶಧಾ ದೋಷೈಃ ಸರಕ್ತೈಃ|೫|

Adhikarana 1 vAtajasya vraNasya lakShaNam (5-7) · Śloka 7

| ತತ್ರ ಮಾರುತಾತ್||೫|| ಶ್ಯಾವಃ ಕೃಷ್ಣೋಽರುಣೋ ಭಸ್ಮಕಪೋತಾಸ್ಥಿನಿಭೋಽಪಿ ವಾ| ಮಸ್ತುಮಾಂಸಪುಲಾಕಾಮ್ಬುತುಲ್ಯತನ್ವಲ್ಪಸಂಸ್ರುತಿಃ||೬|| ನಿರ್ಮಾಂಸಸ್ತೋದಭೇದಾಢ್ಯೋ ರೂಕ್ಷಶ್ಚಟಚಟಾಯತೇ| |೭|

Adhikarana 2 pittajasya vraNasya lakShaNam (7-8) · Śloka 8

| ಪಿತ್ತೇನ ಕ್ಷಿಪ್ರಜಃ ಪೀತೋ ನೀಲಃ ಕಪಿಲಪಿಙ್ಗಲಃ||೭|| ಮೂತ್ರಕಿಂಶುಕಭಸ್ಮಾಮ್ಬುತೈಲಾಭೋಷ್ಣಬಹುಸ್ರುತಿಃ| ಕ್ಷಾರೋಕ್ಷಿತಕ್ಷತಸಮವ್ಯಥೋ ರಾಗೋಷ್ಮಪಾಕವಾನ್||೮||

Adhikarana 3 kafajasya vraNasya lakShaNam (9) · Śloka 9

ಕಫೇನ ಪಾಣ್ಡುಃ ಕಣ್ಡೂಮಾನ್ ಬಹುಶ್ವೇತಘನಸ್ರುತಿಃ| ಸ್ಥೂಲೋಷ್ಠಃ ಕಠಿನಃ ಸ್ನಾಯುಸಿರಾಜಾಲತತೋಽಲ್ಪರುಕ್||೯||

Adhikarana 4 raktajasya vraNasya lakShaNam (10) · Śloka 10

ಪ್ರವಾಲರಕ್ತೋ ರಕ್ತೇನ ಸರಕ್ತಂ ಪೂಯಮುದ್ಗಿರೇತ್| ವಾಜಿಸ್ಥಾನಸಮೋ ಗನ್ಧೇ ಯುಕ್ತೋ ಲಿಙ್ಗೈಶ್ಚ ಪೈತ್ತಿಕೈಃ||೧೦||

Adhikarana 5-10 dvidoShajasya vraNasya lakShaNam,11-14 tridoShajasya vraNasya lakShaNam 15 sarvajasya vraNasya lakShaNam (11) · Śloka 11

ದ್ಬಾಭ್ಯಾಂ ತ್ರಿಭಿಶ್ಚ ಸರ್ವೈಶ್ಚ ವಿದ್ಯಾಲ್ಲಕ್ಷಣಸಙ್ಕರಾತ್| |೧೧|

Adhikarana shuddhavraNasya lakShaNam (11-12) · Śloka 12

| ಜಿಹ್ವಾಪ್ರಭೋ ಮೃದುಃ ಶ್ಲಕ್ಷ್ಣಃ ಶ್ಯಾವೌಷ್ಠಪಿಟಿಕಃ ಸಮಃ||೧೧|| ಕಿಞ್ಚಿದುನ್ನತಮಧ್ಯೋ ವಾ ವ್ರಣಃ ಶುದ್ಧೋಽನುಪದ್ರವಃ| |೧೨|

Adhikarana tcagAdInAM vraNAshrayAnAmuttarottaraM duHsAdhyatvam (12-13) · Śloka 13

| ತ್ವಗಾಮಿಷಸಿರಾಸ್ನಾಯುಸನ್ಧ್ಯಸ್ಥೀನಿ ವ್ರಣಾಶಯಾಃ||೧೨|| ಕೋಷ್ಠೋ ಮರ್ಮ ಚ ತಾನ್ಯಷ್ಟೌ ದುಃಸಾಧ್ಯಾನ್ಯುತ್ತರೋತ್ತರಮ್| |೧೩|

Adhikarana vraNAnAM susAdhyatvam (13-14) · Śloka 14

| ಸುಸಾಧ್ಯಃ ಸತ್ತ್ವಮಾಂಸಾಗ್ನಿವಯೋಬಲವತಿ ವ್ರಣಃ||೧೩|| ವೃತ್ತೋ ದೀರ್ಘಸ್ತ್ರಿಪುಟಕಶ್ಚತುರಸ್ರಾಕೃತಿಶ್ಚ ಯಃ| ತಥಾ ಸ್ಫಿಕ್ಪಾಯುಮೇಢ್ರೋಷ್ಠಪೃಷ್ಠಾನ್ತರ್ವಕ್ತ್ರಗಣ್ಡಗಃ||೧೪||

Adhikarana vraNAnAM kRucchrasAdhyatvam (15) · Śloka 15

ಕೃಚ್ಛ್ರಸಾಧ್ಯೋಽಕ್ಷಿದಶನನಾಸಿಕಾಪಾಙ್ಗನಾಭಿಷು| ಸೇವನೀಜಠರಶ್ರೋತ್ರಪಾರ್ಶ್ವಕಕ್ಷಾಸ್ತನೇಷು ಚ||೧೫||

Adhikarana vraNAnAM asAdhyatvam (16-22) · Śloka 22

ಫೇನಪೂಯಾನಿಲವಹಃ ಶಲ್ಯವಾನೂರ್ಧ್ವನಿರ್ವಮೀ| ಭಗನ್ದರೋಽನ್ತರ್ವದನಸ್ತಥಾ ಕಟ್ಯಸ್ಥಿಸಂಶ್ರಿತಃ||೧೬|| ಕುಷ್ಠಿನಾಂ ವಿಷಜುಷ್ಟಾನಾಂ ಶೋಷಿಣಾಂ ಮಧುಮೇಹಿನಾಮ್| ವ್ರಣಾಃ ಕೃಚ್ಛ್ರೇಣ ಸಿಧ್ದ್ಯನ್ತಿ ಯೇಷಾಂ ಚ ಸ್ಯುರ್ವ್ರಣೇ ವ್ರಣಾಃ||೧೭|| ನೈವ ಸಿಧ್ದ್ಯನ್ತಿ ವೀಸರ್ಪಜ್ವರಾತೀಸಾರಕಾಸಿನಾಮ್| ಪಿಪಾಸೂನಾಮನಿದ್ರಾಣಾಂ ಶ್ವಾಸಿನಾಮವಿಪಾಕಿನಾಮ್||೧೮|| ಭಿನ್ನೇ ಶಿರಃಕಪಾಲೇ ವಾ ಮಸ್ತುಲುಙ್ಗಸ್ಯ ದರ್ಶನೇ| ಸ್ನಾಯುಕ್ಲೇದಾತ್ಸಿರಾಚ್ಛೇದಾದ್ಗಾಮ್ಭೀರ್ಯಾತ್ಕೃಮಿಭಕ್ಷಣಾತ್||೧೯|| ಅಸ್ಥಿಭೇದಾತ್ಸಶಲ್ಯತ್ವಾತ್ಸವಿಷತ್ವಾದತರ್ಕಿತಾತ್| ಮಿಥ್ಯಾಬನ್ಧಾದತಿಸ್ನೇಹಾದ್ರೌಕ್ಷ್ಯಾದ್ರೋಮಾದಿಘಟ್ಟನಾತ್||೨೦|| ಕ್ಷೋಭಾದಶುದ್ಧಕೋಷ್ಠತ್ವಾತ್ಸೌಹಿತ್ಯಾದತಿಕರ್ಶನಾತ್| ಮದ್ಯಪಾನಾದ್ದಿವಾಸ್ವಪ್ನಾದ್ವವಾಯಾದ್ರಾತ್ರಿಜಾಗರಾತ್||೨೧|| ವ್ರಣೋ ಮಿಥ್ಯೋಪಚಾರಾಚ್ಚ ನೈವ ಸಾಧ್ಯೋಽಪಿ ಸಿಧ್ಯತಿ| |೨೨|

Adhikarana rohasya lakShaNam (22-23) · Śloka 23

| ಕಪೋತವರ್ಣಪ್ರತಿಮಾ ಯಸ್ಯಾನ್ತಾಃ ಕ್ಲೇದವರ್ಜಿತಾಃ||೨೨|| ಸ್ಥಿರಾಶ್ಚಿಪಿಟಿಕಾವನ್ತೋ ರೋಹತೀತಿ ತಮಾದಿಶೇತ್| |೨೩|

Adhikarana vraNacikitsA vraNashophe vishodhanam (23-24) · Śloka 24

| ಅಥಾತ್ರ ಶೋಫಾವಸ್ಥಾಯಾಂ ಯಥಾಸನ್ನಂ ವಿಶೋಧನಮ್||೨೩|| ಯೋಜ್ಯಂ ಶೋಫೋ ಹಿ ಶುದ್ಧಾನಾಂ ವ್ರಣಶ್ಚಾಶು ಪ್ರಶಾಮ್ಯತಿ| |೨೪|

Adhikarana vraNashItopacAraH (24-25) · Śloka 25

| ಕುರ್ಯಾಚ್ಛೀತೋಪಚಾರಂ ಚ ಶೋಫಾವಸ್ಥಸ್ಯ ಸನ್ತತಮ್||೨೪|| ದೋಷಾಗ್ನಿರಗ್ನಿವತ್ತೇನ ಪ್ರಯಾತಿ ಸಹಸಾ ಶಮಮ್| |೨೫|

Adhikarana shophe vraNe ca kaThinAdiyukte raktaharaNam (25-26) · Śloka 26

| ಶೋಫೇ ವ್ರಣೇ ಚ ಕಠಿನೇ ವಿವರ್ಣೇ ವೇದನಾನ್ವಿತೇ||೨೫|| ವಿಷಯುಕ್ತೇ ವಿಶೇಷೇಣ ಜಲಜಾದ್ಯೈರ್ಹರೇದಸೃಕ್| ದುಷ್ಟಾಸ್ರೇಽಪಗತೇ ಸದ್ಯಃ ಶೋಫರಾಗರುಜಾಂ ಶಮಃ||೨೬||

Adhikarana shophe punaH punaH srAvitarakte shIradravyairlepaH (27-28) · Śloka 28

ಹೃತೇ ಹೃತೇ ಚ ರುಧಿರೇ ಸುಶೀತೈಃ ಸ್ಪರ್ಶವೀರ್ಯಯೋಃ| ಸುಶ್ಲಕ್ಷ್ಣೈಸ್ತದಹಃಪಿಷ್ಟೈಃ ಕ್ಷೀರೇಕ್ಷುಸ್ವರಸದ್ರವೈಃ||೨೭|| ಶತಧೌತಘೃತೋಪೇತೈರ್ಮುಹುರನ್ಯೈರಶೋಷಿಭಿಃ| ಪ್ರತಿಲೋಮಂ ಹಿತೋ ಲೇಪಃ ಸೇಕಾಭ್ಯಙ್ಗಾಶ್ಚ ತತ್ಕೃತಾಃ||೨೮||

Adhikarana shophe nyagrodhAditvAgbhiH pralepaH (29) · Śloka 29

ನ್ಯಗ್ರೋಧೋದುಮ್ಬರಾಶ್ವತ್ಥಪ್ಲಕ್ಷವೇತ ಸವಲ್ಕಲೈಃ| ಪ್ರದೇಹೋ ಭೂರಿಸರ್ಪಿಭಿಃ ಶೋಫನಿರ್ವಾಪಣಃ ಪರಮ್||೨೯||

Adhikarana shophe AnUpavesavArAdyaiH svedaH,shophe dAharUgdharAH somAstilAH (30-31) · Śloka 31

ವಾತೋಲ್ಬಣಾನಾಂ ಸ್ತಬ್ಧಾನಾಂ ಕಠಿನಾನಾಂ ಮಹಾರುಜಾಮ್| ಸ್ರುತಾಸ್ರುಜಾಂ ಚ ಶೋಫಾನಾಂ ವ್ರಣಾನಾಮಪಿ ಚೇದ್ದಶಾಮ್||೩೦|| ಆನೂಪವೇಸವಾರಾದ್ಯೈಃ ಸ್ವೇದಃ, ಸೋಮಾಸ್ತಿಲಾಃ ಪುನಃ| ಭೃಷ್ಟಾ ನಿರ್ವಾಪಿತಾಃ ಕ್ಷೀರೇ ತತ್ಪಿಷ್ಟಾ ದಾಹರುಗ್ಘರಾಃ||೩೧||

Adhikarana shophe shthiratvAdiyukte snehaH svedo mardanaM yavAdibhiH pralepashca (32-33) · Śloka 33

ಸ್ಥಿರಾನ್ ಮನ್ದರುಜಃ ಶೋಫಾನ್ ಸ್ನೇಹೈರ್ವಾತಕಫಪಹೈಃ| ಅಭ್ಯಜ್ಯ ಸ್ವೇದಯಿತ್ವಾ ಚ ವೇಣುನಾಡ್ಯಾ ಶನೈಃ ಶನೈಃ||೩೨|| ವಿಮ್ಲಾಪನಾರ್ಥಂ ಮೃದ್ಗೀಯಾತ್ ತಲೇನಾಙುಷ್ಠಕೇನ ವಾ| ಯವಗೋಧೂಮಮುದ್ಗೈಶ್ಚ ಸಿದ್ಧ ಪಿಷ್ಟೈಃ ಪ್ರಲೇಪಯೇತ್||೩೩||

Adhikarana shophe evaM vilayanAbhAve upanAhaH (34) · Śloka 34

ವಿಲೀಯತೇ ಸ ಚೇನ್ನೈವಂ ತತಸ್ತಮುಪನಾಹಯೇತ್| ಅವಿದಗ್ಧಸ್ತಥಾ ಶಾನ್ತಿಂ ವಿದಗ್ಧಃ ಪಾಕಮಶ್ರುತೇ||೩೪||

Adhikarana shophe upanAhe saktupiNDikAshreShThA (35) · Śloka 35

ಸಕೋಲತಿಲವಲ್ಲೋಮಾ ದಧ್ಯಮ್ಲಾ ಸಕ್ತುಪಿಣ್ಡಿಕಾ| ಸಕಿಣ್ವಕುಷ್ಠಲವಣಾ ಕೋಷ್ಣಾ ಶಸ್ತೋಪನಾಹನೇ||೩೫||

Adhikarana shophe supavkAdiyukte dAraNam (36) · Śloka 36

ಸುಪಕ್ವೇ ಪಿಣ್ಡಿತೇ ಶೋಫೇ ಪೀಡನೈರುಪಪೀಡಿತೇ| ದಾರಣಂ ದಾರಣಾರ್ಹಸ್ಯ ಸುಕುಮಾರಸ್ಯ ಚೇಷ್ಯತೇ||೩೬||

Adhikarana shophe guggulvAdIni pavkashopha vidAraNAni (37) · Śloka 37

ಗುಗ್ಗುಲ್ವತಸಿಗೋದನ್ತಸ್ವರ್ಣಕ್ಷೀರೀಕಪೋತವಿಟ್| ಕ್ಷೌರೌಷಧಾನಿ ಕ್ಷಾರಾಶ್ಚ ಪಕ್ವಶೋಫವಿದಾರಣಮ್||೩೭||

Adhikarana vraNe pUyagarbhAdiyukte pIDanam (38) · Śloka 38

ಪೂಯಗರ್ಭಾನಣುದ್ವಾರಾನ್ ಸೋತ್ಸಙ್ಗಾನ್ಮರ್ಮಗಾನಪಿ| ನಿಃಸ್ನೇಹೈಃ ಪೀಡನದ್ರವ್ಯೈಃ ಸಮನ್ತಾತ್ಪ್ರತಿಪೀಡಯೇತ್||೩೮||

Adhikarana vraNe pIDanapralepasya shuShkatve samupekShAdi (39) · Śloka 39

ಶುಷ್ಯನ್ತಂ ಸಮುಪೇಕ್ಷೇತ ಪ್ರಲೇಪಂ ಪೀಡನಂ ಪ್ರತಿ| ನ ಮುಖೇ ಚೈನಮಾಲಿಮ್ಪೇತ್ ತಥಾ ದೋಷಃ ಪ್ರಸಿಚ್ಯತೇ||೩೯||

Adhikarana vraNe kalAyAdiyukte surasAdinA kShAlanAdi (40) · Śloka 40

ಕಲಾಯಯವಗೋಧೂಮಮಾಷಮುದ್ಗಹರೇಣವಃ| ದ್ರವ್ಯಾಣಾಂ ಪಿಚ್ಛಿಲಾನಾಂ ಚ ತ್ವಙ್ಮೂಲಾನಿ ಪ್ರಪೀಡನಮ್||೪೦||

Adhikarana vraNe avishuddhe paTolInimbavkA thena kShAlanam (41) · Śloka 41

ಸಪ್ತಸು ಕ್ಷಾಲನಾದ್ಯೇಷು ಸುರಸಾರಗ್ವಧಾದಿಕೌ| ಭೃಶಂ ದುಷ್ಟೇ ವ್ರಣೇ ಯೋಜ್ಯೌ ಮೇಹಕುಷ್ಠವ್ರಣೇಷು ಚ||೪೧||

Adhikarana vraNe vishuddhe nyagrodAdivkAhena kShAlanam (42) · Śloka 42

ಅಥವಾ ಕ್ಷಾಲನಂ ಕ್ವಾಥಃ ಪಟೋಲೀನಿಮ್ಬಪತ್ರಜಃ| ಅವಿಶುದ್ಧೇ, ವಿಶುದ್ಧೇ ತು ವ್ಯಗ್ರೋಧಾದಿತ್ವಗುದ್ಭವಃ||೪೨||

Adhikarana vraNe paTolyAdilepo vraNashodhanaH (43) · Śloka 43

ಪಟೋಲೀತಿಲಯಷ್ಟ್ಯಾಹ್ವತ್ರಿವೃದ್ದನ್ತೀನಿಶಾದ್ವಯಮ್| ನಿಮ್ಬಪತ್ರಾಣಿ ಚಾಲೇಪಃ ಸಪಟುರ್ವ್ರಣಶೋಧನಃ||೪೩||

Adhikarana vraNe sUkShmAsyAdiyukte trivRutAdivartyA vishodhanam (44) · Śloka 44

ವ್ರಣಾನ್ ವಿಶೋಧಯೇದ್ವರ್ತ್ಯಾ ಸೂಕ್ಷ್ಮಾಸ್ಯಾನ್ ಸನ್ಧಿಮರ್ಮಗಾನ್| ಕೃತಯಾ ತ್ರಿವೃತಾದನ್ತೀಲಾಙ್ಗಲೀಮಧುಸೈನ್ಧವೈಃ||೪೪||

Adhikarana vraNe vAtAbhIbhUtAdau yavAjyAdibhirdhUpanam (45) · Śloka 45

ವಾತಾಭಿಭೂತಾನ್ ಸಾಸ್ರಾವಾನ್ ಧೂಪಯೇದುಗ್ರವೇದನಾನ್| ಯವಜ್ಯಭೂರ್ಜಮದನಶ್ರೀವೇಷ್ಟಕಸುರಾಹ್ವಯೈಃ||೪೫||

Adhikarana pittadyulbaNe shItatairnirvApaNam (46) · Śloka 46

ನಿರ್ವಾಪಯೇದ್ ಭೃಶಂ ಶೀತೈಃ ಪಿತ್ತರಕ್ತವಿಷೋಲ್ಬಣಾನ್| |೪೬|

Adhikarana pittashuShkAlpamAMsAdau nyagrodhAdibhirutsAdanaM mAMsAdamAMsAnAM bhakShaNaM ca (46-48) · Śloka 48

| ಶುಷ್ಕಾಲ್ಪಮಾಂಸೇ ಗಮ್ಭೀರೇ ವ್ರಣ ಉತ್ಸಾದನಂ ಹಿತಮ್||೪೬|| ನ್ಯಗ್ರೋಧಪದ್ಮಕಾದಿಭ್ಯಾಮಶ್ವಗನ್ಧಾಬಲಾತಿಲೈಃ| ಅದ್ಯಾನ್ಮಾಂಸಾದಮಾಂಸಾನಿ ವಿಧಿನೋಪಹಿತಾನಿ ಚ||೪೭|| ಮಾಂಸಂ ಮಾಂಸಾದಮಾಂಸೇನ ವರ್ಧತೇ ಶುದ್ಧಚೇತಸಃ| |೪೮|

Adhikarana pitta utsannamRudumAMse jAtyAdibhiravasAdanam (48-49) · Śloka 49

| ಉತ್ಸನ್ನಮೃದುಮಾಂಸಾನಾಂ ವ್ರಣಾನಾಮವಸಾದನಮ್||೪೮|| ಜಾತೀಮುಕುಲಕಾಸೀಸಮನೋಹ್ವಾಲಪುರಾಗ್ನಿಕೈಃ| |೪೯|

Adhikarana pitta utsannamAMsAdau kShArakarmaNA shodhanam (49-50) · Śloka 50

| ಉತ್ಸನ್ನಮಾಂಸಾನ್ ಕಠಿನಾನ್ ಕಣ್ಡೂಯುಕ್ತಾಂಶ್ಚಿರೋತ್ಥಿತಾನ್||೪೯|| ವ್ರಣಾನ್ ಸುದುಃಖಶೋಧ್ಯಾಂಶ್ಚ ಶೋಧಯೇತ್ ಕ್ಷಾರಕರ್ಮಣಾ| |೫೦|

Adhikarana phitta ashmaryAdau agnikarmaNA sAdhanam (50-51) · Śloka 51

| ಸ್ರವನ್ತೋಽಶ್ಮರಿಜಾ ಮೂತ್ರಂ ಯೇ ಚಾನ್ಯೇ ರಕ್ತವಾಹಿನಃ||೫೦|| ಛಿನ್ನಾಶ್ಚ ಸನ್ಧಯೋ ಯೇಷಾಂ ಯಥೋಕ್ತೈರ್ಯೇ ಚ ಶೋಧನೈಃ| ಶೋಧ್ಯಮಾನಾ ನ ಶುಧ್ದ್ಯನ್ತಿ ಶೋಧ್ಯಾಃ ಸ್ಯುಸ್ತೇಽಗ್ನಿಕರ್ಮಣಾ||೫೧||

Adhikarana phitta shuddhautsAdanadravyeNa ropaNam (52) · Śloka 52

ಶುದ್ಧಾನಾಂ ರೋಪಣಂ ಯೋಜ್ಯಮುತ್ಸಾದಾಯ ಯದೀರಿತಮ್| |೫೨|

Adhikarana pitta ashvagandhAdikaM paramaM ropaNam (52-53) · Śloka 53

| ಅಶ್ವಗನ್ಧಾ ರುಹಾ ರೋಧ್ರಂ ಕಟ್ಫಲಂ ಮಧುಯಷ್ಟಿಕಾ||೫೨|| ಸಮಙ್ಗಾ ಧಾತಕೀಪುಷ್ಪಂ ಪರಮಂ ವ್ರಣರೋಪಣಮ್| |೫೩|

Adhikarana pittaa petapUtimAMsAdau tilakalkaha saMrohaNaH (53-54) · Śloka 54

| ಅಪೇತಪೂತಿಮಾಂಸಾನಾಂ ಮಾಂಸಸ್ಥಾನಾಮರೋಹತಾಮ್||೫೩|| ಕಲ್ಕಂ ಸಂರೋಹಣಂ ಕುರ್ಯಾತ್ ತಿಲಾನಾಂ ಮಧಿಕಾನ್ವಿತಮ್| |೫೪|

Adhikarana pitta sakShaudranimbapatrayuktaH paraM saMshodhanam,pitta sapUrvAbhyAM sarpiShA ca yuktaH shIdhraM ropaNaH (54-55) · Śloka 55

| ಸ್ನಿಗ್ಧೋಷ್ಣತಿಕ್ತಮಧುರಕಷಾಯತ್ವೈಃ ಸ ಸರ್ವಜಿತ್||೫೪|| ಸ ಕ್ಷೌದ್ರನಿಮ್ಬಪತ್ರಾಭ್ಯಾಂ ಯುಕ್ತಃ ಸಂಶೋಧನಂ ಪರಮ್| ಪೂರ್ವಾಭ್ಯಾಂ ಸರ್ಪಿಷಾ ಚಾಸೌ ಯುಕ್ತಃ ಸ್ಯಾದಾಶು ರೋಪಣಃ||೫೫||

Adhikarana pitta tilavat yavakalko~api (56) · Śloka 56

ತಿಲವದ್ಯವಕಲ್ಕಂ ತು ಕೇಚಿದಿಚ್ಛನ್ತಿ ತದ್ವಿದಃ| |೫೬|

Adhikarana pitta sAstrapittAdau kShIraropaNasiddhadhRutena ropaNam,pitta kaphavAtaje ropaNasiddhatailena ropaNasiddha tailena ropaNam (56-57) · Śloka 57

| ಸಾಸ್ರಪಿತ್ತವಿಷಾಗನ್ತುಗಮ್ಭೀರಾನ್ ಸೋಷ್ಮಣೋ ವ್ರಣಾನ್||೫೬|| ಕ್ಷೀರರೋಪಣಭೈಷಜ್ಯಶೃತೇನಾಜ್ಯೇನ ರೋಪಯೇತ್| ರೋಪಣೌಷಧಸಿದ್ಧೇನ ತೈಲೇನ ಕಫವಾತಜಾನ್||೫೭||

Adhikarana pitta kAcchcAyAdikaM shreShThaM ropaNam (58) · Śloka 58

ಕಾಚ್ಛೀರೋಧ್ರಾಭಯಾಸರ್ಜಸಿನ್ದೂರಾಞ್ಜನತುತ್ಥಕಮ್| ಚೂರ್ಣಿತಂ ತೈಲಮದನೈರ್ಯುಕ್ತಂ ರೋಪಣಮುತ್ತಮಮ್||೫೮||

Adhikarana pitta samAdau cUrNaH (59) · Śloka 59

ಸಮಾನಾಂ ಸ್ಥಿರಮಾಂಸಾನಾಂ ತ್ವಕ್ಸ್ಥಾನಾಂ ಚೂರ್ಣ ಇಷ್ಯತೇ| |೫೯|

Adhikarana pitta kakuBAdipralepastvagvishuddhikaraH param (59-60) · Śloka 60

| ಕಕುಭೋದುಮ್ಬರಾಶ್ವತ್ಥಜಮ್ಬೂಕಟ್ಫಲರೋಧ್ರಜೈಃ||೫೯|| ತ್ವಚಮಾಶು ನಿಗೃಹ್ಣನ್ತಿ ತ್ವಕ್ಚೂರ್ಣೈಶ್ಚೂರ್ಣಿತಾ ವ್ರಣಾಃ| |೬೦|

Adhikarana pitta lAkShAdipralepastvagviSuddhikaraH param (60-61) · Śloka 61

| ಲಾಕ್ಷಾಮನೋಹ್ವಾಮಞ್ಜಿಷ್ಠಾಹರಿತಾಲನಿಶಾದ್ವಯೈಃ||೬೦|| ಪ್ರಲೇಪಃ ಸಘೃತಕ್ಷೌದ್ರಸ್ತ್ವಗ್ವಿಶುದ್ಧಿಕರಃ ಪರಮ್| |೬೧|

Adhikarana pitta kAlIyAdilepaH savarNakaraNaH (61-62) · Śloka 62

| ಕಾಲೀಯಕಲತಾಮ್ರಾಸ್ಥಿಹೇಮಕಾಲಾರಸೋತ್ತಮೈಃ||೬೧|| ಲೇಪಃ ಸಗೋಮಯರಸಃ ಸವರ್ಣಕರಣಃ ಪರಮ್| |೬೨|

Adhikarana pitta vAraNadantAdilepo romobhdavakaraH ,pittaa catuShpAnnakhAdimaShIlepo (62-63) · Śloka 63

| ದಗ್ಧೋ ವಾರಣದನ್ತೋಽನ್ತರ್ಧೂಮಂ ತೈಲಂ ರಸಾಞ್ಜನಮ್||೬೨|| ರೋಮಸಞ್ಜನನೋ ಲೇಪಸ್ತದ್ವತ್ತೈಲಪರಿಪ್ಲುತಾ| ಚತುಷ್ಪಾನ್ನಖರೋಮಾಸ್ಥಿತ್ವಕ್ಶೃಙ್ಗಖುರಜಾ ಮಷೀ||೬೩||

Adhikarana pitta shastrakarmoktaM pathyApathyAnnam (64) · Śloka 64

ವ್ರಣಿನಃ ಶಸ್ತ್ರಕರ್ಮೋಕ್ತಂ ಪಥ್ಯಾಪಥ್ಯಾನ್ನಮಾದಿಶೇತ್| |೬೪|

Adhikarana vAtaje vraNe dvipa~jjamUlAdiH pittaje vraNe nyagrodhAdiH kaphaje vraNe AragvadhAdiH mishraje vraNe mishraH (64-65) · Śloka 65

| ದ್ವೇ ಪಞ್ಚಮೂಲೇ ವರ್ಗಶ್ಚ ವಾತಘ್ನೋ ವಾತಿಕೇ ಹಿತಃ||೬೪|| ನ್ಯಗ್ರೋಧಪದ್ಮಕಾದ್ಯೌ ತು ತದ್ವತ್ಪಿತ್ತಪ್ರದೂಷಿತೇ| ಆರಗ್ವಧಾದಿಃ ಶ್ಲೇಷ್ಮಘ್ನಃ ಕಫೇ, ಮಿಶ್ರಾಸ್ತು ಮಿಶ್ರಜೇ||೬೫||

Adhikarana vraNe prakShAlanAdi saptayathAsvaM yojyAH (66) · Śloka 66

ಏಭಿಃ ಪ್ರಕ್ಷಾಲನಂ ಲೇಪೋ ಘೃತಂ ತೈಲಂ ರಸಕ್ರಿಯಾ| ಚೂರ್ಣೋ ವರ್ತಿಶ್ಚ ಸಂಯೋಜ್ಯಾ ವ್ರಣೇ ಸಪ್ತ ಯಥಾಯಥಮ್||೬೬||

Adhikarana vraNe sUkShmavadanAdau jAtyAdidhRutena shodhanaM ropaNaM ca (25) · Śloka 25

ಜಾತೀನಿಮ್ಬಪಟೋಲಪತ್ರಕಟುಕಾದಾರ್ವೀನಿಶಾಸಾರಿವಾ- ಮಞ್ಜಿಷ್ಠಾಭಯಸಿಕ್ಥತುತ್ಥಮಧುಕೈರ್ನಕ್ತಾಹ್ವಬೀಜಾನ್ವಿತೈಃ| ಸರ್ಪಿಃ ಸಾಧ್ಯಮನೇನ ಸೂಕ್ಷ್ಮವದನಾ ಮರ್ಮಾಶ್ರಿತಾಃ ಕ್ಲೇದಿನೋ ಗಮ್ಭೀರಾಃ ಸರುಜೋ ವ್ರಣಾಃ ಸಗತಯಃ ಶುಧ್ದ್ಯನ್ತಿ ರೋಹನ್ತಿ ಚ||೬೭|| ಇತಿ ಶ್ರೀವೈದ್ಯಪತಿಸಿಂಹಗುಪ್ತಸೂನುಶ್ರೀಮದ್ವಾಗ್ಭಟ- ವಿರಚಿತಾಯಾಮಷ್ಟಾಙ್ಗಹೃದಯಸಂಹಿತಾಯಾಂ ಷಷ್ಠೇ ಉತ್ತರಸ್ಥಾನೇ ವ್ರಣಪ್ರತಿಷೇಧೋ ನಾಮ ಪಞ್ಚವಿಂಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ||೨೫||