Adhikarana 1 (1-3) · Śloka 3
અથાતઃ પુષ્પિતકમિન્દ્રિયં વ્યાખ્યાસ્યામહ||૧|| ઇતિ હ સ્માહ ભગવાનાત્રેયઃ||૨|| પુષ્પં યથા પૂર્વરૂપં ફલસ્યેહ ભવિષ્યતઃ| તથા લિઙ્ગમરિષ્ટાખ્યં પૂર્વરૂપં મરિષ્યતઃ||૩||
अथातः पुष्पितकमिन्द्रियं व्याख्यास्यामह||१|| इति ह स्माह भगवानात्रेयः||२|| पुष्पं यथा पूर्वरूपं फलस्येह भविष्यतः| तथा लिङ्गमरिष्टाख्यं पूर्वरूपं मरिष्यतः||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 2 (4-5) · Śloka 5
અપ્યેવં તુ ભવેત્ પુષ્પં ફલેનાનનુબન્ધિ યત્| ફલં ચાપિ ભવેત્ કિઞ્ચિદ્યસ્ય પુષ્પં ન પૂર્વજમ્ ||૪|| ન ત્વરિષ્ટસ્ય જાતસ્ય નાશોઽસ્તિ મરણાદૃતે| મરણં ચાપિ તન્નાસ્તિ યન્નારિષ્ટપુરઃસરમ્||૫||
अप्येवं तु भवेत् पुष्पं फलेनाननुबन्धि यत्| फलं चापि भवेत् किञ्चिद्यस्य पुष्पं न पूर्वजम् ||४|| न त्वरिष्टस्य जातस्य नाशोऽस्ति मरणादृते| मरणं चापि तन्नास्ति यन्नारिष्टपुरःसरम्||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 3 (6) · Śloka 6
મિથ્યાદૃષ્ટમરિષ્ટાભમનરિષ્ટમજાનતા| અરિષ્ટં વાઽપ્યસમ્બુદ્ધમેતત્ પ્રજ્ઞાપરાધજમ્||૬||
मिथ्यादृष्टमरिष्टाभमनरिष्टमजानता| अरिष्टं वाऽप्यसम्बुद्धमेतत् प्रज्ञापराधजम्||६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 4 (7) · Śloka 7
જ્ઞાનસમ્બોધનાર્થં તુ લિઙ્ગૈર્મરણપૂર્વજૈઃ| પુષ્પિતાનુપદેક્ષ્યામો નરાન્ બહુવિધૈર્બહૂન્ ||૭||
ज्ञानसम्बोधनार्थं तु लिङ्गैर्मरणपूर्वजैः| पुष्पितानुपदेक्ष्यामो नरान् बहुविधैर्बहून् ||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 5 (8-16) · Śloka 17
નાનાપુષ્પોપમો ગન્ધો યસ્ય ભાતિ દિવાનિશમ્| પુષ્પિતસ્ય વનસ્યેવ નાનાદ્રુમલતાવતઃ||૮|| તમાહુઃ પુષ્પિતં ધીરા નરં મરણલક્ષણૈઃ| સ ના સંવત્સરાદ્દેહં જહાતીતિ વિનિશ્ચયઃ||૯|| એવમેકૈકશઃ પુષ્પૈર્યસ્ય ગન્ધઃ સમો ભવેત્| ઇષ્ટૈર્વા યદિ વાઽનિષ્ટૈઃ સ ચ પુષ્પિત ઉચ્યતે||૧૦|| સમાસેનાશુભાન્ ગન્ધાનેકત્વેનાથવા પુનઃ| આજિઘ્રેદ્યસ્ય ગાત્રેષુ તં વિદ્યાત્ પુષ્પિતં ભિષક્||૧૧|| આપ્લુતાનાપ્લુતે કાયે યસ્ય ગન્ધાઃ શુભાશુભાઃ| વ્યત્યાસેનાનિમિત્તાઃ સ્યુઃ સ ચ પુષ્પિત ઉચ્યતે||૧૨|| તદ્યથા- ચન્દનં કુષ્ઠં તગરાગુરુણી મધુ| માલ્યં મૂત્રપુરીષે ચ મૃતાનિ કુણપાનિ ચ||૧૩|| યે ચાન્યે વિવિધાત્માનો ગન્ધા વિવિધયોનયઃ| તેઽપ્યનેનાનુમાનેન વિજ્ઞેયા વિકૃતિં ગતાઃ||૧૪|| ઇદં ચાપ્યતિદેશાર્થં લક્ષણં ગન્ધસંશ્રયમ્| વક્ષ્યામો યદભિજ્ઞાય ભિષઙ્મરણમાદિશેત્||૧૫|| વિયોનિર્વિદુરો ગન્ધો યસ્ય ગાત્રેષુ જાયતે| ઇષ્ટો વા યદિ વાઽનિષ્ટો ન સ જીવતિ તાં સમામ્||૧૬|| એતાવદ્ગન્ધવિજ્ઞાનં,...|૧૭|
नानापुष्पोपमो गन्धो यस्य भाति दिवानिशम्| पुष्पितस्य वनस्येव नानाद्रुमलतावतः||८|| तमाहुः पुष्पितं धीरा नरं मरणलक्षणैः| स ना संवत्सराद्देहं जहातीति विनिश्चयः||९|| एवमेकैकशः पुष्पैर्यस्य गन्धः समो भवेत्| इष्टैर्वा यदि वाऽनिष्टैः स च पुष्पित उच्यते||१०|| समासेनाशुभान् गन्धानेकत्वेनाथवा पुनः| आजिघ्रेद्यस्य गात्रेषु तं विद्यात् पुष्पितं भिषक्||११|| आप्लुतानाप्लुते काये यस्य गन्धाः शुभाशुभाः| व्यत्यासेनानिमित्ताः स्युः स च पुष्पित उच्यते||१२|| तद्यथा- चन्दनं कुष्ठं तगरागुरुणी मधु| माल्यं मूत्रपुरीषे च मृतानि कुणपानि च||१३|| ये चान्ये विविधात्मानो गन्धा विविधयोनयः| तेऽप्यनेनानुमानेन विज्ञेया विकृतिं गताः||१४|| इदं चाप्यतिदेशार्थं लक्षणं गन्धसंश्रयम्| वक्ष्यामो यदभिज्ञाय भिषङ्मरणमादिशेत्||१५|| वियोनिर्विदुरो गन्धो यस्य गात्रेषु जायते| इष्टो वा यदि वाऽनिष्टो न स जीवति तां समाम्||१६|| एतावद्गन्धविज्ञानं,...|१७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 6 (17-22) · Śloka 22
...રસજ્ઞાનમતઃ પરમ્| આતુરાણાં શરીરેષુ વક્ષ્યતે વિધિપૂર્વકમ્||૧૭|| યો રસઃ પ્રકૃતિસ્થાનાં નરાણાં દેહસમ્ભવઃ| સ એષાં ચરમે કાલે વિકારં ભજતે દ્વયમ્||૧૮|| કશ્ચિદેવાસ્યવૈરસ્યમત્યર્થમુપપદ્યતે| સ્વાદુત્વમપરશ્ચાપિ વિપુલં ભજતે રસઃ||૧૯|| તમનેનાનુમાનેન વિદ્યાદ્વિકૃતિમાગતમ્| મનુષ્યો હિ મનુષ્યસ્ય કથં રસમવાપ્નુયાત્||૨૦|| મક્ષિકાશ્ચૈવ યૂકાશ્ચ દંશાશ્ચ મશકૈઃ સહ| વિરસાદપસર્પન્તિ જન્તોઃ કાયાન્મુમૂર્ષતઃ||૨૧|| અત્યર્થરસિકં કાયં કાલપક્વસ્ય મક્ષિકાઃ| અપિ સ્નાતાનુલિપ્તસ્ય ભૃશમાયાન્તિ સર્વશઃ||૨૨||
...रसज्ञानमतः परम्| आतुराणां शरीरेषु वक्ष्यते विधिपूर्वकम्||१७|| यो रसः प्रकृतिस्थानां नराणां देहसम्भवः| स एषां चरमे काले विकारं भजते द्वयम्||१८|| कश्चिदेवास्यवैरस्यमत्यर्थमुपपद्यते| स्वादुत्वमपरश्चापि विपुलं भजते रसः||१९|| तमनेनानुमानेन विद्याद्विकृतिमागतम्| मनुष्यो हि मनुष्यस्य कथं रसमवाप्नुयात्||२०|| मक्षिकाश्चैव यूकाश्च दंशाश्च मशकैः सह| विरसादपसर्पन्ति जन्तोः कायान्मुमूर्षतः||२१|| अत्यर्थरसिकं कायं कालपक्वस्य मक्षिकाः| अपि स्नातानुलिप्तस्य भृशमायान्ति सर्वशः||२२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 7 (23) · Śloka 23
તત્ર શ્લોકઃ- સામાન્યેન મયોક્તાનિ લિઙ્ગાનિ રસગન્ધયોઃ| પુષ્પિતસ્ય નરસ્યૈતત્ફલં મરણમાદિશેત્||૨૩||
तत्र श्लोकः- सामान्येन मयोक्तानि लिङ्गानि रसगन्धयोः| पुष्पितस्य नरस्यैतत्फलं मरणमादिशेत्||२३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana puShpikA · Śloka 2
ઇત્યગ્નિવેશકૃતે તન્ત્રે ચરકપ્રતિસંસ્કૃતે ઇન્દ્રિયસ્થાને પુષ્પિતકમિન્દ્રિયં નામ દ્વિતીયોઽધ્યાયઃ||૨||
इत्यग्निवेशकृते तन्त्रे चरकप्रतिसंस्कृते इन्द्रियस्थाने पुष्पितकमिन्द्रियं नाम द्वितीयोऽध्यायः||२||
🔊 Audio coming soon