Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
ಅಥಾತೋ ಜ್ವರಪ್ರತಿಷೇಧಂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾಸ್ಯಾಮಃ ||೧|| ಯಥೋವಾಚ ಭಗವಾನ್ ಧನ್ವನ್ತರಿಃ ||೨||
View original
अथातो ज्वरप्रतिषेधं व्याख्यास्यामः ||१|| यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||
🔊 Audio coming soon
39. jvarapratiṣēdhādhyāyaḥ
Adhikarana 2 (3-4) · Śloka 5
ಯೇನಾಮೃತಮಪಾಂ ಮಧ್ಯಾದುದ್ಧೃತಂ ಪೂರ್ವಜನ್ಮನಿ | ಯತೋಽಮರತ್ವಂ ಸಮ್ಪ್ರಾಪ್ತಾಸ್ತ್ರಿದಶಾಸ್ತ್ರಿದಿವೇಶ್ವರಾತ್ ||೩|| ಶಿಷ್ಯಾಸ್ತಂ ದೇವಮಾಸೀನಂ ಪಪ್ರಚ್ಛುಃ ಸುಶ್ರುತಾದಯಃ | ವ್ರಣಸ್ಯೋಪದ್ರವಾಃ ಪ್ರೋಕ್ತಾ ವ್ರಣಿನಾಮಪ್ಯತಃ ಪರಮ್ ||೪|| ಸಮಾಸಾದ್ ವ್ಯಾಸತಶ್ಚೈವ ಬ್ರೂಹಿ ನೋ ಭಿಷಜಾಂವರ |೫|
View original
येनामृतमपां मध्यादुद्धृतं पूर्वजन्मनि | यतोऽमरत्वं सम्प्राप्तास्त्रिदशास्त्रिदिवेश्वरात् ||३|| शिष्यास्तं देवमासीनं पप्रच्छुः सुश्रुतादयः | व्रणस्योपद्रवाः प्रोक्ता व्रणिनामप्यतः परम् ||४|| समासाद् व्यासतश्चैव ब्रूहि नो भिषजांवर |५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 3 (5-7) · Śloka 7
ಉಪದ್ರವೇಣ ಜುಷ್ಟಸ್ಯ ವ್ರಣಃ ಕೃಚ್ಛ್ರೇಣ ಸಿಧ್ಯತಿ ||೫|| ಉಪದ್ರವಾಸ್ತು ವ್ರಣಿನಃ ಕೃಚ್ಛ್ರಸಾಧ್ಯಾಃ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಾಃ | ಪ್ರಕ್ಷೀಣಬಲಮಾಂಸಸ್ಯ ಶೇಷಧಾತುಪರಿಕ್ಷಯಾತ್ ||೬|| ತಸ್ಮಾದುಪದ್ರವಾನ್ ಕೃತ್ಸ್ನಾನ್ ಬ್ರೂಹಿ ನಃ ಸಚಿಕಿತ್ಸಿತಾನ್ | ಸರ್ವಕಾಯಚಿಕಿತ್ಸಾಸು ಯೇ ದೃಷ್ಟಾಃ ಪರಮರ್ಷಿಣಾ ||೭||
View original
उपद्रवेण जुष्टस्य व्रणः कृच्छ्रेण सिध्यति ||५|| उपद्रवास्तु व्रणिनः कृच्छ्रसाध्याः प्रकीर्तिताः | प्रक्षीणबलमांसस्य शेषधातुपरिक्षयात् ||६|| तस्मादुपद्रवान् कृत्स्नान् ब्रूहि नः सचिकित्सितान् | सर्वकायचिकित्सासु ये दृष्टाः परमर्षिणा ||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 4 (8-9) · Śloka 9
ತೇಷಾಂ ತದ್ವಚನಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ಪ್ರಾಬ್ರವೀದ್ಭಿಷಜಾಂವರಃ | ಜ್ವರಮಾದೌ ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಸ ರೋಗಾನೀಕರಾಟ್ ಸ್ಮೃತಃ ||೮|| ರುದ್ರಕೋಪಾಗ್ನಿಸಮ್ಭೂತಃ ಸರ್ವಭೂತಪ್ರತಾಪನಃ | ತೈಸ್ತೈರ್ನಾಮಭಿರನ್ಯೇಷಾಂ ಸತ್ತ್ವಾನಾಂ ಪರಿಕೀರ್ತ್ಯತೇ ||೯||
View original
तेषां तद्वचनं श्रुत्वा प्राब्रवीद्भिषजांवरः | ज्वरमादौ प्रवक्ष्यामि स रोगानीकराट् स्मृतः ||८|| रुद्रकोपाग्निसम्भूतः सर्वभूतप्रतापनः | तैस्तैर्नामभिरन्येषां सत्त्वानां परिकीर्त्यते ||९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 5 (10) · Śloka 10
ಜನ್ಮಾದೌ ನಿಧನೇ ಚೈವ ಪ್ರಾಯೋ ವಿಶತಿ ದೇಹಿನಮ್ | ಅತಃ ಸರ್ವವಿಕರಾಣಾಮಯಂ ರಾಜಾ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಃ ||೧೦||
View original
जन्मादौ निधने चैव प्रायो विशति देहिनम् | अतः सर्वविकराणामयं राजा प्रकीर्तितः ||१०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 6 (11-12) · Śloka 13
ಋತೇ ದೇವಮನುಷ್ಯೇಭ್ಯೋ ನಾನ್ಯೋ ವಿಷಹತೇ ತು ತಮ್ | ಕರ್ಮಣಾ ಲಭತೇ ಯಸ್ಮಾದ್ದೇವತ್ವಂ ಮಾನುಷಾದಪಿ ||೧೧|| ಪುನಶ್ಚೈವ ಚ್ಯುತಃ ಸ್ವರ್ಗಾನ್ಮಾನುಷ್ಯಮನುವರ್ತತೇ | ತಸ್ಮಾತ್ತೇ ದೇವಭಾವೇನ ಸಹನ್ತೇ ಮಾನುಷಾ ಜ್ವರಮ್ ||೧೨|| ಶೇಷಾಃ ಸರ್ವೇ ವಿಪದ್ಯನ್ತೇ ತೈರ್ಯಗ್ಯೋನಾ ಜ್ವರಾರ್ದಿತಾಃ |೧೩|
View original
ऋते देवमनुष्येभ्यो नान्यो विषहते तु तम् | कर्मणा लभते यस्माद्देवत्वं मानुषादपि ||११|| पुनश्चैव च्युतः स्वर्गान्मानुष्यमनुवर्तते | तस्मात्ते देवभावेन सहन्ते मानुषा ज्वरम् ||१२|| शेषाः सर्वे विपद्यन्ते तैर्यग्योना ज्वरार्दिताः |१३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 7 (13) · Śloka 14
ಸ್ವೇದಾವರೋಧಃ ಸನ್ತಾಪಃ ಸರ್ವಾಙ್ಗಗ್ರಹಣಂ ತಥಾ ||೧೩|| ವಿಕಾರಾ ಯುಗಪದ್ಯಸ್ಮಿನ್ ಜ್ವರಃ ಸ ಪರಿಕೀರ್ತಿತಃ |೧೪|
View original
स्वेदावरोधः सन्तापः सर्वाङ्गग्रहणं तथा ||१३|| विकारा युगपद्यस्मिन् ज्वरः स परिकीर्तितः |१४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 8 (14) · Śloka 15
ದೋಷೈಃ ಪೃಥಕ್ ಸಮಸ್ತೈಶ್ಚ ದ್ವನ್ದ್ವೈರಾಗನ್ತುರೇವ ಚ ||೧೪|| ಅನೇಕಕಾರಣೋತ್ಪನ್ನಃ ಸ್ಮೃತಸ್ತ್ವಷ್ಟವಿಧೋ ಜ್ವರಃ |೧೫|
View original
दोषैः पृथक् समस्तैश्च द्वन्द्वैरागन्तुरेव च ||१४|| अनेककारणोत्पन्नः स्मृतस्त्वष्टविधो ज्वरः |१५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 9 (15-18) · Śloka 19
ದೋಷಾಃ ಪ್ರಕುಪಿತಾಃ ಸ್ವೇಷು ಕಾಲೇಷು ಸ್ವೈಃ ಪ್ರಕೋಪಣೈಃ ||೧೫|| ವ್ಯಾಪ್ಯ ದೇಹಮಶೇಷೇಣ ಜ್ವರಮಾಪಾದಯನ್ತಿ ಹಿ | ದುಷ್ಟಾಃ ಸ್ವಹೇತುಭಿರ್ದೋಷಾಃ ಪ್ರಾಪ್ಯಾಮಾಶಯಮೂಷ್ಮಣಾ ||೧೬|| ಸಹಿತಾ ರಸಮಾಗತ್ಯ ರಸಸ್ವೇದಪ್ರವಾಹಿಣಾಮ್ | ಸ್ರೋತಸಾಂ ಮಾರ್ಗಮಾವೃತ್ಯ ಮನ್ದೀಕೃತ್ಯ ಹುತಾಶನಮ್ ||೧೭|| ನಿರಸ್ಯ ಬಹಿರೂಷ್ಮಾಣಂ ಪಕ್ತಿಸ್ಥಾನಾಚ್ಚ ಕೇವಲಮ್ | ಶರೀರಂ ಸಮಭಿವ್ಯಾಪ್ಯ ಸ್ವಕಾಲೇಷು ಜ್ವರಾಗಮಮ್ ||೧೮|| ಜನಯನ್ತ್ಯಥ ವೃದ್ಧಿಂ ವಾ ಸ್ವವರ್ಣಂ ಚ ತ್ವಗಾದಿಷು |೧೯|
View original
दोषाः प्रकुपिताः स्वेषु कालेषु स्वैः प्रकोपणैः ||१५|| व्याप्य देहमशेषेण ज्वरमापादयन्ति हि | दुष्टाः स्वहेतुभिर्दोषाः प्राप्यामाशयमूष्मणा ||१६|| सहिता रसमागत्य रसस्वेदप्रवाहिणाम् | स्रोतसां मार्गमावृत्य मन्दीकृत्य हुताशनम् ||१७|| निरस्य बहिरूष्माणं पक्तिस्थानाच्च केवलम् | शरीरं समभिव्याप्य स्वकालेषु ज्वरागमम् ||१८|| जनयन्त्यथ वृद्धिं वा स्ववर्णं च त्वगादिषु |१९|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 10 (19-22) · Śloka 22
ಮಿಥ್ಯಾತಿಯುಕ್ತೈರಪಿ ಚ ಸ್ನೇಹಾದ್ಯೈಃ ಕರ್ಮಭಿರ್ನೃಣಾಮ್ ||೧೯|| ವಿವಿಧಾದಭಿಘಾತಾಚ್ಚ ರೋಗೋತ್ಥಾನಾತ್ ಪ್ರಪಾಕತಃ | ಶ್ರಮಾತ್ ಕ್ಷಯಾದಜೀರ್ಣಾಚ್ಚ ವಿಷಾತ್ಸಾತ್ಮ್ಯರ್ತುಪರ್ಯಯಾತ್ ||೨೦|| ಓಷಧೀಪುಷ್ಪಗನ್ಧಾಚ್ಚ ಶೋಕಾನ್ನಕ್ಷತ್ರಪೀಡಯಾ | ಅಭಿಚಾರಾಭಿಶಾಪಾಭ್ಯಾಂ ಮನೋಭೂತಾಭಿಶಙ್ಕಯಾ ||೨೧|| ಸ್ತ್ರೀಣಾಮಪಪ್ರಜಾತಾನಾಂ ಪ್ರಜಾತಾನಾಂ ತಥಾಽಹಿತೈಃ | ಸ್ತನ್ಯಾವತರಣೇ ಚೈವ ಜ್ವರೋ ದೋಷೈಃ ಪ್ರವರ್ತತೇ ||೨೨||
View original
मिथ्यातियुक्तैरपि च स्नेहाद्यैः कर्मभिर्नृणाम् ||१९|| विविधादभिघाताच्च रोगोत्थानात् प्रपाकतः | श्रमात् क्षयादजीर्णाच्च विषात्सात्म्यर्तुपर्ययात् ||२०|| ओषधीपुष्पगन्धाच्च शोकान्नक्षत्रपीडया | अभिचाराभिशापाभ्यां मनोभूताभिशङ्कया ||२१|| स्त्रीणामपप्रजातानां प्रजातानां तथाऽहितैः | स्तन्यावतरणे चैव ज्वरो दोषैः प्रवर्तते ||२२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 11 (23-24) · Śloka 24
ತೈರ್ವೇಗವದ್ಭಿರ್ಬಹುಧಾ ಸಮುದ್ಭ್ರಾನ್ತೈರ್ವಿಮಾರ್ಗಗೈಃ | ವಿಕ್ಷಿಪ್ಯಮಾಣೋಽನ್ತರಗ್ನಿರ್ಭವತ್ಯಾಶು ಬಹಿಶ್ಚರಃ ||೨೩|| ರುಣದ್ಧಿ ಚಾಪ್ಯಪಾನ್ಧಾತುಂ ಯಸ್ಮಾತ್ತಸ್ಮಾಜ್ಜ್ವರಾತುರಃ | ಭವತ್ಯತ್ಯುಷ್ಣಗಾತ್ರಶ್ಚ ಜ್ವರಿತಸ್ತೇನ ಚೋಚ್ಯತೇ ||೨೪||
View original
तैर्वेगवद्भिर्बहुधा समुद्भ्रान्तैर्विमार्गगैः | विक्षिप्यमाणोऽन्तरग्निर्भवत्याशु बहिश्चरः ||२३|| रुणद्धि चाप्यपान्धातुं यस्मात्तस्माज्ज्वरातुरः | भवत्यत्युष्णगात्रश्च ज्वरितस्तेन चोच्यते ||२४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 12 (25-28) · Śloka 28
ಶ್ರಮೋಽರತಿರ್ವಿವರ್ಣತ್ವಂ ವೈರಸ್ಯಂ ನಯನಪ್ಲವಃ | ಇಚ್ಛಾದ್ವೇಷೌ ಮುಹುಶ್ಚಾಪಿ ಶೀತವಾತಾತಪಾದಿಷು ||೨೫|| ಜೃಮ್ಭಾಽಙ್ಗಮರ್ದೋ ಗುರುತಾ ರೋಮಹರ್ಷೋಽರುಚಿಸ್ತಮಃ | ಅಪ್ರಹರ್ಷಶ್ಚ ಶೀತಂ ಚ ಭವತ್ಯುತ್ಪತ್ಸ್ಯತಿ ಜ್ವರೇ ||೨೬|| ಸಾಮಾನ್ಯತೋ, ವಿಶೇಷಾತ್ತು ಜೃಮ್ಭಾಽತ್ಯರ್ಥಂ ಸಮೀರಣಾತ್ | ಪಿತ್ತಾನ್ನಯನಯೋರ್ದಾಹಃ, ಕಫಾನ್ನಾನ್ನಾಭಿನನ್ದನಮ್ ||೨೭|| ಸರ್ವಲಿಙ್ಗಸಮವಾಯಃ ಸರ್ವದೋಷಪ್ರಕೋಪಜೇ | ದ್ವಯೋರ್ದ್ವಯೋಸ್ತು ರೂಪೇಣ ಸಂಸೃಷ್ಟಂ ದ್ವನ್ದ್ವಜಂ ವಿದುಃ ||೨೮||
View original
श्रमोऽरतिर्विवर्णत्वं वैरस्यं नयनप्लवः | इच्छाद्वेषौ मुहुश्चापि शीतवातातपादिषु ||२५|| जृम्भाऽङ्गमर्दो गुरुता रोमहर्षोऽरुचिस्तमः | अप्रहर्षश्च शीतं च भवत्युत्पत्स्यति ज्वरे ||२६|| सामान्यतो, विशेषात्तु जृम्भाऽत्यर्थं समीरणात् | पित्तान्नयनयोर्दाहः, कफान्नान्नाभिनन्दनम् ||२७|| सर्वलिङ्गसमवायः सर्वदोषप्रकोपजे | द्वयोर्द्वयोस्तु रूपेण संसृष्टं द्वन्द्वजं विदुः ||२८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 13 (29-30) · Śloka 30
ವೇಪಥುರ್ವಿಷಮೋ ವೇಗಃ ಕಣ್ಠೌಷ್ಠಪರಿಶೋಷಣಮ್ | ನಿದ್ರಾನಾಶಃ ಕ್ಷುತಃ ಸ್ತಮ್ಭೋ ಗಾತ್ರಾಣಾಂ ರೌಕ್ಷ್ಯಮೇವ ಚ ||೨೯|| ಶಿರೋಹೃದ್ಗಾತ್ರರುಗ್ವಕ್ತ್ರವೈರಸ್ಯಂ ಬದ್ಧವಿಟ್ಕತಾ | ಜೃಮ್ಭಾಽಽಧ್ಮಾನಂ ತಥಾ ಶೂಲಂ ಭವತ್ಯನಿಲಜೇ ಜ್ವರೇ ||೩೦||
View original
वेपथुर्विषमो वेगः कण्ठौष्ठपरिशोषणम् | निद्रानाशः क्षुतः स्तम्भो गात्राणां रौक्ष्यमेव च ||२९|| शिरोहृद्गात्ररुग्वक्त्रवैरस्यं बद्धविट्कता | जृम्भाऽऽध्मानं तथा शूलं भवत्यनिलजे ज्वरे ||३०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 14 (31-32) · Śloka 32
ವೇಗಸ್ತೀಕ್ಷ್ಣೋಽತಿಸಾರಶ್ಚ ನಿದ್ರಾಲ್ಪತ್ವಂ ತಥಾ ವಮಿಃ | ಕಣ್ಠೌಷ್ಠಮುಖನಾಸಾನಾಂ ಪಾಕಃ ಸ್ವೇದಶ್ಚ ಜಾಯತೇ ||೩೧|| ಪ್ರಲಾಪಃ ಕಟುತಾ ವಕ್ತ್ರೇ ಮೂರ್ಚ್ಛಾ ದಾಹೋ ಮದಸ್ತೃಷಾ | ಪೀತವಿಣ್ಮೂತ್ರನೇತ್ರತ್ವಂ ಪೈತ್ತಿಕೇ ಭ್ರಮ ಏವ ಚ ||೩೨||
View original
वेगस्तीक्ष्णोऽतिसारश्च निद्राल्पत्वं तथा वमिः | कण्ठौष्ठमुखनासानां पाकः स्वेदश्च जायते ||३१|| प्रलापः कटुता वक्त्रे मूर्च्छा दाहो मदस्तृषा | पीतविण्मूत्रनेत्रत्वं पैत्तिके भ्रम एव च ||३२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 15 (33-34) · Śloka 34
ಗೌರವಂ ಶೀತಮುತ್ಕ್ಲೇಶೋ ರೋಮಹರ್ಷೋಽತಿನಿದ್ರತಾ | ಸ್ರೋತೋರೋಧೋ ರುಗಲ್ಪತ್ವಂ ಪ್ರಸೇಕೋ ಮಧುರಾಸ್ಯತಾ ||೩೩|| ನಾತ್ಯುಷ್ಣಗಾತ್ರತಾ ಛರ್ದಿರಙ್ಗಸಾದೋಽವಿಪಾಕತಾ | ಪ್ರತಿಶ್ಯಾಯೋಽರುಚಿಃ ಕಾಸಃ ಕಫಜೇಽಕ್ಷ್ಣೋಶ್ಚ ಶುಕ್ಲತಾ ||೩೪||
View original
गौरवं शीतमुत्क्लेशो रोमहर्षोऽतिनिद्रता | स्रोतोरोधो रुगल्पत्वं प्रसेको मधुरास्यता ||३३|| नात्युष्णगात्रता छर्दिरङ्गसादोऽविपाकता | प्रतिश्यायोऽरुचिः कासः कफजेऽक्ष्णोश्च शुक्लता ||३४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 16 (35-37) · Śloka 38
ನಿದ್ರಾನಾಶೋ ಭ್ರಮಃ ಶ್ವಾಸಸ್ತನ್ದ್ರಾ ಸುಪ್ತಾಙ್ಗತಾಽರುಚಿಃ | ತೃಷ್ಣಾ ಮೋಹೋ ಮದಃ ಸ್ತಮ್ಭೋ ದಾಹಃ ಶೀತಂ ಹೃದಿ ವ್ಯಥಾ ||೩೫|| ಪಕ್ತಿಶ್ಚಿರೇಣ ದೋಷಾಣಾಮುನ್ಮಾದಃ ಶ್ಯಾವದನ್ತತಾ | ರಸನಾ ಪರುಷಾ ಕೃಷ್ಣಾ ಸನ್ಧಿಮೂರ್ಧಾಸ್ಥಿಜಾ ರುಜಃ ||೩೬|| ನಿರ್ಭುಗ್ನೇ ಕಲುಷೇ ನೇತ್ರೇ ಕರ್ಣೌ ಶಬ್ದರುಗನ್ವಿತೌ | ಪ್ರಲಾಪಃ ಸ್ರೋತಸಾಂ ಪಾಕಃ ಕೂಜನಂ ಚೇತನಾಚ್ಯುತಿಃ ||೩೭|| ಸ್ವೇದಮೂತ್ರಪುರೀಷಾಣಾಮಲ್ಪಶಃ ಸುಚಿರಾತ್ ಸ್ರುತಿಃ |೩೮|
View original
निद्रानाशो भ्रमः श्वासस्तन्द्रा सुप्ताङ्गताऽरुचिः | तृष्णा मोहो मदः स्तम्भो दाहः शीतं हृदि व्यथा ||३५|| पक्तिश्चिरेण दोषाणामुन्मादः श्यावदन्तता | रसना परुषा कृष्णा सन्धिमूर्धास्थिजा रुजः ||३६|| निर्भुग्ने कलुषे नेत्रे कर्णौ शब्दरुगन्वितौ | प्रलापः स्रोतसां पाकः कूजनं चेतनाच्युतिः ||३७|| स्वेदमूत्रपुरीषाणामल्पशः सुचिरात् स्रुतिः |३८|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 17 (38) · Śloka 38
ಸರ್ವಜೇ ಸರ್ವಲಿಙ್ಗಾನಿ... |೩೮|
View original
सर्वजे सर्वलिङ्गानि... |३८|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 18 (38-40) · Śloka 41
...ವಿಶೇಷಂ ಚಾತ್ರ ಮೇ ಶೃಣು ||೩೮|| ನಾತ್ಯುಷ್ಣಶೀತೋಽಲ್ಪಸಞ್ಜ್ಞೋ ಭ್ರಾನ್ತಪ್ರೇಕ್ಷೀ ಹತಸ್ವರಃ | ಖರಜಿಹ್ವಃ ಶುಷ್ಕಕಣ್ಠಃ ಸ್ವೇದವಿಣ್ಮೂತ್ರವರ್ಜಿತಃ ||೩೯|| ಸಾಸ್ರೋ ನಿರ್ಭುಗ್ನಹೃದಯೋ ಭಕ್ತದ್ವೇಷೀ ಹತಪ್ರಭಃ | ಶ್ವಸನ್ನಿಪತಿತಃ ಶೇತೇ ಪ್ರಲಾಪೋಪದ್ರವಾಯುತಃ ||೪೦|| ತಮಭಿನ್ಯಾಸಮಿತ್ಯಾಹುರ್ಹತೌಜಸಮಥಾಪರೇ |೪೧|
View original
...विशेषं चात्र मे शृणु ||३८|| नात्युष्णशीतोऽल्पसञ्ज्ञो भ्रान्तप्रेक्षी हतस्वरः | खरजिह्वः शुष्ककण्ठः स्वेदविण्मूत्रवर्जितः ||३९|| सास्रो निर्भुग्नहृदयो भक्तद्वेषी हतप्रभः | श्वसन्निपतितः शेते प्रलापोपद्रवायुतः ||४०|| तमभिन्यासमित्याहुर्हतौजसमथापरे |४१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 19 (41) · Śloka 41
ಸನ್ನಿಪಾತಜ್ವರಂ ಕೃಚ್ಛ್ರಮಸಾಧ್ಯಮಪರೇ ವಿದುಃ ||೪೧||
View original
सन्निपातज्वरं कृच्छ्रमसाध्यमपरे विदुः ||४१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 20 (42) · Śloka 42
ನಿದ್ರೋಪೇತಮಭಿನ್ಯಾಸಂ ಕ್ಷೀಣಮೇನಂ ಹತೌಜಸಮ್ | ಸನ್ನ್ಯಸ್ತಗಾತ್ರಂ ಸನ್ನ್ಯಾಸಂ ವಿದ್ಯಾತ್ಸರ್ವಾತ್ಮಕೇ ಜ್ವರೇ ||೪೨||
View original
निद्रोपेतमभिन्यासं क्षीणमेनं हतौजसम् | सन्न्यस्तगात्रं सन्न्यासं विद्यात्सर्वात्मके ज्वरे ||४२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 21 (43-44) · Śloka 45
ಓಜೋ ವಿಸ್ರಂಸತೇ ಯಸ್ಯ ಪಿತ್ತಾನಿಲಸಮುಚ್ಛ್ರಯಾತ್ | ಸ ಗಾತ್ರಸ್ತಮ್ಭಶೀತಾಭ್ಯಾಂ ಶಯನೇಪ್ಸುರಚೇತನಃ ||೪೩|| ಅಪಿ ಜಾಗ್ರತ್ ಸ್ವಪನ್ ಜನ್ತುಸ್ತನ್ದ್ರಾಲುಶ್ಚ ಪ್ರಲಾಪವಾನ್ | ಸಂಹೃಷ್ಟರೋಮಾ ಸ್ರಸ್ತಾಙ್ಗೋ ಮನ್ದಸನ್ತಾಪವೇದನಃ ||೪೪|| ಓಜೋನಿರೋಧಜಂ ತಸ್ಯ ಜಾನೀಯಾತ್ ಕುಶಲೋ ಭಿಷಕ್ |೪೫|
View original
ओजो विस्रंसते यस्य पित्तानिलसमुच्छ्रयात् | स गात्रस्तम्भशीताभ्यां शयनेप्सुरचेतनः ||४३|| अपि जाग्रत् स्वपन् जन्तुस्तन्द्रालुश्च प्रलापवान् | संहृष्टरोमा स्रस्ताङ्गो मन्दसन्तापवेदनः ||४४|| ओजोनिरोधजं तस्य जानीयात् कुशलो भिषक् |४५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 22 (45) · Śloka 46
ಸಪ್ತಮೇ ದಿವಸೇ ಪ್ರಾಪ್ತೇ ದಶಮೇ ದ್ವಾದಶೇಽಪಿ ವಾ ||೪೫|| ಪುನರ್ಘೋರತರೋ ಭೂತ್ವಾ ಪ್ರಶಮಂ ಯಾತಿ ಹನ್ತಿ ವಾ |೪೬|
View original
सप्तमे दिवसे प्राप्ते दशमे द्वादशेऽपि वा ||४५|| पुनर्घोरतरो भूत्वा प्रशमं याति हन्ति वा |४६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 23 (46) · Śloka 46
ದ್ವಿದೋಷೋಚ್ಛ್ರಾಯಲಿಙ್ಗಾಸ್ತು ದ್ವನ್ದ್ವಜಾಸ್ತ್ರಿವಿಧಾಃ ಸ್ಮೃತಾಃ ||೪೬||
View original
द्विदोषोच्छ्रायलिङ्गास्तु द्वन्द्वजास्त्रिविधाः स्मृताः ||४६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 24 (47) · Śloka 48
ತೃಷ್ಣಾ ಮೂರ್ಚ್ಛಾ ಭ್ರಮೋ ದಾಹಃ ಸ್ವಪ್ನನಾಶಃ ಶಿರೋರುಜಾ | ಕಣ್ಠಾಸ್ಯದಶೋಷೋ ವಮಥೂ ರೋಮಹರ್ಷೋಽರುಚಿಸ್ತಥಾ ||೪೭|| ಪರ್ವಭೇದಶ್ಚ ಜೃಮ್ಭಾ ಚ ವಾತಪಿತ್ತಜ್ವರಾಕೃತಿಃ |೪೮|
View original
तृष्णा मूर्च्छा भ्रमो दाहः स्वप्ननाशः शिरोरुजा | कण्ठास्यदशोषो वमथू रोमहर्षोऽरुचिस्तथा ||४७|| पर्वभेदश्च जृम्भा च वातपित्तज्वराकृतिः |४८|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 25 (48-49) · Śloka 49
ಸ್ತೈಮಿತ್ಯಂ ಪರ್ವಣಾಂ ಭೇದೋ ನಿದ್ರಾ ಗೌರವಮೇವ ಚ ||೪೮|| ಶಿರೋಗ್ರಹಃ ಪ್ರತಿಶ್ಯಾಯಃ ಕಾಸಃ ಸ್ವೇದಪ್ರವರ್ತನಮ್ | ಸನ್ತಾಪೋ ಮಧ್ಯವೇಗಶ್ಚ ವಾತಶ್ಲೇಷ್ಮಜ್ವರಾಕೃತಿಃ ||೪೯||
View original
स्तैमित्यं पर्वणां भेदो निद्रा गौरवमेव च ||४८|| शिरोग्रहः प्रतिश्यायः कासः स्वेदप्रवर्तनम् | सन्तापो मध्यवेगश्च वातश्लेष्मज्वराकृतिः ||४९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 26 (50) · Śloka 3
ಲಿಪ್ತಾತಿಕ್ತಾಸ್ಯತಾ ತನ್ದ್ರಾ ಮೋಹಃ ಕಾಸೋಽರುಚಿಸ್ತೃಷಾ | ಮುಹುರ್ದಾಹೋ ಮುಹುಃ ಶೀತಂ ಶ್ಲೇಷ್ಮಪಿತ್ತಜ್ವರಾಕೃತಿಃ ||೫೦|| (ಜೃಮ್ಭಾಧ್ಮಾನಮದೋತ್ಕಮ್ಪಪರ್ವಭೇದಪರಿಕ್ಷಯಾಃ| ತೃಟ್ಪ್ರಲಾಪಾಭಿತಾಪಾಃ ಸ್ಯುರ್ಜ್ವರೇ ಮಾರುತಪೈತ್ತಿಕೇ ||೧|| ಶೂಲಕಾಸಕಫೋತ್ಕ್ಲೇಶಶೀತವೇಪಥುಪೀನಸಾಃ| ಗೌರವಾರುಚಿವಿಷ್ಟಮ್ಭಾ ವಾತಶ್ಲೇಷ್ಮಸಮುದ್ಭವೇ||೨|| ಶೀತದಾಹಾರುಚಿಸ್ತಮ್ಭಸ್ವೇದಮೋಹಮದಭ್ರಮಾಃ| ಕಾಸಾಙ್ಗಸಾದಹೃಲ್ಲಾಸಾ ಭವನ್ತಿ ಕಫಪೈತ್ತಿಕೇ||೩||) |
View original
लिप्तातिक्तास्यता तन्द्रा मोहः कासोऽरुचिस्तृषा | मुहुर्दाहो मुहुः शीतं श्लेष्मपित्तज्वराकृतिः ||५०|| (जृम्भाध्मानमदोत्कम्पपर्वभेदपरिक्षयाः| तृट्प्रलापाभितापाः स्युर्ज्वरे मारुतपैत्तिके ||१|| शूलकासकफोत्क्लेशशीतवेपथुपीनसाः| गौरवारुचिविष्टम्भा वातश्लेष्मसमुद्भवे||२|| शीतदाहारुचिस्तम्भस्वेदमोहमदभ्रमाः| कासाङ्गसादहृल्लासा भवन्ति कफपैत्तिके||३||) |
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 27 (51-52) · Śloka 52
ಕೃಶಾನಾಂ ಜ್ವರಮುಕ್ತಾನಾಂ ಮಿಥ್ಯಾಹಾರವಿಹಾರಿಣಾಮ್ | ದೋಷಃ ಸ್ವಲ್ಪೋಽಪಿ ಸಂವೃದ್ಧೋ ದೇಹಿನಾಮನಿಲೇರಿತಃ ||೫೧|| ಸತತಾನ್ಯೇದ್ಯುಷ್ಕತ್ರ್ಯಾಖ್ಯಚಾತುರ್ಥಾನ್ ಸಪ್ರಲೇಪಕಾನ್ | ಕಫಸ್ಥಾನವಿಭಾಗೇನ ಯಥಾಸಙ್ಖ್ಯಂ ಕರೋತಿ ಹಿ ||೫೨||
View original
कृशानां ज्वरमुक्तानां मिथ्याहारविहारिणाम् | दोषः स्वल्पोऽपि संवृद्धो देहिनामनिलेरितः ||५१|| सततान्येद्युष्कत्र्याख्यचातुर्थान् सप्रलेपकान् | कफस्थानविभागेन यथासङ्ख्यं करोति हि ||५२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 28 (53) · Śloka 53
ಅಹೋರಾತ್ರಾದಹೋರಾತ್ರಾತ್ ಸ್ಥಾನಾತ್ ಸ್ಥಾನಂ ಪ್ರಪದ್ಯತೇ | ತತಶ್ಚಾಮಾಶಯಂ ಪ್ರಾಪ್ಯ ದೋಷಃ ಕುರ್ಯಾಜ್ಜ್ವರಂ ನೃಣಾಮ್ ||೫೩||
View original
अहोरात्रादहोरात्रात् स्थानात् स्थानं प्रपद्यते | ततश्चामाशयं प्राप्य दोषः कुर्याज्ज्वरं नृणाम् ||५३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 29 (54) · Śloka 54
ತಥಾ ಪ್ರಲೇಪಕೋ ಜ್ಞೇಯಃ ಶೋಷಿಣಾಂ ಪ್ರಾಣನಾಶನಃ | ದುಶ್ಚಿಕಿತ್ಸ್ಯತಮೋ ಮನ್ದಃ ಸುಕಷ್ಟೋ ಧಾತುಶೋಷಕೃತ್ ||೫೪||
View original
तथा प्रलेपको ज्ञेयः शोषिणां प्राणनाशनः | दुश्चिकित्स्यतमो मन्दः सुकष्टो धातुशोषकृत् ||५४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 30 (55) · Śloka 55
ಕಫಸ್ಥಾನೇಷು ವಾ ದೋಷಸ್ತಿಷ್ಠನ್ ದ್ವಿತ್ರಿಚತುರ್ಷು ವಾ | ವಿಪರ್ಯಯಾಖ್ಯಾನ್ ಕುರುತೇ ವಿಷಮಾನ್ ಕೃಚ್ಛ್ರಸಾಧನಾನ್ ||೫೫||
View original
कफस्थानेषु वा दोषस्तिष्ठन् द्वित्रिचतुर्षु वा | विपर्ययाख्यान् कुरुते विषमान् कृच्छ्रसाधनान् ||५५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 31 (56) · Śloka 56
ಪರೋ ಹೇತುಃ ಸ್ವಭಾವೋ ವಾ ವಿಷಮೇ ಕೈಶ್ಚಿದೀರಿತಃ | ಆಗನ್ತುಶ್ಚಾನುಬನ್ಧೋ ಹಿ ಪ್ರಾಯಶೋ ವಿಷಮಜ್ವರೇ ||೫೬||
View original
परो हेतुः स्वभावो वा विषमे कैश्चिदीरितः | आगन्तुश्चानुबन्धो हि प्रायशो विषमज्वरे ||५६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 32 (57-58) · Śloka 58
ವಾತಾಧಿಕತ್ವಾತ್ ಪ್ರವದನ್ತಿ ತಜ್ಜ್ಞಾಸ್ತೃತೀಯಕಂ ಚಾಪಿ ಚತುರ್ಥಕಂ ಚ | ಔಪತ್ಯಕೇ ಮದ್ಯಸಮುದ್ಭವೇ ಚ ಹೇತುಂ ಜ್ವರೇ ಪಿತ್ತಕೃತಂ ವದನ್ತಿ ||೫೭|| ಪ್ರಲೇಪಕಂ ವಾತಬಲಾಸಕಂ ಚ ಕಫಾಧಿಕತ್ವೇನ ವದನ್ತಿ ತಜ್ಜ್ಞಾಃ | ಮೂರ್ಚ್ಛಾನುಬನ್ಧಾ ವಿಷಮಜ್ವರಾ ಯೇ ಪ್ರಾಯೇಣ ತೇ ದ್ವನ್ದ್ವಸಮುತ್ಥಿತಾಸ್ತು ||೫೮||
View original
वाताधिकत्वात् प्रवदन्ति तज्ज्ञास्तृतीयकं चापि चतुर्थकं च | औपत्यके मद्यसमुद्भवे च हेतुं ज्वरे पित्तकृतं वदन्ति ||५७|| प्रलेपकं वातबलासकं च कफाधिकत्वेन वदन्ति तज्ज्ञाः | मूर्च्छानुबन्धा विषमज्वरा ये प्रायेण ते द्वन्द्वसमुत्थितास्तु ||५८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 33 (59-61) · Śloka 61
ತ್ವಕ್ಸ್ಥೌ ಶ್ಲೇಷ್ಮಾನಿಲೌ ಶೀತಮಾದೌ ಜನಯತೋ ಜ್ವರೇ | ತಯೋಃ ಪ್ರಶಾನ್ತಯೋಃ ಪಿತ್ತಮನ್ತೇ ದಾಹಂ ಕರೋತಿ ಚ ||೫೯|| ಕರೋತ್ಯಾದೌ ತಥಾ ಪಿತ್ತಂ ತ್ವಕ್ಸ್ಥಂ ದಾಹಮತೀವ ಚ | ಪ್ರಶಾನ್ತೇ ಕುರುತಸ್ತಸ್ಮಿಂಶ್ಛೀತಮನ್ತೇ ಚ ತಾವಪಿ ||೬೦|| ದ್ವಾವೇತೌ ದಾಹಶೀತಾದೀ ಜ್ವರೌ ಸಂಸರ್ಗಜೌ ಸ್ಮೃತೌ | ದಾಹಪೂರ್ವಸ್ತಯೋಃ ಕಷ್ಟಃ ಕೃಚ್ಛ್ರಸಾಧ್ಯಶ್ಚ ಸ ಸ್ಮೃತಃ ||೬೧||
View original
त्वक्स्थौ श्लेष्मानिलौ शीतमादौ जनयतो ज्वरे | तयोः प्रशान्तयोः पित्तमन्ते दाहं करोति च ||५९|| करोत्यादौ तथा पित्तं त्वक्स्थं दाहमतीव च | प्रशान्ते कुरुतस्तस्मिंश्छीतमन्ते च तावपि ||६०|| द्वावेतौ दाहशीतादी ज्वरौ संसर्गजौ स्मृतौ | दाहपूर्वस्तयोः कष्टः कृच्छ्रसाध्यश्च स स्मृतः ||६१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 34 (62) · Śloka 62
ಪ್ರಸಕ್ತಶ್ಚಾಭಿಘಾತೋತ್ಥಶ್ಚೇತನಾಪ್ರಭವಸ್ತು ಯಃ |೬೨|
View original
प्रसक्तश्चाभिघातोत्थश्चेतनाप्रभवस्तु यः |६२|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 35 (62) · Śloka 63
ರಾತ್ರ್ಯಹ್ನೋಃ ಷಟ್ಸು ಕಾಲೇಷು ಕೀರ್ತಿತೇಷು ಯಥಾ ಪುರಾ ||೬೨|| ಪ್ರಸಹ್ಯ ವಿಷಮೋಽಭ್ಯೇತಿ ಮಾನವಂ ಬಹುಧಾ ಜ್ವರಃ |೬೩|
View original
रात्र्यह्नोः षट्सु कालेषु कीर्तितेषु यथा पुरा ||६२|| प्रसह्य विषमोऽभ्येति मानवं बहुधा ज्वरः |६३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 36 (63-64) · Śloka 64
ಸ ಚಾಪಿ ವಿಷಮೋ ದೇಹಂ ನ ಕದಾಚಿದ್ವಿಮುಞ್ಚತಿ ||೬೩|| ಗ್ಲಾನಿಗೌರವಕಾರ್ಶ್ಯೇಭ್ಯಃ ಸ ಯಸ್ಮಾನ್ನ ಪ್ರಮುಚ್ಯತೇ | ವೇಗೇ ತು ಸಮತಿಕ್ರಾನ್ತೇ ಗತೋಽಯಮಿತಿ ಲಕ್ಷ್ಯತೇ ||೬೪||
View original
स चापि विषमो देहं न कदाचिद्विमुञ्चति ||६३|| ग्लानिगौरवकार्श्येभ्यः स यस्मान्न प्रमुच्यते | वेगे तु समतिक्रान्ते गतोऽयमिति लक्ष्यते ||६४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 37 (65) · Śloka 65
ಧಾತ್ವನ್ತರಸ್ಥೋ ಲೀನತ್ವಾನ್ನ ಸೌಕ್ಷ್ಮ್ಯಾದುಪಲಭ್ಯತೇ | ಅಲ್ಪದೋಷೇನ್ಧನಃ ಕ್ಷೀಣಃ ಕ್ಷೀಣೇನ್ಧನ ಇವಾನಲಃ ||೬೫||
View original
धात्वन्तरस्थो लीनत्वान्न सौक्ष्म्यादुपलभ्यते | अल्पदोषेन्धनः क्षीणः क्षीणेन्धन इवानलः ||६५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 38 (66) · Śloka 66
ದೋಷೋಽಲ್ಪೋಽಹಿತಸಮ್ಭೂತೋ ಜ್ವರೋತ್ಸೃಷ್ಟಸ್ಯ ವಾ ಪುನಃ | ಧಾತುಮನ್ಯತಮಂ ಪ್ರಾಪ್ಯ ಕರೋತಿ ವಿಷಮಜ್ವರಮ್ ||೬೬||
View original
दोषोऽल्पोऽहितसम्भूतो ज्वरोत्सृष्टस्य वा पुनः | धातुमन्यतमं प्राप्य करोति विषमज्वरम् ||६६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 39 (67) · Śloka 68
ಸತತಂ ರಸರಕ್ತಸ್ಥಃ ಸೋಽನ್ಯೇದ್ಯುಃ ಪಿಶಿತಾಶ್ರಿತಃ | ಮೇದೋಗತಸ್ತೃತೀಯೇಽಹ್ನಿ ತ್ವಸ್ಥಿಮಜ್ಜಗತಃ ಪುನಃ ||೬೭|| ಕುರ್ಯಾಚ್ಚಾತುರ್ಥಕಂ ಘೋರಮನ್ತಕಂ ರೋಗಸಙ್ಕರಮ್ |೬೮|
View original
सततं रसरक्तस्थः सोऽन्येद्युः पिशिताश्रितः | मेदोगतस्तृतीयेऽह्नि त्वस्थिमज्जगतः पुनः ||६७|| कुर्याच्चातुर्थकं घोरमन्तकं रोगसङ्करम् |६८|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 40 (68) · Śloka 68
ಕೇಚಿದ್ಭೂತಾಭಿಷಙ್ಗೋತ್ಥಂ ಬ್ರುವತೇ ವಿಷಮಜ್ವರಮ್ ||೬೮||
View original
केचिद्भूताभिषङ्गोत्थं ब्रुवते विषमज्वरम् ||६८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 41 (69) · Śloka 69
ಸಪ್ತಾಹಂ ವಾ ದಶಾಹಂ ವಾ ದ್ವಾದಶಾಹಮಥಾಪಿ ವಾ | ಸನ್ತತ್ಯಾ ಯೋಽವಿಸರ್ಗೀ ಸ್ಯಾತ್ಸನ್ತತಃ ಸ ನಿಗದ್ಯತೇ ||೬೯||
View original
सप्ताहं वा दशाहं वा द्वादशाहमथापि वा | सन्तत्या योऽविसर्गी स्यात्सन्ततः स निगद्यते ||६९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 42 (70) · Śloka 71
ಅಹೋರಾತ್ರೇ ಸತತಕೋ ದ್ವೌ ಕಾಲಾವನುವರ್ತತೇ | ಅನ್ಯೇದ್ಯುಷ್ಕಸ್ತ್ವಹೋರಾತ್ರಾದೇಕಕಾಲಂ ಪ್ರವರ್ತತೇ ||೭೦|| ತೃತೀಯಕಸ್ತೃತೀಯೇಽಹ್ನಿ ಚತುರ್ಥೇಽಹ್ನಿ ಚತುರ್ಥಕಃ |೭೧|
View original
अहोरात्रे सततको द्वौ कालावनुवर्तते | अन्येद्युष्कस्त्वहोरात्रादेककालं प्रवर्तते ||७०|| तृतीयकस्तृतीयेऽह्नि चतुर्थेऽह्नि चतुर्थकः |७१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 43 (71-74) · Śloka 75
ವಾತೇನೋದೀರ್ಯಮಾಣಾಶ್ಚ ಹ್ರೀಯಮಾಣಾಶ್ಚ ಸರ್ವತಃ | ಏಕದ್ವಿದೋಷಾ ಮರ್ತ್ಯಾನಾಂ ತಸ್ಮಿನ್ನೇವೋದಿತೇಽಹನಿ ||೭೧|| ವೇಲಾಂ ತಾಮೇವ ಕುರ್ವನ್ತಿ ಜ್ವರವೇಗೇ ಮುಹುರ್ಮುಹುಃ | (ವಾತೇನೋದ್ಧೂಯಮಾನಸ್ತು ಯಥಾ ಪೂರ್ಯೇತ ಸಾಗರಃ ||೭೨|| ವಾತೇನೋದೀರಿತಾಸ್ತದ್ವದ್ದೋಷಾಃ ಕುರ್ವನ್ತಿ ವೈ ಜ್ವರಾನ್ | ಯಥಾ ವೇಗಾಗಮೇ ವೇಲಾಂ ಛಾದಯಿತ್ವಾ ಮಹೋದಧೇಃ ||೭೩|| ವೇಗಹಾನೌ ತದೇವಾಮ್ಭಸ್ತತ್ರೈವಾನ್ತರ್ನಿಲೀಯತೇ | ದೋಷವೇಗೋದಯೇ ತದ್ವದುದೀರ್ಯೇತ ಜ್ವರೋಽಸ್ಯ ವೈ ||೭೪|| ವೇಗಹಾನೌ ಪ್ರಶಾಮ್ಯೇತ ಯಥಾಽಮ್ಭಃ ಸಾಗರೇ ತಥಾ) |೭೫|
View original
वातेनोदीर्यमाणाश्च ह्रीयमाणाश्च सर्वतः | एकद्विदोषा मर्त्यानां तस्मिन्नेवोदितेऽहनि ||७१|| वेलां तामेव कुर्वन्ति ज्वरवेगे मुहुर्मुहुः | (वातेनोद्धूयमानस्तु यथा पूर्येत सागरः ||७२|| वातेनोदीरितास्तद्वद्दोषाः कुर्वन्ति वै ज्वरान् | यथा वेगागमे वेलां छादयित्वा महोदधेः ||७३|| वेगहानौ तदेवाम्भस्तत्रैवान्तर्निलीयते | दोषवेगोदये तद्वदुदीर्येत ज्वरोऽस्य वै ||७४|| वेगहानौ प्रशाम्येत यथाऽम्भः सागरे तथा) |७५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 44 (75) · Śloka 76
ವಿವಿಧೇನಾಭಿಘಾತೇನ ಜ್ವರೋ ಯಃ ಸಮ್ಪ್ರವರ್ತತೇ ||೭೫|| ಯಥಾದೋಷಪ್ರಕೋಪಂ ತು ತಥಾ ಮನ್ಯೇತ ತಂ ಜ್ವರಮ್ |೭೬|
View original
विविधेनाभिघातेन ज्वरो यः सम्प्रवर्तते ||७५|| यथादोषप्रकोपं तु तथा मन्येत तं ज्वरम् |७६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 45 (76-79) · Śloka 80
ಶ್ಯಾವಾಸ್ಯತಾ ವಿಷಕೃತೇ ದಾಹಾತೀಸಾರಹೃದ್ಗ್ರಹಾಃ ||೭೬|| ಅಭಕ್ತರುಕ್ ಪಿಪಾಸಾ ಚ ತೋದೋ ಮೂರ್ಚ್ಛಾ ಬಲಕ್ಷಯಃ | ಓಷಧೀಗನ್ಧಜೇ ಮೂರ್ಚ್ಛಾ ಶಿರೋರುಕ್ ವಮಥುಃ ಕ್ಷವಃ ||೭೭|| ಕಾಮಜೇ ಚಿತ್ತವಿಭ್ರಂಶಸ್ತನ್ದ್ರಾಽಽಲಸ್ಯಮರೋಚಕಃ | ಹೃದಯೇ ವೇದನಾ ಚಾಸ್ಯ ಗಾತ್ರಂ ಚ ಪರಿಶುಷ್ಯತಿ ||೭೮|| ಭಯಾತ್ ಪ್ರಲಾಪಃ ಶೋಕಾಚ್ಚ ಭವೇತ್ ಕೋಪಾಚ್ಚ ವೇಪಥುಃ | ಅಭಿಚಾರಾಭಿಶಾಪಾಭ್ಯಾಂ ಮೋಹಸ್ತೃಷ್ಣಾ ಚ ಜಾಯತೇ ||೭೯|| ಭೂತಾಭಿಷಙ್ಗಾದುದ್ವೇಗಹಾಸ್ಯಕಮ್ಪನರೋದನಮ್ |೮೦|
View original
श्यावास्यता विषकृते दाहातीसारहृद्ग्रहाः ||७६|| अभक्तरुक् पिपासा च तोदो मूर्च्छा बलक्षयः | ओषधीगन्धजे मूर्च्छा शिरोरुक् वमथुः क्षवः ||७७|| कामजे चित्तविभ्रंशस्तन्द्राऽऽलस्यमरोचकः | हृदये वेदना चास्य गात्रं च परिशुष्यति ||७८|| भयात् प्रलापः शोकाच्च भवेत् कोपाच्च वेपथुः | अभिचाराभिशापाभ्यां मोहस्तृष्णा च जायते ||७९|| भूताभिषङ्गादुद्वेगहास्यकम्पनरोदनम् |८०|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 46 (80) · Śloka 81
ಶ್ರಮಕ್ಷಯಾಭಿಘಾತೇಭ್ಯೋ ದೇಹಿನಾಂ ಕುಪಿತೋಽನಿಲಃ ||೮೦|| ಪೂರಯಿತ್ವಾಽಖಿಲಂ ದೇಹಂ ಜ್ವರಮಾಪಾದಯೇದ್ಭೃಶಮ್ |೮೧|
View original
श्रमक्षयाभिघातेभ्यो देहिनां कुपितोऽनिलः ||८०|| पूरयित्वाऽखिलं देहं ज्वरमापादयेद्भृशम् |८१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 47 (81-82) · Śloka 82
ರೋಗಾಣಾಂ ತು ಸಮುತ್ಥಾನಾದ್ವಿದಾಹಾಗನ್ತುತಸ್ತಥಾ ||೮೧|| ಜ್ವರೋಽಪರಃ ಸಮ್ಭವತಿ ತೈಸ್ತೈರನ್ಯೈಶ್ಚ ಹೇತುಭಿಃ | ದೋಷಾಣಾಂ ಸ ತು ಲಿಙ್ಗಾನಿ ಕದಾಚಿನ್ನಾತಿವರ್ತತೇ ||೮೨||
View original
रोगाणां तु समुत्थानाद्विदाहागन्तुतस्तथा ||८१|| ज्वरोऽपरः सम्भवति तैस्तैरन्यैश्च हेतुभिः | दोषाणां स तु लिङ्गानि कदाचिन्नातिवर्तते ||८२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 48 (83-89) · Śloka 90
ಗುರುತಾ ಹೃದಯೋತ್ಕ್ಲೇಶಃ ಸದನಂ ಛರ್ದ್ಯರೋಚಕೌ | ರಸಸ್ಥೇ ತು ಜ್ವರೇ ಲಿಙ್ಗಂ ದೈನ್ಯಂ ಚಾಸ್ಯೋಪಜಾಯತೇ ||೮೩|| ರಕ್ತನಿಷ್ಠೀವನಂ ದಾಹಃ ಸ್ವೇದಶ್ಛರ್ದನವಿಭ್ರಮೌ | ಪ್ರಲಾಪಃ ಪಿಟಿಕಾ ತೃಷ್ಣಾ ರಕ್ತಪ್ರಾಪ್ತೇ ಜ್ವರೇ ನೃಣಾಮ್ ||೮೪|| ಪಿಣ್ಡಿಕೋದ್ವೇಷ್ಟನಂ ತೃಷ್ಣಾ ಸೃಷ್ಟಮೂತ್ರಪುರೀಷತಾ | ಊಷ್ಮಾಽನ್ತರ್ದಾಹವಿಕ್ಷೇಪೌ ಗ್ಲಾನಿಃ ಸ್ಯಾನ್ಮಾಂಸಗೇ ಜ್ವರೇ ||೮೫|| ಭೃಶಂ ಸ್ವೇದಸ್ತೃಷಾ ಮೂರ್ಚ್ಛಾ ಪ್ರಲಾಪಶ್ಛರ್ದಿರೇವ ಚ | ದೌರ್ಗನ್ಧ್ಯಾರೋಚಕೌ ಗ್ಲಾನಿರ್ಮೇದಃಸ್ಥೇ ಚಾಸಹಿಷ್ಣುತಾ ||೮೬|| ಭೇದೋಽಸ್ಥ್ನಾಂ ಕುಞ್ಚ(ಜ)ನಂ ಶ್ವಾಸೋ ವಿರೇಕಶ್ಛರ್ದಿರೇವ ಚ | ವಿಕ್ಷೇಪಣಂ ಚ ಗಾತ್ರಾಣಾಮೇತದಸ್ಥಿಗತೇ ಜ್ವರೇ ||೮೭|| ತಮಃಪ್ರವೇಶನಂ ಹಿಕ್ಕಾ ಕಾಸಃ ಶೈತ್ಯಂ ವಮಿಸ್ತಥಾ | ಅನ್ತರ್ದಾಹೋ ಮಹಾಶ್ವಾಸೋ ಮರ್ಮಚ್ಛೇದಶ್ಚ ಮಜ್ಜಗೇ | ಮರಣಂ ಪ್ರಾಪ್ನುಯಾತ್ತತ್ರ ಶುಕ್ರಸ್ಥಾನಗತೇ ಜ್ವರೇ ||೮೮|| ಶೇಫಸಃ ಸ್ತಬ್ಧತಾ ಮೋಕ್ಷಃ ಶುಕ್ರಸ್ಯ ತು ವಿಶೇಷತಃ | ದಗ್ಧ್ವೇನ್ಧನಂ ಯಥಾ ವಹ್ನಿರ್ಧಾತೂನ್ ಹತ್ವಾ ಯಥಾ ವಿಷಮ್ ||೮೯|| ಕೃತಕೃತ್ಯೋ ವ್ರಜೇಚ್ಛಾನ್ತಿಂ ದೇಹಂ ಹತ್ವಾ ತಥಾ ಜ್ವರಃ |೯೦|
View original
गुरुता हृदयोत्क्लेशः सदनं छर्द्यरोचकौ | रसस्थे तु ज्वरे लिङ्गं दैन्यं चास्योपजायते ||८३|| रक्तनिष्ठीवनं दाहः स्वेदश्छर्दनविभ्रमौ | प्रलापः पिटिका तृष्णा रक्तप्राप्ते ज्वरे नृणाम् ||८४|| पिण्डिकोद्वेष्टनं तृष्णा सृष्टमूत्रपुरीषता | ऊष्माऽन्तर्दाहविक्षेपौ ग्लानिः स्यान्मांसगे ज्वरे ||८५|| भृशं स्वेदस्तृषा मूर्च्छा प्रलापश्छर्दिरेव च | दौर्गन्ध्यारोचकौ ग्लानिर्मेदःस्थे चासहिष्णुता ||८६|| भेदोऽस्थ्नां कुञ्च(ज)नं श्वासो विरेकश्छर्दिरेव च | विक्षेपणं च गात्राणामेतदस्थिगते ज्वरे ||८७|| तमःप्रवेशनं हिक्का कासः शैत्यं वमिस्तथा | अन्तर्दाहो महाश्वासो मर्मच्छेदश्च मज्जगे | मरणं प्राप्नुयात्तत्र शुक्रस्थानगते ज्वरे ||८८|| शेफसः स्तब्धता मोक्षः शुक्रस्य तु विशेषतः | दग्ध्वेन्धनं यथा वह्निर्धातून् हत्वा यथा विषम् ||८९|| कृतकृत्यो व्रजेच्छान्तिं देहं हत्वा तथा ज्वरः |९०|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 49 (90-91) · Śloka 92
ವಾತಪಿತ್ತಕಫೋತ್ಥಾನಾಂ ಜ್ವರಾಣಾಂ ಲಕ್ಷಣಂ ಯಥಾ ||೯೦|| ತಥಾ ತೇಷಾಂ ಭಿಷಗ್ಬ್ರೂಯಾದ್ರಸಾದಿಷ್ವಪಿ ಬುದ್ಧಿಮಾನ್ | ಸಮಸ್ತೈಃ ಸನ್ನಿಪಾತೇನ ಧಾತುಸ್ಥಮಪಿ ನಿರ್ದಿಶೇತ್ ||೯೧|| ದ್ವನ್ದ್ವಜಂ ದ್ವನ್ದ್ವಜೈರೇವ ದೋಷೈಶ್ಚಾಪಿ ವದೇತ್ ಕೃತಮ್ |೯೨|
View original
वातपित्तकफोत्थानां ज्वराणां लक्षणं यथा ||९०|| तथा तेषां भिषग्ब्रूयाद्रसादिष्वपि बुद्धिमान् | समस्तैः सन्निपातेन धातुस्थमपि निर्दिशेत् ||९१|| द्वन्द्वजं द्वन्द्वजैरेव दोषैश्चापि वदेत् कृतम् |९२|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 50 (92) · Śloka 93
ಗಮ್ಭೀರಸ್ತು ಜ್ವರೋ ಜ್ಞೇಯೋ ಹ್ಯನ್ತರ್ದಾಹೇನ ತೃಷ್ಣಯಾ ||೯೨|| ಆನದ್ಧತ್ವೇನ ಚಾತ್ಯರ್ಥಂ ಶ್ವಾಸಕಾಸೋದ್ಗಮೇನ ಚ |೯೩|
View original
गम्भीरस्तु ज्वरो ज्ञेयो ह्यन्तर्दाहेन तृष्णया ||९२|| आनद्धत्वेन चात्यर्थं श्वासकासोद्गमेन च |९३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 51 (93) · Śloka 94
ಹತಪ್ರಭೇನ್ದ್ರಿಯಂ ಕ್ಷೀಣಮರೋಚಕನಿಪೀಡಿತಮ್ ||೯೩|| ಗಮ್ಭೀರತೀಕ್ಷ್ಣವೇಗಾರ್ತಂ ಜ್ವರಿತಂ ಪರಿವರ್ಜಯೇತ್ |೯೪|
View original
हतप्रभेन्द्रियं क्षीणमरोचकनिपीडितम् ||९३|| गम्भीरतीक्ष्णवेगार्तं ज्वरितं परिवर्जयेत् |९४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 52 (94) · Śloka 95
ಹೀನಮಧ್ಯಾಧಿಕೈರ್ದೋಷೈಸ್ತ್ರಿಸಪ್ತದ್ವಾದಶಾಹಿಕಃ ||೯೪|| ಜ್ವರವೇಗೋ ಭವೇತ್ತೀವ್ರೋ ಯಥಾಪೂರ್ವಂ ಸುಖಕ್ರಿಯಃ |೯೫|
View original
हीनमध्याधिकैर्दोषैस्त्रिसप्तद्वादशाहिकः ||९४|| ज्वरवेगो भवेत्तीव्रो यथापूर्वं सुखक्रियः |९५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 53 (95-96) · Śloka 96
ಕಾಲೋ ಹ್ಯೋಷ ಯಮಶ್ಚೈವ ನಿಯತಿರ್ಮೃತ್ಯುರೇವ ಚ ||೯೫|| ತಸ್ಮಿನ್ ವ್ಯಪಗತೇ ದೇಹಾಜ್ಜನ್ಮೇಹ ಪುನರುಚ್ಯತೇ | ಇತಿ ಜ್ವರಾಃ ಸಮಾಖ್ಯಾತಾಃ ಕರ್ಮೇದಾನೀಂ ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯತೇ ||೯೬||
View original
कालो ह्योष यमश्चैव नियतिर्मृत्युरेव च ||९५|| तस्मिन् व्यपगते देहाज्जन्मेह पुनरुच्यते | इति ज्वराः समाख्याताः कर्मेदानीं प्रवक्ष्यते ||९६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 54 (97-98) · Śloka 98
ಜ್ವರಸ್ಯ ಪೂರ್ವರೂಪೇಷು ವರ್ತಮಾನೇಷು ಬುದ್ಧಿಮಾನ್ | ಪಾಯಯೇತ ಘೃತಂ ಸ್ವಚ್ಛಂ ತತಃ ಸ ಲಭತೇ ಸುಖಮ್ ||೯೭|| ವಿಧಿರ್ಮಾರುತಜೇಷ್ವೇಷ, ಪೈತ್ತಿಕೇಷು ವಿರೇಚನಮ್ | ಮೃದು, ಪ್ರಚ್ಛರ್ದನಂ ತದ್ವತ್ಕಫಜೇಷು ವಿಧೀಯತೇ ||೯೮||
View original
ज्वरस्य पूर्वरूपेषु वर्तमानेषु बुद्धिमान् | पाययेत घृतं स्वच्छं ततः स लभते सुखम् ||९७|| विधिर्मारुतजेष्वेष, पैत्तिकेषु विरेचनम् | मृदु, प्रच्छर्दनं तद्वत्कफजेषु विधीयते ||९८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 55 (99) · Śloka 99
ಸರ್ವದ್ವಿದೋಷಜೇಷೂಕ್ತಂ ಯಥಾದೋಷಂ ವಿಕಲ್ಪಯೇತ್ |೯೯|
View original
सर्वद्विदोषजेषूक्तं यथादोषं विकल्पयेत् |९९|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 56 (99) · Śloka 99
ಅಸ್ನೇಹನೀಯೋಽಶೋಧ್ಯಶ್ಚ ಸಂಯೋಜ್ಯೋ ಲಙ್ಘನಾದಿನಾ ||೯೯||
View original
अस्नेहनीयोऽशोध्यश्च संयोज्यो लङ्घनादिना ||९९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 57 (100) · Śloka 100
ರೂಪಪ್ರಾಗ್ರೂಪಯೋರ್ವಿದ್ಯಾನ್ನಾನಾತ್ವಂ ವಹ್ನಿಧೂಮವತ್ |೧೦೦|
View original
रूपप्राग्रूपयोर्विद्यान्नानात्वं वह्निधूमवत् |१००|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 58 (100) · Śloka 100
ಪ್ರವ್ಯಕ್ತರೂಪೇಷು ಹಿತಮೇಕಾನ್ತೇನಾಪತರ್ಪಣಮ್ ||೧೦೦||
View original
प्रव्यक्तरूपेषु हितमेकान्तेनापतर्पणम् ||१००||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 59 (101) · Śloka 101
ಆಮಾಶಯಸ್ಥೇ ದೋಷೇ ತು ಸೋತ್ಕ್ಲೇಶೇ ವಮನಂ ಪರಮ್ |೧೦೧|
View original
आमाशयस्थे दोषे तु सोत्क्लेशे वमनं परम् |१०१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 60 (101) · Śloka 102
ಆನದ್ಧಃ ಸ್ತಿಮಿತೈರ್ದೋಷೈರ್ಯಾವನ್ತಂ ಕಾಲಮಾತುರಃ ||೧೦೧|| ಕುರ್ಯಾದನಶನಂ ತಾವತ್ತತಃ ಸಂಸರ್ಗಮಾಚರೇತ್ |೧೦೨|
View original
आनद्धः स्तिमितैर्दोषैर्यावन्तं कालमातुरः ||१०१|| कुर्यादनशनं तावत्ततः संसर्गमाचरेत् |१०२|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 61 (102) · Śloka 103
ನ ಲಙ್ಘಯೇನ್ಮಾರುತಜೇ ಕ್ಷಯಜೇ ಮಾನಸೇ ತಥಾ ||೧೦೨|| ಅಲಙ್ಘ್ಯಾಶ್ಚಾಪಿ ಯೇ ಪೂರ್ವಂ ದ್ವಿವ್ರಣೀಯೇ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಾಃ |೧೦೩|
View original
न लङ्घयेन्मारुतजे क्षयजे मानसे तथा ||१०२|| अलङ्घ्याश्चापि ये पूर्वं द्विव्रणीये प्रकीर्तिताः |१०३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 62 (103) · Śloka 104
ಅನವಸ್ಥಿತದೋಷಾಗ್ನೇರ್ಲಙ್ಘನಂ ದೋಷಪಾಚನಮ್ ||೧೦೩|| ಜ್ವರಘ್ನಂ ದೀಪನಂ ಕಾಙ್ಕ್ಷಾರುಚಿಲಾಘವಕಾರಕಮ್ |೧೦೪|
View original
अनवस्थितदोषाग्नेर्लङ्घनं दोषपाचनम् ||१०३|| ज्वरघ्नं दीपनं काङ्क्षारुचिलाघवकारकम् |१०४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 63 (104) · Śloka 105
ಸೃಷ್ಟಮಾರುತವಿಣ್ಮೂತ್ರಂ ಕ್ಷುತ್ಪಿಪಾಸಾಽಸಹಂ ಲಘುಮ್ ||೧೦೪|| ಪ್ರಸನ್ನಾತ್ಮೇನ್ದ್ರಿಯಂ ಕ್ಷಾಮಂ ನರಂ ವಿದ್ಯಾತ್ ಸುಲಙ್ಘಿತಮ್ |೧೦೫|
View original
सृष्टमारुतविण्मूत्रं क्षुत्पिपासाऽसहं लघुम् ||१०४|| प्रसन्नात्मेन्द्रियं क्षामं नरं विद्यात् सुलङ्घितम् |१०५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 64 (105) · Śloka 106
ಬಲಕ್ಷಯಸ್ತೃಷಾ ಶೋಷಸ್ತನ್ದ್ರಾನಿದ್ರಾಭ್ರಮಕ್ಲಮಾಃ ||೧೦೫|| ಉಪದ್ರವಾಶ್ಚ ಶ್ವಾಸಾದ್ಯಾಃ ಸಮ್ಭವನ್ತ್ಯತಿಲಙ್ಘನಾತ್ |೧೦೬|
View original
बलक्षयस्तृषा शोषस्तन्द्रानिद्राभ्रमक्लमाः ||१०५|| उपद्रवाश्च श्वासाद्याः सम्भवन्त्यतिलङ्घनात् |१०६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 65 (106) · Śloka 107
ದೀಪನಂ ಕಫವಿಚ್ಛೇದಿ ಪಿತ್ತವಾತಾನುಲೋಮನಮ್ ||೧೦೬|| ಕಫವಾತಜ್ವರಾರ್ತೇಭ್ಯೋ ಹಿತಮುಷ್ಣಾಮ್ಬು ತೃಟ್ಛಿದಮ್ | ತದ್ಧಿ ಮಾರ್ದವಕೃದ್ದೋಷಸ್ರೋತಸಾಂ ... |೧೦೭|
View original
दीपनं कफविच्छेदि पित्तवातानुलोमनम् ||१०६|| कफवातज्वरार्तेभ्यो हितमुष्णाम्बु तृट्छिदम् | तद्धि मार्दवकृद्दोषस्रोतसां ... |१०७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 66 (107) · Śloka 108
... ಶೀತಮನ್ಯಥಾ ||೧೦೭|| ಸೇವ್ಯಮಾನೇನ ತೋಯೇನ ಜ್ವರಃ ಶೀತೇನ ವರ್ಧತೇ |೧೦೮|
View original
... शीतमन्यथा ||१०७|| सेव्यमानेन तोयेन ज्वरः शीतेन वर्धते |१०८|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 67 (108) · Śloka 109
ಪಿತ್ತಮದ್ಯವಿಷೋತ್ಥೇಷು ಶೀತಲಂ ತಿಕ್ತಕೈಃ ಶೃತಮ್ ||೧೦೮|| ಗಾಙ್ಗೇಯನಾಗರೋಶೀರಪರ್ಪಟೋದೀಚ್ಯಚನ್ದನೈಃ |೧೦೯|
View original
पित्तमद्यविषोत्थेषु शीतलं तिक्तकैः शृतम् ||१०८|| गाङ्गेयनागरोशीरपर्पटोदीच्यचन्दनैः |१०९|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 68 (109) · Śloka 110
ದೀಪನೀ ಪಾಚನೀ ಲಘ್ವೀ ಜ್ವರಾರ್ತಾನಾಂ ಜ್ವರಾಪಹಾ ||೧೦೯|| ಅನ್ನಕಾಲೇ ಹಿತಾ ಪೇಯಾ ಯಥಾಸ್ವಂ ಪಾಚನೈಃ ಕೃತಾ |೧೧೦|
View original
दीपनी पाचनी लघ्वी ज्वरार्तानां ज्वरापहा ||१०९|| अन्नकाले हिता पेया यथास्वं पाचनैः कृता |११०|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 69 (110-111) · Śloka 112
ಬಹುದೋಷಸ್ಯ ಮನ್ದಾಗ್ನೇಃ ಸಪ್ತರಾತ್ರಾತ್ ಪರಂ ಜ್ವರೇ ||೧೧೦|| ಲಙ್ಘನಾಮ್ಬುಯವಾಗೂಭಿರ್ಯದಾ ದೋಷೋ ನ ಪಚ್ಯತೇ | ತದಾ ತಂ ಮುಖವೈರಸ್ಯತೃಷ್ಣಾರೋಚಕನಾಶನೈಃ ||೧೧೧|| ಕಷಾಯೈಃ ಪಾಚನೈರ್ಹೃದ್ಯೈರ್ಜ್ವರಘ್ನೈಃ ಸಮುಪಾಚರೇತ್ |೧೧೨|
View original
बहुदोषस्य मन्दाग्नेः सप्तरात्रात् परं ज्वरे ||११०|| लङ्घनाम्बुयवागूभिर्यदा दोषो न पच्यते | तदा तं मुखवैरस्यतृष्णारोचकनाशनैः ||१११|| कषायैः पाचनैर्हृद्यैर्ज्वरघ्नैः समुपाचरेत् |११२|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 70 (112-113) · Śloka 114
ಪಞ್ಚಮೂಲೀಕಷಾಯಂ ತು ಪಾಚನಂ ಪವನಜ್ವರೇ ||೧೧೨|| ಸಕ್ಷೌದ್ರಂ ಪೈತ್ತಿಕೇ ಮುಸ್ತಕಟುಕೇನ್ದ್ರಯವೈಃ ಕೃತಮ್ | ಪಿಪ್ಪಲ್ಯಾದಿಕಷಾಯಂ ತು ಕಫಜೇ ಪರಿಪಾಚನಮ್ ||೧೧೩|| ದ್ವನ್ದ್ವಜೇಷು ತು ಸಂಸೃಷ್ಟಂ ದದ್ಯಾತ್ ... |೧೧೪|
View original
पञ्चमूलीकषायं तु पाचनं पवनज्वरे ||११२|| सक्षौद्रं पैत्तिके मुस्तकटुकेन्द्रयवैः कृतम् | पिप्पल्यादिकषायं तु कफजे परिपाचनम् ||११३|| द्वन्द्वजेषु तु संसृष्टं दद्यात् ... |११४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 71 (114) · Śloka 114
... ಅಥ ವಿವರ್ಜಯೇತ್ | ಪೀತಾಮ್ಬುರ್ಲಙ್ಘಿತೋ ಭುಕ್ತೋಽಜೀರ್ಣೀ ಕ್ಷೀಣಃ ಪಿಪಾಸಿತಃ ||೧೧೪||
View original
... अथ विवर्जयेत् | पीताम्बुर्लङ्घितो भुक्तोऽजीर्णी क्षीणः पिपासितः ||११४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 72 (115) · Śloka 115
(ತೀಕ್ಷ್ಣೇ ಜ್ವರೇ ಗುರೌ ದೇಹೇ ವಿಬದ್ಧೇಷು ಮಲೇಷು ಚ| ಸಾಮದೋಷಂ ವಿಜಾನೀಯಾಜ್ಜ್ವರಂ ಪಕ್ವಮತೋಽನ್ಯಥಾ ||) ಮೃದೌ ಜ್ವರೇ ಲಘೌ ದೇಹೇ ಪ್ರಚಲೇಷು ಮಲೇಷು ಚ | ಪಕ್ವಂ ದೋಷಂ ವಿಜಾನೀಯಾಜ್ಜ್ವರೇ ದೇಯಂ ತದೌಷಧಮ್ ||೧೧೫||
View original
(तीक्ष्णे ज्वरे गुरौ देहे विबद्धेषु मलेषु च| सामदोषं विजानीयाज्ज्वरं पक्वमतोऽन्यथा ||) मृदौ ज्वरे लघौ देहे प्रचलेषु मलेषु च | पक्वं दोषं विजानीयाज्ज्वरे देयं तदौषधम् ||११५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 73 (116) · Śloka 116
ದೋಷಪ್ರಕೃತಿವೈಕೃತ್ಯಾದೇಕೇಷಾಂ ಪಕ್ವಲಕ್ಷಣಮ್ |೧೧೬|
View original
दोषप्रकृतिवैकृत्यादेकेषां पक्वलक्षणम् |११६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 74 (116-118) · Śloka 119
ಹೃದಯೋದ್ವೇಷ್ಟನಂ ತನ್ದ್ರಾ ಲಾಲಾಸ್ರುತಿರರೋಚಕಃ ||೧೧೬|| ದೋಷಾಪ್ರವೃತ್ತಿರಾಲಸ್ಯಂ ವಿಬನ್ಧೋ ಬಹುಮೂತ್ರತಾ | ಗುರೂದರತ್ವಮಸ್ವೇದೋ ನ ಪಕ್ತಿಃ ಶಕೃತೋಽರತಿಃ ||೧೧೭|| ಸ್ವಾಪಃ ಸ್ತಮ್ಭೋ ಗುರುತ್ವಂ ಚ ಗಾತ್ರಾಣಾಂ ವಹ್ನಿಮಾರ್ದವಮ್ | ಮುಖಸ್ಯಾಶುದ್ಧಿರಗ್ಲಾನಿಃ ಪ್ರಸಙ್ಗೀ ಬಲವಾಞ್ಜ್ವರಃ ||೧೧೮|| ಲಿಙ್ಗೈರೇಭಿರ್ವಿಜಾನೀಯಾಜ್ಜ್ವರಮಾಮಂ ವಿಚಕ್ಷಣಃ |೧೧೯|
View original
हृदयोद्वेष्टनं तन्द्रा लालास्रुतिररोचकः ||११६|| दोषाप्रवृत्तिरालस्यं विबन्धो बहुमूत्रता | गुरूदरत्वमस्वेदो न पक्तिः शकृतोऽरतिः ||११७|| स्वापः स्तम्भो गुरुत्वं च गात्राणां वह्निमार्दवम् | मुखस्याशुद्धिरग्लानिः प्रसङ्गी बलवाञ्ज्वरः ||११८|| लिङ्गैरेभिर्विजानीयाज्ज्वरमामं विचक्षणः |११९|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 75 (119) · Śloka 120
ಸಪ್ತರಾತ್ರಾತ್ಪರಂ ಕೇಚಿನ್ಮನ್ಯನ್ತೇ ದೇಯಮೌಷಧಮ್ ||೧೧೯|| ದಶರಾತ್ರಾತ್ಪರಂ ಕೇಚಿದ್ದಾತವ್ಯಮಿತಿ ನಿಶ್ಚಿತಾಃ |೧೨೦|
View original
सप्तरात्रात्परं केचिन्मन्यन्ते देयमौषधम् ||११९|| दशरात्रात्परं केचिद्दातव्यमिति निश्चिताः |१२०|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 76 (120) · Śloka 121
ಪೈತ್ತಿಕೇ ವಾ ಜ್ವರೇ ದೇಯಮಲ್ಪಕಾಲಸಮುತ್ಥಿತೇ ||೧೨೦|| ಅಚಿರಜ್ವರಿತಸ್ಯಾಪಿ ದೇಯಂ ಸ್ಯಾದ್ದೋಷಪಾಕತಃ |೧೨೧|
View original
पैत्तिके वा ज्वरे देयमल्पकालसमुत्थिते ||१२०|| अचिरज्वरितस्यापि देयं स्याद्दोषपाकतः |१२१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 77 (121) · Śloka 122
ಭೇಷಜಂ ಹ್ಯಾಮದೋಷಸ್ಯ ಭೂಯೋ ಜ್ವಲಯತಿ ಜ್ವರಮ್ ||೧೨೧|| ಶೋಧನಂ, ಶಮನೀಯಂ ತು ಕರೋತಿ ವಿಷಮಜ್ವರಮ್ |೧೨೨|
View original
भेषजं ह्यामदोषस्य भूयो ज्वलयति ज्वरम् ||१२१|| शोधनं, शमनीयं तु करोति विषमज्वरम् |१२२|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 78 (122) · Śloka 123
ಚ್ಯವಮಾನಂ ಜ್ವರೋತ್ಕ್ಲಿಷ್ಟಮುಪೇಕ್ಷೇತ ಮಲಂ ಸದಾ ||೧೨೨|| ಅತಿಪ್ರವರ್ತಮಾನಂ ಚ ಸಾಧಯೇದತಿಸಾರವತ್ |೧೨೩|
View original
च्यवमानं ज्वरोत्क्लिष्टमुपेक्षेत मलं सदा ||१२२|| अतिप्रवर्तमानं च साधयेदतिसारवत् |१२३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 79 (123) · Śloka 124
ಯದಾ ಕೋಷ್ಠಾನುಗಾಃ ಪಕ್ವಾ ವಿಬದ್ಧಾಃ ಸ್ರೋತಸಾಂ ಮಲಾಃ ||೧೨೩|| ಅಚಿರಜ್ವರಿತಸ್ಯಾಪಿ ತದಾ ದದ್ಯಾದ್ವಿರೇಚನಮ್ |೧೨೪|
View original
यदा कोष्ठानुगाः पक्वा विबद्धाः स्रोतसां मलाः ||१२३|| अचिरज्वरितस्यापि तदा दद्याद्विरेचनम् |१२४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 80 (124-125) · Śloka 125
ಪಕ್ವೋ ಹ್ಯನಿರ್ಹೃತೋ ದೋಷೋ ದೇಹೇ ತಿಷ್ಠನ್ ಮಹಾತ್ಯಯಮ್ ||೧೨೪|| ವಿಷಮಂ ವಾ ಜ್ವರಂ ಕುರ್ಯಾದ್ಬಲವ್ಯಾಪದಮೇವ ಚ | ತಸ್ಮಾನ್ನಿರ್ಹರಣಂ ಕಾರ್ಯಂ ದೋಷಾಣಾಂ ವಮನಾದಿಭಿಃ ||೧೨೫||
View original
पक्वो ह्यनिर्हृतो दोषो देहे तिष्ठन् महात्ययम् ||१२४|| विषमं वा ज्वरं कुर्याद्बलव्यापदमेव च | तस्मान्निर्हरणं कार्यं दोषाणां वमनादिभिः ||१२५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 81 (126) · Śloka 127
ಪ್ರಾಕ್ಕರ್ಮ ವಮನಂ ಚಾಸ್ಯ ಕಾರ್ಯಮಾಸ್ಥಾಪನಂ ತಥಾ | ವಿರೇಚನಂ ತಥಾ ಕುರ್ಯಾಚ್ಛಿರಸಶ್ಚ ವಿರೇಚನಮ್ ||೧೨೬|| ಕ್ರಮಶಃ... |೧೨೭|
View original
प्राक्कर्म वमनं चास्य कार्यमास्थापनं तथा | विरेचनं तथा कुर्याच्छिरसश्च विरेचनम् ||१२६|| क्रमशः... |१२७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 82 (127-129) · Śloka 129
...ಬಲಿನೇ ದೇಯಂ ವಮನಂ ಶ್ಲೈಷ್ಮಿಕೇ ಜ್ವರೇ | ಪಿತ್ತಪ್ರಾಯೇ ವಿರೇಕಸ್ತು ಕಾರ್ಯಃ ಪ್ರಶಿಥಿಲಾಶಯೇ ||೧೨೭|| ಸರುಜೇಽನಿಲಜೇ ಕಾರ್ಯಂ ಸೋದಾವರ್ತೇ ನಿರೂಹಣಮ್ | ಕಟೀಪೃಷ್ಠಗ್ರಹಾರ್ತಸ್ಯ ದೀಪ್ತಾಗ್ನೇರನುವಾಸನಮ್ ||೧೨೮|| ಶಿರೋಗೌರವಶೂಲಘ್ನಮಿನ್ದ್ರಿಯಪ್ರತಿಬೋಧನಮ್ | ಕಫಾಭಿಪನ್ನೇ ಶಿರಸಿ ಕಾರ್ಯಂ ಮೂರ್ಧವಿರೇಚನಮ್ ||೧೨೯||
View original
...बलिने देयं वमनं श्लैष्मिके ज्वरे | पित्तप्राये विरेकस्तु कार्यः प्रशिथिलाशये ||१२७|| सरुजेऽनिलजे कार्यं सोदावर्ते निरूहणम् | कटीपृष्ठग्रहार्तस्य दीप्ताग्नेरनुवासनम् ||१२८|| शिरोगौरवशूलघ्नमिन्द्रियप्रतिबोधनम् | कफाभिपन्ने शिरसि कार्यं मूर्धविरेचनम् ||१२९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 83 (130) · Śloka 131
ದುರ್ಬಲಸ್ಯ ಸಮಾಧ್ಮಾತಮುದರಂ ಸರುಜಂ ದಿಹೇತ್ | ದಾರುಹೈಮವತೀಕುಷ್ಠಶತಾಹ್ವಾಹಿಙ್ಗುಸೈನ್ಧವೈಃ ||೧೩೦|| ಅಮ್ಲಪಿಷ್ಟೈಃ ಸುಖೋಷ್ಣೈಶ್ಚ... |೧೩೧|
View original
दुर्बलस्य समाध्मातमुदरं सरुजं दिहेत् | दारुहैमवतीकुष्ठशताह्वाहिङ्गुसैन्धवैः ||१३०|| अम्लपिष्टैः सुखोष्णैश्च... |१३१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 84 (131) · Śloka 131
...ಪವನೇ ತೂರ್ಧ್ವಮಾಗತೇ | ರುದ್ಧಮೂತ್ರಪೂರೀಷಾಯ ಗುದೇ ವರ್ತಿಂ ನಿಧಾಪಯೇತ್ ||೧೩೧||
View original
...पवने तूर्ध्वमागते | रुद्धमूत्रपूरीषाय गुदे वर्तिं निधापयेत् ||१३१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 85 (132) · Śloka 132
ಪಿಪ್ಪಲೀಪಿಪ್ಪಲೀಮೂಲಯವಾನೀಚವ್ಯಸಾಧಿತಾಮ್ | ಪಾಯಯೇತ ಯವಾಗೂಂ ವಾ ಮಾರುತಾದ್ಯನುಲೋಮಿನೀಮ್ ||೧೩೨||
View original
पिप्पलीपिप्पलीमूलयवानीचव्यसाधिताम् | पाययेत यवागूं वा मारुताद्यनुलोमिनीम् ||१३२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 86 (133) · Śloka 133
ಶುದ್ಧಸ್ಯೋಭಯತೋ ಯಸ್ಯ ಜ್ವರಃ ಶಾನ್ತಿಂ ನ ಗಚ್ಛತಿ | ಸಶೇಷದೋಷರೂಕ್ಷಸ್ಯ ತಸ್ಯ ತಂ ಸರ್ಪಿಷಾ ಜಯೇತ್ ||೧೩೩||
View original
शुद्धस्योभयतो यस्य ज्वरः शान्तिं न गच्छति | सशेषदोषरूक्षस्य तस्य तं सर्पिषा जयेत् ||१३३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 87 (134) · Śloka 134
ಕೃಶಂ ಚೈವಾಲ್ಪದೋಷಂ ಚ ಶಮನೀಯೈರುಪಾಚರೇತ್ | ಉಪವಾಸೈರ್ಬಲಸ್ಥಂ ತು ಜ್ವರೇ ಸನ್ತರ್ಪಣೋತ್ಥಿತೇ ||೧೩೪||
View original
कृशं चैवाल्पदोषं च शमनीयैरुपाचरेत् | उपवासैर्बलस्थं तु ज्वरे सन्तर्पणोत्थिते ||१३४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 88 (135) · Śloka 135
ಕ್ಲಿನ್ನಾಂ ಯವಾಗೂಂ ಮನ್ದಾಗ್ನಿಂ ತೃಷಾರ್ತಂ ಪಾಯಯೇನ್ನರಮ್ |೧೩೫|
View original
क्लिन्नां यवागूं मन्दाग्निं तृषार्तं पाययेन्नरम् |१३५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 89 (135-137) · Śloka 138
ತೃಟ್ಛರ್ದಿದಾಹಘರ್ಮಾರ್ತಂ ಮದ್ಯಪಂ ಲಾಜತರ್ಪಣಮ್ ||೧೩೫|| ಸಕ್ಷೌದ್ರಮಮ್ಭಸಾ ಪಶ್ಚಾಜ್ಜೀರ್ಣೇ ಯೂಷರಸೌದನಮ್ | ಉಪವಾಸಶ್ರಮಕೃತೇ ಕ್ಷೀಣಂ(ಣೇ) ವಾತಾಧಿಕೇ ಜ್ವರೇ ||೧೩೬|| ದೀಪ್ತಾಗ್ನಿಂ ಭೋಜಯೇತ್ ಪ್ರಾಜ್ಞೋ ನರಂ ಮಾಂಸರಸೌದನಮ್ | ಮುದ್ಗಯೂಷೌದನಶ್ಚಾಪಿ ಹಿತಃ ಕಫಸಮುತ್ಥಿತೇ ||೧೩೭|| ಸ ಏವ ಸಿತಯಾ ಯುಕ್ತಃ ಶೀತಃ ಪಿತ್ತಜ್ವರೇ ಹಿತಃ |೧೩೮|
View original
तृट्छर्दिदाहघर्मार्तं मद्यपं लाजतर्पणम् ||१३५|| सक्षौद्रमम्भसा पश्चाज्जीर्णे यूषरसौदनम् | उपवासश्रमकृते क्षीणं(णे) वाताधिके ज्वरे ||१३६|| दीप्ताग्निं भोजयेत् प्राज्ञो नरं मांसरसौदनम् | मुद्गयूषौदनश्चापि हितः कफसमुत्थिते ||१३७|| स एव सितया युक्तः शीतः पित्तज्वरे हितः |१३८|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 90 (138-140) · Śloka 140
ದಾಡಿಮಾಮಲಮುದ್ಗಾನಾಂ ಯೂಷಶ್ಚಾನಿಲಪೈತ್ತಿಕೇ ||೧೩೮|| ಹ್ರಸ್ವಮೂಲಕಯೂಷಸ್ತು ವಾತಶ್ಲೇಷ್ಮಾಧಿಕೇ ಹಿತಃ | ಪಟೋಲನಿಮ್ಬಯೂಷಸ್ತು ಪಥ್ಯಃ ಪಿತ್ತಕಫಾತ್ಮಕೇ ||೧೩೯|| ದಾಹಚ್ಛರ್ದಿಯುತಂ ಕ್ಷಾಮಂ ನಿರನ್ನಂ ತೃಷ್ಣಯಾಽರ್ದಿತಮ್ | ಸಿತಾಕ್ಷೌದ್ರಯುತಂ ಲಾಜತರ್ಪಣಂ ಪಾಯಯೇತ ಚ ||೧೪೦||
View original
दाडिमामलमुद्गानां यूषश्चानिलपैत्तिके ||१३८|| ह्रस्वमूलकयूषस्तु वातश्लेष्माधिके हितः | पटोलनिम्बयूषस्तु पथ्यः पित्तकफात्मके ||१३९|| दाहच्छर्दियुतं क्षामं निरन्नं तृष्णयाऽर्दितम् | सिताक्षौद्रयुतं लाजतर्पणं पाययेत च ||१४०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 91 (141) · Śloka 142
ಕಫಪಿತ್ತಪರೀತಸ್ಯ ಗ್ರೀಷ್ಮೇಽಸೃಕ್ಪಿತ್ತಿನಸ್ತಥಾ | ಮದ್ಯನಿತ್ಯಸ್ಯ ನ ಹಿತಾ ಯವಾಗೂಸ್ತಮುಪಾಚರೇತ್ ||೧೪೧|| ಯೂಷೈರಮ್ಲೈರನಮ್ಲೈರ್ವಾ ಜಾಙ್ಗಲೈಶ್ಚ ರಸೈರ್ಹಿತೈಃ |೧೪೨|
View original
कफपित्तपरीतस्य ग्रीष्मेऽसृक्पित्तिनस्तथा | मद्यनित्यस्य न हिता यवागूस्तमुपाचरेत् ||१४१|| यूषैरम्लैरनम्लैर्वा जाङ्गलैश्च रसैर्हितैः |१४२|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 92 (142) · Śloka 142
ಮದ್ಯಂ ಪುರಾಣಂ ಮನ್ದಾಗ್ನೇರ್ಯವಾನ್ನೋಪಹಿತಂ ಹಿತಮ್ ||೧೪೨||
View original
मद्यं पुराणं मन्दाग्नेर्यवान्नोपहितं हितम् ||१४२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 93 (143) · Śloka 143
ಸವ್ಯೋಷಂ ವಿತರೇತ್ತಕ್ರಂ ಕಫಾರೋಚಕಪೀಡಿತೇ |೧೪೩|
View original
सव्योषं वितरेत्तक्रं कफारोचकपीडिते |१४३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 94 (143-144) · Śloka 144
ಕೃಶೋಽಲ್ಪದೋಷೋ ದೀನಶ್ಚ ನರೋ ಜೀರ್ಣಜ್ವರಾರ್ದಿತಃ ||೧೪೩|| ವಿಬದ್ಧಃ ಸೃಷ್ಟದೋಷಶ್ಚ ರೂಕ್ಷಃ ಪಿತ್ತಾನಿಲಜ್ವರೀ | ಪಿಪಾಸಾರ್ತಃ ಸದಾಹೋ ವಾ ಪಯಸಾ ಸ ಸುಖೀ ಭವೇತ್ ||೧೪೪||
View original
कृशोऽल्पदोषो दीनश्च नरो जीर्णज्वरार्दितः ||१४३|| विबद्धः सृष्टदोषश्च रूक्षः पित्तानिलज्वरी | पिपासार्तः सदाहो वा पयसा स सुखी भवेत् ||१४४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 95 (145) · Śloka 145
ತದೇವ ತರುಣೇ ಪೀತಂ ವಿಷವದ್ಧನ್ತಿ ಮಾನವಮ್ |೧೪೫|
View original
तदेव तरुणे पीतं विषवद्धन्ति मानवम् |१४५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 96 (145) · Śloka 146
ಸರ್ವಜ್ವರೇಷು ಸುಲಘು ಮಾತ್ರಾವದ್ಭೋಜನಂ ಹಿತಮ್ ||೧೪೫|| ವೇಗಾಪಾಯೇಽನ್ಯಥಾ ತದ್ಧಿ ಜ್ವರವೇಗಾಭಿವರ್ಧನಮ್ |೧೪೬|
View original
सर्वज्वरेषु सुलघु मात्रावद्भोजनं हितम् ||१४५|| वेगापायेऽन्यथा तद्धि ज्वरवेगाभिवर्धनम् |१४६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 97 (146-148) · Śloka 149
ಜ್ವರಿತೋ ಹಿತಮಶ್ನೀಯಾದ್ಯದ್ಯಪ್ಯಸ್ಯಾರುಚಿರ್ಭವೇತ್ ||೧೪೬|| ಅನ್ನಕಾಲೇ ಹ್ಯಭುಞ್ಜಾನಃ ಕ್ಷೀಯತೇ ಮ್ರಿಯತೇಽಥವಾ | ಸ ಕ್ಷೀಣಃ ಕೃಚ್ಛ್ರತಾಂ ಯಾತಿ ಯಾತ್ಯಸಾಧ್ಯತ್ವಮೇವ ಚ ||೧೪೭|| ತಸ್ಮಾದ್ರಕ್ಷೇದ್ಬಲಂ ಪುಂಸಾಂ ಬಲೇ ಸತಿ ಹಿ ಜೀವಿತಮ್ | ಗುರ್ವಭಿಷ್ಯನ್ದ್ಯಕಾಲೇ ಚ ಜ್ವರೀ ನಾದ್ಯಾತ್ ಕಥಞ್ಚನ ||೧೪೮|| ನ ತು ತಸ್ಯಾಹಿತಂ ಭುಕ್ತಮಾಯುಷೇ ವಾ ಸುಖಾಯ ವಾ |೧೪೯|
View original
ज्वरितो हितमश्नीयाद्यद्यप्यस्यारुचिर्भवेत् ||१४६|| अन्नकाले ह्यभुञ्जानः क्षीयते म्रियतेऽथवा | स क्षीणः कृच्छ्रतां याति यात्यसाध्यत्वमेव च ||१४७|| तस्माद्रक्षेद्बलं पुंसां बले सति हि जीवितम् | गुर्वभिष्यन्द्यकाले च ज्वरी नाद्यात् कथञ्चन ||१४८|| न तु तस्याहितं भुक्तमायुषे वा सुखाय वा |१४९|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 98 (149) · Śloka 150
ಸನ್ತತಂ ವಿಷಮಂ ವಾಽಪಿ ಕ್ಷೀಣಸ್ಯ ಸುಚಿರೋತ್ಥಿತಮ್ ||೧೪೯|| ಜ್ವರಂ ಸಮ್ಭೋಜನೈಃ ಪಥ್ಯೈರ್ಲಘುಭಿಃ ಸಮುಪಾಚರೇತ್ |೧೫೦|
View original
सन्ततं विषमं वाऽपि क्षीणस्य सुचिरोत्थितम् ||१४९|| ज्वरं सम्भोजनैः पथ्यैर्लघुभिः समुपाचरेत् |१५०|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 99 (150) · Śloka 151
ಮುದ್ಗಾನ್ಮಸುರಾಂಶ್ಚಣಕಾನ್ ಕುಲತ್ಥಾನ್ ಸಮಕುಷ್ಠಕಾನ್ ||೧೫೦|| ಆಹಾರಕಾಲೇ ಯೂಷಾರ್ಥಂ ಜ್ವರಿತಾಯ ಪ್ರದಾಪಯೇತ್ |೧೫೧|
View original
मुद्गान्मसुरांश्चणकान् कुलत्थान् समकुष्ठकान् ||१५०|| आहारकाले यूषार्थं ज्वरिताय प्रदापयेत् |१५१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 100 (151-152) · Śloka 152
ಪಟೋಲಪತ್ರಂ ವಾರ್ತಾಕಂ ಕಠಿಲ್ಲಂ ಪಾಪಚೈಲಿಕಮ್ ||೧೫೧|| ಕರ್ಕೋಟಕಂ ಪರ್ಪಟಕಂ ಗೋಜಿಹ್ವಾಂ ಬಾಲಮೂಲಕಮ್ | ಪತ್ರಂ ಗುಡೂಚ್ಯಾಃ ಶಾಕಾರ್ಥೇ ಜ್ವರಿತಾನಾಂ ಪ್ರದಾಪಯೇತ್ ||೧೫೨||
View original
पटोलपत्रं वार्ताकं कठिल्लं पापचैलिकम् ||१५१|| कर्कोटकं पर्पटकं गोजिह्वां बालमूलकम् | पत्रं गुडूच्याः शाकार्थे ज्वरितानां प्रदापयेत् ||१५२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 101 (153) · Śloka 154
ಲಾವಾನ್ ಕಪಿಞ್ಜಲಾನೇಣಾನ್ ಪೃಷತಾಞ್ಛರಭಾಞ್ಛಶಾನ್ | ಕಾಲಪುಚ್ಛಾನ್ ಕುರಙ್ಗಾಂಶ್ಚ ತಥೈವ ಮೃಗಮಾತೃಕಾನ್ ||೧೫೩|| ಮಾಂಸಾರ್ಥೇ ಮಾಂಸಸಾತ್ಮ್ಯಾನಾಂ ಜ್ವರಿತಾನಾಂ ಪ್ರದಾಪಯೇತ್ |೧೫೪|
View original
लावान् कपिञ्जलानेणान् पृषताञ्छरभाञ्छशान् | कालपुच्छान् कुरङ्गांश्च तथैव मृगमातृकान् ||१५३|| मांसार्थे मांससात्म्यानां ज्वरितानां प्रदापयेत् |१५४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 102 (154) · Śloka 155
ಸಾರಸಕ್ರೌಞ್ಚಶಿಖಿನಃ ಕುಕ್ಕುಟಾಂಸ್ತಿತ್ತಿರಾಂ(ರೀಂ)ಸ್ತಥಾ ||೧೫೪|| ಗುರೂಷ್ಣತ್ವಾನ್ನ ಶಂಸನ್ತಿ ಜ್ವರೇ ಕೇಚಿಚ್ಚಿಕಿತ್ಸಕಾಃ |೧೫೫|
View original
सारसक्रौञ्चशिखिनः कुक्कुटांस्तित्तिरां(रीं)स्तथा ||१५४|| गुरूष्णत्वान्न शंसन्ति ज्वरे केचिच्चिकित्सकाः |१५५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 103 (155) · Śloka 156
ಜ್ವರಿತಾನಾಂ ಪ್ರಕೋಪಂ ತು ಯದಾ ಯಾತಿ ಸಮೀರಣಃ ||೧೫೫|| ತದೈತೇಽಪಿ ಹಿ ಶಸ್ಯನ್ತೇ ಮಾತ್ರಾಕಾಲೋಪಪಾದಿತಾಃ |೧೫೬|
View original
ज्वरितानां प्रकोपं तु यदा याति समीरणः ||१५५|| तदैतेऽपि हि शस्यन्ते मात्राकालोपपादिताः |१५६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 104 (156-158) · Śloka 158
ಪರಿಷೇಕಾನ್ ಪ್ರದೇಹಾಂಶ್ಚ ಸ್ನೇಹಾನ್ ಸಂಶೋಧನಾನಿ ಚ ||೧೫೬|| (ಸ್ನಾನಾಭ್ಯಙ್ಗದಿವಾಸ್ವಪ್ನಶೀತವ್ಯಾಯಾಮಯೋಷಿತಃ) | ಕಷಾಯಗುರುರೂಕ್ಷಾಣಿ ಕ್ರೋಧಾದೀನಿ ತಥೈವ ಚ ||೧೫೭|| ಸಾರವನ್ತಿ ಚ ಭೋಜ್ಯಾನಿ ವರ್ಜಯೇತ್ತರುಣಜ್ವರೀ | ತಥೈವ ನವಧಾನ್ಯಾದಿಂ ವರ್ಜಯೇಚ್ಚ ಸಮಾಸತಃ ||೧೫೮||
View original
परिषेकान् प्रदेहांश्च स्नेहान् संशोधनानि च ||१५६|| (स्नानाभ्यङ्गदिवास्वप्नशीतव्यायामयोषितः) | कषायगुरुरूक्षाणि क्रोधादीनि तथैव च ||१५७|| सारवन्ति च भोज्यानि वर्जयेत्तरुणज्वरी | तथैव नवधान्यादिं वर्जयेच्च समासतः ||१५८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 105 (159) · Śloka 159
ಅನವಸ್ಥಿತದೋಷಾಗ್ನೇರೇಭಿಃ ಸನ್ಧುಕ್ಷಿತೋ ಜ್ವರಃ | ಗಮ್ಭೀರತೀಕ್ಷ್ಣವೇಗತ್ವಂ ಯಾತ್ಯಸಾಧ್ಯತ್ವಮೇವ ಚ ||೧೫೯||
View original
अनवस्थितदोषाग्नेरेभिः सन्धुक्षितो ज्वरः | गम्भीरतीक्ष्णवेगत्वं यात्यसाध्यत्वमेव च ||१५९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 106 (160-162) · Śloka 162
ಶೀತತೋಯದಿವಾಸ್ವಪ್ನಕ್ರೋಧವ್ಯಾಯಾಮಯೋಷಿತಃ | ನ ಸೇವೇತ ಜ್ವರೋತ್ಸೃಷ್ಟೋ ಯಾವನ್ನ ಬಲವಾನ್ ಭವೇತ್ ||೧೬೦|| ಮುಕ್ತಸ್ಯಾಪಿ ಜ್ವರೇಣಾಶು ದುರ್ಬಲಸ್ಯಾಹಿತೈರ್ಜ್ವರಃ | ಪ್ರತ್ಯಾಪನ್ನೋ ದಹೇದ್ದೇಹಂ ಶುಷ್ಕಂ ವೃಕ್ಷಮಿವಾನಲಃ ||೧೬೧|| ತಸ್ಮಾತ್ಕಾರ್ಯಃ ಪರೀಹಾರೋ ಜ್ವರಮುಕ್ತೈರ್ವಿರಿಕ್ತವತ್ | ಯಾವನ್ನ ಪ್ರಕೃತಿಸ್ಥಃ ಸ್ಯಾದ್ದೋಷತಃ ಪ್ರಾಣತಸ್ತಥಾ ||೧೬೨||
View original
शीततोयदिवास्वप्नक्रोधव्यायामयोषितः | न सेवेत ज्वरोत्सृष्टो यावन्न बलवान् भवेत् ||१६०|| मुक्तस्यापि ज्वरेणाशु दुर्बलस्याहितैर्ज्वरः | प्रत्यापन्नो दहेद्देहं शुष्कं वृक्षमिवानलः ||१६१|| तस्मात्कार्यः परीहारो ज्वरमुक्तैर्विरिक्तवत् | यावन्न प्रकृतिस्थः स्याद्दोषतः प्राणतस्तथा ||१६२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 107 (163) · Śloka 163
ಜ್ವರೇ ಪ್ರಮೋಹೋ ಭವತಿ ಸ್ವಲ್ಪೈರಪ್ಯವಚೇಷ್ಟಿತೈಃ | ನಿಷಣ್ಣಂ ಭೋಜಯೇತ್ತಸ್ಮಾನ್ಮೂತ್ರೋಚ್ಚಾರೌ ಚ ಕಾರಯೇತ್ ||೧೬೩||
View original
ज्वरे प्रमोहो भवति स्वल्पैरप्यवचेष्टितैः | निषण्णं भोजयेत्तस्मान्मूत्रोच्चारौ च कारयेत् ||१६३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 108 (164) · Śloka 164
ಅರೋಚಕೇ ಗಾತ್ರಸಾದೇ ವೈವರ್ಣ್ಯೇಽಙ್ಗಮಲಾದಿಷು | ಶಾನ್ತಜ್ವರೋಽಪಿ ಶೋಧ್ಯಃ ಸ್ಯಾದನುಬನ್ಧಭಯಾನ್ನರಃ ||೧೬೪||
View original
अरोचके गात्रसादे वैवर्ण्येऽङ्गमलादिषु | शान्तज्वरोऽपि शोध्यः स्यादनुबन्धभयान्नरः ||१६४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 109 (165) · Śloka 165
ನ ಜಾತು ಸ್ನಾಪಯೇತ್ ಪ್ರಾಜ್ಞಃ ಸಹಸಾ ಜ್ವರಕರ್ಶಿತಮ್ | ತೇನ ಸನ್ದೂಷಿತೋ ಹ್ಯಸ್ಯ ಪುನರೇವ ಭವೇಜ್ಜ್ವರಃ ||೧೬೫||
View original
न जातु स्नापयेत् प्राज्ञः सहसा ज्वरकर्शितम् | तेन सन्दूषितो ह्यस्य पुनरेव भवेज्ज्वरः ||१६५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 110 (166-167) · Śloka 167
ಚಿಕಿತ್ಸೇಚ್ಚ ಜ್ವರಾನ್ ಸರ್ವಾನ್ನಿಮಿತ್ತಾನಾಂ ವಿಪರ್ಯಯೈಃ | ಶ್ರಮಕ್ಷಯಾಭಿಘಾತೋತ್ಥೇ ಮೂಲವ್ಯಾಧಿಮುಪಾಚರೇತ್ ||೧೬೬|| ಸ್ತ್ರೀಣಾಮಪಪ್ರಜಾತಾನಾಂ ಸ್ತನ್ಯಾವತರಣೇ ಚ ಯಃ | ತತ್ರ ಸಂಶಮನಂ ಕುರ್ಯಾದ್ಯಥಾದೋಷಂ ವಿಧಾನವಿತ್ ||೧೬೭||
View original
चिकित्सेच्च ज्वरान् सर्वान्निमित्तानां विपर्ययैः | श्रमक्षयाभिघातोत्थे मूलव्याधिमुपाचरेत् ||१६६|| स्त्रीणामपप्रजातानां स्तन्यावतरणे च यः | तत्र संशमनं कुर्याद्यथादोषं विधानवित् ||१६७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 111 (168) · Śloka 168
ಅತಃ ಸಂಶಮನೀಯಾನಿ ಕಷಾಯಾಣಿ ನಿಬೋಧ ಮೇ | ಸರ್ವಜ್ವರೇಷು ದೇಯಾನಿ ಯಾನಿ ವೈದ್ಯೇನ ಜಾನತಾ ||೧೬೮||
View original
अतः संशमनीयानि कषायाणि निबोध मे | सर्वज्वरेषु देयानि यानि वैद्येन जानता ||१६८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 112 (169) · Śloka 169
ಪಿಪ್ಪಲೀಸಾರಿವಾದ್ರಾಕ್ಷಾಶತಪುಷ್ಪಾಹರೇಣುಭಿಃ | ಕೃತಃ ಕಷಾಯಃ ಸಗುಡೋ ಹನ್ಯಾಚ್ಛ್ವಸನಜಂ ಜ್ವರಮ್ ||೧೬೯||
View original
पिप्पलीसारिवाद्राक्षाशतपुष्पाहरेणुभिः | कृतः कषायः सगुडो हन्याच्छ्वसनजं ज्वरम् ||१६९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 113 (170) · Śloka 170
ಶೃತಂ ಶೀತಕಷಾಯಂ ವಾ ಗುಡೂಚ್ಯಾಃ ಪೇಯಮೇವ ತು |೧೭೦|
View original
शृतं शीतकषायं वा गुडूच्याः पेयमेव तु |१७०|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 114 (170) · Śloka 171
ಬಲಾದರ್ಭಶ್ವದಂಷ್ಟ್ರಾಣಾಂ ಕಷಾಯಂ ಪಾದಶೇಷಿತಮ್ ||೧೭೦|| ಶರ್ಕರಾಘೃತಸಂಯುಕ್ತಂ ಪಿಬೇದ್ವಾತಜ್ವರಾಪಹಮ್ |೧೭೧|
View original
बलादर्भश्वदंष्ट्राणां कषायं पादशेषितम् ||१७०|| शर्कराघृतसंयुक्तं पिबेद्वातज्वरापहम् |१७१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 115 (171-172) · Śloka 172
ಶತಪುಷ್ಪಾವಚಾಕುಷ್ಠದೇವದಾರುಹರೇಣುಕಾಃ ||೧೭೧|| ಕುಸ್ತುಮ್ಬುರೂಣಿ ನಲದಂ ಮುಸ್ತಂ ಚೈವಾಪ್ಸು ಸಾಧಯೇತ್ | ಕ್ಷೌದ್ರೇಣ ಸಿತಯಾ ಚಾಪಿ ಯುಕ್ತಃ ಕ್ವಾಥೋಽನಿಲಾಧಿಕೇ ||೧೭೨||
View original
शतपुष्पावचाकुष्ठदेवदारुहरेणुकाः ||१७१|| कुस्तुम्बुरूणि नलदं मुस्तं चैवाप्सु साधयेत् | क्षौद्रेण सितया चापि युक्तः क्वाथोऽनिलाधिके ||१७२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 116 (173-174) · Śloka 174
ದ್ರಾಕ್ಷಾಗುಡೂಚೀಕಾಶ್ಮರ್ಯತ್ರಾಯಮಾಣಾಃ ಸಸಾರಿವಾಃ | ನಿಷ್ಕ್ವಾಥ್ಯ ಸಗುಡಂ ಕ್ವಾಥಂ ಪಿಬೇದ್ವಾತಕೃತೇ ಜ್ವರೇ ||೧೭೩|| ಗುಡೂಚ್ಯಾಃ ಸ್ವರಸೋ ಗ್ರಾಹ್ಯಃ ಶತಾವರ್ಯಾಶ್ಚ ತತ್ಸಮಃ | ನಿಹನ್ಯಾತ್ಸಗುಡಃ ಪೀತಃ ಸದ್ಯೋಽನಿಲಕೃತಂ ಜ್ವರಮ್ ||೧೭೪||
View original
द्राक्षागुडूचीकाश्मर्यत्रायमाणाः ससारिवाः | निष्क्वाथ्य सगुडं क्वाथं पिबेद्वातकृते ज्वरे ||१७३|| गुडूच्याः स्वरसो ग्राह्यः शतावर्याश्च तत्समः | निहन्यात्सगुडः पीतः सद्योऽनिलकृतं ज्वरम् ||१७४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 117 (175) · Śloka 175
ಘೃತಾಭ್ಯಙ್ಗಸ್ವೇದಲೇಪಾನವಸ್ಥಾಸು ಚ ಯೋಜಯೇತ್ |೧೭೫|
View original
घृताभ्यङ्गस्वेदलेपानवस्थासु च योजयेत् |१७५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 118 (175) · Śloka 176
ಶ್ರೀಪರ್ಣೀಚನ್ದನೋಶೀರಪರೂಷಕಮಧೂಕಜಃ ||೧೭೫|| ಶರ್ಕರಾಮಧುರೋ ಹನ್ತಿ ಕಷಾಯಃ ಪೈತ್ತಿಕಂ ಜ್ವರಮ್ |೧೭೬|
View original
श्रीपर्णीचन्दनोशीरपरूषकमधूकजः ||१७५|| शर्करामधुरो हन्ति कषायः पैत्तिकं ज्वरम् |१७६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 119 (176) · Śloka 176
ಪೀತಂ ಪಿತ್ತಜ್ವರಂ ಹನ್ಯಾತ್ಸಾರಿವಾದ್ಯಂ ಸಶರ್ಕರಮ್ ||೧೭೬||
View original
पीतं पित्तज्वरं हन्यात्सारिवाद्यं सशर्करम् ||१७६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 120 (177) · Śloka 177
ಸಯಷ್ಟೀಮಧುಕಂ ಹನ್ಯಾತ್ತಥೈವೋತ್ಪಲಪೂರ್ವಕಮ್ |೧೭೭|
View original
सयष्टीमधुकं हन्यात्तथैवोत्पलपूर्वकम् |१७७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 121 (177) · Śloka 177
ಶೃತಂ ಶೀತಕಷಾಯಂ ವಾ ಸೋತ್ಪಲಂ ಶರ್ಕರಾಯುತಮ್ ||೧೭೭||
View original
शृतं शीतकषायं वा सोत्पलं शर्करायुतम् ||१७७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 122 (178) · Śloka 178
ಗುಡೂಚೀಪದ್ಮರೋಧ್ರಾಣಾಂ ಸಾರಿವೋತ್ಪಲಯೋಸ್ತಥಾ | ಶರ್ಕರಾಮಧುರಃ ಕ್ವಾಥಃ ಶೀತಃ ಪಿತ್ತಜ್ವರಾಪಹಃ ||೧೭೮||
View original
गुडूचीपद्मरोध्राणां सारिवोत्पलयोस्तथा | शर्करामधुरः क्वाथः शीतः पित्तज्वरापहः ||१७८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 123 (179) · Śloka 180
ದ್ರಾಕ್ಷಾರಗ್ವಧಯೋಶ್ಚಾಪಿ ಕಾಶ್ಮರ್ಯಸ್ಯಾಥವಾ ಪುನಃ | ಸ್ವಾದುತಿಕ್ತಕಷಾಯಾಣಾಂ ಕಷಾಯೈಃ ಶರ್ಕರಾಯುತೈಃ ||೧೭೯|| ಸುಶೀತೈಃ ಶಮಯೇತ್ತೃಷ್ಣಾಂ ಪ್ರವೃದ್ಧಾಂ ದಾಹಮೇವ ಚ |೧೮೦|
View original
द्राक्षारग्वधयोश्चापि काश्मर्यस्याथवा पुनः | स्वादुतिक्तकषायाणां कषायैः शर्करायुतैः ||१७९|| सुशीतैः शमयेत्तृष्णां प्रवृद्धां दाहमेव च |१८०|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 124 (180) · Śloka 181
ಶೀತಂ ಮಧುಯುತಂ ತೋಯಮಾಕಣ್ಠಾದ್ವಾ ಪಿಪಾಸಿತಮ್ ||೧೮೦|| ವಾಮಯೇತ್ಪಾಯಯಿತ್ವಾ ತು ತೇನ ತೃಷ್ಣಾ ಪ್ರಶಾಮ್ಯತಿ |೧೮೧|
View original
शीतं मधुयुतं तोयमाकण्ठाद्वा पिपासितम् ||१८०|| वामयेत्पाययित्वा तु तेन तृष्णा प्रशाम्यति |१८१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 125 (181) · Śloka 182
ಕ್ಷೀರೈಃ ಕ್ಷೀರಿಕಷಾಯೈಶ್ಚ ಸುಶೀತೈಶ್ಚನ್ದನಾಯುತೈಃ ||೧೮೧|| ಅನ್ತರ್ದಾಹೇ ವಿಧಾತವ್ಯಮೇಭಿಶ್ಚಾನ್ಯೈಶ್ಚ ಶೀತಲೈಃ |೧೮೨|
View original
क्षीरैः क्षीरिकषायैश्च सुशीतैश्चन्दनायुतैः ||१८१|| अन्तर्दाहे विधातव्यमेभिश्चान्यैश्च शीतलैः |१८२|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 126 (182-183) · Śloka 184
ಪದ್ಮಕಂ ಮಧುಕಂ ದ್ರಾಕ್ಷಾಂ ಪುಣ್ಡರೀಕಮಥೋತ್ಪಲಮ್ ||೧೮೨|| ಯವಾನ್ ಭೃಷ್ಟಾನುಶೀರಾಣಿ ಸಮಙ್ಗಾಂ ಕಾಶ್ಮರೀಫಲಮ್ | ನಿದಧ್ಯಾದಪ್ಸು ಚಾಲೋಡ್ಯ ನಿಶಾಪರ್ಯುಷಿತಂ ತತಃ ||೧೮೩|| ಕ್ಷೌದ್ರೇಣ ಯುಕ್ತಂ ಪಿಬತೋ ಜ್ವರದಾಹೌ ಪ್ರಶಾಮ್ಯತಃ |೧೮೪|
View original
पद्मकं मधुकं द्राक्षां पुण्डरीकमथोत्पलम् ||१८२|| यवान् भृष्टानुशीराणि समङ्गां काश्मरीफलम् | निदध्यादप्सु चालोड्य निशापर्युषितं ततः ||१८३|| क्षौद्रेण युक्तं पिबतो ज्वरदाहौ प्रशाम्यतः |१८४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 127 (184) · Śloka 184
ಜಿಹ್ವಾತಾಲುಗಲಕ್ಲೋಮಶೋಷೇ ಮೂರ್ಧ್ನಿ ಚ ದಾಪಯೇತ್ ||೧೮೪||
View original
जिह्वातालुगलक्लोमशोषे मूर्ध्नि च दापयेत् ||१८४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 128 (185) · Śloka 186
ಕೇಶರಂ ಮಾತುಲಙ್ಗಸ್ಯ ಮಧುಸೈನ್ಧವಸಂಯುತಮ್ | ಶರ್ಕರಾದಾಡಿಮಾಭ್ಯಾಂ ವಾ ದ್ರಾಕ್ಷಾಖರ್ಜೂರಯೋಸ್ತಥಾ ||೧೮೫|| ವೈರಸ್ಯೇ ಧಾರಯೇತ್ಕಲ್ಕಂ ಗಣ್ಡೂಷಂ ಚ ತಥಾ ಹಿತಮ್ |೧೮೬|
View original
केशरं मातुलङ्गस्य मधुसैन्धवसंयुतम् | शर्करादाडिमाभ्यां वा द्राक्षाखर्जूरयोस्तथा ||१८५|| वैरस्ये धारयेत्कल्कं गण्डूषं च तथा हितम् |१८६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 129 (186) · Śloka 187
ಸಪ್ತಚ್ಛದಂ ಗುಡೂಚೀಂ ಚ ನಿಮ್ಬಂ ಸ್ಫೂರ್ಜಕಮೇವ ಚ ||೧೮೬|| ಕ್ವಾಥಯಿತ್ವಾ ಪಿಬೇತ್ ಕ್ವಾಥಂ ಸಕ್ಷೌದ್ರಂ ಕಫಜೇ ಜ್ವರೇ |೧೮೭|
View original
सप्तच्छदं गुडूचीं च निम्बं स्फूर्जकमेव च ||१८६|| क्वाथयित्वा पिबेत् क्वाथं सक्षौद्रं कफजे ज्वरे |१८७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 130 (187) · Śloka 188
ಕಟುತ್ರಿಕಂ ನಾಗಪುಷ್ಪಂ ಹರಿದ್ರಾ ಕಟುರೋಹಿಣೀ ||೧೮೭|| ಕೌಟಜಂ ಚ ಫಲಂ ಹನ್ಯಾತ್ ಸೇವ್ಯಮಾನಂ ಕಫಜ್ವರಮ್ |೧೮೮|
View original
कटुत्रिकं नागपुष्पं हरिद्रा कटुरोहिणी ||१८७|| कौटजं च फलं हन्यात् सेव्यमानं कफज्वरम् |१८८|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 131 (188-189) · Śloka 189
ಹರಿದ್ರಾಂ ಚಿತ್ರಕಂ ನಿಮ್ಬಮುಶೀರಾತಿವಿಷೇ ವಚಾಮ್ ||೧೮೮|| ಕುಷ್ಠಮಿನ್ದ್ರಯವಾನ್ ಮೂರ್ವಾಂ ಪಟೋಲಂ ಚಾಪಿ ಸಾಧಿತಮ್ | ಪಿಬೇನ್ಮರಿಚಸಂಯುಕ್ತಂ ಸಕ್ಷೌದ್ರಂ ಕಫಜೇ ಜ್ವರೇ ||೧೮೯||
View original
हरिद्रां चित्रकं निम्बमुशीरातिविषे वचाम् ||१८८|| कुष्ठमिन्द्रयवान् मूर्वां पटोलं चापि साधितम् | पिबेन्मरिचसंयुक्तं सक्षौद्रं कफजे ज्वरे ||१८९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 132 (190) · Śloka 190
ಸಾರಿವಾತಿವಿಷಾಕುಷ್ಠಪುರಾಖ್ಯೈಃ ಸದುರಾಲಭೈಃ | ಮುಸ್ತೇನ ಚ ಕೃತಃ ಕ್ವಾಥಃ ಪೀತೋ ಹನ್ಯಾತ್ ಕಫಜ್ವರಮ್ ||೧೯೦||
View original
सारिवातिविषाकुष्ठपुराख्यैः सदुरालभैः | मुस्तेन च कृतः क्वाथः पीतो हन्यात् कफज्वरम् ||१९०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 133 (191) · Śloka 191
ಮುಸ್ತಂ ವೃಕ್ಷಕಬೀಜಾನಿ ತ್ರಿಫಲಾ ಕಟುರೋಹಿಣೀ | ಪರೂಷಕಾಣಿ ಚ ಕ್ವಾಥಃ ಕಫಜ್ವರವಿನಾಶನಃ ||೧೯೧||
View original
मुस्तं वृक्षकबीजानि त्रिफला कटुरोहिणी | परूषकाणि च क्वाथः कफज्वरविनाशनः ||१९१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 134 (192) · Śloka 192
ರಾಜವೃಕ್ಷಾದಿವರ್ಗಸ್ಯ ಕಷಾಯೋ ಮಧುಸಂಯುತಃ | ಕಫವಾತಜ್ವರಂ ಹನ್ಯಾಚ್ಛೀಘ್ರಂ ಕಾಲೇಽವಚಾರಿತಃ ||೧೯೨||
View original
राजवृक्षादिवर्गस्य कषायो मधुसंयुतः | कफवातज्वरं हन्याच्छीघ्रं कालेऽवचारितः ||१९२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 135 (193-194) · Śloka 195
ನಾಗರಂ ಧಾನ್ಯಕಂ ಭಾರ್ಗೀಮಭಯಾಂ ಸುರದಾರು ಚ | ವಚಾಂ ಪರ್ಪಟಕಂ ಮುಸ್ತಂ ಭೂತೀಕಮಥ ಕಟ್ಫಲಮ್ ||೧೯೩|| ನಿಷ್ಕ್ವಾಥ್ಯ ಕಫವಾತೋತ್ಥೇ ಕ್ಷೌದ್ರಹಿಙ್ಗುಸಮನ್ವಿತಮ್ | ದಾ(ಪಾ)ತವ್ಯಂ ಶ್ವಾಸಕಾಸಘ್ನಂ ಶ್ಲೇಷ್ಮೋತ್ಸೇಕೇ ಗಲಗ್ರಹೇ ||೧೯೪|| ಹಿಕ್ಕಾಸು ಕಣ್ಠಶ್ವಯಥೌ ಶೂಲೇ ಹೃದಯಪಾರ್ಶ್ವಜೇ |೧೯೫|
View original
नागरं धान्यकं भार्गीमभयां सुरदारु च | वचां पर्पटकं मुस्तं भूतीकमथ कट्फलम् ||१९३|| निष्क्वाथ्य कफवातोत्थे क्षौद्रहिङ्गुसमन्वितम् | दा(पा)तव्यं श्वासकासघ्नं श्लेष्मोत्सेके गलग्रहे ||१९४|| हिक्कासु कण्ठश्वयथौ शूले हृदयपार्श्वजे |१९५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 136 (195-198) · Śloka 199
ಬಲಾಪಟೋಲತ್ರಿಫಲಾಯಷ್ಟ್ಯಾಹ್ವಾನಾಂ ವೃಷಸ್ಯ ಚ ||೧೯೫|| ಕ್ವಾಥೋ ಮಧುಯುತಃ ಪೀತೋ ಹನ್ತಿ ಪಿತ್ತಕಫಜ್ವರಮ್ | ಕಟುಕಾವಿಜಯಾದ್ರಾಕ್ಷಾಮುಸ್ತಪರ್ಪಟಕೈಃ ಕೃತಃ ||೧೯೬|| ಕಷಾಯೋ ನಾಶಯೇತ್ ಪೀತಃ ಶ್ಲೇಷ್ಮಪಿತ್ತಭವಂ ಜ್ವರಮ್ | ಭಾರ್ಗೀವಚಾಪರ್ಪಟಕಧಾನ್ಯಹಿಙ್ಗ್ವಭಯಾಘನೈಃ ||೧೯೭|| ಕಾಶ್ಮರ್ಯನಾಗರೈಃ ಕ್ವಾಥಃ ಸಕ್ಷೌದ್ರಃ ಶ್ಲೇಷ್ಮಪಿತ್ತಜೇ | ಸಶರ್ಕರಾಮಕ್ಷಮಾತ್ರಾಂ ಕಟುಕಾಮುಷ್ಣವಾರಿಣಾ ||೧೯೮|| ಪೀತ್ವಾ ಜ್ವರಂ ಜಯೇಜ್ಜನ್ತುಃ ಕಫಪಿತ್ತಸಮುದ್ಭವಮ್ |೧೯೯|
View original
बलापटोलत्रिफलायष्ट्याह्वानां वृषस्य च ||१९५|| क्वाथो मधुयुतः पीतो हन्ति पित्तकफज्वरम् | कटुकाविजयाद्राक्षामुस्तपर्पटकैः कृतः ||१९६|| कषायो नाशयेत् पीतः श्लेष्मपित्तभवं ज्वरम् | भार्गीवचापर्पटकधान्यहिङ्ग्वभयाघनैः ||१९७|| काश्मर्यनागरैः क्वाथः सक्षौद्रः श्लेष्मपित्तजे | सशर्करामक्षमात्रां कटुकामुष्णवारिणा ||१९८|| पीत्वा ज्वरं जयेज्जन्तुः कफपित्तसमुद्भवम् |१९९|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 137 (199-200) · Śloka 201
ಕಿರಾತತಿಕ್ತಮಮೃತಾಂ ದ್ರಾಕ್ಷಾಮಾಮಲಕಂ ಶಟೀಮ್ ||೧೯೯|| ನಿಷ್ಕ್ವಾಥ್ಯ ವಾತಪಿತ್ತೋತ್ಥೇ ತಂ ಕ್ವಾಥಂ ಸಗುಡಂ ಪಿಬೇತ್ | ರಾಸ್ನಾ ವೃಷೋಽಥ ತ್ರಿಫಲಾ ರಾಜವೃಕ್ಷಫಲೈಃ ಸಹ ||೨೦೦|| ಕಷಾಯಃ ಸಾಧಿತಃ ಪೀತೋ ವಾತಪಿತ್ತಜ್ವರಂ ಜಯೇತ್ |೨೦೧|
View original
किराततिक्तममृतां द्राक्षामामलकं शटीम् ||१९९|| निष्क्वाथ्य वातपित्तोत्थे तं क्वाथं सगुडं पिबेत् | रास्ना वृषोऽथ त्रिफला राजवृक्षफलैः सह ||२००|| कषायः साधितः पीतो वातपित्तज्वरं जयेत् |२०१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 138 (201) · Śloka 201
ಸರ್ವದೋಷಸಮುತ್ಥೇ ತು ಸಂಸೃಷ್ಟಾನವಚಾರಯೇತ್ ||೨೦೧||
View original
सर्वदोषसमुत्थे तु संसृष्टानवचारयेत् ||२०१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 139 (202) · Śloka 202
ಯಥಾದೋಷೋಚ್ಛ್ರಯಂ ಚಾಪಿ ಜ್ವರಾನ್ ಸರ್ವಾನುಪಾಚರೇತ್ |೨೦೨|
View original
यथादोषोच्छ्रयं चापि ज्वरान् सर्वानुपाचरेत् |२०२|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 140 (202) · Śloka 203
ವೃಶ್ಚೀವಬಿಲ್ವವರ್ಷಾಭ್ವಃ ಪಯಶ್ಚೋದಕಮೇವ ಚ ||೨೦೨|| ಪಚೇತ್ ಕ್ಷೀರಾವಶಿಷ್ಟಂ ತು ತದ್ಧಿ ಸರ್ವಜ್ವರಾಪಹಮ್ |೨೦೩|
View original
वृश्चीवबिल्ववर्षाभ्वः पयश्चोदकमेव च ||२०२|| पचेत् क्षीरावशिष्टं तु तद्धि सर्वज्वरापहम् |२०३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 141 (203) · Śloka 204
ಉದಕಾಂಶಾಸ್ತ್ರಯಃ ಕ್ಷೀರಂ ಶಿಂಶಪಾಸಾರಸಂಯುತಮ್ ||೨೦೩|| ತತ್ ಕ್ಷೀರಶೇಷಂ ಕ್ವಥಿತಂ ಪೇಯಂ ಸರ್ವಜ್ವರಾಪಹಮ್ |೨೦೪|
View original
उदकांशास्त्रयः क्षीरं शिंशपासारसंयुतम् ||२०३|| तत् क्षीरशेषं क्वथितं पेयं सर्वज्वरापहम् |२०४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 142 (204-207) · Śloka 207
ನಲವೇತಸಯೋರ್ಮೂಲೇ ಮೂರ್ವಾಯಾಂ ದೇವದಾರುಣಿ ||೨೦೪|| ಕಷಾಯಂ ವಿಧಿವತ್ ಕೃತ್ವಾ ಪೇಯಮೇತಜ್ಜ್ವರಾಪಹಮ್ | ಹರಿದ್ರಾ ಭದ್ರಮುಸ್ತಂ ಚ ತ್ರಿಫಲಾ ಕಟುರೋಹಿಣೀ ||೨೦೫|| ಪಿಚುಮನ್ದಃ ಪಟೋಲೀ ಚ ದೇವದಾರು ನಿದಿಗ್ಧಿಕಾ | ಏಷಾಂ ಕಷಾಯಃ ಪೀತಸ್ತು ಸನ್ನಿಪಾತಜ್ವರಂ ಜಯೇತ್ ||೨೦೬|| ಅವಿಪಕ್ತಿಂ ಪ್ರಸೇಕಂ ಚ ಶೋಫಂ ಕಾಸಮರೋಚಕಮ್ | ತ್ರೈಫಲೋ ವಾ ಸಸರ್ಪಿಷ್ಕಃ ಕ್ವಾಥಃ ಪೇಯಸ್ತ್ರಿದೋಷಜೇ ||೨೦೭||
View original
नलवेतसयोर्मूले मूर्वायां देवदारुणि ||२०४|| कषायं विधिवत् कृत्वा पेयमेतज्ज्वरापहम् | हरिद्रा भद्रमुस्तं च त्रिफला कटुरोहिणी ||२०५|| पिचुमन्दः पटोली च देवदारु निदिग्धिका | एषां कषायः पीतस्तु सन्निपातज्वरं जयेत् ||२०६|| अविपक्तिं प्रसेकं च शोफं कासमरोचकम् | त्रैफलो वा ससर्पिष्कः क्वाथः पेयस्त्रिदोषजे ||२०७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 143 (208) · Śloka 209
ಅನನ್ತಾಂ ಬಾಲಕಂ ಮುಸ್ತಾಂ ನಾಗರಂ ಕಟುರೋಹಿಣೀಮ್ ಸುಖಾಮ್ಬುನಾ ಪ್ರಾಗುದಯಾತ್ಪಾಯಯೇತಾಕ್ಷಸಮ್ಮಿತಮ್ ||೨೦೮|| ಏಷ ಸರ್ವಜ್ವರಾನ್ ಹನ್ತಿ ದೀಪಯತ್ಯಾಶು ಚಾನಲಮ್ |೨೦೯|
View original
अनन्तां बालकं मुस्तां नागरं कटुरोहिणीम् सुखाम्बुना प्रागुदयात्पाययेताक्षसम्मितम् ||२०८|| एष सर्वज्वरान् हन्ति दीपयत्याशु चानलम् |२०९|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 144 (209) · Śloka 210
ದ್ರವ್ಯಾಣಿ ದೀಪನೀಯಾನಿ ತಥಾ ವೈರೇಚನಾನಿ ಚ ||೨೦೯|| ಏಕಶೋ ವಾ ದ್ವಿಶೋ ವಾಽಪಿ ಜ್ವರಘ್ನಾನಿ ಪ್ರಯೋಜಯೇತ್ |೨೧೦|
View original
द्रव्याणि दीपनीयानि तथा वैरेचनानि च ||२०९|| एकशो वा द्विशो वाऽपि ज्वरघ्नानि प्रयोजयेत् |२१०|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 145 (210) · Śloka 211
ಸರ್ಪಿರ್ಮಧ್ವಭಯಾತೈಲಲೇಹೋಽಯಂ ಸರ್ವಜಂ ಜ್ವರಮ್ ||೨೧೦|| ಶಾನ್ತಿಂ ನಯೇತ್ತ್ರಿವೃಚ್ಚಾಪಿ ಸಕ್ಷೌದ್ರಾ ಪ್ರಬಲಂ ಜ್ವರಮ್ |೨೧೧|
View original
सर्पिर्मध्वभयातैललेहोऽयं सर्वजं ज्वरम् ||२१०|| शान्तिं नयेत्त्रिवृच्चापि सक्षौद्रा प्रबलं ज्वरम् |२११|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 146 (211) · Śloka 211
ಜ್ವರೇ ತು ವಿಷಮೇ ಕಾರ್ಯಮೂರ್ಧ್ವಂ ಚಾಧಶ್ಚ ಶೋಧನಮ್ ||೨೧೧||
View original
ज्वरे तु विषमे कार्यमूर्ध्वं चाधश्च शोधनम् ||२११||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 147 (212) · Śloka 212
ಘೃತಂ ಪ್ಲೀಹೋದರೋಕ್ತಂ ವಾ ನಿಹನ್ಯಾದ್ವಿಷಮಜ್ವರಮ್ |೨೧೨|
View original
घृतं प्लीहोदरोक्तं वा निहन्याद्विषमज्वरम् |२१२|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 148 (212) · Śloka 212
ಗುಡಪ್ರಗಾಢಾಂ ತ್ರಿಫಲಾಂ ಪಿಬೇದ್ವಾ ವಿಷಮಾರ್ದಿತಃ ||೨೧೨||
View original
गुडप्रगाढां त्रिफलां पिबेद्वा विषमार्दितः ||२१२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 149 (213) · Śloka 213
ಗುಡೂಚೀನಿಮ್ಬಧಾತ್ರೀಣಾಂ ಕಷಾಯಂ ವಾ ಸಮಾಕ್ಷಿಕಮ್ |೨೧೩|
View original
गुडूचीनिम्बधात्रीणां कषायं वा समाक्षिकम् |२१३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 150 (213) · Śloka 213
ಪ್ರಾತಃ ಪ್ರಾತಃ ಸಸರ್ಪಿಷ್ಕಂ ರಸೋನಮುಪಯೋಜಯೇತ್ ||೨೧೩||
View original
प्रातः प्रातः ससर्पिष्कं रसोनमुपयोजयेत् ||२१३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 151 (214) · Śloka 215
ತ್ರಿಚತುರ್ಭಿಃ ಪಿಬೇತ್ ಕ್ವಾಥಂ ಪಞ್ಚಭಿರ್ವಾ ಸಮನ್ವಿತೈಃ | ಮಧುಕಸ್ಯ ಪಟೋಲಸ್ಯ ರೋಹಿಣ್ಯಾ ಮುಸ್ತಕಸ್ಯ ಚ ||೨೧೪|| ಹರೀತಕ್ಯಾಶ್ಚ ಸರ್ವೋಽಯಂ ತ್ರಿವಿಧೋ ಯೋಗ ಇಷ್ಯತೇ |೨೧೫|
View original
त्रिचतुर्भिः पिबेत् क्वाथं पञ्चभिर्वा समन्वितैः | मधुकस्य पटोलस्य रोहिण्या मुस्तकस्य च ||२१४|| हरीतक्याश्च सर्वोऽयं त्रिविधो योग इष्यते |२१५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 152 (215) · Śloka 216
ಸರ್ಪಿಃಕ್ಷೀರಸಿತಾಕ್ಷೌದ್ರಮಾಗಧೀರ್ವಾ ಯಥಾಬಲಮ್ ||೨೧೫|| ದಶಮೂಲೀಕಷಾಯೇಣ ಮಾಗಧೀರ್ವಾ ಪ್ರಯೋಜಯೇತ್ |೨೧೬|
View original
सर्पिःक्षीरसिताक्षौद्रमागधीर्वा यथाबलम् ||२१५|| दशमूलीकषायेण मागधीर्वा प्रयोजयेत् |२१६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 153 (216) · Śloka 216
ಪಿಪ್ಪಲೀವರ್ಧಮಾನಂ ವಾ ಪಿಬೇತ್ ಕ್ಷೀರರಸಾಶನಃ ||೨೧೬||
View original
पिप्पलीवर्धमानं वा पिबेत् क्षीररसाशनः ||२१६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 154 (217) · Śloka 217
ತಾಮ್ರಚೂಡಸ್ಯ ಮಾಂಸೇನ ಪಿಬೇದ್ವಾ ಮದ್ಯಮುತ್ತಮಮ್ |೨೧೭|
View original
ताम्रचूडस्य मांसेन पिबेद्वा मद्यमुत्तमम् |२१७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 155 (217) · Śloka 218
ಕೋಲಾಗ್ನಿಮನ್ಥತ್ರಿಫಲಾಕ್ವಾಥೇ ದಧ್ನಾ ಘೃತಂ ಪಚೇತ್ ||೨೧೭|| ತಿಲ್ವಕಾವಾಪಮೇತದ್ಧಿ ವಿಷಮಜ್ವರನಾಶನಮ್ |೨೧೮|
View original
कोलाग्निमन्थत्रिफलाक्वाथे दध्ना घृतं पचेत् ||२१७|| तिल्वकावापमेतद्धि विषमज्वरनाशनम् |२१८|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 156 (218-220) · Śloka 221
ಪಿಪ್ಪಲ್ಯತಿವಿಷಾದ್ರಾಕ್ಷಾಸಾರಿವಾಬಿಲ್ವಚನ್ದನೈಃ ||೨೧೮|| ಕಟುಕೇನ್ದ್ರಯವೋಶೀರಸಿಂಹೀತಾಮಲಕೀಘನೈಃ | ತ್ರಾಯಮಾಣಾಸ್ಥಿರಾಧಾತ್ರೀವಿಶ್ವಭೇಷಜಚಿತ್ರಕೈಃ ||೨೧೯|| ಪಕ್ವಮೇತೈರ್ಘೃತಂ ಪೀತಂ ವಿಜಿತ್ಯ ವಿಷಮಾಗ್ನಿತಾಮ್ | ಜೀರ್ಣಜ್ವರಶಿರಃಶೂಲಗುಲ್ಮೋದರಹಲೀಮಕಾನ್ ||೨೨೦|| ಕ್ಷಯಕಾಸಂ ಸಸನ್ತಾಪಂ ಪಾರ್ಶ್ವಶೂಲಾನಪಾಸ್ಯತಿ |೨೨೧|
View original
पिप्पल्यतिविषाद्राक्षासारिवाबिल्वचन्दनैः ||२१८|| कटुकेन्द्रयवोशीरसिंहीतामलकीघनैः | त्रायमाणास्थिराधात्रीविश्वभेषजचित्रकैः ||२१९|| पक्वमेतैर्घृतं पीतं विजित्य विषमाग्निताम् | जीर्णज्वरशिरःशूलगुल्मोदरहलीमकान् ||२२०|| क्षयकासं ससन्तापं पार्श्वशूलानपास्यति |२२१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 157 (221-222) · Śloka 223
ಗುಡೂಚೀತ್ರಿಫಲಾವಾಸಾತ್ರಾಯಮಾಣಾಯವಾಸಕೈಃ ||೨೨೧|| ಕ್ವಥಿತೈರ್ವಿಧಿವತ್ಪಕ್ವಮೇತೈಃ ಕಲ್ಕೀಕೃತೈಃ ಸಮೈಃ | ದ್ರಾಕ್ಷಾಮಾಗಧಿಕಾಮ್ಭೋದನಾಗರೋತ್ಪಲಚನ್ದನೈಃ ||೨೨೨|| ಪೀತಂ ಸರ್ಪಿಃ ಕ್ಷಯಶ್ವಾಸಕಾಸಜೀರ್ಣಜ್ವರಾನ್ ಜಯೇತ್ |೨೨೩|
View original
गुडूचीत्रिफलावासात्रायमाणायवासकैः ||२२१|| क्वथितैर्विधिवत्पक्वमेतैः कल्कीकृतैः समैः | द्राक्षामागधिकाम्भोदनागरोत्पलचन्दनैः ||२२२|| पीतं सर्पिः क्षयश्वासकासजीर्णज्वरान् जयेत् |२२३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 158 (223-225) · Śloka 226
ಕಲಶೀಬೃಹತೀದ್ರಾಕ್ಷಾತ್ರಾಯನ್ತೀನಿಮ್ಬಗೋಕ್ಷುರೈಃ ||೨೨೩|| ಬಲಾಪರ್ಪಟಕಾಮ್ಭೋದಶಾಲಪರ್ಣೀಯವಾಸಕೈಃ | ಪಕ್ವಮುತ್ಕ್ವಥಿತೈಃ ಸರ್ಪಿಃ ಕಲ್ಕೈರೇಭಿಃ ಸಮನ್ವಿತಮ್ ||೨೨೪|| ಶಟೀತಾಮಲಕೀಭಾರ್ಗೀಮೇದಾಮಲಕಪೌಷ್ಕರೈಃ | ಕ್ಷೀರದ್ವಿಗುಣಸಂಯುಕ್ತಂ ಜೀರ್ಣಜ್ವರಮಪೋಹತಿ ||೨೨೫|| ಶಿರಃಪಾರ್ಶ್ವರುಜಾಕಾಸಕ್ಷಯಪ್ರಶಮನಂ ಪರಮ್ |೨೨೬|
View original
कलशीबृहतीद्राक्षात्रायन्तीनिम्बगोक्षुरैः ||२२३|| बलापर्पटकाम्भोदशालपर्णीयवासकैः | पक्वमुत्क्वथितैः सर्पिः कल्कैरेभिः समन्वितम् ||२२४|| शटीतामलकीभार्गीमेदामलकपौष्करैः | क्षीरद्विगुणसंयुक्तं जीर्णज्वरमपोहति ||२२५|| शिरःपार्श्वरुजाकासक्षयप्रशमनं परम् |२२६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 159 (226-228) · Śloka 229
ಪಟೋಲೀಪರ್ಪಟಾರಿಷ್ಟಗುಡೂಚೀತ್ರಿಫಲಾವೃಷೈಃ ||೨೨೬|| ಕಟುಕಾಮ್ಬುದಭೂನಿಮ್ಬಯಾಸಯಷ್ಟ್ಯಾಹ್ವಚನ್ದನೈಃ | ದಾರ್ವೀಶಕ್ರಯವೋಶೀರತ್ರಾಯಮಾಣಾಕಣೋತ್ಪಲೈಃ ||೨೨೭|| ಧಾತ್ರೀಭೃಙ್ಗರಜೋಭೀರುಕಾಕಮಾಚೀರಸೈರ್ಘೃತಮ್ | ಸಿದ್ಧಮಾಶ್ವಪಚೀಕುಷ್ಠಜ್ವರಶುಕ್ರಾರ್ಜುನವ್ರಣಾನ್ ||೨೨೮|| ಹನ್ಯಾನ್ನಯನವದನಶ್ರವಣಘ್ರಾಣಜಾನ್ ಗದಾನ್ |೨೨೯|
View original
पटोलीपर्पटारिष्टगुडूचीत्रिफलावृषैः ||२२६|| कटुकाम्बुदभूनिम्बयासयष्ट्याह्वचन्दनैः | दार्वीशक्रयवोशीरत्रायमाणाकणोत्पलैः ||२२७|| धात्रीभृङ्गरजोभीरुकाकमाचीरसैर्घृतम् | सिद्धमाश्वपचीकुष्ठज्वरशुक्रार्जुनव्रणान् ||२२८|| हन्यान्नयनवदनश्रवणघ्राणजान् गदान् |२२९|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 160 (229-233) · Śloka 234
ವಿಡಙ್ಗತ್ರಿಫಲಾಮುಸ್ತಮಞ್ಜಿಷ್ಠಾದಾಡಿಮೋತ್ಪಲೈಃ ||೨೨೯|| ಪ್ರಿಯಙ್ಗ್ವೇಲೈಲವಾಲೂಕಚನ್ದನಾಮರದಾರುಭಿಃ | ಬರ್ಹಿಷ್ಠಕುಷ್ಠರಜನೀಪಾರ್ಣಿನೀಸಾರಿವಾದ್ವಯೈಃ ||೨೩೦|| ಹರೇಣುಕಾತ್ರಿವೃದ್ದನ್ತೀವಚಾತಾಲೀಶಕೇಸರೈಃ | ದ್ವಿಕ್ಷೀರಂ ವಿಪಚೇತ್ಸರ್ಪಿರ್ಮಾಲತೀಕುಸುಮೈಃ ಸಹ ||೨೩೧|| ಜೀರ್ಣಜ್ವರಶ್ವಾಸಕಾಸಗುಲ್ಮೋನ್ಮಾದಗರಾಪಹಮ್ | ಏತತ್ಕಲ್ಯಾಣಕಂ ನಾಮ ಸರ್ಪಿರ್ಮಾಙ್ಗಲ್ಯಮುತ್ತಮಮ್ ||೨೩೨|| ಅಲಕ್ಷ್ಮೀಗ್ರಹರಕ್ಷೋಗ್ನಿಮಾನ್ದ್ಯಾಪಸ್ಮಾರಪಾಪನುತ್ | ಶಸ್ಯತೇ ನಷ್ಟಶುಕ್ರಾಣಾಂ ವನ್ಧ್ಯಾನಾಂ ಗರ್ಭದಂ ಪರಮ್ ||೨೩೩|| ಮೇಧ್ಯಂ ಚಕ್ಷುಷ್ಯಮಾಯುಷ್ಯಂ ರೇತೋಮಾರ್ಗವಿಶೋಧನಮ್ |೨೩೪|
View original
विडङ्गत्रिफलामुस्तमञ्जिष्ठादाडिमोत्पलैः ||२२९|| प्रियङ्ग्वेलैलवालूकचन्दनामरदारुभिः | बर्हिष्ठकुष्ठरजनीपार्णिनीसारिवाद्वयैः ||२३०|| हरेणुकात्रिवृद्दन्तीवचातालीशकेसरैः | द्विक्षीरं विपचेत्सर्पिर्मालतीकुसुमैः सह ||२३१|| जीर्णज्वरश्वासकासगुल्मोन्मादगरापहम् | एतत्कल्याणकं नाम सर्पिर्माङ्गल्यमुत्तमम् ||२३२|| अलक्ष्मीग्रहरक्षोग्निमान्द्यापस्मारपापनुत् | शस्यते नष्टशुक्राणां वन्ध्यानां गर्भदं परम् ||२३३|| मेध्यं चक्षुष्यमायुष्यं रेतोमार्गविशोधनम् |२३४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 161 (234-239) · Śloka 240
ಏತೈರೇವ ತಥಾ ದ್ರವ್ಯೈಃ ಸರ್ವಗನ್ಧೈಶ್ಚ ಸಾಧಿತಮ್ ||೨೩೪|| ಕಪಿಲಾಯಾ ಘೃತಪ್ರಸ್ಥಂ ಸುವರ್ಣಮಣಿಸಂಯುತಮ್ | ತತ್ಕ್ಷೀರೇಣ ಸಹೈಕಧ್ಯಂ ಪ್ರಸಾಧ್ಯ ಕುಸುಮೈರಿಮೈಃ ||೨೩೫|| ಸುಮನಶ್ಚಮ್ಪಕಾಶೋಕಶಿರೀಷಕುಸುಮೈರ್ವೃತಮ್ | ತಥಾ ನಲದಪದ್ಮಾನಾಂ ಕೇಶರೈರ್ದಾಡಿಮಸ್ಯ ಚ ||೨೩೬|| ತಿಥೌ ಪ್ರಶಸ್ತೇ ನಕ್ಷತ್ರೇ ಸಾಧಕಸ್ಯಾತುರಸ್ಯ ಚ | ಕೃತಂ ಮನುಷ್ಯದೇವಾಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೈರಭಿಮನ್ತ್ರಿತಮ್ ||೨೩೭|| ದತ್ತಂ ಸರ್ವಜ್ವರಾನ್ ಹನ್ತಿ ಮಹಾಕಲ್ಯಾಣಕಂ ತ್ವಿದಮ್ ||೨೩೮|| ದರ್ಶನಸ್ಪರ್ಶನಾಭ್ಯಾಂ ಚ ಸರ್ವರೋಗಹರಂ ಶಿವಮ್ | ಅಧೃಷ್ಯಃ ಸರ್ವಭೂತಾನಾಂ ವಲೀಪಲಿತವರ್ಜಿತಃ ||೨೩೯|| ಅಸ್ಯಾಭ್ಯಾಸಾದ್ಘೃತಸ್ಯೇಹ ಜೀವೇದ್ವರ್ಷಶತತ್ರಯಮ್ |೨೪೦|
View original
एतैरेव तथा द्रव्यैः सर्वगन्धैश्च साधितम् ||२३४|| कपिलाया घृतप्रस्थं सुवर्णमणिसंयुतम् | तत्क्षीरेण सहैकध्यं प्रसाध्य कुसुमैरिमैः ||२३५|| सुमनश्चम्पकाशोकशिरीषकुसुमैर्वृतम् | तथा नलदपद्मानां केशरैर्दाडिमस्य च ||२३६|| तिथौ प्रशस्ते नक्षत्रे साधकस्यातुरस्य च | कृतं मनुष्यदेवाय ब्राह्मणैरभिमन्त्रितम् ||२३७|| दत्तं सर्वज्वरान् हन्ति महाकल्याणकं त्विदम् ||२३८|| दर्शनस्पर्शनाभ्यां च सर्वरोगहरं शिवम् | अधृष्यः सर्वभूतानां वलीपलितवर्जितः ||२३९|| अस्याभ्यासाद्घृतस्येह जीवेद्वर्षशतत्रयम् |२४०|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 162 (240-242) · Śloka 242
ಗವ್ಯಂ ದಧಿ ಚ ಮೂತ್ರಂ ಚ ಕ್ಷೀರಂ ಸರ್ಪಿಃ ಶಕೃದ್ರಸಃ ||೨೪೦|| ಸಮಭಾಗಾನಿ ಪಾಚ್ಯಾನಿ ಕಲ್ಕಾಂಶ್ಚೈತಾನ್ ಸಮಾವಪೇತ್ | ತ್ರಿಫಲಾಂ ಚಿತ್ರಕಂ ಮುಸ್ತಂ ಹರಿದ್ರಾತಿವಿಷೇ ವಚಾಮ್ ||೨೪೧|| ವಿಡಙ್ಗಂ ತ್ರ್ಯೂಷಣಂ ಚವ್ಯಂ ಸುರದಾರು ತಥೈವ ಚ | ಪಞ್ಚಗವ್ಯಮಿದಂ ಪಾನಾದ್ವಿಷಮಜ್ವರನಾಶನಮ್ ||೨೪೨||
View original
गव्यं दधि च मूत्रं च क्षीरं सर्पिः शकृद्रसः ||२४०|| समभागानि पाच्यानि कल्कांश्चैतान् समावपेत् | त्रिफलां चित्रकं मुस्तं हरिद्रातिविषे वचाम् ||२४१|| विडङ्गं त्र्यूषणं चव्यं सुरदारु तथैव च | पञ्चगव्यमिदं पानाद्विषमज्वरनाशनम् ||२४२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 163 (243) · Śloka 243
ಪಞ್ಚಗವ್ಯಮೃತೇ ಗರ್ಭಾತ್ಪಾಚ್ಯಮನ್ಯದ್... |೨೪೩|
View original
पञ्चगव्यमृते गर्भात्पाच्यमन्यद्... |२४३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 164 (243) · Śloka 244
... ವೃಷೇಣ ಚ | ಬಲಯಾಽಥ ಪರಂ ಪಾಚ್ಯಂ ಗುಡೂಚ್ಯಾ ತದ್ವದೇವ ತು ||೨೪೩|| ಜೀರ್ಣಜ್ವರೇ ಚ ಶೋಫೇ ಚ ಪಾಣ್ಡುರೋಗೇ ಚ ಪೂಜಿತಮ್ |೨೪೪|
View original
... वृषेण च | बलयाऽथ परं पाच्यं गुडूच्या तद्वदेव तु ||२४३|| जीर्णज्वरे च शोफे च पाण्डुरोगे च पूजितम् |२४४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 165 (244) · Śloka 244
ಏತೇನೈವ ತು ಕಲ್ಪೇನ ಘೃತಂ ಪಞ್ಚಾವಿಕಂ ಪಚೇತ್ | ಪಞ್ಚಾಜಂ ಪಞ್ಚಮಹಿಷಂ ಚತುರುಷ್ಟ್ರಮಥಾಪಿ ಚ ||೨೪೪||
View original
एतेनैव तु कल्पेन घृतं पञ्चाविकं पचेत् | पञ्चाजं पञ्चमहिषं चतुरुष्ट्रमथापि च ||२४४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 166 (245-253) · Śloka 254
ತ್ರಿಫಲೋಶೀರಶಮ್ಪಾಕಕಟುಕಾತಿವಿಷಾಘನೈಃ | ಶತಾವರೀಸಪ್ತಪರ್ಣಗುಡೂಚೀರಜನೀದ್ವಯೈಃ ||೨೪೫|| ಚಿತ್ರಕತ್ರಿವೃತಾಮೂರ್ವಾಪಟೋಲಾರಿಷ್ಟವಾಲಕೈಃ | ಕಿರಾತತಿಕ್ತಕವಚಾವಿಶಾಲಾಪದ್ಮಕೋತ್ಪಲೈಃ ||೨೪೬|| ಸಾರಿವಾದ್ವಯಯಷ್ಟ್ಯಾಹ್ವಚವಿಕಾರಕ್ತಚನ್ದನೈಃ | ದುರಾಲಭಾಪರ್ಪಟಕತ್ರಾಯಮಾಣಾಟರೂಷಕೈಃ ||೨೪೭|| ರಾಸ್ನಾಕುಙ್ಕುಮಮಞ್ಜಿಷ್ಠಾಮಾಗಧೀನಾಗರೈಸ್ತಥಾ | ಧಾತ್ರೀಫಲರಸೈಃ ಸಮ್ಯಗ್ದ್ವಿಗುಣೈಃ ಸಾಧಿತಂ ಹವಿಃ ||೨೪೮|| ಪರಿಸರ್ಪಜ್ವರಶ್ವಾಸಗುಲ್ಮಕುಷ್ಠನಿವಾರಣಮ್ | ಪಾಣ್ಡುಪ್ಲೀಹಾಗ್ನಿಸಾದಿಭ್ಯ ಏತದೇವ ಪರಂ ಹಿತಮ್ ||೨೪೯|| ಪಟೋಲಕಟುಕಾದಾರ್ವೀನಿಮ್ಬವಾಸಾಫಲತ್ರಿಕಮ್ | ದುರಾಲಭಾಪರ್ಪಟಕತ್ರಾಯಮಾಣಾಃ ಪಲೋನ್ಮಿತಾಃ ||೨೫೦|| ಪ್ರಸ್ಥಮಾಮಲಕಾನಾಂ ಚ ಕ್ವಾಥಯೇತ್ಸಲಿಲಾರ್ಮಣೇ | ತೇನ ಪಾದಾವಶೇಷೇಣ ಘೃತಪ್ರಸ್ಥಂ ವಿಪಾಚಯೇತ್ ||೨೫೧|| ಕಲ್ಕೈಃ ಕುಟಜಭೂನಿಮ್ಬಘನಯಷ್ಟ್ಯಾಹ್ವಚನ್ದನೈಃ | ಸಪಿಪ್ಪಲೀಕೈಸ್ತತ್ಸಿದ್ಧಂ ಚಕ್ಷುಷ್ಯಂ ಶುಕ್ಲಯೋರ್ಹಿತಮ್ ||೨೫೨|| ಘ್ರಾಣಕರ್ಣಾಕ್ಷಿವದನವರ್ತ್ಮರೋಗವ್ರಣಾಪಹಮ್ | ರಕ್ತಪಿತ್ತಕಫಸ್ವೇದಕ್ಲೇದಪೂಯೋಪಶೋಷಣಮ್ ||೨೫೩|| ಕಾಮಲಾಜ್ವರವೀಸರ್ಪಗಣ್ಡಮಾಲಾಹರಂ ಪರಮ್ |೨೫೪|
View original
त्रिफलोशीरशम्पाककटुकातिविषाघनैः | शतावरीसप्तपर्णगुडूचीरजनीद्वयैः ||२४५|| चित्रकत्रिवृतामूर्वापटोलारिष्टवालकैः | किराततिक्तकवचाविशालापद्मकोत्पलैः ||२४६|| सारिवाद्वययष्ट्याह्वचविकारक्तचन्दनैः | दुरालभापर्पटकत्रायमाणाटरूषकैः ||२४७|| रास्नाकुङ्कुममञ्जिष्ठामागधीनागरैस्तथा | धात्रीफलरसैः सम्यग्द्विगुणैः साधितं हविः ||२४८|| परिसर्पज्वरश्वासगुल्मकुष्ठनिवारणम् | पाण्डुप्लीहाग्निसादिभ्य एतदेव परं हितम् ||२४९|| पटोलकटुकादार्वीनिम्बवासाफलत्रिकम् | दुरालभापर्पटकत्रायमाणाः पलोन्मिताः ||२५०|| प्रस्थमामलकानां च क्वाथयेत्सलिलार्मणे | तेन पादावशेषेण घृतप्रस्थं विपाचयेत् ||२५१|| कल्कैः कुटजभूनिम्बघनयष्ट्याह्वचन्दनैः | सपिप्पलीकैस्तत्सिद्धं चक्षुष्यं शुक्लयोर्हितम् ||२५२|| घ्राणकर्णाक्षिवदनवर्त्मरोगव्रणापहम् | रक्तपित्तकफस्वेदक्लेदपूयोपशोषणम् ||२५३|| कामलाज्वरवीसर्पगण्डमालाहरं परम् |२५४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 167 (254-255) · Śloka 255
ಶೃತಂ ಪಯಃ ಶರ್ಕರಾ ಚ ಪಿಪ್ಪಲ್ಯೋ ಮಧುಸರ್ಪಿಷೀ ||೨೫೪|| ಪಞ್ಚಸಾರಮಿದಂ ಪೇಯಂ ಮಥಿತಂ ವಿಷಮಜ್ವರೇ | ಕ್ಷತಕ್ಷೀಣೇ ಕ್ಷಯೇ ಶ್ವಾಸೇ ಹೃದ್ರೋಗೇ ಚೈತದಿಷ್ಯತೇ ||೨೫೫||
View original
शृतं पयः शर्करा च पिप्पल्यो मधुसर्पिषी ||२५४|| पञ्चसारमिदं पेयं मथितं विषमज्वरे | क्षतक्षीणे क्षये श्वासे हृद्रोगे चैतदिष्यते ||२५५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 168 (256) · Śloka 256
ಲಾಕ್ಷಾವಿಶ್ವನಿಶಾಮೂರ್ವಾಮಞ್ಜಿಷ್ಠಾಸ್ವರ್ಜಿಕಾಮಯೈಃ | ಷಡ್ಗುಣೇನ ಚ ತಕ್ರೇಣ ಸಿದ್ಧಂ ತೈಲಂ ಜ್ವರಾನ್ತಕೃತ್ ||೨೫೬||
View original
लाक्षाविश्वनिशामूर्वामञ्जिष्ठास्वर्जिकामयैः | षड्गुणेन च तक्रेण सिद्धं तैलं ज्वरान्तकृत् ||२५६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 169 (257-258) · Śloka 258
ಕ್ಷೀರಿವೃಕ್ಷಾಸನಾರಿಷ್ಟಜಮ್ಬೂಸಪ್ತಚ್ಛದಾರ್ಜುನೈಃ | ಶಿರೀಷಖದಿರಾಸ್ಫೋಟಾಮೃತವಲ್ಲ್ಯಾಟರೂಷಕೈಃ ||೨೫೭|| ಕಟುಕಾಪರ್ಪಟೋಶೀರವಚಾತೇಜೋವತೀಘನೈಃ | ಸಾಧಿತಂ ತೈಲಮಭ್ಯಙ್ಗಾದಾಶು ಜೀರ್ಣಜ್ವರಾಪಹಮ್ ||೨೫೮||
View original
क्षीरिवृक्षासनारिष्टजम्बूसप्तच्छदार्जुनैः | शिरीषखदिरास्फोटामृतवल्ल्याटरूषकैः ||२५७|| कटुकापर्पटोशीरवचातेजोवतीघनैः | साधितं तैलमभ्यङ्गादाशु जीर्णज्वरापहम् ||२५८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 170 (259-261) · Śloka 261
ನಿರ್ವಿಷೈರ್ಭುಜಗೈರ್ನಾಗೈರ್ವಿನೀತೈಃ ಕೃತತಸ್ಕರೈಃ | ತ್ರಾಸಯೇದಾಗಮೇ ಚೈನಂ ತದಹರ್ಭೋಜಯೇನ್ನ ಚ ||೨೫೯|| ಅತ್ಯಭಿಷ್ಯನ್ದಿಗುರುಭಿರ್ವಾಮಯೇದ್ವಾ ಪುನಃ ಪುನಃ | ಮದ್ಯಂ ತೀಕ್ಷ್ಣಂ ಪಾಯಯೇತ ಘೃತಂ ವಾ ಜ್ವರನಾಶನಮ್ ||೨೬೦|| ಪುರಾಣಂ ವಾ ಘೃತಂ ಕಾಮಮುದಾರಂ ವಾ ವಿರೇಚನಮ್ | ನಿರೂಹಯೇದ್ವಾ ಮತಿಮಾನ್ ಸುಸ್ವಿನ್ನಂ ತದಹರ್ನರಮ್ ||೨೬೧||
View original
निर्विषैर्भुजगैर्नागैर्विनीतैः कृततस्करैः | त्रासयेदागमे चैनं तदहर्भोजयेन्न च ||२५९|| अत्यभिष्यन्दिगुरुभिर्वामयेद्वा पुनः पुनः | मद्यं तीक्ष्णं पाययेत घृतं वा ज्वरनाशनम् ||२६०|| पुराणं वा घृतं काममुदारं वा विरेचनम् | निरूहयेद्वा मतिमान् सुस्विन्नं तदहर्नरम् ||२६१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 171 (262) · Śloka 262
ಅಜಾವ್ಯೋಶ್ಚರ್ಮರೋಮಾಣಿ ವಚಾ ಕುಷ್ಠಂ ಪಲಙ್ಕಷಾ | ನಿಮ್ಬಪತ್ರಂ ಮಧುಯುತಂ ಧೂಪನಂ ತಸ್ಯ ದಾಪಯೇತ್ ||೨೬೨||
View original
अजाव्योश्चर्मरोमाणि वचा कुष्ठं पलङ्कषा | निम्बपत्रं मधुयुतं धूपनं तस्य दापयेत् ||२६२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 172 (263) · Śloka 263
ಬೈಡಾಲಂ ವಾ ಶಕೃದ್ಯೋಜ್ಯಂ ವೇಪಮಾನಸ್ಯ ಧೂಪನಮ್ |೨೬೩|
View original
बैडालं वा शकृद्योज्यं वेपमानस्य धूपनम् |२६३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 173 (263) · Śloka 263
ಪಿಪ್ಪಲೀ ಸೈನ್ಧವಂ ತೈಲಂ ನೇಪಾಲೀ ಚೇಕ್ಷಣಾಞ್ಜನಮ್ ||೨೬೩||
View original
पिप्पली सैन्धवं तैलं नेपाली चेक्षणाञ्जनम् ||२६३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 174 (264) · Śloka 264
ಉದರೋಕ್ತಾನಿ ಸರ್ಪಿಂಷಿ ಯಾನ್ಯುಕ್ತಾನಿ ಪುರಾ ಮಯಾ | ಕಲ್ಪೋಕ್ತಂ ಚಾಜಿತಂ ಸರ್ಪಿಃ ಸೇವ್ಯಮಾನಂ ಜ್ವರಂ ಜಯೇತ್ ||೨೬೪||
View original
उदरोक्तानि सर्पिंषि यान्युक्तानि पुरा मया | कल्पोक्तं चाजितं सर्पिः सेव्यमानं ज्वरं जयेत् ||२६४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 175 (265) · Śloka 265
ಭೂತವಿದ್ಯಾಸಮುದ್ದಿಷ್ಟೈರ್ಬನ್ಧಾವೇಶನಪೂಜನೈಃ | ಜಯೇದ್ಭೂತಾಭಿಷಙ್ಗೋತ್ಥಂ... |೨೬೫|
View original
भूतविद्यासमुद्दिष्टैर्बन्धावेशनपूजनैः | जयेद्भूताभिषङ्गोत्थं... |२६५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 176 (265) · Śloka 265
... ವಿಜ್ಞಾನಾದ್ಯೈಶ್ಚ ಮಾನಸಮ್ ||೨೬೫||
View original
... विज्ञानाद्यैश्च मानसम् ||२६५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 177 (266) · Śloka 266
ಶ್ರಮಕ್ಷಯೋತ್ಥೇ ಭುಞ್ಜೀತ ಘೃತಾಭ್ಯಕ್ತೋ ರಸೌದನಮ್ |೨೬೬|
View original
श्रमक्षयोत्थे भुञ्जीत घृताभ्यक्तो रसौदनम् |२६६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 178 (266) · Śloka 266
ಅಭಿಶಾಪಾಭಿಚಾರೋತ್ಥೌ ಜ್ವರೌ ಹೋಮಾದಿನಾ ಜಯೇತ್ ||೨೬೬||
View original
अभिशापाभिचारोत्थौ ज्वरौ होमादिना जयेत् ||२६६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 179 (267) · Śloka 267
ದಾನಸ್ವಸ್ತ್ಯಯನಾತಿಥ್ಯೈರುತ್ಪಾತಗ್ರಹಪೀಡಿತಮ್ |೨೬೭|
View original
दानस्वस्त्ययनातिथ्यैरुत्पातग्रहपीडितम् |२६७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 180 (267) · Śloka 268
ಅಭಿಘಾತಜ್ವರೇ ಕುರ್ಯಾತ್ ಕ್ರಿಯಾಮುಷ್ಣವಿವರ್ಜಿತಾಮ್ ||೨೬೭|| ಕಷಾಯಮಧುರಾಂ ಸ್ನಿಗ್ಧಾಂ ಯಥಾದೋಷಮಥಾಪಿ ವಾ |೨೬೮|
View original
अभिघातज्वरे कुर्यात् क्रियामुष्णविवर्जिताम् ||२६७|| कषायमधुरां स्निग्धां यथादोषमथापि वा |२६८|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 181 (268-269) · Śloka 269
ಓಷಧೀಗನ್ಧವಿಷಜೌ ವಿಷಪಿತ್ತಪ್ರಸಾಧನೈಃ ||೨೬೮|| ಜಯೇತ್ ಕಷಾಯಂ ಚ ಹಿತಂ ಸರ್ವಗನ್ಧಕೃತಂ ತಥಾ | ನಿಮ್ಬದಾರುಕಷಾಯಂ ವಾ ಹಿತಂ ಸೌಮನಸಂ ಯಥಾ ||೨೬೯||
View original
ओषधीगन्धविषजौ विषपित्तप्रसाधनैः ||२६८|| जयेत् कषायं च हितं सर्वगन्धकृतं तथा | निम्बदारुकषायं वा हितं सौमनसं यथा ||२६९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 182 (270) · Śloka 270
ಯವಾನ್ನವಿಕೃತಿಃ ಸರ್ಪಿರ್ಮದ್ಯಂ ಚ ವಿಷಮೇ ಹಿತಮ್ |೨೭೦|
View original
यवान्नविकृतिः सर्पिर्मद्यं च विषमे हितम् |२७०|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 183 (270) · Śloka 270
ಸಮ್ಪೂಜಯೇದ್ದ್ವಿಜಾನ್ ಗಾಶ್ಚ ದೇವಮೀಶಾನಮಮ್ಬಿಕಾಮ್ ||೨೭೦||
View original
सम्पूजयेद्द्विजान् गाश्च देवमीशानमम्बिकाम् ||२७०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 184 (271-281) · Śloka 281
ಕಫವಾತೋತ್ಥಯೋಶ್ಚಾಪಿ ಜ್ವರಯೋಃ ಶೀತಪೀಡಿತಮ್ | ದಿಹ್ಯಾದುಷ್ಣೇನ ವರ್ಗೇಣ ಪರಶ್ಚೋಷ್ಣೋ ವಿಧಿರ್ಹಿತಃ ||೨೭೧|| ಸಿಞ್ಚೇತ್ ಕೋಷ್ಣೈರಾರನಾಲಶುಕ್ತಗೋಮೂತ್ರಮಸ್ತುಭಿಃ | ದಿಹ್ಯಾತ್ ಪಲಾಶೈಃ ಪಿಷ್ಟೈರ್ವಾ ಸುರಸಾರ್ಜಕಶಿಗ್ರುಜೈಃ ||೨೭೨|| ಕ್ಷಾರತೈಲೇನ ವಾಽಭ್ಯಙ್ಗಃ ಸಶುಕ್ತೇನ ವಿಧೀಯತೇ | ಪಾನಮಾರಗ್ವಧಾದೇಶ್ಚ ಕ್ವಥಿತಸ್ಯ ವಿಶೇಷತಃ ||೨೭೩|| ಅವಗಾಹಃ ಸುಖೋಷ್ಣಶ್ಚ ವಾತಘ್ನಕ್ವಾಥಯೋಜಿತಃ | ಜಿತ್ವಾ ಶೀತಂ ಕ್ರಮೈರೇಭಿಃ ಸುಖೋಷ್ಣಜಲಸೇಚಿತಮ್ ||೨೭೪|| ಪ್ರವೇಶ್ಯೌರ್ಣಿಕಕಾರ್ಪಾಸಕೌಶೇಯಾಮ್ಬರಸಂವೃತಮ್ | ಶಾಯಯೇತ್ ಕ್ಷಾಮದೇಹಂ ಚ ಕಾಲಾಗುರುವಿಭೂಷಿತಮ್ ||೨೭೫|| ಸ್ತನಾಢ್ಯಾ ರೂಪಸಮ್ಪನ್ನಾಃ ಕುಶಲಾ ನವಯೌವನಾಃ | ಭಜೇಯುಃ ಪ್ರಮದಾ ಗಾತ್ರೈಃ ಶೀತದೈನ್ಯಾಪಹಾಃ ಶುಭಾಃ ||೨೭೬|| ಶರಚ್ಛಶಾಙ್ಕವದನಾ ನೀಲೋತ್ಪಲವಿಲೋಚನಾಃ | ಸ್ಫುರಿತಭ್ರೂಲತಾಭಙ್ಗಲಲಾಟತಟಕಮ್ಪನಾಃ ||೨೭೭|| ಪ್ರಲಮ್ಬಬಿಮ್ಬಪ್ರಚಲದ್ಬಿಮ್ಬೀಫಲನಿಭಾಧರಾಃ | ಕೃಶೋದರ್ಯೋಽತಿವಿಸ್ತೀರ್ಣಜಘನೋದ್ವಹನಾಲಸಾಃ ||೨೭೮|| ಕುಙ್ಕುಮಾಗುರುದಿಗ್ಧಾಙ್ಗ್ಯೋ ಘನತುಙ್ಗಪಯೋಧರಾಃ | ಸುಗನ್ಧಿಧೂಪಿತಶ್ಲಕ್ಷ್ಣಸ್ರಸ್ತಾಂಶುಕವಿಭೂಷಣಾಃ ||೨೭೯|| ಗಾಢಮಾಲಿಙ್ಗಯೇಯುಸ್ತಂ ತರುಂ ವನಲತಾ ಇವ | ಪ್ರಹ್ಲಾದಂ ಚಾಸ್ಯ ವಿಜ್ಞಾಯ ತಾಃ ಸ್ತ್ರೀರಪನಯೇತ್ ಪುನಃ ||೨೮೦|| ತಾಸಾಮಙ್ಗಪರಿಷ್ವಙ್ಗನಿವಾರಿತಹಿಮಜ್ವರಮ್ | ಭೋಜಯೇದ್ಧಿತಮನ್ನಂ ಚ ಯಥಾ ಸುಖಮವಾಪ್ನುಯಾತ್ ||೨೮೧||
View original
कफवातोत्थयोश्चापि ज्वरयोः शीतपीडितम् | दिह्यादुष्णेन वर्गेण परश्चोष्णो विधिर्हितः ||२७१|| सिञ्चेत् कोष्णैरारनालशुक्तगोमूत्रमस्तुभिः | दिह्यात् पलाशैः पिष्टैर्वा सुरसार्जकशिग्रुजैः ||२७२|| क्षारतैलेन वाऽभ्यङ्गः सशुक्तेन विधीयते | पानमारग्वधादेश्च क्वथितस्य विशेषतः ||२७३|| अवगाहः सुखोष्णश्च वातघ्नक्वाथयोजितः | जित्वा शीतं क्रमैरेभिः सुखोष्णजलसेचितम् ||२७४|| प्रवेश्यौर्णिककार्पासकौशेयाम्बरसंवृतम् | शाययेत् क्षामदेहं च कालागुरुविभूषितम् ||२७५|| स्तनाढ्या रूपसम्पन्नाः कुशला नवयौवनाः | भजेयुः प्रमदा गात्रैः शीतदैन्यापहाः शुभाः ||२७६|| शरच्छशाङ्कवदना नीलोत्पलविलोचनाः | स्फुरितभ्रूलताभङ्गललाटतटकम्पनाः ||२७७|| प्रलम्बबिम्बप्रचलद्बिम्बीफलनिभाधराः | कृशोदर्योऽतिविस्तीर्णजघनोद्वहनालसाः ||२७८|| कुङ्कुमागुरुदिग्धाङ्ग्यो घनतुङ्गपयोधराः | सुगन्धिधूपितश्लक्ष्णस्रस्तांशुकविभूषणाः ||२७९|| गाढमालिङ्गयेयुस्तं तरुं वनलता इव | प्रह्लादं चास्य विज्ञाय ताः स्त्रीरपनयेत् पुनः ||२८०|| तासामङ्गपरिष्वङ्गनिवारितहिमज्वरम् | भोजयेद्धितमन्नं च यथा सुखमवाप्नुयात् ||२८१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 185 (282-285) · Śloka 286
ದಾಹಾಭಿಭೂತೇ ತು ವಿಧಿಂ ಕುರ್ಯಾದ್ದಾಹವಿನಾಶನಮ್ | ಮಧುಫಾಣಿತಯುಕ್ತೇನ ನಿಮ್ಬಪತ್ರಾಮ್ಭಸಾಽಪಿ ವಾ ||೨೮೨|| ದಾಹಜ್ವರಾರ್ತಂ ಮತಿಮಾನ್ ವಾಮಯೇತ್ ಕ್ಷಿಪ್ರಮೇವ ಚ | ಶತಧೌತಘೃತಾಭ್ಯಕ್ತಂ ದಿಹ್ಯಾದ್ವಾ ಯವಶತ್ಕುಭಿಃ ||೨೮೩|| ಕೋಲಾಮಲಕಸಂಯುಕ್ತೈಃ ಶುಕ್ತಧಾನ್ಯಾಮ್ಲಸಂಯುತೈಃ | ಅಮ್ಲಪಿಷ್ಟೈಃ ಸುಶೀತೈಶ್ಚ ಫೇನಿಲಾಪಲ್ಲವೈಸ್ತಥಾ ||೨೮೪|| ಅಮ್ಲಪಿಷ್ಟೈಃ ಸುಶೀತೈರ್ವಾ ಪಲಾಶತರುಜೈರ್ದಿಹೇತ್ | ಬದರೀಪಲ್ಲವೋತ್ಥೇನ ಫೇನೇನಾರಿಷ್ಟಕಸ್ಯ ಚ ||೨೮೫|| ಲಿಪ್ತೇಽಙ್ಗೇ ದಾಹತೃಣ್ಮೂರ್ಚ್ಛಾಃ ಪ್ರಶಾಮ್ಯನ್ತಿ ಚ ಸರ್ವಶಃ |೨೮೬|
View original
दाहाभिभूते तु विधिं कुर्याद्दाहविनाशनम् | मधुफाणितयुक्तेन निम्बपत्राम्भसाऽपि वा ||२८२|| दाहज्वरार्तं मतिमान् वामयेत् क्षिप्रमेव च | शतधौतघृताभ्यक्तं दिह्याद्वा यवशत्कुभिः ||२८३|| कोलामलकसंयुक्तैः शुक्तधान्याम्लसंयुतैः | अम्लपिष्टैः सुशीतैश्च फेनिलापल्लवैस्तथा ||२८४|| अम्लपिष्टैः सुशीतैर्वा पलाशतरुजैर्दिहेत् | बदरीपल्लवोत्थेन फेनेनारिष्टकस्य च ||२८५|| लिप्तेऽङ्गे दाहतृण्मूर्च्छाः प्रशाम्यन्ति च सर्वशः |२८६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 186 (286-287) · Śloka 287
ಯವಾರ್ಧಕುಡವಂ ಪಿಷ್ಟ್ವಾ ಮಞ್ಜಿಷ್ಠಾರ್ಧಪಲಂ ತಥಾ ||೨೮೬|| ಅಮ್ಲಪ್ರಸ್ಥಶತೋನ್ಮಿಶ್ರಂ ತೈಲಪ್ರಸ್ಥಂ ವಿಪಾಚಯೇತ್ | ಏತತ್ ಪ್ರಹ್ಲಾದನಂ ತೈಲಂ ಜ್ವರದಾಹವಿನಾಶನಮ್ ||೨೮೭||
View original
यवार्धकुडवं पिष्ट्वा मञ्जिष्ठार्धपलं तथा ||२८६|| अम्लप्रस्थशतोन्मिश्रं तैलप्रस्थं विपाचयेत् | एतत् प्रह्लादनं तैलं ज्वरदाहविनाशनम् ||२८७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 187 (288-293) · Śloka 293
ನ್ಯಗ್ರೋಧಾದಿರ್ಗಣೋ ಯಸ್ತು ಕಾಕೋಲ್ಯಾದಿಶ್ಚ ಯೋ ಗಣಃ | ಉತ್ಪಲಾದಿರ್ಗಣೋ ಯಸ್ತು ಪಿಷ್ಟೈರ್ವಾ ತೈಃ ಪ್ರಲೇಪಯೇತ್ ||೨೮೮|| ತತ್ಕಷಾಯಾಮ್ಲಸಂಸಿದ್ಧಾಃ ಸ್ನೇಹಾಶ್ಚಾಭ್ಯಞ್ಜನೇ ಹಿತಾಃ | ತೇಷಾಂ ಶೀತಕಷಾಯೇ ವಾ ದಾಹಾರ್ತಮವಗಾಹಯೇತ್ ||೨೮೯|| ದಾಹವೇಗೇ ತ್ವತಿಕ್ರಾನ್ತೇ ತಸ್ಮಾದುದ್ಧೃತ್ಯ ಮಾನವಮ್ | ಪರಿಷಿಚ್ಯಾಮ್ಬುಭಿಃ ಶೀತೈಃ ಪ್ರಲಿಮ್ಪೇಚ್ಚನ್ದನಾದಿಭಿಃ ||೨೯೦|| ಗ್ಲಾನಂ ವಾ ದೀನಮನಸಮಾಶ್ಲಿಷೇಯುರ್ವರಾಙ್ಗನಾಃ | ಪೇಲವಕ್ಷೌಮಸಂವೀತಾಶ್ಚನ್ದನಾರ್ದ್ರಪಯೋಧರಾಃ ||೨೯೧|| ಬಿಭ್ರತ್ಯೋಽಬ್ಜಸ್ರಜಶ್ಚಿತ್ರಾ ಮಣಿರತ್ನವಿಭೂಷಿತಾಃ | ಭಜೇಯುಸ್ತಾಃ ಸ್ತನೈಃ ಶೀತೈಃ ಸ್ಪೃಶನ್ತ್ಯೋಽಮ್ಬುರುಹೈಃ ಸುಖೈಃ ||೨೯೨|| ಪ್ರಹ್ಲಾದಂ ಚಾಸ್ಯ ವಿಜ್ಞಾಯ ತಾಃ ಸ್ತ್ರೀರಪನಯೇತ್ ಪುನಃ | ಹಿತಂ ಚ ಭೋಜಯೇದನ್ನಂ ತಥಾಽಽಪ್ನೋತಿ ಸುಖಂ ಮಹತ್ ||೨೯೩||
View original
न्यग्रोधादिर्गणो यस्तु काकोल्यादिश्च यो गणः | उत्पलादिर्गणो यस्तु पिष्टैर्वा तैः प्रलेपयेत् ||२८८|| तत्कषायाम्लसंसिद्धाः स्नेहाश्चाभ्यञ्जने हिताः | तेषां शीतकषाये वा दाहार्तमवगाहयेत् ||२८९|| दाहवेगे त्वतिक्रान्ते तस्मादुद्धृत्य मानवम् | परिषिच्याम्बुभिः शीतैः प्रलिम्पेच्चन्दनादिभिः ||२९०|| ग्लानं वा दीनमनसमाश्लिषेयुर्वराङ्गनाः | पेलवक्षौमसंवीताश्चन्दनार्द्रपयोधराः ||२९१|| बिभ्रत्योऽब्जस्रजश्चित्रा मणिरत्नविभूषिताः | भजेयुस्ताः स्तनैः शीतैः स्पृशन्त्योऽम्बुरुहैः सुखैः ||२९२|| प्रह्लादं चास्य विज्ञाय ताः स्त्रीरपनयेत् पुनः | हितं च भोजयेदन्नं तथाऽऽप्नोति सुखं महत् ||२९३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 188 (294) · Śloka 294
ಪಿತ್ತಜ್ವರೋಕ್ತಂ ಶಮನಂ ವಿರೇಕೋಽನ್ಯದ್ಧಿತಂ ಚ ಯತ್ |೨೯೪|
View original
पित्तज्वरोक्तं शमनं विरेकोऽन्यद्धितं च यत् |२९४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 189 (294) · Śloka 295
ನಿರ್ಹರೇತ್ಪಿತ್ತಮೇವಾದೌ ದೋಷೇಷು ಸಮವಾಯಿಷು ||೨೯೪|| ದುರ್ನಿವಾರತರಂ ತದ್ಧಿ ಜ್ವರಾರ್ತಾನಾಂ ವಿಶೇಷತಃ |೨೯೫|
View original
निर्हरेत्पित्तमेवादौ दोषेषु समवायिषु ||२९४|| दुर्निवारतरं तद्धि ज्वरार्तानां विशेषतः |२९५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 190 (295) · Śloka 296
ಛರ್ದಿಮೂರ್ಚ್ಛಾಪಿಪಾಸಾದೀನವಿರೋಧಾಜ್ಜ್ವರಸ್ಯ ಚ ||೨೯೫|| ಉಪದ್ರವಾಞ್ಜಯೇಚ್ಚಾಪಿ ಪ್ರತ್ಯನೀಕೇನ ಹೇತುನಾ |೨೯೬|
View original
छर्दिमूर्च्छापिपासादीनविरोधाज्ज्वरस्य च ||२९५|| उपद्रवाञ्जयेच्चापि प्रत्यनीकेन हेतुना |२९६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 191 (296-299) · Śloka 299
ವಿಶೇಷಮಪರಂ ಚಾತ್ರ ಶೃಣೂಪದ್ರವನಾಶನಮ್ ||೨೯೬|| ಮಧುಕಂ ರಜನೀ ಮುಸ್ತಂ ದಾಡಿಮಂ ಸಾಮ್ಲವೇತಸಮ್ | ಅಞ್ಜನಂ ತಿನ್ತಿಡೀಕಂ ಚ ನಲದಂ ಪತ್ರಮುತ್ಪಲಮ್ ||೨೯೭|| ತ್ವಚಂ ವ್ಯಾಘ್ರನಖಂ ಚೈವ ಮಾತುಲುಙ್ಗರಸೋ ಮಧು | ದಿಹ್ಯಾದೇಭಿರ್ಜ್ವರಾರ್ತಸ್ಯ ಮಧುಶುಕ್ತಯುತೈಃ ಶಿರಃ ||೨೯೮|| ಶಿರೋಭಿತಾಪಸಮ್ಮೋಹವಮಿಹಿಕ್ಕಾಪ್ರವೇಪಥೂನ್ | ಪ್ರದೇಹೋ ನಾಶಯತ್ಯೇಷ ಜ್ವರಿತಾನಾಮುಪದ್ರವಾನ್ ||೨೯೯||
View original
विशेषमपरं चात्र शृणूपद्रवनाशनम् ||२९६|| मधुकं रजनी मुस्तं दाडिमं साम्लवेतसम् | अञ्जनं तिन्तिडीकं च नलदं पत्रमुत्पलम् ||२९७|| त्वचं व्याघ्रनखं चैव मातुलुङ्गरसो मधु | दिह्यादेभिर्ज्वरार्तस्य मधुशुक्तयुतैः शिरः ||२९८|| शिरोभितापसम्मोहवमिहिक्काप्रवेपथून् | प्रदेहो नाशयत्येष ज्वरितानामुपद्रवान् ||२९९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 192 (300-301) · Śloka 301
ಮಧೂಕಮಥ ಹ್ರೀಬೇರಮುತ್ಪಲಾನಿ ಮಧೂಲಿಕಾಮ್ ||೩೦೦|| ಲೀಢ್ವಾ ಚೂರ್ಣಾನಿ ಮಧುನಾ ಸರ್ಪಿಷಾ ಚ ಜಯೇದ್ವಮಿಮ್ | ಕಫಪ್ರಸೇಕಾಸೃಕ್ಪಿತ್ತಹಿಕ್ಕಾಶ್ವಾಸಾಂಶ್ಚ ದಾರುಣಾನ್ ||೩೦೧||
View original
मधूकमथ ह्रीबेरमुत्पलानि मधूलिकाम् ||३००|| लीढ्वा चूर्णानि मधुना सर्पिषा च जयेद्वमिम् | कफप्रसेकासृक्पित्तहिक्काश्वासांश्च दारुणान् ||३०१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 193 (302) · Śloka 302
ಲಿಹನ್ ಜ್ವರಾರ್ತಸ್ತ್ರಿಫಲಾಂ ಪಿಪ್ಪಲೀಂ ಚ ಸಮಾಕ್ಷಿಕಾಮ್ | ಕಾಸೇ ಶ್ವಾಸೇ ಚ ಮಧುನಾ ಸರ್ಪಿಷಾ ಚ ಸುಖೀ ಭವೇತ್ ||೩೦೨||
View original
लिहन् ज्वरार्तस्त्रिफलां पिप्पलीं च समाक्षिकाम् | कासे श्वासे च मधुना सर्पिषा च सुखी भवेत् ||३०२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 194 (303) · Śloka 303
ವಿದಾರೀ ದಾಡಿಮಂ ಲೋಧ್ರಂ ದಧಿತ್ಥಂ ಬೀಜಪೂರಕಮ್ | ಏಭಿಃ ಪ್ರದಿಹ್ಯಾನ್ಮೂರ್ಧಾನಂ ತೃಡ್ದಾಹಾರ್ತಸ್ಯ ದೇಹಿನಃ ||೩೦೩||
View original
विदारी दाडिमं लोध्रं दधित्थं बीजपूरकम् | एभिः प्रदिह्यान्मूर्धानं तृड्दाहार्तस्य देहिनः ||३०३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 195 (304) · Śloka 305
ದಾಡಿಮಸ್ಯ ಸಿತಾಯಾಶ್ಚ ದ್ರಾಕ್ಷಾಮಲಕಯೋಸ್ತಥಾ | ವೈರಸ್ಯೇ ಧಾರಯೇತ್ ಕಲ್ಕಂ ಗಣ್ಡೂಷಂ ಚ ಯಥಾಹಿತಮ್ ||೩೦೪|| ಕ್ಷೀರೇಕ್ಷುರಸಮಾಕ್ಷೀಕಸರ್ಪಿಸ್ತೈಲೋಷ್ಣವಾರಿಭಿಃ |೩೦೫|
View original
दाडिमस्य सितायाश्च द्राक्षामलकयोस्तथा | वैरस्ये धारयेत् कल्कं गण्डूषं च यथाहितम् ||३०४|| क्षीरेक्षुरसमाक्षीकसर्पिस्तैलोष्णवारिभिः |३०५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 196 (305) · Śloka 305
ಶೂನ್ಯೇ ಮೂರ್ಧ್ನಿ ಹಿತಂ ನಸ್ಯಂ ಜೀವನೀಯಶೃತಂ ಘೃತಮ್ ||೩೦೫||
View original
शून्ये मूर्ध्नि हितं नस्यं जीवनीयशृतं घृतम् ||३०५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 197 (306) · Śloka 307
ಚೂರ್ಣಿತೈಸ್ತ್ರಿಫಲಾಶ್ಯಾಮಾತ್ರಿವೃತ್ಪಿಪ್ಪಲಿಸಂಯುತೈಃ | ಸಕ್ಷೌದ್ರಃ ಶರ್ಕರಾಯುಕ್ತೋ ವಿರೇಕಸ್ತು ಪ್ರಶಸ್ಯತೇ ||೩೦೬|| ಪಕ್ವೇ ಪಿತ್ತಜ್ವರೇ ರಕ್ತೇ ಚೋರ್ಧ್ವಗೇ ವೇಪಥೌ ತಥಾ |೩೦೭|
View original
चूर्णितैस्त्रिफलाश्यामात्रिवृत्पिप्पलिसंयुतैः | सक्षौद्रः शर्करायुक्तो विरेकस्तु प्रशस्यते ||३०६|| पक्वे पित्तज्वरे रक्ते चोर्ध्वगे वेपथौ तथा |३०७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 198 (307) · Śloka 307
ಕಫವಾತೋತ್ಥಯೋರೇವಂ ಸ್ನೇಹಾಭ್ಯಙ್ಗೈರ್ವಿಶೋಧಯೇತ್ ||೩೦೭||
View original
कफवातोत्थयोरेवं स्नेहाभ्यङ्गैर्विशोधयेत् ||३०७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 199 (308) · Śloka 308
ಹೃತದೋಷೋ ಭ್ರಮಾರ್ತಸ್ತು ಲಿಹ್ಯಾತ್ ಕ್ಷೌದ್ರಸಿತಾಭಯಾಃ |೩೦೮|
View original
हृतदोषो भ्रमार्तस्तु लिह्यात् क्षौद्रसिताभयाः |३०८|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 200 (308) · Śloka 309
ವಾತಘ್ನಮಧುರೈರ್ಯೋಜ್ಯಾ ನಿರೂಹಾ ವಾತಜೇ ಜ್ವರೇ ||೩೦೮|| ಅವೇಕ್ಷ್ಯ ದೋಷಂ ಪ್ರಾಣಂ ಚ ಯಥಾಸ್ವಂ ಚಾನುವಾಸನಾಃ |೩೦೯|
View original
वातघ्नमधुरैर्योज्या निरूहा वातजे ज्वरे ||३०८|| अवेक्ष्य दोषं प्राणं च यथास्वं चानुवासनाः |३०९|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 201 (309-311) · Śloka 312
ಉತ್ಪಲಾದಿಕಷಾಯಾದ್ಯಾ(ಢ್ಯಾ)ಶ್ಚನ್ದನೋಶೀರಸಂಯುತಾಃ ||೩೦೯|| ಶರ್ಕರಾಮಧುರಾಃ ಶೀತಾಃ ಪಿತ್ತಜ್ವರಹರಾ ಮತಾಃ | ಆಮ್ರಾದೀನಾಂ ತ್ವಚಂ ಶಙ್ಖಂ ಚನ್ದನಂ ಮಧುಕೋತ್ಪಲೇ ||೩೧೦|| ಗೈರಿಕಾಞ್ಜನಮಞ್ಜಿಷ್ಠಾಮೃಣಾಲಾನ್ಯಥ ಪದ್ಮಕಮ್ | ಶ್ಲಕ್ಷ್ಣಪಿಷ್ಟಂ ತು ಪಯಸಾ ಶರ್ಕರಾಮಧುಸಂಯುತಮ್ ||೩೧೧|| ಸುಪೂತಂ ಶೀತಲಂ ಬಸ್ತಿಂ ದಹ್ಯಮಾನಾಯ ದಾಪಯೇತ್ |೩೧೨|
View original
उत्पलादिकषायाद्या(ढ्या)श्चन्दनोशीरसंयुताः ||३०९|| शर्करामधुराः शीताः पित्तज्वरहरा मताः | आम्रादीनां त्वचं शङ्खं चन्दनं मधुकोत्पले ||३१०|| गैरिकाञ्जनमञ्जिष्ठामृणालान्यथ पद्मकम् | श्लक्ष्णपिष्टं तु पयसा शर्करामधुसंयुतम् ||३११|| सुपूतं शीतलं बस्तिं दह्यमानाय दापयेत् |३१२|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 202 (312) · Śloka 312
ಜ್ವರದಾಹಾಪಹಂ ತೇಷು ಸಿದ್ಧಂ ಚೈವಾನುವಾಸನಮ್ ||೩೧೨||
View original
ज्वरदाहापहं तेषु सिद्धं चैवानुवासनम् ||३१२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 203 (313) · Śloka 313
ಆರಗ್ವಧಗಣಕ್ವಾಥಾಃ ಪಿಪ್ಪಲ್ಯಾದಿಸಮಾಯುತಾಃ | ಸಕ್ಷೌದ್ರಮೂತ್ರಾ ದೇಯಾಃ ಸ್ಯುಃ ಕಫಜ್ವರವಿನಾಶನಾಃ ||೩೧೩||
View original
आरग्वधगणक्वाथाः पिप्पल्यादिसमायुताः | सक्षौद्रमूत्रा देयाः स्युः कफज्वरविनाशनाः ||३१३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 204 (314) · Śloka 314
ಕಫಘ್ನೈರೇವ ಸಂಸಿದ್ಧಾ ದ್ರವ್ಯೈಶ್ಚಾಪ್ಯನುವಾಸನಾಃ |೩೧೪|
View original
कफघ्नैरेव संसिद्धा द्रव्यैश्चाप्यनुवासनाः |३१४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 205 (314) · Śloka 314
ಸಂಸರ್ಗೇ ಸನ್ನಿಪಾತೇ ಚ ಸಂಸೃಷ್ಟಾ ಬಸ್ತಯೋ ಹಿತಾಃ ||೩೧೪||
View original
संसर्गे सन्निपाते च संसृष्टा बस्तयो हिताः ||३१४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 206 (315) · Śloka 315
ಸಂಸೃಷ್ಟೈರೇವ ಸಂಸೃಷ್ಟಾ ದ್ರವ್ಯೈಶ್ಚಾಪ್ಯನುವಾಸನಾಃ |೩೧೫|
View original
संसृष्टैरेव संसृष्टा द्रव्यैश्चाप्यनुवासनाः |३१५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 207 (315) · Śloka 316
ವಾತರೋಗಾಪಹಾಃ ಸರ್ವೇ ಸ್ನೇಹಾ ಯೇ ಸಮ್ಯಗೀರಿತಾಃ ||೩೧೫|| ವಿನಾ ತೈಲಂ ತ ಏವ ಸ್ಯುರ್ಯೋಜ್ಯಾ ಮಾರುತಜೇ ಜ್ವರೇ |೩೧೬|
View original
वातरोगापहाः सर्वे स्नेहा ये सम्यगीरिताः ||३१५|| विना तैलं त एव स्युर्योज्या मारुतजे ज्वरे |३१६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 208 (316) · Śloka 316
ನಿಖಿಲೇನೋಪಯೋಜ್ಯಾಶ್ಚ ತ ಏವಾಭ್ಯಞ್ಜನಾದಿಷು ||೩೧೬||
View original
निखिलेनोपयोज्याश्च त एवाभ्यञ्जनादिषु ||३१६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 209 (317) · Śloka 317
ಪೈತ್ತಿಕೇ ಮಧುರೈಸ್ತಿಕ್ತೈಃ ಸಿದ್ಧಂ ಸರ್ಪಿಶ್ಚ ಪೂಜ್ಯತೇ |೩೧೭|
View original
पैत्तिके मधुरैस्तिक्तैः सिद्धं सर्पिश्च पूज्यते |३१७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 210 (317) · Śloka 317
ಶ್ಲೈಷ್ಮಿಕೇ ಕಟುತಿಕ್ತೈಶ್ಚ, ಸಂಸೃಷ್ಟಾನೀತರೇಷು ಚ ||೩೧೭||
View original
श्लैष्मिके कटुतिक्तैश्च, संसृष्टानीतरेषु च ||३१७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 211 (318) · Śloka 319
ಹೃತಾವಶೇಷಂ ಪಿತ್ತಂ ತು ತ್ವಕ್ಸ್ಥಂ ಜನಯತಿ ಜ್ವರಮ್ | ಪಿಬೇದಿಕ್ಷುರಸಂ ತತ್ರ ಶೀತಂ ವಾ ಶರ್ಕರೋದಕಮ್ ||೩೧೮|| ಶಾಲಿಷಷ್ಟಿಕಯೋರನ್ನಮಶ್ನೀಯಾತ್ ಕ್ಷೀರಸಮ್ಪ್ಲುತಮ್ |೩೧೯|
View original
हृतावशेषं पित्तं तु त्वक्स्थं जनयति ज्वरम् | पिबेदिक्षुरसं तत्र शीतं वा शर्करोदकम् ||३१८|| शालिषष्टिकयोरन्नमश्नीयात् क्षीरसम्प्लुतम् |३१९|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 212 (319) · Śloka 319
ಕಫವಾತೋತ್ಥಯೋರೇವ ಸ್ವೇದಾಭ್ಯಙ್ಗೌ ಪ್ರಯೋಜಯೇತ್ ||೩೧೯||
View original
कफवातोत्थयोरेव स्वेदाभ्यङ्गौ प्रयोजयेत् ||३१९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 213 (320) · Śloka 320
ಘೃತಂ ದ್ವಾದಶರಾತ್ರಾತ್ತು ದೇಯಂ ಸರ್ವಜ್ವರೇಷು ಚ | ತೇನಾನ್ತರೇಣಾಶಯಂ ಸ್ವಂ ಗತಾ ದೋಷಾ ಭವನ್ತಿ ಹಿ ||೩೨೦||
View original
घृतं द्वादशरात्रात्तु देयं सर्वज्वरेषु च | तेनान्तरेणाशयं स्वं गता दोषा भवन्ति हि ||३२०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 214 (321) · Śloka 321
ಧಾತೂನ್ ಪ್ರಕ್ಷೋಭಯನ್ ದೋಷೋ ಮೋಕ್ಷಕಾಲೇ ಬಲೀಯತೇ | ತೇನ ವ್ಯಾಕುಲಚಿತ್ತಸ್ತು ಮ್ರಿಯಮಾಣ ಇವೇಹತೇ ||೩೨೧||
View original
धातून् प्रक्षोभयन् दोषो मोक्षकाले बलीयते | तेन व्याकुलचित्तस्तु म्रियमाण इवेहते ||३२१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 215 (322) · Śloka 322
ಲಘುತ್ವಂ ಶಿರಸಃ ಸ್ವೇದೋ ಮುಖಮಾಪಾಣ್ಡು ಪಾಕಿ ಚ | ಕ್ಷವಥುಶ್ಚಾನ್ನಕಾಙ್ಕ್ಷಾ ಚ ಜ್ವರಮುಕ್ತಸ್ಯ ಲಕ್ಷಣಮ್ ||೩೨೨||
View original
लघुत्वं शिरसः स्वेदो मुखमापाण्डु पाकि च | क्षवथुश्चान्नकाङ्क्षा च ज्वरमुक्तस्य लक्षणम् ||३२२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 216 (323-324) · Śloka 324
ಶಮ್ಭುಕ್ರೋಧೋದ್ಭವೋ ಘೋರೋ ಬಲವರ್ಣಾಗ್ನಿಸಾದಕಃ | ರೋಗರಾಟ್ ರೋಘಸಙ್ಘಾತೋ ಜ್ವರ ಇತ್ಯುಪದಿಶ್ಯತೇ ||೩೨೩|| ವ್ಯಾಪಿತ್ವಾತ್ ಸರ್ವಸಂಸ್ಪರ್ಶಾತ್ ಕೃಚ್ಛ್ರತ್ವಾದನ್ತಸಮ್ಭವಾತ್ | ಅನ್ತಕೋ ಹ್ಯೇಷ ಭೂತಾನಾಂ ಜ್ವರ ಇತ್ಯುಪದಿಶ್ಯತೇ ||೩೨೪||
View original
शम्भुक्रोधोद्भवो घोरो बलवर्णाग्निसादकः | रोगराट् रोघसङ्घातो ज्वर इत्युपदिश्यते ||३२३|| व्यापित्वात् सर्वसंस्पर्शात् कृच्छ्रत्वादन्तसम्भवात् | अन्तको ह्येष भूतानां ज्वर इत्युपदिश्यते ||३२४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana puShpikA · Śloka 39
ಇತಿ ಸುಶ್ರುತಸಂಹಿತಾಯಾಮುತ್ತರತನ್ತ್ರಾನ್ತರ್ಗತೇ ಕಾಯಚಿಕಿತ್ಸಾತನ್ತ್ರೇ ಜ್ವರಪ್ರತಿಷೇಧೋ ನಾಮ(ಪ್ರಥಮೋಽಧ್ಯಾಯಃ, ಆದಿತ) ಏಕೋನಚತ್ವಾರಿಂಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ ||೩೯||
View original
इति सुश्रुतसंहितायामुत्तरतन्त्रान्तर्गते कायचिकित्सातन्त्रे ज्वरप्रतिषेधो नाम(प्रथमोऽध्यायः, आदित) एकोनचत्वारिंशोऽध्यायः ||३९||
🔊 Audio coming soon