Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
അഥാതഃ പന്നരൂപീയമിന്ദ്രിയം വ്യാഖ്യാസ്യാമഃ||൧|| ഇതി ഹ സ്മാഹ ഭഗവാനാത്രേയഃ||൨||
View original
अथातः पन्नरूपीयमिन्द्रियं व्याख्यास्यामः||१|| इति ह स्माह भगवानात्रेयः||२||
🔊 Audio coming soon
7. pannarūpīyamindriyam
Adhikarana 2 (3) · Śloka 3
ദൃഷ്ട്യാം യസ്യ വിജാനീയാത് പന്നരൂപാം കുമാരികാമ്| പ്രതിച്ഛായാമയീമക്ഷ്ണോര്നൈനമിച്ഛേച്ചികിത്സിതുമ്||൩||
View original
दृष्ट्यां यस्य विजानीयात् पन्नरूपां कुमारिकाम्| प्रतिच्छायामयीमक्ष्णोर्नैनमिच्छेच्चिकित्सितुम्||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 3 (4) · Śloka 4
ജ്യോത്സ്നായാമാതപേ ദീപേ സലിലാദര്ശയോരപി| അങ്ഗേഷു വികൃതാ യസ്യ ച്ഛായാ പ്രേതസ്തഥൈവ സഃ||൪||
View original
ज्योत्स्नायामातपे दीपे सलिलादर्शयोरपि| अङ्गेषु विकृता यस्य च्छाया प्रेतस्तथैव सः||४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 4 (5-6) · Śloka 6
ഛിന്നാ ഭിന്നാऽऽകുലാ ച്ഛായാ ഹീനാ വാऽപ്യധികാऽപി വാ| നഷ്ടാ തന്വീ ദ്വിധാ ച്ഛിന്നാ വികൃതാ വിശിരാ ച യാ||൫|| ഏതാശ്ചാന്യാശ്ച യാഃ കാശ്ചിത് പ്രതിച്ഛായാ വിഗര്ഹിതാഃ| സര്വാ മുമൂര്ഷതാം ജ്ഞേയാ ന ചേല്ലക്ഷ്യനിമിത്തജാഃ||൬||
View original
छिन्ना भिन्नाऽऽकुला च्छाया हीना वाऽप्यधिकाऽपि वा| नष्टा तन्वी द्विधा च्छिन्ना विकृता विशिरा च या||५|| एताश्चान्याश्च याः काश्चित् प्रतिच्छाया विगर्हिताः| सर्वा मुमूर्षतां ज्ञेया न चेल्लक्ष्यनिमित्तजाः||६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 5 (7) · Śloka 7
സംസ്ഥാനേന പ്രമാണേന വര്ണേന പ്രഭയാ തഥാ| ഛായാ വിവര്തതേ യസ്യ സ്വസ്ഥോऽപി പ്രേത ഏവ സഃ||൭||
View original
संस्थानेन प्रमाणेन वर्णेन प्रभया तथा| छाया विवर्तते यस्य स्वस्थोऽपि प्रेत एव सः||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 6 (8-9) · Śloka 9
സംസ്ഥാനമാകൃതിര്ജ്ഞേയാ സുഷമാ വിഷമാ ച സാ| മധ്യമല്പം മഹച്ചോക്തം പ്രമാണം ത്രിവിധം നൃണാമ്||൮|| പ്രതിപ്രമാണസംസ്ഥാനാ ജലാദര്ശാതപാദിഷു| ഛായാ യാ സാ പ്രതിച്ഛായാ ച്ഛായാ വര്ണപ്രഭാശ്രയാ||൯||
View original
संस्थानमाकृतिर्ज्ञेया सुषमा विषमा च सा| मध्यमल्पं महच्चोक्तं प्रमाणं त्रिविधं नृणाम्||८|| प्रतिप्रमाणसंस्थाना जलादर्शातपादिषु| छाया या सा प्रतिच्छाया च्छाया वर्णप्रभाश्रया||९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 7 (10-13) · Śloka 13
ഖാദീനാം പഞ്ച പഞ്ചാനാം ഛായാ വിവിധലക്ഷണാഃ| നാഭസീ നിര്മലാ നീലാ സസ്നേഹാ സപ്രഭേവ ച||൧൦|| രൂക്ഷാ ശ്യാവാരുണാ യാ തു വായവീ സാ ഹതപ്രഭാ| വിശുദ്ധരക്താ ത്വാഗ്നേയീ ദീപ്താഭാ ദര്ശനപ്രിയാ||൧൧|| ശുദ്ധവൈദൂര്യവിമലാ സുസ്നിഗ്ധാ ചാമ്ഭസീ മതാ| സ്ഥിരാ സ്നിഗ്ധാ ഘനാ ശ്ലക്ഷ്ണാ ശ്യാമാ ശ്വേതാ ച പാര്ഥിവീ||൧൨|| വായവീ ഗര്ഹിതാ ത്വാസാം ചതസ്രഃ സ്യുഃ സുഖോദയാഃ | വായവീ തു വിനാശായ ക്ലേശായ മഹതേऽപി വാ||൧൩||
View original
खादीनां पञ्च पञ्चानां छाया विविधलक्षणाः| नाभसी निर्मला नीला सस्नेहा सप्रभेव च||१०|| रूक्षा श्यावारुणा या तु वायवी सा हतप्रभा| विशुद्धरक्ता त्वाग्नेयी दीप्ताभा दर्शनप्रिया||११|| शुद्धवैदूर्यविमला सुस्निग्धा चाम्भसी मता| स्थिरा स्निग्धा घना श्लक्ष्णा श्यामा श्वेता च पार्थिवी||१२|| वायवी गर्हिता त्वासां चतस्रः स्युः सुखोदयाः | वायवी तु विनाशाय क्लेशाय महतेऽपि वा||१३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 8 (14-15) · Śloka 15
സ്യാത്തൈജസീ പ്രഭാ സര്വാ സാ തു സപ്തവിധാ സ്മൃതാ| രക്താ പീതാ സിതാ ശ്യാവാ ഹരിതാ പാണ്ഡുരാऽസിതാ||൧൪|| താസാം യാഃ സ്യുര്വികാസിന്യഃ സ്നിഗ്ധാശ്ച വിപുലാശ്ച യാഃ| താഃ ശുഭാ രൂക്ഷമലിനാഃ സങ്ക്ഷിപ്താശ്ചാശുഭോദയാഃ ||൧൫||
View original
स्यात्तैजसी प्रभा सर्वा सा तु सप्तविधा स्मृता| रक्ता पीता सिता श्यावा हरिता पाण्डुराऽसिता||१४|| तासां याः स्युर्विकासिन्यः स्निग्धाश्च विपुलाश्च याः| ताः शुभा रूक्षमलिनाः सङ्क्षिप्ताश्चाशुभोदयाः ||१५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 9 (16-17) · Śloka 17
വര്ണമാക്രാമതി ച്ഛായാ ഭാസ്തു വര്ണപ്രകാശിനീ| ആസന്നാ ലക്ഷ്യതേ ച്ഛായാ ഭാഃ പ്രകൃഷ്ടാ പ്രകാശതേ||൧൬|| നാച്ഛായോ നാപ്രഭഃ കശ്ചിദ്വിശേഷാശ്ചിഹ്നയന്തി തു| നൃണാം ശുഭാശുഭോത്പത്തിം കാലേ ഛായാപ്രഭാശ്രയാഃ||൧൭||
View original
वर्णमाक्रामति च्छाया भास्तु वर्णप्रकाशिनी| आसन्ना लक्ष्यते च्छाया भाः प्रकृष्टा प्रकाशते||१६|| नाच्छायो नाप्रभः कश्चिद्विशेषाश्चिह्नयन्ति तु| नृणां शुभाशुभोत्पत्तिं काले छायाप्रभाश्रयाः||१७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 10 (18-20) · Śloka 20
കാമലാऽക്ഷ്ണോര്മുഖം പൂര്ണം ശങ്ഖയോര്മുക്തമാംസതാ| സന്ത്രാസശ്ചോഷ്ണഗാത്രത്വം യസ്യ തം പരിവര്ജയേത്||൧൮|| ഉത്ഥാപ്യമാനഃ ശയനാത് പ്രമോഹം യാതി യോ നരഃ| മുഹുര്മുഹുര്ന സപ്താഹം സ ജീവതി വികത്ഥനഃ ||൧൯|| സംസൃഷ്ടാ വ്യാധയോ യസ്യ പ്രതിലോമാനുലോമഗാഃ| വ്യാപന്നാ ഗ്രഹണീ പ്രായഃ സോऽര്ധമാസം ന ജീവതി||൨൦||
View original
कामलाऽक्ष्णोर्मुखं पूर्णं शङ्खयोर्मुक्तमांसता| सन्त्रासश्चोष्णगात्रत्वं यस्य तं परिवर्जयेत्||१८|| उत्थाप्यमानः शयनात् प्रमोहं याति यो नरः| मुहुर्मुहुर्न सप्ताहं स जीवति विकत्थनः ||१९|| संसृष्टा व्याधयो यस्य प्रतिलोमानुलोमगाः| व्यापन्ना ग्रहणी प्रायः सोऽर्धमासं न जीवति||२०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 11 (21-26) · Śloka 26
ഉപരുദ്ധസ്യ രോഗേണ കര്ശിതസ്യാല്പമശ്നതഃ| ബഹു മൂത്രപുരീഷം സ്യാദ്യസ്യ തം പരിവര്ജയേത്||൨൧|| ദുര്ബലോ ബഹു ഭുങ്ക്തേ യഃ പ്രാഗ്ഭുക്താദന്നമാതുരഃ | അല്പമൂത്രപുരീഷശ്ച യഥാ പ്രേതസ്തഥൈവ സഃ||൨൨|| ഇഷ്ടം ച ഗുണസമ്പന്നമന്നമശ്നാതി യോ നരഃ| ശശ്വച്ച ബലവര്ണാഭ്യാം ഹീയതേ ന സ ജീവതി||൨൩|| പ്രകൂജതി പ്രശ്വസിതി ശിഥിലം ചാതിസാര്യതേ| ബലഹീനഃ പിപാസാര്തഃ ശുഷ്കാസ്യോ ന സ ജീവതി||൨൪|| ഹ്രസ്വം ച യഃ പ്രശ്വസിതി വ്യാവിദ്ധം സ്പന്ദതേ ച യഃ| മൃതമേവ തമാത്രേയോ വ്യാചചക്ഷേ പുനര്വസുഃ||൨൫|| ഊര്ധ്വം ച യഃ പ്രശ്വസിതി ശ്ലേഷ്മണാ ചാഭിഭൂയതേ| ഹീനവര്ണബലാഹാരോ യോ നരോ ന സ ജീവതി||൨൬||
View original
उपरुद्धस्य रोगेण कर्शितस्याल्पमश्नतः| बहु मूत्रपुरीषं स्याद्यस्य तं परिवर्जयेत्||२१|| दुर्बलो बहु भुङ्क्ते यः प्राग्भुक्तादन्नमातुरः | अल्पमूत्रपुरीषश्च यथा प्रेतस्तथैव सः||२२|| इष्टं च गुणसम्पन्नमन्नमश्नाति यो नरः| शश्वच्च बलवर्णाभ्यां हीयते न स जीवति||२३|| प्रकूजति प्रश्वसिति शिथिलं चातिसार्यते| बलहीनः पिपासार्तः शुष्कास्यो न स जीवति||२४|| ह्रस्वं च यः प्रश्वसिति व्याविद्धं स्पन्दते च यः| मृतमेव तमात्रेयो व्याचचक्षे पुनर्वसुः||२५|| ऊर्ध्वं च यः प्रश्वसिति श्लेष्मणा चाभिभूयते| हीनवर्णबलाहारो यो नरो न स जीवति||२६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 12 (27-32) · Śloka 32
ഊര്ധ്വാഗ്രേ നയനേ യസ്യ മന്യേ ചാരതകമ്പനേ| ബലഹീനഃ പിപാസാര്തഃ ശുഷ്കാസ്യോ ന സ ജീവതി||൨൭|| യസ്യ ഗണ്ഡാവുപചിതൌ ജ്വരകാസൌ ച ദാരുണൌ| ശൂലീ പ്രദ്വേഷ്ടി ചാപ്യന്നം തസ്മിന് കര്മ ന സിധ്യതി||൨൮|| വ്യാവൃത്തമൂര്ധജിഹ്വാസ്യോ ഭ്രുവൌ യസ്യ ച വിച്യുതേ| കണ്ടകൈശ്ചാചിതാ ജിഹ്വാ യഥാ പ്രേതസ്തഥൈവ സഃ||൨൯|| ശേഫശ്ചാത്യര്ഥമുത്സിക്തം നിഃസൃതൌ വൃഷണൌ ഭൃശമ്| അതശ്ചൈവ വിപര്യാസോ വികൃത്യാ പ്രേതലക്ഷണമ്||൩൦|| നിചിതം യസ്യ മാംസം സ്യാത്ത്വഗസ്ഥിഷ്വേവ ദൃശ്യതേ| ക്ഷീണസ്യാനശ്നതസ്തസ്യ മാസമായുഃ പരം ഭവേത്||൩൧|| തത്ര ശ്ലോകഃ- ഇദം ലിങ്ഗമരിഷ്ടാഖ്യമനേകമഭിജജ്ഞിവാന്| ആയുര്വേദവിദിത്യാഖ്യാം ലഭതേ കുശലോ ജനഃ||൩൨||
View original
ऊर्ध्वाग्रे नयने यस्य मन्ये चारतकम्पने| बलहीनः पिपासार्तः शुष्कास्यो न स जीवति||२७|| यस्य गण्डावुपचितौ ज्वरकासौ च दारुणौ| शूली प्रद्वेष्टि चाप्यन्नं तस्मिन् कर्म न सिध्यति||२८|| व्यावृत्तमूर्धजिह्वास्यो भ्रुवौ यस्य च विच्युते| कण्टकैश्चाचिता जिह्वा यथा प्रेतस्तथैव सः||२९|| शेफश्चात्यर्थमुत्सिक्तं निःसृतौ वृषणौ भृशम्| अतश्चैव विपर्यासो विकृत्या प्रेतलक्षणम्||३०|| निचितं यस्य मांसं स्यात्त्वगस्थिष्वेव दृश्यते| क्षीणस्यानश्नतस्तस्य मासमायुः परं भवेत्||३१|| तत्र श्लोकः- इदं लिङ्गमरिष्टाख्यमनेकमभिजज्ञिवान्| आयुर्वेदविदित्याख्यां लभते कुशलो जनः||३२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana puShpikA · Śloka 7
ഇത്യഗ്നിവേശകൃതേ തന്ത്രേ ചരകപ്രതിസംസ്കൃതേ ഇന്ദ്രിയസ്ഥാനേ പന്നരൂപീയമിന്ദ്രിയം നാമ സപ്തമോऽധ്യായഃ||൭||
View original
इत्यग्निवेशकृते तन्त्रे चरकप्रतिसंस्कृते इन्द्रियस्थाने पन्नरूपीयमिन्द्रियं नाम सप्तमोऽध्यायः||७||
🔊 Audio coming soon