Adhikarana atha vartmarogapratiShedho nAma dvAdasho~adhyAyaH - pratij~jA (1) · Śloka 1
అథాతో వర్త్మరోగప్రతిషేధం నామాధ్యాయం వ్యాఖ్యాస్యామః| ఇతి హ స్మాహురాత్రేయాదయో మహర్షయః||1||
अथातो वर्त्मरोगप्रतिषेधं नामाध्यायं व्याख्यास्यामः| इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः||१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kRucCronmIle auShadham (2) · Śloka 2
కృచ్ఛ్రబోధే పురాణం ఘృతం ద్రాక్షాకల్కక్వాథసిద్ధం శర్క రావచూర్ణితం రాత్రౌ పాయయేత్| స్నిగ్ధాంశ్చ నస్యధూమాంజనతర్ప ణపుటపాకాన్ ప్రయోజయేత్ వాతహరద్రవ్యకల్పితాంశ్చ వస్తీన్ క్షీరస్విన్నైరేరండపల్లవైః స్వేదం చ వర్త్మనాం||2||
कृच्छ्रबोधे पुराणं घृतं द्राक्षाकल्कक्वाथसिद्धं शर्क रावचूर्णितं रात्रौ पाययेत्| स्निग्धांश्च नस्यधूमाञ्जनतर्प णपुटपाकान् प्रयोजयेत् वातहरद्रव्यकल्पितांश्च वस्तीन् क्षीरस्विन्नैरेरण्डपल्लवैः स्वेदं च वर्त्मनाम्||२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kRucCronmIle dAhakarma (3) · Śloka 3
ఏవమశాంతౌ ముద్గమాత్రాంతరైః పదైరగ్నినా త్వగ్దాహం బిందు భిరాచరేత్||3||
एवमशान्तौ मुद्गमात्रान्तरैः पदैरग्निना त्वग्दाहं बिन्दु भिराचरेत्||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kumBIkAcikitsA (4) · Śloka 4
కుంభీకాపిటకాసు వర్త్మ లిఖిత్వా సైంధవేనానుప్రతి సార్య పటోలామలకమధుకక్వాథేన సేచయేద్ ఘృతేన చ||4||
कुम्भीकापिटकासु वर्त्म लिखित्वा सैन्धवेनानुप्रति सार्य पटोलामलकमधुकक्वाथेन सेचयेद् घृतेन च||४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pittaraktokliShTayoshcikitsA (5) · Śloka 5
పిత్తరక్తోత్క్లిష్టయోర్మధురౌషధసిద్ధేన సర్పిషా స్నిగ్ధస్య సిరాం విధ్యేత్| విరేచయేచ్చైనం త్రివృత్క్వాథవతా త్రిఫలా కల్కేన| త్రిఫలాక్వాథయుక్తేన వా బ్రాహ్మీచూర్ణేన| చంద నోశీరమధుకమృద్వీకాపునర్నవబృహతీమలసిద్ధం తైలం నావయేత్| లిఖితే చ వర్త్మని స్రుతరక్తే యష్ట్యాహ్వనిర్యూహేణ ప్రక్షాలనం| చందనశృతం పయః పరిషేకః| శీతస్నిగ్ధాశ్చ శిరోవక్త్రలేపః||5||
पित्तरक्तोत्क्लिष्टयोर्मधुरौषधसिद्धेन सर्पिषा स्निग्धस्य सिरां विध्येत्| विरेचयेच्चैनं त्रिवृत्क्वाथवता त्रिफला कल्केन| त्रिफलाक्वाथयुक्तेन वा ब्राह्मीचूर्णेन| चन्द नोशीरमधुकमृद्वीकापुनर्नवबृहतीमलसिद्धं तैलं नावयेत्| लिखिते च वर्त्मनि स्रुतरक्ते यष्ट्याह्वनिर्यूहेण प्रक्षालनम्| चन्दनशृतं पयः परिषेकः| शीतस्निग्धाश्च शिरोवक्त्रलेपः||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pakShmashAtacikitsA (6) · Śloka 6
పక్ష్మశాతే రోమకూపాన్ సూచ్యగ్రేణ కుట్టయోజ్జలౌకోభిర్వా గ్రాహయేత్| పయసేక్షురసేన వా వమనం| స్వాదుశీతస్కంధ సాధితం సర్పిర్నావనం| కాకజంఘాం రోహితమత్స్యమాంసం చ కాకశోణితభవితమంతర్ధూమం దగ్ధం చూర్ణాంజనం కుర్యాత్| సంచూర్ణ్య పుష్పకాసీసం భావయేత్ సురసారసైః| తామ్రే దశాహం పరమం పక్ష్మశాతే తదంజనం||6||
पक्ष्मशाते रोमकूपान् सूच्यग्रेण कुट्टयोज्जलौकोभिर्वा ग्राहयेत्| पयसेक्षुरसेन वा वमनम्| स्वादुशीतस्कन्ध साधितं सर्पिर्नावनम्| काकजङ्घां रोहितमत्स्यमांसं च काकशोणितभवितमन्तर्धूमं दग्धं चूर्णाञ्जनं कुर्यात्| सञ्चूर्ण्य पुष्पकासीसं भावयेत् सुरसारसैः| ताम्रे दशाहं परमं पक्ष्मशाते तदञ्जनम्||६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pothakIcikitsA (7) · Śloka 7
పోథకీర్విలిఖ్య శుంఠీసైంధవమాగధికాచూర్ణైః ప్రతిసార్య ప్రక్షాల్య చోష్ణాంభసా ఖదిరసారాఢకీశిగ్రుపత్రక షాయేణ సేచయేత్| తతశ్చామ్రజంబూప్రవాలక్వాథేనాఽశ్చ్యోతనం| త్రిఫలాఖదిరసారోదకేన వా మధుసంయుక్తేన| విడ ంగలాక్షాదార్వీత్వగ్గైరికాలమనోహ్వాచూర్ణః క్షౌద్రాన్వితోఽంజనం||7||
पोथकीर्विलिख्य शुण्ठीसैन्धवमागधिकाचूर्णैः प्रतिसार्य प्रक्षाल्य चोष्णाम्भसा खदिरसाराढकीशिग्रुपत्रक षायेण सेचयेत्| ततश्चाम्रजम्बूप्रवालक्वाथेनाऽश्च्योतनम्| त्रिफलाखदिरसारोदकेन वा मधुसंयुक्तेन| विड ङ्गलाक्षादार्वीत्वग्गैरिकालमनोह्वाचूर्णः क्षौद्रान्वितोऽञ्जनम्||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pothakIcikitsAvisheShaH (8) · Śloka 8
ఏవమప్యనుపశమే జలౌకసో యోజయేత్| పునః పునర్వా లేఖయేత్| పరిషేకంచ త్రిఫలామధుకద్విహరిద్రాకషాయేణ మధుయుక్తేన కుర్యాత్| ముస్తశర్కరాకపిత్థపత్రాంబునా వా||8||
एवमप्यनुपशमे जलौकसो योजयेत्| पुनः पुनर्वा लेखयेत्| परिषेकञ्च त्रिफलामधुकद्विहरिद्राकषायेण मधुयुक्तेन कुर्यात्| मुस्तशर्कराकपित्थपत्राम्बुना वा||८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kaPotkliShTavartmacikitsA (9) · Śloka 9
కఫోత్క్లిష్టం వర్త్మ లిఖిత్వా సైంధవకాసీసపిప్పలీమ నశ్శిలారసాంజనచూర్ణైర్మధుమద్భిః ప్రతిసారయేత్| కఫఘ్నాని చ వమనధూమనావనాంజనాన్యాహారవిధిశ్చ వర్త్మోపక్లేదే కాసీసలవణసుమనోముకులరసాంజనైర్వర్త్తిరంజనం||9||
कफोत्क्लिष्टं वर्त्म लिखित्वा सैन्धवकासीसपिप्पलीम नश्शिलारसाञ्जनचूर्णैर्मधुमद्भिः प्रतिसारयेत्| कफघ्नानि च वमनधूमनावनाञ्जनान्याहारविधिश्च वर्त्मोपक्लेदे कासीसलवणसुमनोमुकुलरसाञ्जनैर्वर्त्तिरञ्जनम्||९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana lagaNacikitsA (10) · Śloka 10
లగణం కఫోత్క్లిష్టవత్ సాధయేత్| అశామ్యత్యగ్నినా దాహో వమనం విరేచనం చ| పిప్పలీమధుకనింబజ్యోతిష్మతీదేవ దారువిడంగప్రియంగుత్రిఫలాకుష్ఠశతాహ్వాసైంధవైః సిద్ధం తైలం నావయేత్| తీక్ష్ణావపీడాంజనకవలాంశ్చ విదధ్యాదుష్ణో పచారం చ||10||
लगणं कफोत्क्लिष्टवत् साधयेत्| अशाम्यत्यग्निना दाहो वमनं विरेचनं च| पिप्पलीमधुकनिम्बज्योतिष्मतीदेव दारुविडङ्गप्रियङ्गुत्रिफलाकुष्ठशताह्वासैन्धवैः सिद्धं तैलं नावयेत्| तीक्ष्णावपीडाञ्जनकवलांश्च विदध्यादुष्णो पचारं च||१०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana utsa~gginIcikitsA a~jjananAmikAcikitsA ca (11) · Śloka 2
ఉత్సంగపిటకామంజననామికాం చ భిత్వా నిష్పీడ్య చో ల్లిఖితాం తగరైలాసైంధవనోపాలీచూర్ణేన సక్షౌద్రేణ ప్రతిసా రయేత్| హరిద్రామధుకపటోలలోధ్రః సమాక్షికః పరిషేకః||2||
उत्सङ्गपिटकामञ्जननामिकां च भित्वा निष्पीड्य चो ल्लिखितां तगरैलासैन्धवनोपालीचूर्णेन सक्षौद्रेण प्रतिसा रयेत्| हरिद्रामधुकपटोललोध्रः समाक्षिकः परिषेकः||२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana bisavartmAdiShu cikitsA (12) · Śloka 12
బిసవర్త్మాదిషు బహలవర్త్మాంతేషు సైంధవం ప్రతిసారణం| బిసశ్లిష్టవర్త్మనోస్తథానుపశమేఽగ్నినా క్షారేణ వా దహనం||12||
बिसवर्त्मादिषु बहलवर्त्मान्तेषु सैन्धवं प्रतिसारणम्| बिसश्लिष्टवर्त्मनोस्तथानुपशमेऽग्निना क्षारेण वा दहनम्||१२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kukUNakacikitsA (13) · Śloka 13
కుకూణకే నింబపత్రత్రిఫలాఖదిరమూలకల్కవిపక్వం సర్పిర్ధాత్రీ పాయయిత్వా సైంధవసర్షపోపకుల్యాయష్ట్యాహ్వవ తోష్ణోంభసా వామయేత్| పిప్పలీద్రాక్షాభాయానిర్యూహేణ విరేచయేత్| స్తనౌ చాస్యా మాగధికాముస్తాద్విరజనీకల్కే నాలిప్యోద్వర్తయేత్| ధూపయేచ్చ సఘృతైః సిద్ధార్థకైః| పాయయేచ్చైనాం పటోలముస్తమృద్వీకాగుడూచీత్రిఫలాకషాయం| బాలస్య వర్త్మనీ లిఖిత్వా మధుసైంధవరసాంజనైః ప్రతి సార్యామలక్యశ్మంతకజంబూపల్లవక్వాథేన ప్రక్షాలయేత్| జలౌకోభిర్వా గ్రాహయేత్| వేదనాయాం తు కుష్ఠగుడూచీకల్కో దకేన సగుడక్షౌద్రేణ పరిషేకో మూర్ధానం చాస్య కటుతైలే నాభ్యజ్య పాఠాకల్కేన ప్రలిప్యార్జునబిల్వనిర్గుండీమార్క వతక్కారీసైర్యకకార్పాసీమాలతీపత్రనిర్యూహేణ సేచయేత్| మరిచవిడంగహరిద్రాకల్కసిద్ధం తైలం ప్రతిమర్శః| మూర్వాతామ్రరజసీ స్తన్యపిష్టే పిండాంజనం| శంఖమనశ్శిలా సైంధవరసాఞనక్షౌద్రైర్వా రసక్రియా| లోహశివాటికామృదః కపాలేఽనేకశః ప్రతప్తాః స్తన్యేన నిర్వాపితాః శ్లక్ష్ణచూర్ణమంజనం| లాక్షావేల్లమనఃశిలాలగైరికదార్వీత్వగ్భిర్వా| పునః పునశ్చ ధాత్రీం వమనవిరేచనైరుపపాదయేత్||13||
कुकूणके निम्बपत्रत्रिफलाखदिरमूलकल्कविपक्वं सर्पिर्धात्री पाययित्वा सैन्धवसर्षपोपकुल्यायष्ट्याह्वव तोष्णोम्भसा वामयेत्| पिप्पलीद्राक्षाभायानिर्यूहेण विरेचयेत्| स्तनौ चास्या मागधिकामुस्ताद्विरजनीकल्के नालिप्योद्वर्तयेत्| धूपयेच्च सघृतैः सिद्धार्थकैः| पाययेच्चैनां पटोलमुस्तमृद्वीकागुडूचीत्रिफलाकषायम्| बालस्य वर्त्मनी लिखित्वा मधुसैन्धवरसाञ्जनैः प्रति सार्यामलक्यश्मन्तकजम्बूपल्लवक्वाथेन प्रक्षालयेत्| जलौकोभिर्वा ग्राहयेत्| वेदनायां तु कुष्ठगुडूचीकल्को दकेन सगुडक्षौद्रेण परिषेको मूर्धानं चास्य कटुतैले नाभ्यज्य पाठाकल्केन प्रलिप्यार्जुनबिल्वनिर्गुण्डीमार्क वतक्कारीसैर्यककार्पासीमालतीपत्रनिर्यूहेण सेचयेत्| मरिचविडङ्गहरिद्राकल्कसिद्धं तैलं प्रतिमर्शः| मूर्वाताम्ररजसी स्तन्यपिष्टे पिण्डाञ्जनम्| शङ्खमनश्शिला सैन्धवरसाञनक्षौद्रैर्वा रसक्रिया| लोहशिवाटिकामृदः कपालेऽनेकशः प्रतप्ताः स्तन्येन निर्वापिताः श्लक्ष्णचूर्णमञ्जनम्| लाक्षावेल्लमनःशिलालगैरिकदार्वीत्वग्भिर्वा| पुनः पुनश्च धात्रीं वमनविरेचनैरुपपादयेत्||१३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pakShmoparodhacikitsA (14) · Śloka 14
పక్ష్మోపరోధే సముపచితం వర్త్మ లేఖనేనోత్క్లిష్టం రక్తం విస్రావణేన సశోఫం శిరోవిరేకకవలవమనైర్యాపయేత్| ప్రవృద్ధేషు తు రోమసు విశుద్ధదేహస్య సహిష్ణ్Oర్భ్రువోఽధస్తాద్ ద్వౌ భాగౌ పక్ష్మాంతాద్భాగమేకం సముత్సృజ్య యవమాత్రం తదాకృతి తిర్యక్ ఛేదయేదాRద్రవాససా చ రక్తం గృహ్ణీయాత్| తతస్తనుభూతే రక్తే క్షౌమసూత్రేణ బాలేన వా ధనుర్వక్రయా సూచ్యా ముద్గమాత్రాంతరైః పదైః సీయేత్| తతోఽస్య లలాటే పట్టం బద్ధ్వా తన్సీవనసూత్రం తత్ర సూచీపదైర్నాతిగాఢశ్ల థమాసజ్జేత్| శతధౌతఘృతేన చాస్య సక్షౌద్రేణ కవలికాం దద్యాత్| న చైతద్ బధ్నీయాత్| వ్రణవేదనాయాం వస్త్రబద్ధేన యష్టీ మధుకచూర్ణేన సంస్కృతం సర్పిః పరిషేకో వటాదికషాయాశ్చ సక్షీరాః| పంచమే షష్ఠే వాహని స్థిరీభూతేషు శస్త్రపదేషు సీవనసూత్రమవలంబకాచ్ఛిత్వాఽపనయేత్| వ్రణం చ స్వర్ణ గైరికరజసాఽవచూర్ణయేత్| తీక్ష్ణనస్యాంజనాని చావచా రయేత్| అత్యుత్క్షిప్తే తు సూత్రే శ్వయథుః స్యాత్| తత్ర మృదుః స్వేదః స్నైహికం చ నస్యం| నిర్భుజ్య వా వర్త్మదోషోపహతాం వలీ విలిఖ్య తంబురూ వక్రకుశాభయావీజాన్యతమకల్కేన ప్రతిసారయేత్| క్షారేణ వా దహేత్తప్తయా వా శలాకయా| ఉపపక్ష్మాణి తు లాక్షారసేన లక్షయిత్వా సందంశేనోద్ధృత్య తనుసూచ్యగ్రేణాగ్నివర్ణేన రోకూపాన్ దహేత్| తతశ్చ పూర్వవత్ పరిషేకో నావనం చ||14||
पक्ष्मोपरोधे समुपचितं वर्त्म लेखनेनोत्क्लिष्टं रक्तं विस्रावणेन सशोफं शिरोविरेककवलवमनैर्यापयेत्| प्रवृद्धेषु तु रोमसु विशुद्धदेहस्य सहिष्णोर्भ्रुवोऽधस्ताद् द्वौ भागौ पक्ष्मान्ताद्भागमेकं समुत्सृज्य यवमात्रं तदाकृति तिर्यक् छेदयेदाऱ्द्रवाससा च रक्तं गृह्णीयात्| ततस्तनुभूते रक्ते क्षौमसूत्रेण बालेन वा धनुर्वक्रया सूच्या मुद्गमात्रान्तरैः पदैः सीयेत्| ततोऽस्य ललाटे पट्टं बद्ध्वा तन्सीवनसूत्रं तत्र सूचीपदैर्नातिगाढश्ल थमासज्जेत्| शतधौतघृतेन चास्य सक्षौद्रेण कवलिकां दद्यात्| न चैतद् बध्नीयात्| व्रणवेदनायां वस्त्रबद्धेन यष्टी मधुकचूर्णेन संस्कृतं सर्पिः परिषेको वटादिकषायाश्च सक्षीराः| पञ्चमे षष्ठे वाहनि स्थिरीभूतेषु शस्त्रपदेषु सीवनसूत्रमवलम्बकाच्छित्वाऽपनयेत्| व्रणं च स्वर्ण गैरिकरजसाऽवचूर्णयेत्| तीक्ष्णनस्याञ्जनानि चावचा रयेत्| अत्युत्क्षिप्ते तु सूत्रे श्वयथुः स्यात्| तत्र मृदुः स्वेदः स्नैहिकं च नस्यम्| निर्भुज्य वा वर्त्मदोषोपहतां वली विलिख्य तम्बुरू वक्रकुशाभयावीजान्यतमकल्केन प्रतिसारयेत्| क्षारेण वा दहेत्तप्तया वा शलाकया| उपपक्ष्माणि तु लाक्षारसेन लक्षयित्वा सन्दंशेनोद्धृत्य तनुसूच्यग्रेणाग्निवर्णेन रोकूपान् दहेत्| ततश्च पूर्ववत् परिषेको नावनं च||१४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana alajyarbudayoshcikitsA (15) · Śloka 15
బాహ్యాలజేర్భిన్నలిఖితస్య క్షారేణాగ్నినా వా దాహో వ్రణవచ్చోపచారః| అర్బుదస్య చ స్విన్నస్యామూలచ్ఛిన్నస్య లిఖితప్రతిసారితస్య చేతి| భవంతి చాత్ర నివాతేఽధిష్ఠితస్యాప్తైః శుద్ధస్యోత్తానశాయినః| బహిః కోష్ణాంబుతప్తేన స్వేదితం వర్త్మ వాససా| నిర్భుజ్య వస్త్రాంతరితం వామాంగుష్ఠాంగులీధృతం| న స్రంసతే చలతి వా వర్త్మైవం సర్వతస్తతః| మండలాగ్రేణ తర్త్తిర్యక్కృత్వా శస్త్రపదాంకితం| లిఖేత్తేనైవ పత్రైర్వా శాకశోఫాలికాదిజైః| ఫేనేన తోయశశోర్వా పిచునా ప్రమృజన్నసృక్| స్థితే రక్తే సులిఖితం సక్షౌద్రైః ప్రతిసారయేత్| యథాస్వముక్తైరను చ ప్రక్షాల్యోష్ణేన వారిణా| ఘృతేన సిక్తమభ్యక్తం బధ్నీయాన్మధుసర్పిషా| ఊర్ధ్వాధః కర్ణయోర్దత్వా పిండీ చ యవసక్తుభిః| తృతీయేఽహని ముక్తస్య పరిషేకం యథాయథం| కుర్యాచ్చతుర్థే నస్యాదీన్ ముంచేదేవాహ్ని పంచమే||15||
बाह्यालजेर्भिन्नलिखितस्य क्षारेणाग्निना वा दाहो व्रणवच्चोपचारः| अर्बुदस्य च स्विन्नस्यामूलच्छिन्नस्य लिखितप्रतिसारितस्य चेति| भवन्ति चात्र निवातेऽधिष्ठितस्याप्तैः शुद्धस्योत्तानशायिनः| बहिः कोष्णाम्बुतप्तेन स्वेदितं वर्त्म वाससा| निर्भुज्य वस्त्रान्तरितं वामाङ्गुष्ठाङ्गुलीधृतम्| न स्रंसते चलति वा वर्त्मैवं सर्वतस्ततः| मण्डलाग्रेण तर्त्तिर्यक्कृत्वा शस्त्रपदाङ्कितम्| लिखेत्तेनैव पत्रैर्वा शाकशोफालिकादिजैः| फेनेन तोयशशोर्वा पिचुना प्रमृजन्नसृक्| स्थिते रक्ते सुलिखितं सक्षौद्रैः प्रतिसारयेत्| यथास्वमुक्तैरनु च प्रक्षाल्योष्णेन वारिणा| घृतेन सिक्तमभ्यक्तं बध्नीयान्मधुसर्पिषा| ऊर्ध्वाधः कर्णयोर्दत्वा पिण्डी च यवसक्तुभिः| तृतीयेऽहनि मुक्तस्य परिषेकं यथायथम्| कुर्याच्चतुर्थे नस्यादीन् मुञ्चेदेवाह्नि पञ्चमे||१५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sulikhitavartmalakShaNam (16) · Śloka 16
సమం నఖనిభం శోఫకండూఘర్షాద్యపీడితం| విద్యాత్ సులిఖితం వర్త్మ ...................||16||
समं नखनिभं शोफकण्डूघर्षाद्यपीडितम्| विद्यात् सुलिखितं वर्त्म ...................||१६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana asamyaglikhite kriyA ati lekhane upacArAshca (17) · Śloka 17
.............................. లిఖేద్భూయో విపర్యయే| రుక్పక్ష్మవర్త్మశతనస్రంసనాన్యతిలేఖనాత్| స్నేహస్వేదాదికస్తస్మిన్నిష్టో వాతహరః క్రమః| అభ్యజ్య నవనీతేన శ్వేతలోధ్రం ప్రలేపయేత్| ఏరండమూలకల్కేన పుటపాకం పచేత్తతః| స్విత్రం ప్రక్షాలితం శుష్కం చూర్ణితం పోట్టలీకృతం| స్త్రియాః క్షీరే ఛగల్యా వా మృదితం నేత్రసేచనం| శాలితండులకల్కేన లిప్తం తద్వత్ పరిష్కృతం| కుర్యాన్నేత్రేఽతిలిఖితే మృదితం దధిమస్తునా| కేవలేనాపి వా సేకం మస్తునా జాంగలాశినః||17||
.............................. लिखेद्भूयो विपर्यये| रुक्पक्ष्मवर्त्मशतनस्रंसनान्यतिलेखनात्| स्नेहस्वेदादिकस्तस्मिन्निष्टो वातहरः क्रमः| अभ्यज्य नवनीतेन श्वेतलोध्रं प्रलेपयेत्| एरण्डमूलकल्केन पुटपाकं पचेत्ततः| स्वित्रं प्रक्षालितं शुष्कं चूर्णितं पोट्टलीकृतम्| स्त्रियाः क्षीरे छगल्या वा मृदितं नेत्रसेचनम्| शालितण्डुलकल्केन लिप्तं तद्वत् परिष्कृतम्| कुर्यान्नेत्रेऽतिलिखिते मृदितं दधिमस्तुना| केवलेनापि वा सेकं मस्तुना जाङ्गलाशिनः||१७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana BedanaM taduttarakarma ca (12) · Śloka 12
భేద్యాంస్తు వ్రీహివక్త్రేణ బిభిద్య కఠినోన్నతాన్| నిష్పీడయేదను విధిః శేషః స్యాత్తత్ర పూర్వవత్||18|| ఇతి వైద్యపతిసింహగుప్తస్య సూనోర్వాగ్భటస్య కృతావష్టాంగసంగ్రహసంహితాయాముత్తరతంత్రే వర్త్మరోగ ప్రతిషేధో నామ ద్వాదశోఽధ్యాయః||12||
भेद्यांस्तु व्रीहिवक्त्रेण बिभिद्य कठिनोन्नतान्| निष्पीडयेदनु विधिः शेषः स्यात्तत्र पूर्ववत्||१८|| इति वैद्यपतिसिंहगुप्तस्य सूनोर्वाग्भटस्य कृतावष्टाङ्गसंग्रहसंहितायामुत्तरतन्त्रे वर्त्मरोग प्रतिषेधो नाम द्वादशोऽध्यायः||१२||
🔊 Audio coming soon