6. sirāvibhāgaḥ

Adhikarana atha sirAvibhAgo nAma ShaShTho~adhyAyaH pratij~jA (1) · Śloka 1

ಅಥಾತಃ ಸಿರಾವಿಭಾಗಮಧ್ಯಾಯಂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾಸ್ಯಾಮಃ| ಇತಿ ಹ ಸ್ಮಾಹುರಾತ್ರೇಯಾದಯೋ ಮಹರ್ಷಯಃ||೧||

Adhikarana dashamUlasirAH (2) · Śloka 2

ದಶಮೂಲಸಿರಾ ಹೃದಯಪ್ರತಿಬದ್ಧಾಃ ಸರ್ವಾಙ್ಗಪ್ರತ್ಯಙ್ಗೇಷ್ವೋಜೋ ನಯನ್ತಿ| ತತ್ಪ್ರತಿಬದ್ಧಾ ಹಿ ಶರೀರಚೇಷ್ಟಾ||೨||

Adhikarana sirANAM sa~gkhyA (3) · Śloka 3

ತಾಸ್ತು ದ್ವ್ಯಙ್ಗುಲಮಙ್ಗುಲಮರ್ಧಾಙ್ಗುಲಂ ಯವಂ ಯವಾರ್ಧಞ್ಚ ಗತ್ವಾ ದ್ರುಮ- ಪತ್ರಸೇವನೀಪ್ರತಾವನದ್ಭಿದ್ಯಮಾನಾಃ ಸಪ್ತಶತಾನಿ ಭವನ್ತಿ||೩||

Adhikarana shAkhAgatAH sirAstatra vedhya- sirANAM sa~gkhyA ca (4) · Śloka 4

ತಾಸಾಂ ಚತುಃಶತೀ ಶಾಕಾಸು| ತತ್ರ ಷೋಡಶಾಬ್ಯಧನೀಯಾಃ||೪||

Adhikarana antarAdhigatAH sirAstatrAvyadhanIyAshca (5) · Śloka 5

ಷಟ್ತ್ರಿಂಶಂ ಶತಮನ್ತರಾಧೌ| ತತ್ರ ದ್ವಾತ್ರಿಂಶತ್||೫||

Adhikarana mUrddhagatAH sirAstatrAvyadhanIyAshca (2) · Śloka 2

ಅತುಷ್ಷಷ್ಟ್ಯಧಿಕಂ ಶತಮುರ್ಧ್ವಮ್| ತತ್ರಾಪಿ ಪಞ್ಚಾಶತ್||೨||

Adhikarana shAkhAsirAvivaraNam (6) · Śloka 6

ತಾಸಾಮೇಕೈಕಸ್ಮಿನ್ ಸಕ್ಥ್ನಿ ಶತಮ್| ತತ್ರ ನ ವಿಧ್ಯೇಜ್ಜಾ ಲನ್ಧರಾಮ್| ತಿಸ್ರಶ್ಚಾಭ್ಯನ್ತರಗತಾಃ||೬||

Adhikarana tatrAntarAdhigatasirAvivaraNam (2) · Śloka 2

ದ್ವಾತ್ರಿಂಶಚ್ಛ್ರೋಣ್ಯಾ ಗುದಮೇಢ್ರಾಶ್ರಯಾಃ| ತಾಸಾಂ ದ್ವೇ ದ್ವೇ ವಙ್ಕ್ಷಣಯೋಃ ಕಟೀಕತರುಣಯೋಶ್ಚೇತ್ಯಷ್ಟೌ ಶಸ್ತ್ರತೋ ರಕ್ಷೇತ್||೨||

Adhikarana pARshvagatAH sirAH (1) · Śloka 1

ಷೋಡಶ ಪಾರ್ಶ್ವಯೋಸ್ತಯೋರೂರ್ಧ್ವಗಾಮೇಕೈಕಾಂ ಪಾರ್ಶ್ವಸನ್ಧಿಸಂಜ್ಞಾಮ್||೧||

Adhikarana pRuShThagatAH sirAH (2) · Śloka 2

ಚತುರ್ವಿಂಶತಿಃ ಪೃಷ್ಠೇ| ತಾಸಾಂ ಪೃಷ್ಠವಂಶಮುಭಯತೋ ದ್ವೇ ದ್ವೇ ಊರ್ಧ್ವ- ಗಾಮಿನ್ಯೌ ತಾಶ್ಚತಸ್ರಃ|೨|

Adhikarana udaragatAH sirAH (2) · Śloka 2

ಚತುರ್ವಿಂಶತಿರುದರೇ| ತಾಂಸಾಂ ಮೇಢ್ರಸ್ಯೋಪರಿ ರೋಮರಾಜೀಮುಭಯತೋ ದ್ವೇ ದ್ವೇ ತಾ ಅಪಿ ಚತಸ್ರಃ||೨||

Adhikarana vakShogatAH sirAH (7) · Śloka 7

ಚತ್ವಾರಿಂಶದ್ವಕ್ಷಸಿ| ತಾಸಾಂ ದ್ವೇ ಹೃದಯೇ| ದ್ವೇ ಚ ಸ್ತನಮುಲಸ್ತನ ರೋಹಿತೇಷು| ಏಕೈಕಾಪಸ್ತಮ್ಭಾಪಾಲೇಷ್ವಿತಿ| ತಾಶ್ಚತುರ್ದಶ||೭||

Adhikarana mUrdhajatrUrdhvasirAvivaraNam (4) · Śloka 4

ಚತುರ್ವಿಂಶತಿರ್ಗ್ರೀವಾಯಾಮ್| ತಾಸಾಂ ಚತಸ್ರೋಽಷ್ಟೌ ಚ ಮರ್ಮಸಂಜ್ಞಾಃ| ದ್ವೇ ಕೃಕಾಟಿಕಯೋಃ| ದ್ವೇ ವಿಧುರಯೋರಿತಿ ಷೋಡಶ ಶಸ್ತ್ರೇಣ ನ ಸ್ಪೃಶೇತ್||೪||

Adhikarana hanugatAH sirAH (1) · Śloka 1

ಹನ್ವೋಃ ಷೋಡಶ ತಾಸಾಂ ಸನ್ಧಿಸಮ್ಬನ್ಧಿನ್ಯೌ ದ್ವೇ||೧||

Adhikarana jihvAgatAH sirAH (4) · Śloka 4

ಷೋಡಶ ಜಿಹ್ವಾಯಾಮ್| ತಾಸಾಮಧೋ ದ್ವೇ ರಸವೇದಿನ್ಯೌ| ದ್ವೇ ವಾ- ಕ್ಪ್ರವರ್ತ್ತಿನ್ಯೌ| ತಾಶ್ಚತಸ್ರಃ||೪||

Adhikarana nAsAgatAH sirAH (7) · Śloka 7

ಷಟ್ಪಞ್ಚಾಶನ್ನೇತ್ರಯೋಃ| ತಯೋರುನ್ಮೇಷನಿಮೇಷಕ್ರಿಯೇ ದ್ವೇ-ದ್ವೇ| ದ್ವೇ ಚಾಪಾ- ಙ್ಗಯೋರಿತಿ ಷಟ್| ನಾಸಾನೇತ್ರಗತಾಸ್ತು ಲಲಾಟೇ ಷಷ್ಟಿಃ| ತಾಸಾಂ ಕೇಶಾನ್ತಾನುಗತಾಶ್ಚತಸ್ರಃ| ದ್ವೇ ಚಾಽಽವರ್ತಯೋಃ| ಏಕಾ ಚ ಸ್ಥಪನ್ಯಾಮಿತಿ ಸಪ್ತ||೭||

Adhikarana karNagatAH sirAH (3) · Śloka 3

ಕರ್ಣಯೋಃ ಷೋಡಶ| ತಾಸಾಂ ಶಬ್ದವಾಹಿನ್ಯೌ ದ್ವೇ| ತ ಏವ ಚ ಶಙ್ಖಯೋಸ್ತಾಸಾಂ ಶಙ್ಖಸನ್ಧಿಗತೇ ದ್ವೇ||೩||

Adhikarana shirogatAH sirAH (8) · Śloka 8

ದ್ವಾದಶ ಮೂರ್ಧನಿ| ತಾಸಾಮುತ್ಕ್ಷೇಪಯೋರ್ದ್ವೇ| ಸೀಮನ್ತೇಷ್ವೇಕೈಕಾಮೇ ಕಾಮಧಿಪತಾವಿತ್ಯಷ್ಟೌ ಶಸ್ತ್ರೇಣ ಪರಿಹರೇತ್| ತಥಾಕ್ಷುದ್ರಿಕಾಃ ಕುಟಿಲಾಃ ಸಙ್ಕೀರ್ಣಾಃ ಗ್ರನ್ಥಿತಾಃ ಸನ್ಧಿಷು ಚಾಶಸ್ತ್ರಕೃತ್ಯಾಃ||೮||

Adhikarana vAtAdibhIshca shuddharaktavaha- sirAsa~gkhyAvivaraNam (9) · Śloka 9

ತಾಸಾಂ ಯಥಾಸ್ವಂ ತುರ್ಯಾಂಶವಿಭಾಗೇನ ಪಞ್ಚಸಪ್ತತ್ಯಧಿಕಂ ಶತ- ಮನಿಲರಕ್ತಂ ವಹತಿ| ಏಷ ವಿಭಾಗಃ ಪಿತ್ತಶ್ಲೇಷ್ಮಶುದ್ಧರಕ್ತೇ- ಷ್ವಪಿ| ಸ್ಥಿತಾ ಹ್ಯೇವಂ ದೇಹಮನುಗೃಹ್ಣನ್ತಿ ದೋಷಾಃ| ವ್ಯತ್ಯಯೇನ ತು ಪೀಡಯನ್ತಿ||೯||

Adhikarana vAtaraktavahasirAlakShaNam (1) · Śloka 1

ತತ್ರ ಶ್ಯಾವಾರುಣಾಃ ಪ್ರಸ್ಪನ್ದಿನ್ಯಃ ಸೂಕ್ಷ್ಮಾಃ ಕ್ಷಣಪೂರ್ಣರಿಕ್ತಾ ವಾತರಕ್ತಂ ಬಹನ್ತಿ|೧|

Adhikarana pittaraktavahasirAlakShaNam (1) · Śloka 1

ನೀಲಪೀತಾಸಿತಾಃ ಸ್ಪರ್ಶೋಷ್ಣಾಃ ಕ್ಷಿಪ್ರಸ್ರಾವಿಣ್ಯಃ ಪಿತ್ತರಕ್ತಮ್|೧|

Adhikarana kapharaktavahasirAlakShaNam (1) · Śloka 1

ಗೌರ್ಯ್ಯಃ ಸ್ನಿಗ್ಧಾಃ ಸ್ಥಿರಾಃ ಶೀತಃ ಕಣ್ಡೂಮತ್ಯಃ ಕಫರಕ್ತಮ್|೧|

Adhikarana saMsargasannipAtavahasirAlakShaNam (1) · Śloka 1

ಲಕ್ಷಣಸಙ್ಕರೇ ಸಂಸರ್ಗಸನ್ನಿಪಾತರಕ್ತಮ್||೧||

Adhikarana shuddharaktavahasirAlakShaNam (10) · Śloka 10

ಸಮಾಗೂಢಾಃ ಸ್ನಿಗ್ಧಾಃ ರೋಹಿಣ್ಯಃ ಶುದ್ಧರಕ್ತಮಿತಿ||೧೦||

Adhikarana dhamanIsa~gkhyA (11) · Śloka 11

ಧಮನ್ಯಸ್ತು ಚತುರ್ವಿಂಶತಿಃ||೧೧||

Adhikarana dhamanInAmupayogaH (1) · Śloka 1

ತಾಭಿಃ ಕಾಯೋಽಯಮಾರಾಮ ಇವ ಜಲಹಾರಿಣೀಭಿಃ ಕೇದಾರ ಇವ ಕುಲ್ಯಾಭಿರುಪಸ್ನಿಹ್ಯತಿ||೧||

Adhikarana dhamanInAmadhiShThAnam (12) · Śloka 12

ತಾಭಿಶ್ಚ ನಾಭಿಶ್ಚಕ್ರನಾಭಿರಾರಕೈರಿವಾವೃತಾ||೧೨||

Adhikarana nAbhyAM visheShataH prANAnAmavasthAnam (13) · Śloka 13

ತಸ್ಯಾಂ ನಾಭ್ಯಾಂ ವಿಶೇಷೇಣ ಪ್ರಾಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥಿತಾಃ| ಯತಶ್ಚ ಸಾಽನ್ತರಗ್ನ್ಯಧಿಷ್ಠಾನಮ್||೧೩||

Adhikarana nAbhigatAnAM dhamanInAM prasaraNam (14) · Śloka 14

ತಾಸಾಂ ಖಲು ಧಮನೀನಾಂ ದಶೋರ್ಧ್ವಂ ಪ್ರಸೃತಾ ದಶಾಧಶ್ಚತಸ್ರಸ್ತಿ- ರ್ಯ್ಯಕ್| ತತಸ್ತಾಭಿರ್ಯಥಾಸ್ವಮಙ್ಗಾವಯವಾ ಧಾರ್ಯ್ಯನ್ತೇ ಆಪಯಾಯ್ಯನ್ತೇ ಚ||೧೪||

Adhikarana UrdhvadhamanInAM punarvibhAgastatkAryya~jca (15) · Śloka 15

ತಾಸಾಮೂರ್ಧ್ವಗಾ ಹೃದಯಮಭಿಪ್ರಪನ್ನಾಃ ಪ್ರತ್ಯೇಕಂ ತ್ರಿಧಾ ಜಾಯನ್ತೇ| ತತಸ್ತ್ರಿಂಶತೋ ಮಧ್ಯೇ ದ್ವೇ ದ್ವೇ ವಾತಪಿತ್ತಕಫರಕ್ತರಸಾನ್ ವಹತಃ| ಅಷ್ಟಾಭಿಃ ಶಬ್ದರೂಪರಸಗನ್ಧಾ ಗೃಹ್ಯನ್ತೇ| ದ್ವಾಭ್ಯಾಂ ದ್ವಾಭ್ಯಾಂ ಭಾಷತೇ ಘೋಷಂ ಕರೋತಿ ಸ್ವಪಿತಿ ಪ್ರತಿಬುಧ್ಯತೇ ಚ| ದ್ವೇ ಚಾಶ್ರು ವಹತಃ| ದ್ವೇ ಚ ಸ್ತನಾಶ್ರಿತೇ| ನಾರ್ಯಾಃ ಸ್ತನ್ಯಂ ನರಸ್ಯ ಶುಕ್ರಮ್||೧೫||

Adhikarana adhogAdhamanInAM punarvibhAgastatkAryya~jca (16) · Śloka 16

ಅಧೋಗಮಾಃ ಪಕ್ವಾಶಯಸ್ಥಾ ಏವಂ ತ್ರಿಧಾ ಜಾಯನ್ತೇ| ತತ್ರ ದಶಾದ್ಯಾಃ ಪೂರ್ವವತ್| ದ್ವೇ ವಹತೋಽನ್ನಂ ಮಾತ್ರಾಶ್ರಯೇಣ| ದ್ವೇ ತೋಯಮ್| ದ್ವೇ ಮೂತ್ರಮ್| ದ್ವೇ ಶುಕ್ರಮ್ ವಹತೋ ದ್ವೇ ಚ ಮುಞ್ಚತಃ| ತ ಏವ ನಾರೀನಾಮಾರ್ತ್ತವಮ್| ದ್ವೇ ವರ್ಚೋನಿರಸಿನ್ಯೌ ಸ್ಥೂಲಾನ್ತ್ರಪ್ರತಿಬದ್ಧೇ| ಏವಂ ದ್ವಾದಶ| ಶೇಷಾ- ಸ್ತ್ವಷ್ಟೌ ಧಮನ್ಯಸ್ತಿರಶ್ಚೀನಾಃ ಸ್ವೇದಮಭಿತರ್ಪಯನ್ತಿ||೧೬||

Adhikarana tiryyaggA dhamanInAM vivaraNam (17) · Śloka 17

ತಿರ್ಯಗ್ಗಾಮಿನ್ಯಶ್ಚತಸ್ರೋ ಭಿದ್ಯಮಾನಾಃ ಸುಬಹುಧಾ ಭವನ್ತೀತ್ಯುಕ್ತಂ ಪ್ರಾಕ್||೧೭||

Adhikarana nava bAhyAni srotAMsi (18) · Śloka 18

ಸ್ರೋತಾಂಸಿ ಪುಂಸಾ ನವ ಕರ್ಣೌ ನೇತ್ರೇ ನಾಸಾಪುಟೌ ಮುಖಂ ಪಾಯುರ್ಮೂತ್ರ- ಪಥಃ||೧೮||

Adhikarana strINAmadhikAni srotAMsi (19) · Śloka 19

ಅನ್ಯಾನಿ ಚ ತ್ರೀಣಿ ಸ್ತ್ರೀಣಾಂ ಸ್ತನೌ ರಕ್ತಪಥಶ್ಚ||೧೯||

Adhikarana jIvitAyatanAni srotAMsi (20) · Śloka 20

ತಥಾಽಪರಾಣ್ಯನ್ತಸ್ಸ್ರೋತಾಂಸಿ ಜೀವಿತಾಯತನಾನಿ ತ್ರಯೋದಶ ಪ್ರಾಣೋ- ದಕಾನ್ನಧಾತುಮಲಾನಾಮಯನಾನಿ||೨೦||

Adhikarana prANavAhisrotasAM mUlam (21) · Śloka 21

ತತ್ರ ಪ್ರಾಣವಾಹಿನಾಂ ಹೃದಯಂ ಮೂಲಂ ಮಹಾಸ್ರೋತಶ್ಚ||೨೧||

Adhikarana prANavAhisrotasAM dUShaNAni (22) · Śloka 22

ತಾನಿ ಧಾತುಕ್ಷಯರೌಕ್ಷ್ಯಪಿಪಾಸಾಕ್ಷುದ್ವ್ಯಾಯಾಮವೇಗಧಾರಣಾದಿಭಿರ್ದು- ಷ್ಯನ್ತಿ||೨೨||

Adhikarana dUShitAnAM prANavAhisrotasAM lakShaNAni (23) · Śloka 23

ತತೋಽತಿಸೃಷ್ಟಂ ಪ್ರತಿಬದ್ಧಮಲ್ಪಾಲ್ಪಮಭೀಕ್ಷ್ಣಂ ವಾ ಸಶಬ್ದಶೂಲ ಮುಚ್ಛ್ವಸನಮ್| ತತ್ರ ಶ್ವಾಸವತ್ಸಾಧನಮ್|೨೩|

Adhikarana udakavAhinAM srotasAM mUlam (23) · Śloka 23

ಉದಕವಾಹಿನಾಂ ತಾಲು ಮೂಲಂ ಕ್ಲೋಮ ಚ೧|೨೩|

Adhikarana udakavAhisrotasAM dUShaNAni (23) · Śloka 23

ತಾನ್ಯಾಮಭಯಾತಿಪಾನೋಷ್ಣಶುಷ್ಕಾನ್ನಕಷಾಯತೃಣನಿಗ್ರಹಾದಿಅಭಿ- ರ್ದುಷ್ಯನ್ತಿ೧|೨೩|

Adhikarana dUShitAnAmudakavAhisrotasAM lakShaNAni (23) · Śloka 23

ತತೋಽತಿತೃಷ್ಣಾ ಮುಖಶೋಷಃ ಕರ್ಣಕ್ಷ್ವೇಡನಂ ತಮೋದರ್ಶನಞ್ಚ೧||೨೩||

Adhikarana duShTodakavahasrotassu cikitsA (24) · Śloka 24

ತತ್ರ ತೃಷ್ಣೋಕ್ತಮೌಷಧಮ್||೨೪||

Adhikarana annavahasrotasAM mUlam (1) · Śloka 1

ಅನ್ನವಾಹಿನಾಮಾಮಾಶಯೋ ಮೂಲಂ ವಾಮಪಱ್ಶ್ವಞ್ಚ||೧||

Adhikarana annavahasrotoduShTyAdi (25) · Śloka 25

ತೇಷಾಂ ದುಷ್ಟೌ ಸರ್ವಂ ಮಾತ್ರಾಶಿತೀಯೋಕ್ತಮವಗಚ್ಛೇತ್||೨೫||

Adhikarana rasavAhinAM srotasAM mUlAni (1) · Śloka 1

ರಸವಾಹಿನಾಂ ಹೃದಯಂ ಮೂಲಂ ದಶ ಧಮನ್ಯಶ್ಚ|೧|

Adhikarana raktavAhinAM srotasAM mUlam (1) · Śloka 1

ರಕ್ತವಾಹಿನಾಂ ಯಕೃತ್ ಪ್ಲೀಹಾ ಚ|೧|

Adhikarana mAMsavAhinAM srotasAM mUlam (1) · Śloka 1

ಮಾಂಸವಾಹಿನಾಂ ಸ್ನಾಯೂನಿ ತ್ವಕ್ ಚ|೧|

Adhikarana medovAhinAM srotasAM mUlam (1) · Śloka 1

ಮೇದೋವಾಹಿನಾಂ ವೃಕ್ಕೌ ಮಾಂಸಂ ಚ|೧|

Adhikarana asthivAhinAM srotasAM mUlam (1) · Śloka 1

ಅಸ್ಥಿವಾಹಿನಾಂ ಜಘನಂ ಮೇದಶ್ಚ|೧|

Adhikarana majjavAhinAM srotasAM mUlam (1) · Śloka 1

ಮಜ್ಜವಾಹಿನಾಂ ಪರ್ವಾಣ್ಯಸ್ಥೀನಿ ಚ|೧|

Adhikarana shukravAhinAM srotasAM mUlam (1) · Śloka 1

ಶುಕ್ರವಾಹಿನಾಂ ಸ್ತನೌ ಮುಷ್ಕೌ ಮಜ್ಜಾ ಚ|೧|

Adhikarana mUtravAhinAM srotasAM mUlam (1) · Śloka 1

ಮೂತ್ರವಾಹಿನಾಂ ಬಸ್ತಿರ್ವಙ್ಕ್ಷೌಣಾ ಚ|೧|

Adhikarana shakRudvAhinAM srotasAM mUlam (1) · Śloka 1

ಶಕೃದ್ವಾಹಿನಾಂ ಪಕ್ವಾಶಯಃ ಸ್ಥೂಲಾನ್ತ್ರಂ ಚ|೧|

Adhikarana svedavAhinAM srotasAM mUlam (1) · Śloka 1

ಸ್ವೇದವಾಹಿನಾಂ ಮೇದೋ ರೋಮಕೂಪಾಶ್ಚ||೧||

Adhikarana rasavahAdisrotasAM dUShaNAdIni (26) · Śloka 26

ತೇಷಾಂ ದೂಷಣಂ ವಿವಿಧಮಹಿತಾಹಾರವಿಹಾರಮುಪದ್ರವಾನ್ ಪೃಥಕ್- ಪೃಥಕ್ ಸಾಧನಂ ದೋಷಾದಿವಿಜ್ಞಾನೀಯಾದ್ಯಥಾಸ್ವಂ ವೃದ್ಧಿಕ್ಷಯಲಕ್ಷಣೇನ ಲಕ್ಷಯೇತ್||೨೬||

Adhikarana srotasAM viddhalakShaNam (27) · Śloka 27

ವ್ಯಧೇ ತು ಸ್ರೋತಸಾಂ ಭ್ರಮಮೋಹಕಮ್ಪಪ್ರಲಾಪಾಧ್ಮಾನಶೂಲಾಽರುಚಿ- ತೃಟ್ಛರ್ದಿಜ್ವರಾತಿರುಧಿರಸ್ರುತಿಮೂತ್ರಪುರೀಷರೋಧಾ ಮರಣಞ್ಚ||೨೭||

Adhikarana srotoviddhaM pratyAkhyAya cikitset (28) · Śloka 28

ತಸ್ಮಾತ್ಸ್ರೋತೋವಿದ್ಧಂ ಪ್ರತ್ಯಾಖ್ಯಾಯೋಪಚರೇತ್||೨೮||

Adhikarana uddRutashalyasya cikitsanirdeshaH (29) · Śloka 29

ಉದ್ದೃತಶಲ್ಯಂ ಚ ಸದ್ಯೋವ್ರಣವಿಧಾನೇನ||೨೯||

Adhikarana sirAdhamanI srotasAmabhedaH (30) · Śloka 30

ತತ್ರ ಸ್ರೋತಸಾಮೇವ ವಿಶೇಷಾಃ ಸಿರಾಧಮನ್ಯಃ||೩೦||

Adhikarana anyamatena sirAdInAM bhinnatvam (31) · Śloka 31

ಅನ್ಯೇ ತ್ವನ್ಯತ್ವಮಿಚ್ಛನ್ತಿ ಸಿರಾಧಮನೀಸ್ರೋತಸಾಮ್| ಕೇವಲಂ ಪರಸ್ಪರಸನ್ನಿಕರ್ಷಾತ್ ಸದೃಶಕರ್ಮತ್ವಾತ್ ಸೌಕ್ಷ್ಮ್ಯಾಚ್ಚ ವಿಭಕ್ತ- ಕರ್ಮಣಾಮಪ್ಯವಿಭಾಗ ಇವ ಲಕ್ಷ್ಯತೇ||೩೧||

Adhikarana aparamatena dhAtvavakAshAH srotashshabdAdinAmAH (32) · Śloka 32

ಅಪರೇ ಪುನರಾಹುಃ-ಸ್ರೋತಾಂಸಿ ಸಿರಾಧಮನ್ಯೋ ರಸವಾಹಿನ್ಯೋ ನಾಡ್ಯಃ ಪನ್ಥಾನೋಽಯನಾನಿ ಮಾರ್ಗಾಃ ಶರೀರಚ್ಛಿದ್ರಾಣಿ ಸಂವೃ ತಾಸಂವೃತಾನಿ ಸ್ಥಾನಾನ್ಯಾಶಯಾಃ ಕ್ಷಯಾ ನಿಕೇತಾಶ್ಚೇತಿ ಶರೀರೇ ಧಾತ್ವವಕಾಶಾನಾಂ ಲಕ್ಷ್ಯಾಲಕ್ಷ್ಯಾಣಾಂ ನಾಮಾನೀತಿ||೩೨||

Adhikarana srotoduShTyA dhaatuduShTyAdi (3) · Śloka 3

ತೇ ಚಾವಕಾಶಾಃ ಪ್ರಕುಪಿತಾಃ ಸ್ಥಾನಸ್ಥಾನ್ ಮಾರ್ಗಸ್ಯಾಂಶ್ಚ ಧಾತೂನ್ ಪ್ರಕೋಪಯನ್ತಿ| ತೇಽಪಿ ಕುಪಿತಾಸ್ತಾನಿ ಸ್ರೋತಾಂಸಿ ಸ್ರೋತಾಂಸಿ ಚ ಸ್ರೋತಾಂಸಿ| ಧಾತವಶ್ಚ ಧಾತೂನ್||೩||

Adhikarana sarveShAmeva dUShayitAro doShAH (1) · Śloka 1

ತೇಷಾಂ ಸರ್ವೇಷಾಮೇವ ದೂಷಯಿತಾರೋ ದುಷ್ಟಾ ದೋಷಾಃ|೧|

Adhikarana agnidoShAddoShaduShTiH (1) · Śloka 1

ತೇ ಚ ಪ್ರಾಯಶೋ ದುಷ್ಯನ್ತ್ಯಗ್ನಿದೋಷಾತ್|೧|

Adhikarana agninimittAnyAyurArogyAdIni (1) · Śloka 1

ತಸ್ಮಾತ್ತನಿಮಿತ್ತಾನ್ಯಾಯುರಾರೋಗ್ಯಬಲೋಪಚಯವರ್ಣೌಜಾಂಸಿ|೧|

Adhikarana dhAtvagnibhUtAgniprabhRutI- nyagnipratibaddhAnyeva (1) · Śloka 1

ತತ್ಪ್ರತಿಬದ್ಧಾನ್ಯೇವ ಚ ರಞ್ಜಕಾದೀನಿ ಭೂತಾಗ್ನಯೋ ಧಾತ್ವಗ್ನಯಶ್ಚ||೧||

Adhikarana pakvamannamamRutaM viShaM cApakvam (33) · Śloka 33

ತಥಾಽನ್ನಮಪಿ ಪಿತ್ತೇನೈವ ಪಕ್ವಮಮೃತತಾಂ ಯಾತ್ಯಪಕ್ವಂ ಚ ವಿಷ- ತಾಮ್||೩೩||

Adhikarana pAcakAgniH (34) · Śloka 34

ತತ್ರ ಪಿತ್ತವಿಶೇಷಃ ಪಾಚಕಸಂಜ್ಞೋಽಗ್ನಿರಿತಿ ಪ್ರಾಗಭಿಹಿತಃ||೩೪||

Adhikarana matAntareNAgnisvarUpam (35) · Śloka 35

ಅನ್ಯೇ ಪುನರಾಚಕ್ಷತೇ-ದೋಷಧಾತುಮಲಸನ್ನಿಪಾತಜನಿತೋ- ಽನ್ತರುಷ್ಮಾ ಯಥಾನಿರ್ದಿಷ್ಟಾಧಿಷ್ಠಾನಕರ್ಮಾಗ್ನಿರಿತಿ||೩೫||

Adhikarana annasya sthUlapAkakramaH (36) · Śloka 36

ಸ ಖಲು ವಿಧಿವದಭ್ಯವಹೃತಮನ್ನಜಾತಂ ಪ್ರಾಣೇನ ವಾಯುನಾ ಕೋಷ್ಠ- ಮಾಕೃಷ್ಟಂ ದ್ರವೈರ್ವಿಭಿನ್ನಸಙ್ಘಾತಂ ಸ್ನೇಹೇನ ಮೃದೂಕೃತಮಭಿಸನ್ಧು- ಕ್ಷಿತಃ ಸಮಾನೇನಾಮಾಶಯಸ್ಥಂ ಸ್ಥಾಲೀಸ್ಥಮಿವಾಮ್ಬುತಣ್ಡುಲ- ಮಗ್ನಿರನ್ತರಗ್ನಿಃ ಪಚತಿ||೩೬||

Adhikarana annasyANupAkakramaH (37) · Śloka 37

ತತ್ತು ಸರ್ವರಸಮಪಿ ಪಚ್ಯಮಾನಮಾದೌ ಮಧುರೀಭೂತಂ ಕಫಂ ಫೇನೀ- ಭೂತಮುದೀರಯತಿ| ತತೋ ವಿದಗ್ಧಮಮ್ಲೀಭೂತಮಾಮಾಶಯಾತ್ ಚ್ಯವ- ಮಾನಮಚ್ಛಂ ಪಿತ್ತಮ್| ಪ್ರಾಪ್ಯ ಚ ಪಕ್ವಾಶಯಂ ಕಟುಕೀಭೂತ- ಮನಿಲಮ್||೩೭||

Adhikarana bhaurikAgnipAkaH (38) · Śloka 38

ತತಶ್ಚೈವಂ ವಿಕ್ಲಿನ್ನಂ ಆಹಾರೇ ಪಞ್ಚ ಪಞ್ಚಾತ್ಮಕಾ ಮಹಾಭೂತಾ- ಗ್ನಯೋ ವಾಯುನಾ ವ್ಯಸ್ತಾನ್ ಯಥಾಸ್ವಂ ಪಞ್ಚೈವ ಭೂತಗುಣಾನಾ- ಹಾರಸ್ಥಾನ್ ಪಚನ್ತಿ| ತೇ ಪಕ್ವಾಃ ಪುನರ್ಯಥಾಸ್ವಮೇವ ದೇಹಾಶ್ರಿತಾಂಶ್ಚ ಸ್ವವಿಕಾರಭೂತಾನ್ ಭೂತಗುಣಾನಾಪ್ಯಾಯಯನ್ತಿ||೩೮||

Adhikarana sArakiTTavibhajanam (39) · Śloka 39

ಏವಞ್ಚ ಪಕ್ವಾದಾಹಾರಾದ್ವಿವಿಧೌಷಧಗರ್ಭಾದಿವ ಸ್ನೇಹಾದಚ್ಛಃ ಸಾರ- ಭೂತೋ ರಸಾಖ್ಯಃ ಕಿಟ್ಟಾಖ್ಯಶ್ಚ ಮಲೋಽಭಿನಿರ್ವರ್ತತೇ||೩೯||

Adhikarana sArakiTTAByAM srotaHpUraNam (40) · Śloka 40

ತಾಭ್ಯಾಞ್ಚ ಸಾರಮಲಾಭ್ಯಾಂ ತದಾತ್ಮಕಾನಾಮೇವ ಶರೀರಗುಣಾನಾಂ ಧಾತ್ವಾಖ್ಯಾನಾಂ ಯಥಾಸ್ವಂ ಸ್ರೋತಾಂಸಿ ಪಾರಮ್ಪರ್ಯ್ಯೇಣಾವಿಚ್ಛಿನ್ನ- ಸನ್ತಾನಮಾಪೂರ್ಯ್ಯನ್ತೇ||೪೦||

Adhikarana dhAtupoShaNakramaH (41) · Śloka 41

ಸ್ರೋತೋಭ್ಯಶ್ಚ ಯಥಾವಿಭಾಗಂ ಯಥಾಯಥಮೇವ ಧಾತವಃ ಪುಷ್ಯನ್ತಿ||೪೧||

Adhikarana dhAtUnAM mithaH poShyapoShaka- tve~api na pUrvauShAmapacayaH (42) · Śloka 42

ಉತ್ತರೋತ್ತರಾನುಪ್ರವೇಶೋಽಪಿ ಚ ಪುರ್ವೇಷಾಂ ಸ್ರೋತಸಂ ಯಥಾಕಾಲಂ ಸಮ್ಯಗಾಹಾರೋಪಯೋಗೇನ ಪರಿಣಾಮವತಾಪ್ಯಾಯ್ಯಮಾನಾನಾಂ ನಾಪಚಯೋ ಭವತಿ| ತತಶ್ಚ ಧಾತ್ವಾಖ್ಯಾಃ ಪ್ರಸಾದಮಲಾಃ ಸ್ವಂ ಸ್ವಮೇವ ಮಾನಮನುವರ್ತನ್ತೇ ಯಥಾವಯಃಶರೀರಮ್||೪೨||

Adhikarana kramadhAtupariNAmAdinirdeshaH (43) · Śloka 43

ತತ್ರಾಽಽಹಾರರಸೋ ವ್ಯಾನವಿಕ್ಷಿಪ್ತೋ ಯಥಾಸ್ವಂ ಸಪ್ತಸು ಧಾತ್ವ- ಗ್ನಿಷು ಕ್ರಮಾತ್ ಪಚ್ಯಮಾನಃ ಸ್ವಾತ್ಮಭಾವಪ್ರಚ್ಯುತಿಸಮನನ್ತರಮೇವ ಪ್ರಾಪ್ತರಕ್ತಾದಿಧಾತುಸಂಜ್ಞಕಃ ಕಾಲವದಸ್ಖಲಿತಬಲಪ್ರಮಾಣೋ ದೇಹಮುರ್ಜಯಿತ್ವಾ ಧಾತೂನ್ ಧಾತುಮಲಾಂಶ್ಚ ಪುಷ್ಣಾತಿ||೪೩||

Adhikarana mUtrapurIShotpattiH (44) · Śloka 44

ಅಥಾನ್ನಕಿಟ್ಟಮಚ್ಛಂ ಮೂತ್ರಂ ಘನಂ ಶಕೃತ್|೪೪|

Adhikarana rasasya sArakiTTe (44) · Śloka 44

ರಸಸ್ಯ ಸಾರೋ ರಕ್ತಂ ಮಲಃ ಕಫೋ ಲಸೀಕಾ ಚ೧|೪೪|

Adhikarana raktasya sArakiTTe (44) · Śloka 44

ರಕ್ತಸ್ಯ ಸಾರೋ ಮಾಂಸಂ ಕಣ್ಡರಾಃ ಸಿರಾಶ್ಚ| ಮಲಃ ಪಿತ್ತಮ್ ೨|೪೪|

Adhikarana mAMsasya sArakiTTe (44) · Śloka 44

ಮಾಂಸಸ್ಯ ಸಾರೋ ಮೇದಸ್ತ್ವಚೋ ವಸಾ ಚ| ಕಿಟ್ಟಂ ಕರ್ಣಾಕ್ಷಿ- ನಾಸಿಕಾಸ್ಯರೋಮಕೂಪಪ್ರಜನನಮಲಾಃ ೨|೪೪|

Adhikarana medasaH sArakiTTe (44) · Śloka 44

ಮೇದಸಃ ಸಾರೋಽಸ್ಥಿಸ್ನಾಯುಸನ್ಧಯಃ| ಕಿಟ್ಟಂ ಸ್ವೇದಃ ೨|೪೪|

Adhikarana asthnaH sArakiTTe (44) · Śloka 44

ಅಸ್ಥ್ನಃ ಸಾರೋ ಮಜ್ಜಾ| ಕಿಟ್ಟಂ ಕೇಶರೋಮನಖಾಃ ೨||೪೪||

Adhikarana majj~jaH sArakiTTe (45) · Śloka 45

ಮಜ್ಜ್ಞಸ್ತು ಸಾರಃ ಶುಕ್ರಂ ಮಲೋಽಕ್ಷಿವಿಟ್ತ್ವಚಾಂ ಸ್ನೇಹಃ||೪೫||

Adhikarana shukrasya sAraH (46) · Śloka 46

ಶುಕ್ರಸ್ಯ ಸಾರಮೋಜಃ| ಅತ್ಯನ್ತಶುದ್ಧತಯಾಽಸ್ಯ ಮಲಾಭಾವಃ| ಅನ್ಯೇ ಪುನರತ ಏವ ತಸ್ಯ ನೇಚ್ಛನ್ತಿ ಪಾಕಮ್| ಅಪರೇ ಪುನಃ ಶುಕ್ರಸಾರಂ ಗರ್ಭಮೇವಾಮನನ್ತಿ|೪೬|

Adhikarana shukrasya sAraH (46) · Śloka 46

ಶುಕ್ರಸ್ಯ ಸಾರಮೋಜಃ| ಅತ್ಯನ್ತಶುದ್ಧತಯಾಽಸ್ಯ ಮಲಾಭಾವಃ| ಅನ್ಯೇ ಪುನರತ ಏವ ತಸ್ಯ ನೇಚ್ಛನ್ತಿ ಪಾಕಮ್| ಅಪರೇ ಪುನಃ ಶುಕ್ರಸಾರಂ ಗರ್ಭಮೇವಾಮನನ್ತಿ||೪೬||

Adhikarana pa~jcAtmakasya vAyorutpattiH (47) · Śloka 47

ವಾಯುಃ ಪುನರಗ್ನೇರಾಹಾರಸ್ಯ ಚ ಬಹ್ವಲ್ಪತಯಾ ತಸ್ಮಾತ್ತಸ್ಮಾನ್ಮೂ- ರ್ಚ್ಛನಾವಿಶೇಷಾದಮುರ್ತ್ತಃ ಶಬ್ದವಾನೀಷಚ್ಛಬ್ದಃ ಪ್ರಚುರೋಽಲ್ಪೋ ವಾ ಪಞ್ಚಾತ್ಮಾ ಕೋಷ್ಠೇ ಪ್ರಾದುರ್ಭವತಿ||೪೭||

Adhikarana sarve~annamayA bhAvAH' kramadhAtuvAda- siddhAntopasaMhAraH (48) · Śloka 48

ಏವಂ ಚ ಕೃತ್ವಾಽನ್ನಮಯಾ ಏವ ದೇಹೇ ಸರ್ವೇ ಭಾವಾಃ| ತೇನೈವ ಚೇದಮೇವಂ ಚಿರೇಣ ವ್ಯಾಪ್ತಮನ್ತರ್ಬಹಿಃ ಶರೀರಯನ್ತ್ರಮನವರತಪ್ರವಾಹೇಣ ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯಬಲೋಪಚಯಯುಕ್ತಂ ಯಾವತ್ ಕರ್ಮೋಪಾದಾನಂ ಯಾಪ್ಯತೇ| ಅನ್ಯಥಾ ತ್ವನ್ನರಸೋಕ್ಷೇಪಣಾದ್ವಿಬದ್ಧಸ್ರೋತಸಾ ವಾ ಯಥಾವದನ- ಭಿಸನ್ಧೀಯಮಾನಧಾತುಪ್ರವಾಹಮನ್ತರಾ ವ್ಯವಚ್ಛಿದ್ಯತೇ| ವ್ಯಾಧಿ ಭಾಜನಂ ವಾ ಭವತಿ||೪೮||

Adhikarana anyamatena rasAdidhAtusambhavakramaH (49) · Śloka 49

ಅನ್ಯೇ ತು ವರ್ಣಯನ್ತಿ-ಅಭ್ಯವಹೃತಮಾತ್ರಸ್ಯಾಹಾಽಽರಸ್ಯ ಕಣ್ಠ- ನಾಡೀಪ್ರಲುಠಿತಸ್ಯ ಮಹಾನಿಮ್ನಮವತೀರ್ಣಸ್ಯ ಯೋ ಯ ಏವಾಂಶಃ ಕಾಯಾಗ್ನಿನಾಽವಲೀಢಃ ಪಾಕಮುಪನೀಯತೇ ತಸ್ಯ ತಸ್ಯೈವ ಪ್ರಸಾ- ದಾಖ್ಯೋ ರಸಲೇಶೋಽಭಿನಿರ್ವೃತ್ತಿಸಮನನ್ತರಂ ಸಮಂ ಸಮಸ್ತಧಾತುಷು ಸಂವೃತಾಸಂವೃತೈಃ ಪ್ರವಿಸೃತೋ ವಿವೃತಮುಖೇಷ್ವಾಸನ್ನೇಷು ಸ್ರೋತಸ್ಸು ಭೂಯಾನ್ ಪ್ರಥಮತರಂ ಚಾನ್ವೇತಿ| ಪರ್ಯ್ಯಾಯೇಣೇತರೇಷ್ವಪಿ| ಏವಮನ್ನರ ಏವ ಸಾಕ್ಷಾತ್ಸರ್ವಧಾತೂನ್ ಕೇನಚಿದೇವ ಕಾಲಭೇದೇನ ಪುಷ್ಣಾತಿ ನ ಪುನರ್ಧಾತವೋ ಧಾತ್ವನ್ತರತಾಂ ಸ್ವರೂಪೋಪಮರ್ದೇನ ಪ್ರತಿಪದ್ಯಃ ಇತಿ|೪೯|

Adhikarana balabhedenAgneshcAturvidhyam (49) · Śloka 49

ಅಗ್ನಿಸ್ತು ಬಲಭೇದೇನ ಚತುರ್ವಿಧೋ ಭವತಿ| ಸಮೋ ವಿಷಮ- ಸ್ತೀಕ್ಷ್ಣೋ ಮನ್ದಶ್ಚ ೨|೪೯|

Adhikarana samAgnilakShaNam (49) · Śloka 49

ತತ್ರ ಸಮೋ ಯಃ ಸಮ್ಯಗೇವೋಪಯುಕ್ತಮನ್ನಂ ಸಮ್ಯಕ್ ಪಚತಿ೧|೪೯|

Adhikarana viShamAgnilakShaNam (49) · Śloka 49

ವಿಷಮೋಽಸಮ್ಯಗಪ್ಯಪಯುಕ್ತಂ ಪಚತಿ ಸಮ್ಯಗಪಿ ಚ ನ ಪಚತಿ ೧||೪೯||

Adhikarana tIkShNAgnilakShaNam (2) · Śloka 2

ತೀಕ್ಷ್ಣೋಽಸಮ್ಯಗಪ್ಯುಪಯುಕ್ತಮಾಶು ಪಚತಿ| ಸ ಏವ ವರ್ಧಮಾನೋ ಽತ್ಯಗ್ನಿರ್ಭವತಿ||೨||

Adhikarana mandAgnilakShaNam (1) · Śloka 1

ಮನ್ದಸ್ತು ಸಮ್ಯಗಪ್ಯುಪಯುಕ್ತಮುದರಗೌರವಾಧ್ಮಾನವಿಬನ್ಧಾಟೋ- ಪಾತ್ರಕೂಜನಮುಖಶೋಷವಾಯುಸ್ತಮ್ಭಾದೀನ್ಯಾಮಲಿಙ್ಗಾನಿ ದರ್ಶ- ಯಿತ್ವಾ ಚಿರಾತ್ ಪಚತಿ||೧||

Adhikarana jATharAgneH rakShaNIyatvaM tatra kramashca (50) · Śloka 50

ಬಾಹ್ಯೇನಾಪಿ ಚ ಜ್ವಾಲಾಙ್ಗಾರಾತ್ಮಕೇನಾಗ್ನಿನಾ ನೈಕಾಕಾರಃ ಸರ್ವದಾ ಪಾಕೋ ಭವತಿ| ಕಿಮುತಾನ್ತರಾಶ್ರಯೇಣೋಷ್ಣಾತ್ಮನಾ ಸಮೇನಾಪಿ| ತಸ್ಮಾತ್ ತಂ ಪ್ರಯತ್ನತೋ ರಕ್ಷೇತ್||೫೦||

Adhikarana agnInAM rakShaNaM vaiShamye cikitsA ca (51) · Śloka 51

ತತ್ರ ಪ್ರವರೇಣ ಸಾತ್ಮ್ಯೇನ ಸಮಂ ಯಥಾಸ್ವಮಪರೇಣೇತರಾನ್ ಕ್ರಮಶಃ ಸಾತ್ಮ್ಯಮಾಪಾದ್ಯ ಪ್ರವರೇಣ ಪರಿಪಾಲಯೇದ್ದೋಷೋಪಕ್ರಮಣಿಯೋಕ್ತೇನ ಚ ವಾತಾದಿಸಾಧನೇನ ಗ್ರಹಣೀರೋಗವಿಹಿತೈಶ್ಚೈಷಧವ್ಯಾಯಾಮಮ- ಯೋಗೈರಿತಿ||೫೧||

Adhikarana srotasAM lakShaNam (2) · Śloka 2

ಭವತಿ ಚಾತ್ರ- ಸ್ವಧಾತುಸಮವರ್ಣಾನಿ ವೃತ್ತಸ್ಥೂಲಾನ್ಯಣೂನಿ ಚ| ಸ್ರೋತಾಂಸಿ ದೀರ್ಘಾಣ್ಯಾಕೃತ್ಯಾ ಪ್ರತಾನಸದೃಶಾನಿ ಚ|೨|

Adhikarana srotodUShakaH AhAraH vihArashca (2) · Śloka 2

ಆಹಾರಶ್ಚ ವಿಹಾರಶ್ಚ ಯಃ ಸ್ಯಾದ್ದೋಷಗುಣೈಃ ಸಮಃ| ಧಾತುಭಿರ್ವಿಗುಣೋ ಯಶ್ಚ ಸ್ರೋತಸಾಂ ಸ ಪ್ರದೂಷಕಃ||೨||

Adhikarana srotoduShTilakShaNam (52) · Śloka 52

ಅತಿಪ್ರವೃತ್ತಿಃ ಸಙ್ಗೋ ವಾ ಸಿರಾಣಾಂ ಗ್ರನ್ಥಯೋಽಪಿ ವಾ| ವಿಮಾರ್ಗತೋ ವಾ ಗಮನಂ ಸ್ರೋತಸಾಂ ದುಷ್ಟಿಲಕ್ಷಣಮ್||೫೨||

Adhikarana srotodvArANAM svarUpam (53) · Śloka 53

ಬಿಸಾನಾಮಿವ ಸೂಕ್ಷ್ಮಾಣಿ ದೂರಂ ವಿಪ್ರಸೃತಾನಿ ಚ| ದ್ವಾರಾಣಿ ಸ್ರೋತಸಾಂ ದೇಹೇ ರಸೋ ಯೈರುಪಚೀಯತೇ||೫೩||

Adhikarana annasya shukratvaprAptikAle matabhedAH (54) · Śloka 54

ಕೇಚಿದಾಹುರಹೋರಾತ್ರಾತ್ ಷಡಹಾದಪರೇ ಪರೇ| ಮಾಸಾತ್ ಪ್ರಯಾತಿ ಶುಕ್ರತ್ವಮನ್ನಂ ಪಾಕಕ್ರಮಾದಿಭಿಃ| ವೃವ್ಯಾದೀನಿ ಪ್ರಭಾವೇಣ ಸದ್ಯಃ ಶುಕ್ರಾದಿ ಕುರ್ವತೇ| ಪ್ರಾಯಃ ಕರೋತ್ಯಹೋರಾತ್ರಾತ್ ಕರ್ಮಾನ್ಯದಪಿ ಭೇಷಜಮ್||೫೪||

Adhikarana dhAtumalasaMgrahashlokaH (55) · Śloka 55

ಕಫಃ ಪಿತ್ತಂ ಮಲಃ ಖೇಷು ಪ್ರಸ್ವೇದೋ ನಖರೋಮ ಚ| ಸ್ನೇಹೋಽಕ್ಷಿತ್ವಗ್ವಿಶಾಮೋಜೋ ಧಾತೂನಾಂ ಕ್ರಮಶೋ ಮಲಾಃ||೫೫||

Adhikarana samAdyagnInAM kAraNam (56) · Śloka 56

ಸಮಃ ಸಮಾನೇ ಸ್ಥಾನಸ್ಥ ವಿಷಮೋಽಗ್ನಿರ್ವಿಮಾರ್ಗಗೇ| ಪಿತ್ತಾಭಿಮೂರ್ಚ್ಛಿತೇ ತೀಕ್ಷ್ಣೋ ಮನ್ದೋಽಸ್ಮಿನ್ಕಫಪೀಡಿತೇ||೫೬||

Adhikarana agnimUle maraNajIvane (57-6) · Śloka 6

ಶಾನ್ತೇಽಗ್ನೌ ಮ್ರಿಯತೇ ಯುಕ್ತೇ ಚಿರಂ ಜೀವತ್ಯನಾಮಯಃ| ರೋಗೀ ಸ್ಯಾದ್ವಿಕೃತೇ ತಸ್ಮಾತ್ತಂ ಪ್ರಯತ್ನೇನ ಪಾಲಯೇತ್||೫೭|| ಇತಿ ವೈದ್ಯಪತಿಸಿಂಹಗುಪ್ತಸ್ಯ ಸೂನೋರ್ವಾಗ್ಭಟಸ್ಯ ಕೃತೌ ಅಷ್ಟಾಙ್ಗಸಂಗ್ರಹ- ಸಂಹಿತಾಯಾಂ ಶಾರೀರಸ್ಥಾನೇ ಸಿರಾವಿಭಾಗೋನಾಮ ಷಷ್ಠೋಽಧ್ಯಾಯಃ||೬||