Adhikarana athApasmArapratiShedho nAma dashamo~adhyAyaH - pratij~jA (1) · Śloka 1
ಅಥಾತೋಽಪಸ್ಮಾರಪ್ರತಿಷೇಧಂ ನಾಮಾಧ್ಯಾಯಂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾಸ್ಯಾಮಃ| ಇತಿ ಹ ಸ್ಮಾಹುರಾತ್ರೇಯಾದಯೋ ಮಹರ್ಷಯಃ||೧||
अथातोऽपस्मारप्रतिषेधं नामाध्यायं व्याख्यास्यामः| इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः||१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana apasmArahetuH samprAptishca (2) · Śloka 2
ಸ್ಮೃತ್ಯಾಪಾಯೋ ಹ್ಯಪಸ್ಮಾರಃ ಸ ಧೀಸತ್ತ್ವಾಭಿಸಂಪ್ಲವಾತ್| ಜಾಯತೇಽಭಿಹತೇ ಚಿತ್ತೇ ಚಿನ್ತಾಶೋಕಭಯಾದಿಭಿಃ| ಉನ್ಮಾದವತ್ ಪ್ರಕುಪಿತೈಶ್ಚಿತ್ತದೇಹಗತೈರ್ಮಲೈಃ| ಸತೇ ಸತ್ತ್ವೇ ಹೃದಿ ವ್ಯಾಪ್ತೇ ಸಂಜ್ಞಾವಾಹಿಷು ಖೇಷು ಚ| ತಮೋ ವಿಶನ್ ಮೂಢಮತಿರ್ಬೀಭತ್ಸಾಃ ಕುರುತೇ ಕ್ರಿಯಾಃ| ದನ್ತಾನ್ ಖಾದನ್ ವಮನ್ ಫೇನಂ ಹಸ್ತೌ ಪಾದೌ ಚ ವಿಕ್ಷಿಪನ್| ಪಶ್ಯನ್ನಸನ್ತಿ ರೂಪಾಣಿ ಪ್ರಸ್ಖಲನ್ ಪತತಿ ಕ್ಷಿತೌ| ವಿಜಿಹ್ಯಾಕ್ಷಿಭ್ರುವೋ ದೋಷವೇಗೇಽತೀತೇ ವಿಬುಧ್ಯತೇ| ಕಾಲಾನ್ತರೇಣ ಸ ಪುನಶ್ಚೈವಮೇವ ವಿಚೇಷ್ಟತೇ| ಅಪಸ್ಮಾರಶ್ಚತುರ್ಭೇದೋ ವಾತಾದ್ಯೈರ್ನಿಚಯೇನ ಚ||೨||
स्मृत्यापायो ह्यपस्मारः स धीसत्त्वाभिसंप्लवात्| जायतेऽभिहते चित्ते चिन्ताशोकभयादिभिः| उन्मादवत् प्रकुपितैश्चित्तदेहगतैर्मलैः| सते सत्त्वे हृदि व्याप्ते संज्ञावाहिषु खेषु च| तमो विशन् मूढमतिर्बीभत्साः कुरुते क्रियाः| दन्तान् खादन् वमन् फेनं हस्तौ पादौ च विक्षिपन्| पश्यन्नसन्ति रूपाणि प्रस्खलन् पतति क्षितौ| विजिह्याक्षिभ्रुवो दोषवेगेऽतीते विबुध्यते| कालान्तरेण स पुनश्चैवमेव विचेष्टते| अपस्मारश्चतुर्भेदो वाताद्यैर्निचयेन च||२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pUrvarUpam (3) · Śloka 3
ರೂಪಮುತ್ಪತ್ಸ್ಯಮಾನೇಽಸ್ಮಿನ್ ಹೃತ್ಕಮ್ಪಃ ಸ್ನೂನ್ಯತಾ ಭ್ರಮಃ| ತಮಸೋ ದರ್ಶನಂ ಧ್ಯಾನಂ ಭ್ರೂವ್ಯುದಾಸೋಽಕ್ಷಿವೈಕೃತಮ್| ಅಶಬ್ದಶ್ರವಣಂ ಸ್ವೇದೋ ಲಾಲಾಸಿಙ್ಘಾಣಕಸ್ರುತಿಃ| ಅವಿಪಾಕೋಽರುಚಿರ್ಮೂರ್ಚ್ಛಾ ಕುಕ್ಷ್ಯಾಟೋಪೋ ಬಲಕ್ಷಯಃ| ನಿದ್ರಾನಾಶೋಽಙ್ಗಮರ್ದಸ್ತೃಟ್ ಸ್ವಪ್ನೇ ಗಾನಂ ಸನರ್ತನಮ್| ಪಾನಂ ತೈಲಸ್ಯ ಮದ್ಯಸ್ಯ ತಯೋರೇವ ಚ ಮೇಹನಮ್||೩||
रूपमुत्पत्स्यमानेऽस्मिन् हृत्कम्पः स्नून्यता भ्रमः| तमसो दर्शनं ध्यानं भ्रूव्युदासोऽक्षिवैकृतम्| अशब्दश्रवणं स्वेदो लालासिङ्घाणकस्रुतिः| अविपाकोऽरुचिर्मूर्च्छा कुक्ष्याटोपो बलक्षयः| निद्रानाशोऽङ्गमर्दस्तृट् स्वप्ने गानं सनर्तनम्| पानं तैलस्य मद्यस्य तयोरेव च मेहनम्||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vAtajApasmAralakShaNam (4) · Śloka 4
ತತ್ರ ವಾತಾತ್ ಸ್ಫುರತ್ಸಕ್ಥಿಃ ಪ್ರತತಂ ಚ ಮುಹುರ್ಮುಹುಃ| ಅಪಸ್ಮರತಿ ಸಂಜ್ಞಾಂ ಚ ಲಭತೇ ವಿಸ್ವರಂ ರುದನ್| ಉತ್ಪಿಣ್ಡಿತಾಕ್ಷಃ ಶ್ವಸಿತಿ ಫೇನಂ ವಮತಿ ಕಮ್ಪತೇ| ಆವಿಧ್ಯತಿ ಶಿರೋ ದನ್ತಾನ್ ದಶತ್ಯಾಧ್ಮಾತಕನ್ಧರಃ| ಪರಿತೋ ವಿಕ್ಷಿಪತ್ಯಙ್ಗಂ ವಿಷಮಂ ವಿನತಾಙ್ಗುಲಿಃ| ರೂಕ್ಷಶ್ಯಾವಾರುಣಾಕ್ಷಿತ್ವಙ್ನಖಾಸ್ಯಃ ಕೃಷ್ಣಮೀಕ್ಷತೇ| ಚಪಲಂ ಪರುಷಂ ರೂಪಂ ವಿರೂಪಂ ವಿಕೃತಾನನಮ್||೪||
तत्र वातात् स्फुरत्सक्थिः प्रततं च मुहुर्मुहुः| अपस्मरति संज्ञां च लभते विस्वरं रुदन्| उत्पिण्डिताक्षः श्वसिति फेनं वमति कम्पते| आविध्यति शिरो दन्तान् दशत्याध्मातकन्धरः| परितो विक्षिपत्यङ्गं विषमं विनताङ्गुलिः| रूक्षश्यावारुणाक्षित्वङ्नख़ास्यः कृष्णमीक्षते| चपलं परुषं रूपं विरूपं विकृताननम्||४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pittApasmAralakShaNam (5) · Śloka 5
ಅಪಸ್ಮರತಿ ಪಿತ್ತೇನ ಮುಹುಃ ಸಂಜ್ಞಾಂ ಚ ವಿನ್ದತಿ| ಪೀತಫೇನಾಕ್ಷಿವಕ್ತ್ರತ್ವಗಾಸ್ಫಾಲಯತಿ ಮೇದಿನೀಮ್| ಭೈರವಾದೀಪ್ತರುಷಿತರೂಪದರ್ಶೀ ತೃಷಾನ್ವಿತಃ||೫||
अपस्मरति पित्तेन मुहुः संज्ञां च विन्दति| पीतफेनाक्षिवक्त्रत्वगास्फालयति मेदिनीम्| भैरवादीप्तरुषितरूपदर्शी तृषान्वितः||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kaPApasmAralakShaNam (6) · Śloka 6
ಕಫಾಚ್ಚಿರೇಣ ಗ್ರಹಣಂ ಚಿರೇಣೈವ ವಿಬೋಧನಮ್| ಶುಕ್ಲಾಭರುಪದರ್ಶಿತ್ವಮ್ ..................||೬||
कफाच्चिरेण ग्रहणं चिरेणैव विबोधनम्| शुक्लाभरुपदर्शित्वम् ..................||६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sannipAtApasmAralakShaNam (7) · Śloka 7
............................. ಸರ್ವಲಿಙ್ಗಂ ತು ವರ್ಜಯೇತ್||೭||
............................. सर्वलिङ्गं तु वर्जयेत्||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana cikitsAkramaH (8) · Śloka 8
ಅಥಾವೃತಾನಾಂ ಧೀಚಿತ್ತಹೃದ್ಖಾನಾಂ ಪ್ರಾಕ್ಪ್ರಬೋಧನಮ್| ತೀಕ್ಷ್ಣೈಃ ಕುರ್ಯಾದಪಸ್ಮಾರೇ ಕರ್ಮಭಿರ್ವಮನಾದಿಭಿಃ| ವಾತಿಕಂ ಬಸ್ತಿಭೂಯಿಷ್ಠೈಃ ಪೈತ್ತಂ ಪ್ರಾಯೋ ವಿರೇಚನೈಃ| ಶ್ಲೈಷ್ಮಿಕಂ ವಮನಪ್ರಾಯೈರಪಸ್ಮಾರಮುಪಾಚರೇತ್||೮||
अथावृतानां धीचित्तहृद्खानां प्राक्प्रबोधनम्| तीक्ष्णैः कुर्यादपस्मारे कर्मभिर्वमनादिभिः| वातिकं बस्तिभूयिष्ठैः पैत्तं प्रायो विरेचनैः| श्लैष्मिकं वमनप्रायैरपस्मारमुपाचरेत्||८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shodhanacikitsA (9) · Śloka 9
ವಮನಂ ಮದನಂ ಲಮ್ಬಾ ವಿಶಾಲಾಽರಿಷ್ಟಕೌಟಜಮ್| ರೇಕೋ ಮೂತ್ರತ್ರಿವೃಚ್ಛ್ಯಾಮಾ ದ್ರವನ್ತೀ ಸಪ್ತಲಾ ಸ್ನುಹೀ| ದಶಮೂಲಬಲಾರಾಸ್ನಾಸರಲಾಮರದಾರುಭಿಃ| ಯವಕಿಲಕುಲತ್ಥೈಶ್ಚ ಸಮೂತ್ರಕ್ಷಾರಸೈನ್ಧವೈಃ| ಆಸ್ಥಾಪನಂ ಪ್ರಯುಞ್ಜೀತ ಹಿಙ್ಗುಸ್ನೇಹಸಮನ್ವಿತೈಃ| ಏಭಿರನ್ಯೈಶ್ಚ ವಾತಘ್ನೈಃ ಕಟುತೈಲಂ ಪ್ರಸಾಧಿತಮ್| ವಾತಾಪಸ್ಮಾರಶಮನಂ ನಸ್ಯಾಭ್ಯಙ್ಗಾನುವಾಸನೈಃ||೯||
वमनं मदनं लम्बा विशालाऽरिष्टकौटजम्| रेको मूत्रत्रिवृच्छ्यामा द्रवन्ती सप्तला स्नुही| दशमूलबलारास्नासरलामरदारुभिः| यवकिलकुलत्थैश्च समूत्रक्षारसैन्धवैः| आस्थापनं प्रयुञ्जीत हिङ्गुस्नेहसमन्वितैः| एभिरन्यैश्च वातघ्नैः कटुतैलं प्रसाधितम्| वातापस्मारशमनं नस्याभ्यङ्गानुवासनैः||९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saMshamanayogAH - tatra pa~jcagavyaM ghRutam (10) · Śloka 10
ಸರ್ವತಃ ಸುವಿಶುದ್ಧಸ್ಯ ಸಮ್ಯಗಾಶ್ವಾಸಿತಸ್ಯ ಚ| ಅಪಸ್ಮಾರವಿಮೋಕ್ಷಾರ್ಥಂ ಯೋಗಾನ್ ಸಂಶಮನಾನ್ ಶೃಣು| ಗೋಮಯಸ್ವರಸಕ್ಷೀರದಧಿಮೂತ್ರೈಃ ಶೃತಂ ಹವಿಃ| ಅಪಸ್ಮಾರಜ್ವರೋನ್ಮಾದಕಾಮಲಾನ್ತಕರಂ ಪಿಬೇತ್||೧೦||
सर्वतः सुविशुद्धस्य सम्यगाश्वासितस्य च| अपस्मारविमोक्षार्थं योगान् संशमनान् शृणु| गोमयस्वरसक्षीरदधिमूत्रैः शृतं हविः| अपस्मारज्वरोन्मादकामलान्तकरं पिबेत्||१०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mahatpa~jcagavyaM ghRutam (11) · Śloka 11
ದ್ವಿಪಞ್ಚಮೂಲತ್ರಿಫಲಾದ್ವಿನಿಶಾಕುಟಜತ್ವಚಃ| ಸಪ್ತಪರ್ಣಮಪಾಮಾರ್ಗಂ ನೀಲಿನೀಂ ಕಟುರೋಹಿಣೀಮ್| ಶಮ್ಯಾಕಪುಷ್ಕರಜಟಾಫಲ್ಗುಮೂಲದುರಾಲಭಾ| ದ್ವಿಪಲಾಃ ಸಲಿಲದ್ರೋಣೇ ಪಕ್ತ್ವಾ ಪಾದಾವಿಶೇಷಿತೇ| ಭಾರ್ಙ್ಗೀಪಾಠಾಢಕೀಕುಮ್ಭನಿಕುಮ್ಭವ್ಯೋಷರೋಹಿಷೈಃ| ಮೂರ್ವಾಭೂತೀಕಭೂನಿಮ್ಬಶ್ರೇಯಸೀಶಾರಿವಾದ್ವಯೈಃ| ಮದಯನ್ತ್ಯಗ್ನಿನಿಚುಲೈರಕ್ಷಾಂಶೈಃ ಸರ್ಪಿಷಃ ಪಚೇತ್| ಪ್ರಸ್ಥಂ ತದ್ವದ್ದ್ರವೈಃ ಪೂರ್ವೈಃ ಪಞ್ಚಗವ್ಯಮಿದಂ ಮಹತ್| ಜ್ವರಾಪಸ್ಮಾರಜಠರಭಗನ್ದರಹರಂ ಪರಮ್| ಶೋಫಾರ್ಶಃ ಕಾಮಲಾಪಾಣ್ಡುಗುಲ್ಮಕಾಸಗ್ರಹಾಪಹಮ್||೧೧||
द्विपञ्चमूलत्रिफलाद्विनिशाकुटजत्वचः| सप्तपर्णमपामार्गं नीलिनीं कटुरोहिणीम्| शम्याकपुष्करजटाफल्गुमूलदुरालभा| द्विपलाः सलिलद्रोणे पक्त्वा पादाविशेषिते| भार्ङ्गीपाठाढकीकुम्भनिकुम्भव्योषरोहिषैः| मूर्वाभूतीकभूनिम्बश्रेयसीशारिवाद्वयैः| मदयन्त्यग्निनिचुलैरक्षांशैः सर्पिषः पचेत्| प्रस्थं तद्वद्द्रवैः पूर्वैः पञ्चगव्यमिदं महत्| ज्वरापस्मारजठरभगन्दरहरं परम्| शोफार्शः कामलापाण्डुगुल्मकासग्रहापहम्||११||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shirIShatailam (12) · Śloka 12
ಶಿರೀಷಪುಷ್ಪಪತ್ರತ್ವಕ್ಸಾರಮೂಲತುಲಾದ್ವಯಮ್| ವರಣೈರಣ್ಡಶಮ್ಯಾಕದಶಮೂಲಾಟರೂಷಕಮ್| ಶತಾವರೀಬಲಾರಾಸ್ನಾಸುಷವೀಪಾರಿಭದ್ರಕಮ್| ಮುರೂಙ್ಗೀ ವಞ್ಜುಲಂ ದನ್ತೀಂ ಕಕುಭಂ ಸಪುನರ್ನವಮ್| ರೋಹಿಷಸ್ಯ ಜಟಾಂ ಪುಷ್ಪಂ ಕರಘಾಟಮಯೂರಕಮ್| ಶತಾರ್ಧಾಂಶಂ ಪೃಥಗ್ದ್ರಾಕ್ಷಾಲಾಕ್ಷಾಮಿಸಿವರಾಯವಾನ್| ಸಕೋಲಾನ್ ಸಕುಲತ್ಥಾಂಶ್ಚ ಪೃಥಗರ್ಧಾಢಕೋನ್ಮಿತಾನ್| ದ್ವಿಶತಂ ಪಿಶಿತಾದ್ಗವ್ಯಾಚ್ಛಾಗಾದ್ವಾ ತತ್ಪಚೇದಪಾಮ್| ದ್ರೋಣೈರ್ದ್ವಾತ್ರಿಂಶತಾಷ್ಟಾಂಶಶೇಷೇಣ ಚ ವಿಪಾಚಯೇತ್| ತೈಲದ್ರೋಣಂ ದಧಿವಹೇ ಶ್ಲಕ್ಷ್ಣಪಿಷ್ಟೈಶ್ಚ ಪಾಲಿಕೈಃ| ಪಾಠಾಸಮಙ್ಗಾಸುಷವೀದ್ವಿನಿಶಾಚನ್ದನದ್ವಯೈಃ| ಏಲಾಜಲೋತ್ಪಲಬಲಾಶ್ವದಂಷ್ಟ್ರಾಶಾರಿವಾಘನೈಃ| ಮಞ್ಜಿಷ್ಠಾಕುಷ್ಠಮಧುಕಲೋಧ್ರರಾಸ್ನಾಕುಟನ್ನಟೈಃ| ಶಠೀಶಿರೀಷಕುಸುಮನತನಾಗಾಮರಾಹ್ವಯೈಃ| ವರಾಙ್ಗಜೋಙ್ಗಪತ್ನಙ್ಗವಿಡಙ್ಗೈಃ ಸಪ್ರಿಯಙ್ಗುಭಿಃ| ಮುರುಙ್ಗೀಪತ್ರನಲದಸೇವ್ಯಕುನ್ದನಖದ್ವಯೈಃ| ತಿಲಪರ್ಣ್ಯಾ ಚ ತತ್ಪಾನವಸ್ತ್ಯಭ್ಯಞ್ಜನನಾವನೈಃ| ಅಪಸ್ಮಾರಗ್ರಹೋನ್ಮಾದಾನ್ ಸಶೋಷವಿಷಮಜ್ವರಾನ್| ಯೋನಿಶುಕ್ಲಾಮಯಾನ್ ಗುಲ್ಮಪ್ರಮೇಹಂ ಪಾಣ್ಡುತಾಂ ಮದಮ್| ವಾತಶೋಣಿತವೀಸರ್ಪಪಕ್ಷಾಘಾತಾರ್ದಿತಾದಿಕಾನ್| ಸರ್ವಾನ್ ಮಾರುತಜಾನ್ರೋಗಾನ್ವಿಶೇಷಾದ್ವಿಷವಾತಜಾನ್| ನಿಹನ್ತಿ ಕಾರ್ಮಣಂ ಕೃತ್ಯಾಂ ಮೂಲದಂಷ್ಟ್ರಾವಿಷಂ ಗರಮ್| ರಸಾಯನಾನಾಂ ಪ್ರವರಂ ಮೇಧ್ಯಂ ವಾಜೀಕರಂ ಪರಮ್||೧೨||
शिरीषपुष्पपत्रत्वक्सारमूलतुलाद्वयम्| वरणैरण्डशम्याकदशमूलाटरूषकम्| शतावरीबलारास्नासुषवीपारिभद्रकम्| मुरूङ्गी वञ्जुलं दन्तीं ककुभं सपुनर्नवम्| रोहिषस्य जटां पुष्पं करघाटमयूरकम्| शतार्धांशं पृथग्द्राक्षालाक्षामिसिवरायवान्| सकोलान् सकुलत्थांश्च पृथगर्धाढकोन्मितान्| द्विशतं पिशिताद्गव्याच्छागाद्वा तत्पचेदपाम्| द्रोणैर्द्वात्रिंशताष्टांशशेषेण च विपाचयेत्| तैलद्रोणं दधिवहे श्लक्ष्णपिष्टैश्च पालिकैः| पाठासमङ्गासुषवीद्विनिशाचन्दनद्वयैः| एलाजलोत्पलबलाश्वदंष्ट्राशारिवाघनैः| मञ्जिष्ठाकुष्ठमधुकलोध्ररास्नाकुटन्नटैः| शठीशिरीषकुसुमनतनागामराह्वयैः| वराङ्गजोङ्गपत्नङ्गविडङ्गैः सप्रियङ्गुभिः| मुरुङ्गीपत्रनलदसेव्यकुन्दनखद्वयैः| तिलपर्ण्या च तत्पानवस्त्यभ्यञ्जननावनैः| अपस्मारग्रहोन्मादान् सशोषविषमज्वरान्| योनिशुक्लामयान् गुल्मप्रमेहं पाण्डुतां मदम्| वातशोणितवीसर्पपक्षाघातार्दितादिकान्| सर्वान् मारुतजान्रोगान्विशेषाद्विषवातजान्| निहन्ति कार्मणं कृत्यां मूलदंष्ट्राविषं गरम्| रसायनानां प्रवरं मेध्यं वाजीकरं परम्||१२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana brAhmIghRutam (13) · Śloka 13
ಬ್ರಾಹ್ಮೀರಸವಚಾಕುಷ್ಠಶಙ್ಖಪುಷ್ಪೀಶೃತಂ ಘೃತಮ್| ಪುರಾಣಂ ಮೇಧ್ಯಮುನ್ಮಾದಾಲಕ್ಷ್ಮ್ಯಪಸ್ಮಾರಪಾಪ್ಮಜಿತ್||೧೩||
ब्राह्मीरसवचाकुष्ठशङ्खपुष्पीशृतं घृतम्| पुराणं मेध्यमुन्मादालक्ष्म्यपस्मारपाप्मजित्||१३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana jIvanIyaghRutam (yamakam) (14) · Śloka 14
ತೈಲಪ್ರಸ್ಥಂ ಘೃತಪ್ರಸ್ಥಂ ಜೀವನೀಯೈಃ ಪಲೋನ್ಮಿತೈಃ| ಕ್ಷೀರದ್ರೋಣೇ ಪಚೇತ್ ಸಿದ್ಧಮಪಸ್ಮಾರವಿಮೋಕ್ಷಣಮ್||೧೪||
तैलप्रस्थं घृतप्रस्थं जीवनीयैः पलोन्मितैः| क्षीरद्रोणे पचेत् सिद्धमपस्मारविमोक्षणम्||१४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana jIvanIyaghRutamaparam (15) · Śloka 15
ಕಂಸೇ ಕ್ಷೀರೇಕ್ಷುರಸಯೋಃ ಕಾಶ್ಮರ್ಯೇಽಷ್ಟಗುಣೇ ರಸೇ| ಕಾರ್ಷಿಕೈರ್ಜೀವನೀಯೈಶ್ಚ ಸರ್ಪಿಃ ಪ್ರಸ್ಥಂ ವಿಪಾಚಯೇತ್| ವಾತಪಿತ್ತೋದ್ಭವಂ ಕ್ಷಿಪ್ರಮಪಸ್ಮಾರಂ ನಿಹನ್ತಿ ತತ್||೧೫||
कंसे क्षीरेक्षुरसयोः काश्मर्येऽष्टगुणे रसे| कार्षिकैर्जीवनीयैश्च सर्पिः प्रस्थं विपाचयेत्| वातपित्तोद्भवं क्षिप्रमपस्मारं निहन्ति तत्||१५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kAshAdikShIram (16) · Śloka 16
ತದ್ವತ್ ಕಾಶವಿದಾರೀಕ್ಷುಕುಶಕ್ವಾಥ ಶೃತಂ ಪಯಃ||೧೬||
तद्वत् काशविदारीक्षुकुशक्वाथ शृतं पयः||१६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana madhukaghRutam (17) · Śloka 17
ಮಧುಕದ್ವಿಪಲೇ ಕಲ್ಕೇ ದ್ರೋಣೇ ಚಾಮಲಕೀರಸಾತ್| ಸಿದ್ಧಂ ಸಿದ್ಧೋ ಘೃತಪ್ರಸ್ಥಃ ಪಿತ್ತಾಪಸ್ಮಾರ ಭೇಷಜಮ್||೧೭||
मधुकद्विपले कल्के द्रोणे चामलकीरसात्| सिद्धं सिद्धो घृतप्रस्थः पित्तापस्मार भेषजम्||१७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana yaShTIghRutamaparam (18) · Śloka 18
ಕೂಷ್ಮಾಣ್ಡಸ್ವರಸೇ ಸರ್ಪಿರಷ್ಟಾದಶಗುಣೇ ಶೃತಮ್| ಯಷ್ಟೀಕಲ್ಕಮಪಸ್ಮಾರಹರಂ ಧೀವಾಕ್ಸ್ವರಪ್ರದಮ್||೧೮||
कूष्माण्डस्वरसे सर्पिरष्टादशगुणे शृतम्| यष्टीकल्कमपस्मारहरं धीवाक्स्वरप्रदम्||१८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana gavAdipittanAvanam (19) · Śloka 19
ಕಪಿಲಾನಾಂ ಗವಾಂ ಪಿತ್ತಂ ನಾವನಂ ಪರಮಂ ಹಿತಮ್| ಶ್ವಸೃಗಾಲವಿಡಾಲಾನಾಂ ಸಿಂಹಾದೀನಾಂ ಚ ಪೂಜಿತಮ್||೧೯||
कपिलानां गवां पित्तं नावनं परमं हितम्| श्वसृगालविडालानां सिंहादीनां च पूजितम्||१९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana godhAdipittasiddhaM tailam (20) · Śloka 20
ಗೋಧಾನಕುಲನಾಗಾನಾಂ ಪೃಷತರ್ಕ್ಷಗವಾಮಪಿ| ಪಿತ್ತೇಷು ಸಾಧಿತಂ ತೈಲಂ ನಸ್ಯೇಽಭ್ಯಙ್ಗೇ ಚ ಶಸ್ಯತೇ||೨೦||
गोधानकुलनागानां पृषतर्क्षगवामपि| पित्तेषु साधितं तैलं नस्येऽभ्यङ्गे च शस्यते||२०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana triPalAdinasyam (21) · Śloka 21
ತ್ರಿಫಲಾವ್ಯೋಷಪೀತದ್ರುಯವಕ್ಷಾರಫಣಿಜ್ಜಕೈಃ| ಶ್ರ್ಯಾಹ್ವಾಪಾಮರ್ಗಕಾರಞ್ಜಬೀಜೈಸ್ತೈಲಂ ಪ್ರಸಾಧಿತಮ್| ಬಸ್ತಮೂತ್ರೇ ಹಿತಂ ನಸ್ಯಂ ಚೂರ್ಣಂ ವಾಧ್ಮಾಪಯೇದ್ಭಿಷಕ್||೨೧||
त्रिफलाव्योषपीतद्रुयवक्षारफणिज्जकैः| श्र्याह्वापामर्गकारञ्जबीजैस्तैलं प्रसाधितम्| बस्तमूत्रे हितं नस्यं चूर्णं वाध्मापयेद्भिषक्||२१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vRushcikAlyAdivartiH (22) · Śloka 22
ವೃಶ್ಚಿಕಾಲೀಬಲಾಕುಷ್ಠಭಾರ್ಙ್ಗೀಲವಣಪಞ್ಚಕಮ್| ಕಾಯಸ್ಥಾಂ ಶಾರದಾಂ ಮುದ್ಗಮುಶೀರಂ ಜಲದಂ ಯವಾನ್| ವ್ಯೋಷಞ್ಚ ಬಸ್ತಮೂತ್ರೇಣ ಪಿಷ್ಟ್ವಾ ವರ್ತಿಂ ಪ್ರಕಲ್ಪಯೇತ್| ಅಪಸ್ಮಾರಗರೋನ್ಮಾದಸರ್ಪದಷ್ಟವಿಷಾಶಿತೇ||೨೨||
वृश्चिकालीबलाकुष्ठभार्ङ्गीलवणपञ्चकम्| कायस्थां शारदां मुद्गमुशीरं जलदं यवान्| व्योषञ्च बस्तमूत्रेण पिष्ट्वा वर्तिं प्रकल्पयेत्| अपस्मारगरोन्मादसर्पदष्टविषाशिते||२२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mustAdivartiH (23) · Śloka 23
ಮುಸ್ತಾವಯಸ್ಥಾತ್ರಿಫಲಾಕಾಯಸ್ಥಾಹಿಙ್ಗುಶಾದ್ವಲೈಃ| ವ್ಯೋಷಮಾಷಯವೈರ್ಮೂತ್ರೈರ್ಬಸ್ತಮೇಷರ್ಷಭೋದ್ಭವೈಃ| ಹನ್ತಿ ವರ್ತಿರಪಸ್ಮಾರಕಿಲಾಸವಿಷಮಜ್ವರಾನ್||೨೩||
मुस्तावयस्थात्रिफलाकायस्थाहिङ्गुशाद्वलैः| व्योषमाषयवैर्मूत्रैर्बस्तमेषर्षभोद्भवैः| हन्ति वर्तिरपस्मारकिलासविषमज्वरान्||२३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shunaH pittA~jjanam (24) · Śloka 24
ಪುಷ್ಪೋದ್ಧೃತಂ ಶುನಃ ಪಿತ್ತಮಪಸ್ಮಾರಘ್ನಮಞ್ಜನಮ್| ತದೇವ ಸರ್ಪಿಷಾ ಯುಕ್ತಂ ಧೂಪನಂ ಪರಮಂ ಹಿತಮ್||೨೪||
पुष्पोद्धृतं शुनः पित्तमपस्मारघ्नमञ्जनम्| तदेव सर्पिषा युक्तं धूपनं परमं हितम्||२४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kaTaByAditailamaBya~ggArthe (25) · Śloka 25
ಕಟಭೀನಿಮ್ಬಕಟ್ವಙ್ಗಮಧುಶಿಗ್ರುತ್ವಚಾಂ ರಸೇ| ಸಿದ್ಧಂ ಮೂತ್ರಸಮಂ ತೈಲಮಭ್ಯಙ್ಗಾರ್ಥಂ ಪ್ರಶಸ್ಯತೇ||೨೫||
कटभीनिम्बकट्वङ्गमधुशिग्रुत्वचां रसे| सिद्धं मूत्रसमं तैलमभ्यङ्गार्थं प्रशस्यते||२५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pala~gkaShAditailamaBya~ggArthe (26) · Śloka 26
ಪಲಙ್ಕಷಾವಚಾಪಥ್ಯಾವೃಶ್ಚಿಕಾಲ್ಯರ್ಕಸರ್ಷಪೈಃ| ಜಟಿಲಾಪೂತನಾಕೇಶೀನಾಕುಲೀಹಿಙ್ಗುಚೋರಕೈಃ| ಲಶುನಾತಿರಸಾಚ್ಛತ್ರಾಕುಷ್ಠೈರ್ವಿಡ್ಭಿಶ್ಚ ಪಕ್ಷಿಣಾಮ್| ಮಾಂಸಾಶಿನಾಂ ಯಥಾಲಾಭಂ ಬಸ್ತಮೂತ್ರೇ ವಿಪಾಚಿತಮ್| ತೈಲಮಭ್ಯಞ್ಜನಂ ಕಾರ್ಯಂ ತೈಶ್ಚ ಧೂಪನಲೇಪನಮ್||೨೬||
पलङ्कषावचापथ्यावृश्चिकाल्यर्कसर्षपैः| जटिलापूतनाकेशीनाकुलीहिङ्गुचोरकैः| लशुनातिरसाच्छत्राकुष्ठैर्विड्भिश्च पक्षिणाम्| मांसाशिनां यथालाभं बस्तमूत्रे विपाचितम्| तैलमभ्यञ्जनं कार्यं तैश्च धूपनलेपनम्||२६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana dhUpanauShadham (27) · Śloka 27
ನಕುಲೋಲೂಕಮಾರ್ಜಾರಗೃಧ್ರಕೀಟಾಹಿಕಾಕಜೈಃ| ತುಣ್ಡೈಃ ಪಕ್ಷೈಃ ಪುರೀಷೈಶ್ಚ ಧೂಪಮಸ್ಯ ಪ್ರಯೋಜಯೇತ್| ಕಾಕೋಲೀಶಿಗ್ರುಲವಣಹಿಙ್ಗುಹಿಙ್ಗುಶಿವಾಟಿಕಾಃ| ಕೈಡರ್ಯಂ ಚನ್ದನಂ ಕೃಷ್ಣಾಂ ಕಾಕನಾಸಾಂ ಸಸರ್ಷಪಾಮ್| ಶುನಃ ಸ್ಕನ್ಧಾಕ್ಷಿನಖರಾನ್ ಪರ್ಶುಕಾಂಶ್ಚೇತಿ ಪೇಷಯೇತ್| ಬಸ್ತಮೂತ್ರೇಣ ಪುಷ್ಯರ್ಕ್ಷೇ ತೈರ್ದಿಹ್ಯಾದ್ಧೂಪಯೇಚ್ಚ ತೈಃ||೨೭||
नकुलोलूकमार्जारगृध्रकीटाहिकाकजैः| तुण्डैः पक्षैः पुरीषैश्च धूपमस्य प्रयोजयेत्| काकोलीशिग्रुलवणहिङ्गुहिङ्गुशिवाटिकाः| कैडर्यं चन्दनं कृष्णां काकनासां ससर्षपाम्| शुनः स्कन्धाक्षिनखरान् पर्शुकांश्चेति पेषयेत्| बस्तमूत्रेण पुष्यर्क्षे तैर्दिह्याद्धूपयेच्च तैः||२७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana udvartanapariShecanauShadham (28) · Śloka 28
ಗೋಪುಚ್ಛಲೋಮಭಿರ್ದಗ್ಧೈರಥವಾ ಬಸ್ತರೋಮಭಿಃ| ಖರಾಸ್ಥಿಭಿರ್ಹಸ್ತಿನಖೈಸ್ತದ್ವದ್ವಾ ಮೂತ್ರಕಲ್ಕಿತೈಃ| ಉದ್ವರ್ತನಂ ಸದಾ ಕುರ್ಯಾಚ್ಛೃತೈಶ್ಚ ಪರಿಷೇಚನಮ್||೨೮||
गोपुच्छलोमभिर्दग्धैरथवा बस्तरोमभिः| खरास्थिभिर्हस्तिनखैस्तद्वद्वा मूत्रकल्कितैः| उद्वर्तनं सदा कुर्याच्छृतैश्च परिषेचनम्||२८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana uktacikitsAPalam (29) · Śloka 29
ಆಭಿಃ ಕ್ರಿಯಾಭಿಃ ಸಿದ್ಧಾಭಿರ್ಹೃದಯಂ ಸಮ್ಪ್ರಮುಚ್ಯತೇ| ಸ್ರೋತಾಂಸಿ ಚಾಸ್ಯ ಶುದ್ಧ್ಯನ್ತಿ ಸ್ಮೃತಿಂ ಸಂಜ್ಞಾಞ್ಚ ವಿನ್ದತಿ||೨೯||
आभिः क्रियाभिः सिद्धाभिर्हृदयं सम्प्रमुच्यते| स्रोतांसि चास्य शुद्ध्यन्ति स्मृतिं संज्ञाञ्च विन्दति||२९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana daivavyapAshrayacikitsA (30) · Śloka 30
ಭೂತಾನುಬನ್ಧೇಽಪಸ್ಮಾರೇ ದೋಷಲಿಙ್ಗಾಧಿಕಾಕೃತೌ| ಯುಞ್ಜ್ಯಾದ್ಯಥಾಸ್ವಂ ಭೂತೋಕ್ತಾಂ ಕ್ರಿಯಾಂ ದೈವವ್ಯಪಾಶ್ರಯಾಮ್||೩೦||
भूतानुबन्धेऽपस्मारे दोषलिङ्गाधिकाकृतौ| युञ्ज्याद्यथास्वं भूतोक्तां क्रियां दैवव्यपाश्रयाम्||३०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana tailalashunAdyaByAsaH (31) · Śloka 31
ಶೀಲಯೇತ್ತೈಲಲಶುನಂ ಪಯಸಾ ವಾ ಶತಾವರೀಮ್| ಬ್ರಾಹ್ಮೀರಸಂ ಕುಷ್ಠರಸಂ ವಚಾಂ ವಾ ಮಧುಸಂಯುತಾಮ್||೩೧||
शीलयेत्तैललशुनं पयसा वा शतावरीम्| ब्राह्मीरसं कुष्ठरसं वचां वा मधुसंयुताम्||३१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana rasAyanaprayogaucityam (32) · Śloka 32
ಸಮಂ ಕ್ರುದ್ಧೈರಪಸ್ಮಾರೋ ದೋಷೈಃ ಶಾರೀರಮಾನಸೈಃ| ಯಜ್ಜಾಯತೇ ಯತಶ್ಚೈಷ ಮಹಾಮರ್ಮಸಮಾಶ್ರಯಃ| ತಸ್ಮಾದ್ರಸಾಯನೈರೇನಂ ದುಶ್ಚಿಕಿತ್ಸ್ಯಮುಪಾಚರೇತ್| ತದಾರ್ತ್ತಂ ಚಾಗ್ನಿತೋಯಾದೇರ್ವಿಷಮಾತ್ ಪಾಲಯೇತ್ಸದಾ||೩೨||
समं क्रुद्धैरपस्मारो दोषैः शारीरमानसैः| यज्जायते यतश्चैष महामर्मसमाश्रयः| तस्माद्रसायनैरेनं दुश्चिकित्स्यमुपाचरेत्| तदार्त्तं चाग्नितोयादेर्विषमात् पालयेत्सदा||३२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana visheShaM pathyam (33) · Śloka 33
ಮುಕ್ತಂ ಮನೋವಿಕಾರೇಣ ತ್ವಮಿತ್ಥಂ ಕೃತವಾನಿತಿ| ನ ಬ್ರೂಯಾದ್ವಿಷಯೈರಿಷ್ಟೈಃ ಕ್ಲಿಷ್ಟಂ ಚೇತೋಽಸ್ಯ ಬೃಂಹಯೇತ್||೩೩||
मुक्तं मनोविकारेण त्वमित्थं कृतवानिति| न ब्रूयाद्विषयैरिष्टैः क्लिष्टं चेतोऽस्य बृंहयेत्||३३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mahAsnehaprashaMsA (10) · Śloka 10
ಗ್ರಹೋಪಶ್ಲಿಷ್ಟದೇಹಾನಾಂ ವಿಭ್ರಾನ್ತಸ್ಮೃತಿಚೇತಸಾಮ್| ಮಹಾಸ್ನೇಹಂ ಪ್ರಶಂಸನ್ತಿ ಪಾನಾಭ್ಯಞ್ಜನಬಸ್ತಿಷು||೩೪|| ಇತಿ ವೈದ್ಯಪತಿಸಿಂಹಗುಪ್ತಸ್ಯ ಸೂನೋರ್ವಾಗ್ಭಟಸ್ಯ ಕೃತಾವಷ್ಟಾಙ್ಗಸಂಗ್ರಹಸಂಹಿತಾಯಾಮುತ್ತರತನ್ತ್ರೇ ಅಪಸ್ಮಾರ ಪ್ರತಿಷೇಧೋ ನಾಮ ದಶಮೋಽಧ್ಯಾಯಃ||೧೦||
ग्रहोपश्लिष्टदेहानां विभ्रान्तस्मृतिचेतसाम्| महास्नेहं प्रशंसन्ति पानाभ्यञ्जनबस्तिषु||३४|| इति वैद्यपतिसिंहगुप्तस्य सूनोर्वाग्भटस्य कृतावष्टाङ्गसंग्रहसंहितायामुत्तरतन्त्रे अपस्मार प्रतिषेधो नाम दशमोऽध्यायः||१०||
🔊 Audio coming soon