Adhikarana athApasmArapratiShedho nAma dashamo~adhyAyaH - pratij~jA (1) · Śloka 1
অথাতোঽপস্মারপ্রতিষেধং নামাধ্যাযং ব্যাখ্যাস্যামঃ| ইতি হ স্মাহুরাত্রেযাদযো মহর্ষযঃ||১||
अथातोऽपस्मारप्रतिषेधं नामाध्यायं व्याख्यास्यामः| इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः||१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana apasmArahetuH samprAptishca (2) · Śloka 2
স্মৃত্যাপাযো হ্যপস্মারঃ স ধীসত্ত্বাভিসংপ্লবাত্| জাযতেঽভিহতে চিত্তে চিন্তাশোকভযাদিভিঃ| উন্মাদবত্ প্রকুপিতৈশ্চিত্তদেহগতৈর্মলৈঃ| সতে সত্ত্বে হৃদি ব্যাপ্তে সংজ্ঞাবাহিষু খেষু চ| তমো বিশন্ মূঢমতির্বীভত্সাঃ কুরুতে ক্রিযাঃ| দন্তান্ খাদন্ বমন্ ফেনং হস্তৌ পাদৌ চ বিক্ষিপন্| পশ্যন্নসন্তি রূপাণি প্রস্খলন্ পততি ক্ষিতৌ| বিজিহ্যাক্ষিভ্রুবো দোষবেগেঽতীতে বিবুধ্যতে| কালান্তরেণ স পুনশ্চৈবমেব বিচেষ্টতে| অপস্মারশ্চতুর্ভেদো বাতাদ্যৈর্নিচযেন চ||২||
स्मृत्यापायो ह्यपस्मारः स धीसत्त्वाभिसंप्लवात्| जायतेऽभिहते चित्ते चिन्ताशोकभयादिभिः| उन्मादवत् प्रकुपितैश्चित्तदेहगतैर्मलैः| सते सत्त्वे हृदि व्याप्ते संज्ञावाहिषु खेषु च| तमो विशन् मूढमतिर्बीभत्साः कुरुते क्रियाः| दन्तान् खादन् वमन् फेनं हस्तौ पादौ च विक्षिपन्| पश्यन्नसन्ति रूपाणि प्रस्खलन् पतति क्षितौ| विजिह्याक्षिभ्रुवो दोषवेगेऽतीते विबुध्यते| कालान्तरेण स पुनश्चैवमेव विचेष्टते| अपस्मारश्चतुर्भेदो वाताद्यैर्निचयेन च||२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pUrvarUpam (3) · Śloka 3
রূপমুত্পত্স্যমানেঽস্মিন্ হৃত্কম্পঃ স্নূন্যতা ভ্রমঃ| তমসো দর্শনং ধ্যানং ভ্রূব্যুদাসোঽক্ষিবৈকৃতম্| অশব্দশ্রবণং স্বেদো লালাসিঙ্ঘাণকস্রুতিঃ| অবিপাকোঽরুচির্মূর্চ্ছা কুক্ষ্যাটোপো বলক্ষযঃ| নিদ্রানাশোঽঙ্গমর্দস্তৃট্ স্বপ্নে গানং সনর্তনম্| পানং তৈলস্য মদ্যস্য তযোরেব চ মেহনম্||৩||
रूपमुत्पत्स्यमानेऽस्मिन् हृत्कम्पः स्नून्यता भ्रमः| तमसो दर्शनं ध्यानं भ्रूव्युदासोऽक्षिवैकृतम्| अशब्दश्रवणं स्वेदो लालासिङ्घाणकस्रुतिः| अविपाकोऽरुचिर्मूर्च्छा कुक्ष्याटोपो बलक्षयः| निद्रानाशोऽङ्गमर्दस्तृट् स्वप्ने गानं सनर्तनम्| पानं तैलस्य मद्यस्य तयोरेव च मेहनम्||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vAtajApasmAralakShaNam (4) · Śloka 4
তত্র বাতাত্ স্ফুরত্সক্থিঃ প্রততং চ মুহুর্মুহুঃ| অপস্মরতি সংজ্ঞাং চ লভতে বিস্বরং রুদন্| উত্পিণ্ডিতাক্ষঃ শ্বসিতি ফেনং বমতি কম্পতে| আবিধ্যতি শিরো দন্তান্ দশত্যাধ্মাতকন্ধরঃ| পরিতো বিক্ষিপত্যঙ্গং বিষমং বিনতাঙ্গুলিঃ| রূক্ষশ্যাবারুণাক্ষিত্বঙ্নখাস্যঃ কৃষ্ণমীক্ষতে| চপলং পরুষং রূপং বিরূপং বিকৃতাননম্||৪||
तत्र वातात् स्फुरत्सक्थिः प्रततं च मुहुर्मुहुः| अपस्मरति संज्ञां च लभते विस्वरं रुदन्| उत्पिण्डिताक्षः श्वसिति फेनं वमति कम्पते| आविध्यति शिरो दन्तान् दशत्याध्मातकन्धरः| परितो विक्षिपत्यङ्गं विषमं विनताङ्गुलिः| रूक्षश्यावारुणाक्षित्वङ्नख़ास्यः कृष्णमीक्षते| चपलं परुषं रूपं विरूपं विकृताननम्||४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pittApasmAralakShaNam (5) · Śloka 5
অপস্মরতি পিত্তেন মুহুঃ সংজ্ঞাং চ বিন্দতি| পীতফেনাক্ষিবক্ত্রত্বগাস্ফালযতি মেদিনীম্| ভৈরবাদীপ্তরুষিতরূপদর্শী তৃষান্বিতঃ||৫||
अपस्मरति पित्तेन मुहुः संज्ञां च विन्दति| पीतफेनाक्षिवक्त्रत्वगास्फालयति मेदिनीम्| भैरवादीप्तरुषितरूपदर्शी तृषान्वितः||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kaPApasmAralakShaNam (6) · Śloka 6
কফাচ্চিরেণ গ্রহণং চিরেণৈব বিবোধনম্| শুক্লাভরুপদর্শিত্বম্ ..................||৬||
कफाच्चिरेण ग्रहणं चिरेणैव विबोधनम्| शुक्लाभरुपदर्शित्वम् ..................||६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sannipAtApasmAralakShaNam (7) · Śloka 7
............................. সর্বলিঙ্গং তু বর্জযেত্||৭||
............................. सर्वलिङ्गं तु वर्जयेत्||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana cikitsAkramaH (8) · Śloka 8
অথাবৃতানাং ধীচিত্তহৃদ্খানাং প্রাক্প্রবোধনম্| তীক্ষ্ণৈঃ কুর্যাদপস্মারে কর্মভির্বমনাদিভিঃ| বাতিকং বস্তিভূযিষ্ঠৈঃ পৈত্তং প্রাযো বিরেচনৈঃ| শ্লৈষ্মিকং বমনপ্রাযৈরপস্মারমুপাচরেত্||৮||
अथावृतानां धीचित्तहृद्खानां प्राक्प्रबोधनम्| तीक्ष्णैः कुर्यादपस्मारे कर्मभिर्वमनादिभिः| वातिकं बस्तिभूयिष्ठैः पैत्तं प्रायो विरेचनैः| श्लैष्मिकं वमनप्रायैरपस्मारमुपाचरेत्||८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shodhanacikitsA (9) · Śloka 9
বমনং মদনং লম্বা বিশালাঽরিষ্টকৌটজম্| রেকো মূত্রত্রিবৃচ্ছ্যামা দ্রবন্তী সপ্তলা স্নুহী| দশমূলবলারাস্নাসরলামরদারুভিঃ| যবকিলকুলত্থৈশ্চ সমূত্রক্ষারসৈন্ধবৈঃ| আস্থাপনং প্রযুঞ্জীত হিঙ্গুস্নেহসমন্বিতৈঃ| এভিরন্যৈশ্চ বাতঘ্নৈঃ কটুতৈলং প্রসাধিতম্| বাতাপস্মারশমনং নস্যাভ্যঙ্গানুবাসনৈঃ||৯||
वमनं मदनं लम्बा विशालाऽरिष्टकौटजम्| रेको मूत्रत्रिवृच्छ्यामा द्रवन्ती सप्तला स्नुही| दशमूलबलारास्नासरलामरदारुभिः| यवकिलकुलत्थैश्च समूत्रक्षारसैन्धवैः| आस्थापनं प्रयुञ्जीत हिङ्गुस्नेहसमन्वितैः| एभिरन्यैश्च वातघ्नैः कटुतैलं प्रसाधितम्| वातापस्मारशमनं नस्याभ्यङ्गानुवासनैः||९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saMshamanayogAH - tatra pa~jcagavyaM ghRutam (10) · Śloka 10
সর্বতঃ সুবিশুদ্ধস্য সম্যগাশ্বাসিতস্য চ| অপস্মারবিমোক্ষার্থং যোগান্ সংশমনান্ শৃণু| গোমযস্বরসক্ষীরদধিমূত্রৈঃ শৃতং হবিঃ| অপস্মারজ্বরোন্মাদকামলান্তকরং পিবেত্||১০||
सर्वतः सुविशुद्धस्य सम्यगाश्वासितस्य च| अपस्मारविमोक्षार्थं योगान् संशमनान् शृणु| गोमयस्वरसक्षीरदधिमूत्रैः शृतं हविः| अपस्मारज्वरोन्मादकामलान्तकरं पिबेत्||१०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mahatpa~jcagavyaM ghRutam (11) · Śloka 11
দ্বিপঞ্চমূলত্রিফলাদ্বিনিশাকুটজত্বচঃ| সপ্তপর্ণমপামার্গং নীলিনীং কটুরোহিণীম্| শম্যাকপুষ্করজটাফল্গুমূলদুরালভা| দ্বিপলাঃ সলিলদ্রোণে পক্ত্বা পাদাবিশেষিতে| ভার্ঙ্গীপাঠাঢকীকুম্ভনিকুম্ভব্যোষরোহিষৈঃ| মূর্বাভূতীকভূনিম্বশ্রেযসীশারিবাদ্বযৈঃ| মদযন্ত্যগ্নিনিচুলৈরক্ষাংশৈঃ সর্পিষঃ পচেত্| প্রস্থং তদ্বদ্দ্রবৈঃ পূর্বৈঃ পঞ্চগব্যমিদং মহত্| জ্বরাপস্মারজঠরভগন্দরহরং পরম্| শোফার্শঃ কামলাপাণ্ডুগুল্মকাসগ্রহাপহম্||১১||
द्विपञ्चमूलत्रिफलाद्विनिशाकुटजत्वचः| सप्तपर्णमपामार्गं नीलिनीं कटुरोहिणीम्| शम्याकपुष्करजटाफल्गुमूलदुरालभा| द्विपलाः सलिलद्रोणे पक्त्वा पादाविशेषिते| भार्ङ्गीपाठाढकीकुम्भनिकुम्भव्योषरोहिषैः| मूर्वाभूतीकभूनिम्बश्रेयसीशारिवाद्वयैः| मदयन्त्यग्निनिचुलैरक्षांशैः सर्पिषः पचेत्| प्रस्थं तद्वद्द्रवैः पूर्वैः पञ्चगव्यमिदं महत्| ज्वरापस्मारजठरभगन्दरहरं परम्| शोफार्शः कामलापाण्डुगुल्मकासग्रहापहम्||११||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shirIShatailam (12) · Śloka 12
শিরীষপুষ্পপত্রত্বক্সারমূলতুলাদ্বযম্| বরণৈরণ্ডশম্যাকদশমূলাটরূষকম্| শতাবরীবলারাস্নাসুষবীপারিভদ্রকম্| মুরূঙ্গী বঞ্জুলং দন্তীং ককুভং সপুনর্নবম্| রোহিষস্য জটাং পুষ্পং করঘাটমযূরকম্| শতার্ধাংশং পৃথগ্দ্রাক্ষালাক্ষামিসিবরাযবান্| সকোলান্ সকুলত্থাংশ্চ পৃথগর্ধাঢকোন্মিতান্| দ্বিশতং পিশিতাদ্গব্যাচ্ছাগাদ্বা তত্পচেদপাম্| দ্রোণৈর্দ্বাত্রিংশতাষ্টাংশশেষেণ চ বিপাচযেত্| তৈলদ্রোণং দধিবহে শ্লক্ষ্ণপিষ্টৈশ্চ পালিকৈঃ| পাঠাসমঙ্গাসুষবীদ্বিনিশাচন্দনদ্বযৈঃ| এলাজলোত্পলবলাশ্বদংষ্ট্রাশারিবাঘনৈঃ| মঞ্জিষ্ঠাকুষ্ঠমধুকলোধ্ররাস্নাকুটন্নটৈঃ| শঠীশিরীষকুসুমনতনাগামরাহ্বযৈঃ| বরাঙ্গজোঙ্গপত্নঙ্গবিডঙ্গৈঃ সপ্রিযঙ্গুভিঃ| মুরুঙ্গীপত্রনলদসেব্যকুন্দনখদ্বযৈঃ| তিলপর্ণ্যা চ তত্পানবস্ত্যভ্যঞ্জননাবনৈঃ| অপস্মারগ্রহোন্মাদান্ সশোষবিষমজ্বরান্| যোনিশুক্লামযান্ গুল্মপ্রমেহং পাণ্ডুতাং মদম্| বাতশোণিতবীসর্পপক্ষাঘাতার্দিতাদিকান্| সর্বান্ মারুতজান্রোগান্বিশেষাদ্বিষবাতজান্| নিহন্তি কার্মণং কৃত্যাং মূলদংষ্ট্রাবিষং গরম্| রসাযনানাং প্রবরং মেধ্যং বাজীকরং পরম্||১২||
शिरीषपुष्पपत्रत्वक्सारमूलतुलाद्वयम्| वरणैरण्डशम्याकदशमूलाटरूषकम्| शतावरीबलारास्नासुषवीपारिभद्रकम्| मुरूङ्गी वञ्जुलं दन्तीं ककुभं सपुनर्नवम्| रोहिषस्य जटां पुष्पं करघाटमयूरकम्| शतार्धांशं पृथग्द्राक्षालाक्षामिसिवरायवान्| सकोलान् सकुलत्थांश्च पृथगर्धाढकोन्मितान्| द्विशतं पिशिताद्गव्याच्छागाद्वा तत्पचेदपाम्| द्रोणैर्द्वात्रिंशताष्टांशशेषेण च विपाचयेत्| तैलद्रोणं दधिवहे श्लक्ष्णपिष्टैश्च पालिकैः| पाठासमङ्गासुषवीद्विनिशाचन्दनद्वयैः| एलाजलोत्पलबलाश्वदंष्ट्राशारिवाघनैः| मञ्जिष्ठाकुष्ठमधुकलोध्ररास्नाकुटन्नटैः| शठीशिरीषकुसुमनतनागामराह्वयैः| वराङ्गजोङ्गपत्नङ्गविडङ्गैः सप्रियङ्गुभिः| मुरुङ्गीपत्रनलदसेव्यकुन्दनखद्वयैः| तिलपर्ण्या च तत्पानवस्त्यभ्यञ्जननावनैः| अपस्मारग्रहोन्मादान् सशोषविषमज्वरान्| योनिशुक्लामयान् गुल्मप्रमेहं पाण्डुतां मदम्| वातशोणितवीसर्पपक्षाघातार्दितादिकान्| सर्वान् मारुतजान्रोगान्विशेषाद्विषवातजान्| निहन्ति कार्मणं कृत्यां मूलदंष्ट्राविषं गरम्| रसायनानां प्रवरं मेध्यं वाजीकरं परम्||१२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana brAhmIghRutam (13) · Śloka 13
ব্রাহ্মীরসবচাকুষ্ঠশঙ্খপুষ্পীশৃতং ঘৃতম্| পুরাণং মেধ্যমুন্মাদালক্ষ্ম্যপস্মারপাপ্মজিত্||১৩||
ब्राह्मीरसवचाकुष्ठशङ्खपुष्पीशृतं घृतम्| पुराणं मेध्यमुन्मादालक्ष्म्यपस्मारपाप्मजित्||१३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana jIvanIyaghRutam (yamakam) (14) · Śloka 14
তৈলপ্রস্থং ঘৃতপ্রস্থং জীবনীযৈঃ পলোন্মিতৈঃ| ক্ষীরদ্রোণে পচেত্ সিদ্ধমপস্মারবিমোক্ষণম্||১৪||
तैलप्रस्थं घृतप्रस्थं जीवनीयैः पलोन्मितैः| क्षीरद्रोणे पचेत् सिद्धमपस्मारविमोक्षणम्||१४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana jIvanIyaghRutamaparam (15) · Śloka 15
কংসে ক্ষীরেক্ষুরসযোঃ কাশ্মর্যেঽষ্টগুণে রসে| কার্ষিকৈর্জীবনীযৈশ্চ সর্পিঃ প্রস্থং বিপাচযেত্| বাতপিত্তোদ্ভবং ক্ষিপ্রমপস্মারং নিহন্তি তত্||১৫||
कंसे क्षीरेक्षुरसयोः काश्मर्येऽष्टगुणे रसे| कार्षिकैर्जीवनीयैश्च सर्पिः प्रस्थं विपाचयेत्| वातपित्तोद्भवं क्षिप्रमपस्मारं निहन्ति तत्||१५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kAshAdikShIram (16) · Śloka 16
তদ্বত্ কাশবিদারীক্ষুকুশক্বাথ শৃতং পযঃ||১৬||
तद्वत् काशविदारीक्षुकुशक्वाथ शृतं पयः||१६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana madhukaghRutam (17) · Śloka 17
মধুকদ্বিপলে কল্কে দ্রোণে চামলকীরসাত্| সিদ্ধং সিদ্ধো ঘৃতপ্রস্থঃ পিত্তাপস্মার ভেষজম্||১৭||
मधुकद्विपले कल्के द्रोणे चामलकीरसात्| सिद्धं सिद्धो घृतप्रस्थः पित्तापस्मार भेषजम्||१७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana yaShTIghRutamaparam (18) · Śloka 18
কূষ্মাণ্ডস্বরসে সর্পিরষ্টাদশগুণে শৃতম্| যষ্টীকল্কমপস্মারহরং ধীবাক্স্বরপ্রদম্||১৮||
कूष्माण्डस्वरसे सर्पिरष्टादशगुणे शृतम्| यष्टीकल्कमपस्मारहरं धीवाक्स्वरप्रदम्||१८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana gavAdipittanAvanam (19) · Śloka 19
কপিলানাং গবাং পিত্তং নাবনং পরমং হিতম্| শ্বসৃগালবিডালানাং সিংহাদীনাং চ পূজিতম্||১৯||
कपिलानां गवां पित्तं नावनं परमं हितम्| श्वसृगालविडालानां सिंहादीनां च पूजितम्||१९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana godhAdipittasiddhaM tailam (20) · Śloka 20
গোধানকুলনাগানাং পৃষতর্ক্ষগবামপি| পিত্তেষু সাধিতং তৈলং নস্যেঽভ্যঙ্গে চ শস্যতে||২০||
गोधानकुलनागानां पृषतर्क्षगवामपि| पित्तेषु साधितं तैलं नस्येऽभ्यङ्गे च शस्यते||२०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana triPalAdinasyam (21) · Śloka 21
ত্রিফলাব্যোষপীতদ্রুযবক্ষারফণিজ্জকৈঃ| শ্র্যাহ্বাপামর্গকারঞ্জবীজৈস্তৈলং প্রসাধিতম্| বস্তমূত্রে হিতং নস্যং চূর্ণং বাধ্মাপযেদ্ভিষক্||২১||
त्रिफलाव्योषपीतद्रुयवक्षारफणिज्जकैः| श्र्याह्वापामर्गकारञ्जबीजैस्तैलं प्रसाधितम्| बस्तमूत्रे हितं नस्यं चूर्णं वाध्मापयेद्भिषक्||२१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vRushcikAlyAdivartiH (22) · Śloka 22
বৃশ্চিকালীবলাকুষ্ঠভার্ঙ্গীলবণপঞ্চকম্| কাযস্থাং শারদাং মুদ্গমুশীরং জলদং যবান্| ব্যোষঞ্চ বস্তমূত্রেণ পিষ্ট্বা বর্তিং প্রকল্পযেত্| অপস্মারগরোন্মাদসর্পদষ্টবিষাশিতে||২২||
वृश्चिकालीबलाकुष्ठभार्ङ्गीलवणपञ्चकम्| कायस्थां शारदां मुद्गमुशीरं जलदं यवान्| व्योषञ्च बस्तमूत्रेण पिष्ट्वा वर्तिं प्रकल्पयेत्| अपस्मारगरोन्मादसर्पदष्टविषाशिते||२२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mustAdivartiH (23) · Śloka 23
মুস্তাবযস্থাত্রিফলাকাযস্থাহিঙ্গুশাদ্বলৈঃ| ব্যোষমাষযবৈর্মূত্রৈর্বস্তমেষর্ষভোদ্ভবৈঃ| হন্তি বর্তিরপস্মারকিলাসবিষমজ্বরান্||২৩||
मुस्तावयस्थात्रिफलाकायस्थाहिङ्गुशाद्वलैः| व्योषमाषयवैर्मूत्रैर्बस्तमेषर्षभोद्भवैः| हन्ति वर्तिरपस्मारकिलासविषमज्वरान्||२३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shunaH pittA~jjanam (24) · Śloka 24
পুষ্পোদ্ধৃতং শুনঃ পিত্তমপস্মারঘ্নমঞ্জনম্| তদেব সর্পিষা যুক্তং ধূপনং পরমং হিতম্||২৪||
पुष्पोद्धृतं शुनः पित्तमपस्मारघ्नमञ्जनम्| तदेव सर्पिषा युक्तं धूपनं परमं हितम्||२४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kaTaByAditailamaBya~ggArthe (25) · Śloka 25
কটভীনিম্বকট্বঙ্গমধুশিগ্রুত্বচাং রসে| সিদ্ধং মূত্রসমং তৈলমভ্যঙ্গার্থং প্রশস্যতে||২৫||
कटभीनिम्बकट्वङ्गमधुशिग्रुत्वचां रसे| सिद्धं मूत्रसमं तैलमभ्यङ्गार्थं प्रशस्यते||२५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pala~gkaShAditailamaBya~ggArthe (26) · Śloka 26
পলঙ্কষাবচাপথ্যাবৃশ্চিকাল্যর্কসর্ষপৈঃ| জটিলাপূতনাকেশীনাকুলীহিঙ্গুচোরকৈঃ| লশুনাতিরসাচ্ছত্রাকুষ্ঠৈর্বিড্ভিশ্চ পক্ষিণাম্| মাংসাশিনাং যথালাভং বস্তমূত্রে বিপাচিতম্| তৈলমভ্যঞ্জনং কার্যং তৈশ্চ ধূপনলেপনম্||২৬||
पलङ्कषावचापथ्यावृश्चिकाल्यर्कसर्षपैः| जटिलापूतनाकेशीनाकुलीहिङ्गुचोरकैः| लशुनातिरसाच्छत्राकुष्ठैर्विड्भिश्च पक्षिणाम्| मांसाशिनां यथालाभं बस्तमूत्रे विपाचितम्| तैलमभ्यञ्जनं कार्यं तैश्च धूपनलेपनम्||२६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana dhUpanauShadham (27) · Śloka 27
নকুলোলূকমার্জারগৃধ্রকীটাহিকাকজৈঃ| তুণ্ডৈঃ পক্ষৈঃ পুরীষৈশ্চ ধূপমস্য প্রযোজযেত্| কাকোলীশিগ্রুলবণহিঙ্গুহিঙ্গুশিবাটিকাঃ| কৈডর্যং চন্দনং কৃষ্ণাং কাকনাসাং সসর্ষপাম্| শুনঃ স্কন্ধাক্ষিনখরান্ পর্শুকাংশ্চেতি পেষযেত্| বস্তমূত্রেণ পুষ্যর্ক্ষে তৈর্দিহ্যাদ্ধূপযেচ্চ তৈঃ||২৭||
नकुलोलूकमार्जारगृध्रकीटाहिकाकजैः| तुण्डैः पक्षैः पुरीषैश्च धूपमस्य प्रयोजयेत्| काकोलीशिग्रुलवणहिङ्गुहिङ्गुशिवाटिकाः| कैडर्यं चन्दनं कृष्णां काकनासां ससर्षपाम्| शुनः स्कन्धाक्षिनखरान् पर्शुकांश्चेति पेषयेत्| बस्तमूत्रेण पुष्यर्क्षे तैर्दिह्याद्धूपयेच्च तैः||२७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana udvartanapariShecanauShadham (28) · Śloka 28
গোপুচ্ছলোমভির্দগ্ধৈরথবা বস্তরোমভিঃ| খরাস্থিভির্হস্তিনখৈস্তদ্বদ্বা মূত্রকল্কিতৈঃ| উদ্বর্তনং সদা কুর্যাচ্ছৃতৈশ্চ পরিষেচনম্||২৮||
गोपुच्छलोमभिर्दग्धैरथवा बस्तरोमभिः| खरास्थिभिर्हस्तिनखैस्तद्वद्वा मूत्रकल्कितैः| उद्वर्तनं सदा कुर्याच्छृतैश्च परिषेचनम्||२८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana uktacikitsAPalam (29) · Śloka 29
আভিঃ ক্রিযাভিঃ সিদ্ধাভির্হৃদযং সম্প্রমুচ্যতে| স্রোতাংসি চাস্য শুদ্ধ্যন্তি স্মৃতিং সংজ্ঞাঞ্চ বিন্দতি||২৯||
आभिः क्रियाभिः सिद्धाभिर्हृदयं सम्प्रमुच्यते| स्रोतांसि चास्य शुद्ध्यन्ति स्मृतिं संज्ञाञ्च विन्दति||२९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana daivavyapAshrayacikitsA (30) · Śloka 30
ভূতানুবন্ধেঽপস্মারে দোষলিঙ্গাধিকাকৃতৌ| যুঞ্জ্যাদ্যথাস্বং ভূতোক্তাং ক্রিযাং দৈবব্যপাশ্রযাম্||৩০||
भूतानुबन्धेऽपस्मारे दोषलिङ्गाधिकाकृतौ| युञ्ज्याद्यथास्वं भूतोक्तां क्रियां दैवव्यपाश्रयाम्||३०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana tailalashunAdyaByAsaH (31) · Śloka 31
শীলযেত্তৈললশুনং পযসা বা শতাবরীম্| ব্রাহ্মীরসং কুষ্ঠরসং বচাং বা মধুসংযুতাম্||৩১||
शीलयेत्तैललशुनं पयसा वा शतावरीम्| ब्राह्मीरसं कुष्ठरसं वचां वा मधुसंयुताम्||३१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana rasAyanaprayogaucityam (32) · Śloka 32
সমং ক্রুদ্ধৈরপস্মারো দোষৈঃ শারীরমানসৈঃ| যজ্জাযতে যতশ্চৈষ মহামর্মসমাশ্রযঃ| তস্মাদ্রসাযনৈরেনং দুশ্চিকিত্স্যমুপাচরেত্| তদার্ত্তং চাগ্নিতোযাদের্বিষমাত্ পালযেত্সদা||৩২||
समं क्रुद्धैरपस्मारो दोषैः शारीरमानसैः| यज्जायते यतश्चैष महामर्मसमाश्रयः| तस्माद्रसायनैरेनं दुश्चिकित्स्यमुपाचरेत्| तदार्त्तं चाग्नितोयादेर्विषमात् पालयेत्सदा||३२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana visheShaM pathyam (33) · Śloka 33
মুক্তং মনোবিকারেণ ত্বমিত্থং কৃতবানিতি| ন ব্রূযাদ্বিষযৈরিষ্টৈঃ ক্লিষ্টং চেতোঽস্য বৃংহযেত্||৩৩||
मुक्तं मनोविकारेण त्वमित्थं कृतवानिति| न ब्रूयाद्विषयैरिष्टैः क्लिष्टं चेतोऽस्य बृंहयेत्||३३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mahAsnehaprashaMsA (10) · Śloka 10
গ্রহোপশ্লিষ্টদেহানাং বিভ্রান্তস্মৃতিচেতসাম্| মহাস্নেহং প্রশংসন্তি পানাভ্যঞ্জনবস্তিষু||৩৪|| ইতি বৈদ্যপতিসিংহগুপ্তস্য সূনোর্বাগ্ভটস্য কৃতাবষ্টাঙ্গসংগ্রহসংহিতাযামুত্তরতন্ত্রে অপস্মার প্রতিষেধো নাম দশমোঽধ্যাযঃ||১০||
ग्रहोपश्लिष्टदेहानां विभ्रान्तस्मृतिचेतसाम्| महास्नेहं प्रशंसन्ति पानाभ्यञ्जनबस्तिषु||३४|| इति वैद्यपतिसिंहगुप्तस्य सूनोर्वाग्भटस्य कृतावष्टाङ्गसंग्रहसंहितायामुत्तरतन्त्रे अपस्मार प्रतिषेधो नाम दशमोऽध्यायः||१०||
🔊 Audio coming soon