Adhikarana shastravidhiradhyAyaH (2-3) · Śloka 3
అథాతః శస్త్రవిధిమధ్యాయం వ్యాఖ్యాస్యామః| ఇతి హ స్మాహురాత్రేయాదయో మహర్షయః| (గద్యసూత్రే|2| )|3|
अथातः शस्त्रविधिमध्यायं व्याख्यास्यामः| इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः| (गद्यसूत्रे|२| )|३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana ShaDviMshatiH shastrANiteShAmupayogaH ShavDishatishastrANAM nAmAni (1-3.5) · Śloka 3
షడ్వింశతిః సుకర్మారైర్ఘటితాని యథావిధి| శస్త్రాణి రోమవాహీని బాహుల్యేనాంగులాని షట్||1|| సురూపాణి సుధారాణి సుగ్రహాణి చ కారయేత్| అకరాలాని సుధ్మాతసుతీక్ష్ణావర్తితేఽయసి||2|| సమాహితముఖాగ్రాణి నీలంభోజచ్ఛవీని చ| నామానుగతరూపాణి సదా సన్నిహితాని చ||3|| స్వోన్మనార్ధచతుర్థాంశఫలాన్యేకైకశోఽపి చ| ప్రాయో ద్విత్రాణి, యుంజీత తాని స్థానవిశేషతః||4|| (మండలాగ్రం వృద్ధిపత్రముత్పలాధ్యర్ద్ధధారకే| సర్పైషణ్యౌ వేతసాఖ్యం శరార్యాస్యత్రికూర్చకే||1|| కుశాస్యం సాటవదనమంతర్వక్రార్ధచంద్రకే (కం)| వ్రీహిముఖం కుఠారీ చ శలాకాంగులిశస్త్రకే||2|| బడిశం కరపత్రాఖ్యం కర్తరీ నఖశస్త్రకం| దంతలేఖనకం సూచ్యః కూర్చో నామ ఖ్రజాహ్వయం||3|| ఆరా చతుర్విధాకారా తథా స్యాత్కర్ణవేధనీ(నం)||3.5||
षड्विंशतिः सुकर्मारैर्घटितानि यथाविधि| शस्त्राणि रोमवाहीनि बाहुल्येनाङ्गुलानि षट्||१|| सुरूपाणि सुधाराणि सुग्रहाणि च कारयेत्| अकरालानि सुध्मातसुतीक्ष्णावर्तितेऽयसि||२|| समाहितमुखाग्राणि नीलम्भोजच्छवीनि च| नामानुगतरूपाणि सदा सन्निहितानि च||३|| स्वोन्मनार्धचतुर्थांशफलान्येकैकशोऽपि च| प्रायो द्वित्राणि, युञ्जीत तानि स्थानविशेषतः||४|| (मण्डलाग्रं वृद्धिपत्रमुत्पलाध्यर्द्धधारके| सर्पैषण्यौ वेतसाख्यं शरार्यास्यत्रिकूर्चके||१|| कुशास्यं साटवदनमन्तर्वक्रार्धचन्द्रके (कम्)| व्रीहिमुखं कुठारी च शलाकाङ्गुलिशस्त्रके||२|| बडिशं करपत्राख्यं कर्तरी नखशस्त्रकम्| दन्तलेखनकं सूच्यः कूर्चो नाम ख्रजाह्वयम्||३|| आरा चतुर्विधाकारा तथा स्यात्कर्णवेधनी(नम्)||३.५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 1 maNDalAgraM shastram (5) · Śloka 5
మండలాగ్రం ఫలే తేషాం తర్జన్యంతర్నఖాకృతి| లేఖనే ఛేదనే యోజ్యం పోథకీశుండికాదిషు||5||
मण्डलाग्रं फले तेषां तर्जन्यन्तर्नखाकृति| लेखने छेदने योज्यं पोथकीशुण्डिकादिषु||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 2 vRuddhipatraM (6-7) · Śloka 7
వృద్ధిపత్రం క్షురాకారం ఛేదభేదనపాటనే| ఋజ్వగ్రమున్నతే శోఫే గంభీరే చ తదన్యథా||6|| నతాగ్రం పృష్ఠతో దీర్ఘహ్రస్వవక్త్రం యథాశ్రయం| |7|
वृद्धिपत्रं क्षुराकारं छेदभेदनपाटने| ऋज्वग्रमुन्नते शोफे गम्भीरे च तदन्यथा||६|| नताग्रं पृष्ठतो दीर्घह्रस्ववक्त्रं यथाश्रयम्| |७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 3 utpalapatraM,4 adhyarddadhAraM shastram (7) · Śloka 7
| ఉత్పలాధ్యర్ధధారాఖ్యే భేదనే ఛేదనే తథా||7||
| उत्पलाध्यर्धधाराख्ये भेदने छेदने तथा||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 5 sarpAsyaM shastram (8) · Śloka 8
సర్పాస్యం ఘ్రాణకర్ణార్శశ్చ్ఛేదనేఽర్ధాంగులం ఫలే| |8|
सर्पास्यं घ्राणकर्णार्शश्च्छेदनेऽर्धाङ्गुलं फले| |८|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 6 anveShaNA eShaNI bhedanArthA eShaNI ca shastram (8-9) · Śloka 9
| గతేరన్వేషణే శ్లక్ష్ణా గండూపదముఖైషణీ||8|| భేదనార్థేఽపరా సూచీముఖా మూలనివిష్టఖా| |9|
| गतेरन्वेषणे श्लक्ष्णा गण्डूपदमुखैषणी||८|| भेदनार्थेऽपरा सूचीमुखा मूलनिविष्टखा| |९|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 7 vetasapatraM shastram (9) · Śloka 9
| వేతసం వ్యఘనే|9|
| वेतसं व्यघने|९|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 8 sharArimukhaM shastram,9 trikUrcakaM shastram (9) · Śloka 9
| స్రావ్యే శరార్యాస్యత్రికూర్చకే||9||
| स्राव्ये शरार्यास्यत्रिकूर्चके||९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 10 kushapatraM shatram11 ATAmukhaM shastram (10) · Śloka 10
కుశాటావదనే స్రావ్యే హ్యంగులం స్యాత్తయోః ఫలం| |10|
कुशाटावदने स्राव्ये ह्यङ्गुलं स्यात्तयोः फलम्| |१०|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 12 antarmukhaM shastram (10-11) · Śloka 11
| తద్వదంతర్ముఖం తస్య ఫలమధ్యర్ధమంగులం||10|| అర్ధచంద్రాననం చైతత్| |11|
| तद्वदन्तर्मुखं तस्य फलमध्यर्धमङ्गुलम्||१०|| अर्धचन्द्राननं चैतत्| |११|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 13 vrIhimukhaM shastraM (11) · Śloka 11
తథాధ్యర్ధాంగులం ఫలే| వ్రీహివక్త్రం ప్రయోజ్యం చ తచ్ఛిరోదరయోర్వ్యధే||11||
तथाध्यर्धाङ्गुलं फले| व्रीहिवक्त्रं प्रयोज्यं च तच्छिरोदरयोर्व्यधे||११||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 14 kuThArI shastram (12) · Śloka 12
పృథుః కుఠారీ గోదంతసదృశార్ధాంగులాననా| తయోర్ధ్వదండయా విధ్యేదుపర్యస్థాం స్థితాం శిరాం||12||
पृथुः कुठारी गोदन्तसदृशार्धाङ्गुलानना| तयोर्ध्वदण्डया विध्येदुपर्यस्थां स्थितां शिराम्||१२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 15 shalAkA shastram (13) · Śloka 13
తామ్రీ శలాకా ద్విముఖీ ముఖే కురుబకాకృతిః| లింగనాశం తయా విధ్యేత్|13|
ताम्री शलाका द्विमुखी मुखे कुरुबकाकृतिः| लिङ्गनाशं तया विध्येत्|१३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 16 a~gulIshastram (13-15) · Śloka 15
| కుర్యాదంగులిశస్త్రకం||13|| ముద్రికానిర్గతముఖం ఫలే త్వర్ధాంగులాయతం| యోగతో వృద్ధిపత్రేణ మండలాగ్రేణ వా సమం||14|| తత్ప్రదేశిన్యగ్రపర్వప్రమాణార్పణముద్రికం| సూత్రబద్ధం గలస్రోతోరోగచ్ఛేదనభేదనే||15||
| कुर्यादङ्गुलिशस्त्रकम्||१३|| मुद्रिकानिर्गतमुखं फले त्वर्धाङ्गुलायतम्| योगतो वृद्धिपत्रेण मण्डलाग्रेण वा समम्||१४|| तत्प्रदेशिन्यग्रपर्वप्रमाणार्पणमुद्रिकम्| सूत्रबद्धं गलस्रोतोरोगच्छेदनभेदने||१५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 17 baDishaM shastram (16) · Śloka 16
గ్రహణే శుండికార్మాదేర్బడిశం సునతాననం| |16|
ग्रहणे शुण्डिकार्मादेर्बडिशं सुनताननम्| |१६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 18 karapatraM shastram (16-17) · Śloka 17
| ఛేదేఽస్త్థ్నాం కరపత్రం తు ఖరధారం దశాంగులం||16|| విస్తారే ద్వ్యంగులం సూక్ష్మదంతం సుత్సరుబంధనం| |17|
| छेदेऽस्त्थ्नां करपत्रं तु खरधारं दशाङ्गुलम्||१६|| विस्तारे द्व्यङ्गुलं सूक्ष्मदन्तं सुत्सरुबन्धनम्| |१७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 19 kartarI shastram (17) · Śloka 17
| స్నాయుసూత్రకచచ్ఛేదే కర్తరీ కర్తరీనిభా||17||
| स्नायुसूत्रकचच्छेदे कर्तरी कर्तरीनिभा||१७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 20 nakhashastram (18) · Śloka 18
వక్త్రర్జుధారం ద్విముఖం నఖశస్త్రం నవాఙులం| సూక్ష్మశల్యోద్ధృతిచ్ఛేదమేదప్రచ్ఛానలేఖనే||18||
वक्त्रर्जुधारं द्विमुखं नखशस्त्रं नवाङुलम्| सूक्ष्मशल्योद्धृतिच्छेदमेदप्रच्छानलेखने||१८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 21 dantalekhanakaM shastram (19) · Śloka 19
అధునా దంతలేఖనశస్త్రమాహ ఏకధారం చతుష్కోణం ప్రబద్ధాకృతి చైకతః| దంతలేఖనకం తేన శోధయేద్వంతశర్కరాం||19||
अधुना दन्तलेखनशस्त्रमाह एकधारं चतुष्कोणं प्रबद्धाकृति चैकतः| दन्तलेखनकं तेन शोधयेद्वन्तशर्कराम्||१९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 22 sUcItrayaM shastram (20-22) · Śloka 22
అధునా సూచీశస్త్రమాహ వృత్తా గూఢదృఢాః పాశే తిస్రః సూచ్యోఽత్ర సీవనే| మాంసలానాం ప్రదేశానాం త్ర్యస్రా త్ర్యంగులమాయతా||20|| అల్పమాంసాస్థిసంధిస్థవ్రణానాం ద్వ్యంగులాయతా| వ్రీహివక్త్రా ధనుర్వక్త్రా పక్వామాశయమర్మసు||21|| సా సార్ధద్వ్యంగులా| |22|
अधुना सूचीशस्त्रमाह वृत्ता गूढदृढाः पाशे तिस्रः सूच्योऽत्र सीवने| मांसलानां प्रदेशानां त्र्यस्रा त्र्यङ्गुलमायता||२०|| अल्पमांसास्थिसन्धिस्थव्रणानां द्व्यङ्गुलायता| व्रीहिवक्त्रा धनुर्वक्त्रा पक्वामाशयमर्मसु||२१|| सा सार्धद्व्यङ्गुला| |२२|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 23 kUrcaH shastram (22-23) · Śloka 23
అధునా కూర్చం లిలక్షయిషురాహ సర్వవృత్తాస్తాశ్చతురంగులాః| కూర్చో వృత్తైకపీఠస్థాః సప్తాష్టౌ వా సుబంధనాః||22|| స యోజ్యో నీలికావ్యంగకేశశాతేషు కుట్టనే| |23|
अधुना कूर्चं लिलक्षयिषुराह सर्ववृत्तास्ताश्चतुरङ्गुलाः| कूर्चो वृत्तैकपीठस्थाः सप्ताष्टौ वा सुबन्धनाः||२२|| स योज्यो नीलिकाव्यङ्गकेशशातेषु कुट्टने| |२३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 24 khajaH shastram (23-24) · Śloka 24
| అర్ధాంగులముఖైర్వృత్తైరష్టాభిః కంటకైః ఖజః||23|| పాణిభ్యాం మథ్యమానేన ఘ్రాణాత్తేన హరేదసృక్| |24|
| अर्धाङ्गुलमुखैर्वृत्तैरष्टाभिः कण्टकैः खजः||२३|| पाणिभ्यां मथ्यमानेन घ्राणात्तेन हरेदसृक्| |२४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 25 karNavevyadhanaM shastram (24) · Śloka 24
| వ్యధనం కర్ణపాలీనాం యూథికాముకులాననం||24||
| व्यधनं कर्णपालीनां यूथिकामुकुलाननम्||२४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 26 ArA shastram (25-26) · Śloka 26
ఆరాఽర్ధాంగులవృత్తాస్యా తత్ప్రవేశా తథోర్ధ్వతః| చతురస్రా, తయా విధ్యేచ్ఛ్హోఫం పక్వామసంశయే||25|| కర్ణపాలీం చ బహలాం| |26|
आराऽर्धाङ्गुलवृत्तास्या तत्प्रवेशा तथोर्ध्वतः| चतुरस्रा, तया विध्येच्छोफं पक्वामसंशये||२५|| कर्णपालीं च बहलां| |२६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana karNavedhanI sUcI (26) · Śloka 26
బహలాయాశ్చ శస్యతే| సూచీ త్రిభాగసుషిరా త్ర్యంగులా కర్ణవేధనీ||26||
बहलायाश्च शस्यते| सूची त्रिभागसुषिरा त्र्यङ्गुला कर्णवेधनी||२६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana anushastrANi (27-28) · Śloka 28
జలౌకఃక్షారదహనకాచోపలనఖాదయః| అలౌహాన్యనుశస్త్రాణి, తాన్యేవం చ వికల్పయేత్||27|| అపరాణ్యపి యంత్రాదీన్వుపయోగం చ యౌగికం| |28|
जलौकःक्षारदहनकाचोपलनखादयः| अलौहान्यनुशस्त्राणि, तान्येवं च विकल्पयेत्||२७|| अपराण्यपि यन्त्रादीन्वुपयोगं च यौगिकम्| |२८|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shastra kAryANi (28-29) · Śloka 29
| ఉత్పాట్యపాట్యసీవ్యైష్యలేఖ్యప్రచ్ఛ్హానకుట్టనం||28|| ఛ్హేద్యం భేద్యం వ్యధో మంథో గ్రహో దాహశ్చ తత్క్రియాః| |29|
| उत्पाट्यपाट्यसीव्यैष्यलेख्यप्रच्छानकुट्टनम्||२८|| छेद्यं भेद्यं व्यधो मन्थो ग्रहो दाहश्च तत्क्रियाः| |२९|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shastradoShAH (29-30) · Śloka 30
శస్త్రద్Oశానహ | కుంఠఖండతనుస్థూలహ్రస్వదీర్ఘత్వవక్రతాః||29|| శస్త్రాణాం ఖరధారత్వమష్టౌ దోషాః ప్రకీర్తితాః| |30|
शस्त्रदोशानह | कुण्ठखण्डतनुस्थूलह्रस्वदीर्घत्ववक्रताः||२९|| शस्त्राणां खरधारत्वमष्टौ दोषाः प्रकीर्तिताः| |३०|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shastragrahaNavidhiH (30-32) · Śloka 32
అధునా శస్త్రాణాం గ్రహణవిధిం దర్శయతి | ఛేదభేదనలేఖ్యార్థం శస్త్రం వృంతఫలాంతరే||30|| తర్జనీమధ్యమాంగుష్ఠైర్గృహ్ణీయాత్సుసమాహితః| విస్రావణాని వృంతాగ్రే తర్జన్యంగుష్ఠకేన చ||31|| తలప్రచ్ఛన్నవృంతాగ్రం గ్రాహ్యం వ్రీహిముఖం ముఖే| మూలేష్వాహరణార్థాని క్రియాసౌకర్యతోఽపరం||32||
अधुना शस्त्राणां ग्रहणविधिं दर्शयति | छेदभेदनलेख्यार्थं शस्त्रं वृन्तफलान्तरे||३०|| तर्जनीमध्यमाङ्गुष्ठैर्गृह्णीयात्सुसमाहितः| विस्रावणानि वृन्ताग्रे तर्जन्यङ्गुष्ठकेन च||३१|| तलप्रच्छन्नवृन्ताग्रं ग्राह्यं व्रीहिमुखं मुखे| मूलेष्वाहरणार्थानि क्रियासौकर्यतोऽपरम्||३२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shastrakoshaH (33-34) · Śloka 34
శస్త్రక్Oశమాచష్టతే స్యాన్నవాంగులవిస్తారః సుఘనో ద్వాదశాంగులః| క్షౌ మపత్రోర్ణకౌశేయదుకూలమృదుచర్మజః||33|| విన్యస్తపాశః సుస్యూతః సాంతరోర్ణార్స్థశస్త్రకః| శలాకాపిహితాస్యశ్చ శస్త్రకోశః సుసంచయః||34||
शस्त्रकोशमाचष्टते स्यान्नवाङ्गुलविस्तारः सुघनो द्वादशाङ्गुलः| क्षौ मपत्रोर्णकौशेयदुकूलमृदुचर्मजः||३३|| विन्यस्तपाशः सुस्यूतः सान्तरोर्णार्स्थशस्त्रकः| शलाकापिहितास्यश्च शस्त्रकोशः सुसञ्चयः||३४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana jalaukasAM viShayaH (35) · Śloka 35
సుకుమారబాలానామస్రవిస్రావణార్థం జలౌకస్O య్Oజయేత్ జలౌకసస్తు సుఖినాం రక్తస్రావాయ యోజయేత్| |35|
सुकुमारबालानामस्रविस्रावणार्थं जलौकसो योजयेत् जलौकसस्तु सुखिनां रक्तस्रावाय योजयेत्| |३५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana varjyA jalaukasaH (35-37) · Śloka 37
తాశ్చ ద్విప్రకారాః,- సవిషా నిర్విషాశ్చ| తత్ర సవిషాణాం సాపాయత్వాత్తా ఏవ తావల్లక్షయతి | దుష్టాంబుమత్స్యభేకాహిశవకోథమలోద్భవాః||35|| రక్తాః శ్వేతా భృశం కృష్ణాశ్చపలాః స్థూలపిచ్ఛ్హిలాః| ఇంద్రాయుధవిచిత్రోర్ధ్వరాజయో రోమశాశ్చ తాః||36|| సవిషా వర్జయేత్| |37|
ताश्च द्विप्रकाराः,- सविषा निर्विषाश्च| तत्र सविषाणां सापायत्वात्ता एव तावल्लक्षयति | दुष्टाम्बुमत्स्यभेकाहिशवकोथमलोद्भवाः||३५|| रक्ताः श्वेता भृशं कृष्णाश्चपलाः स्थूलपिच्छिलाः| इन्द्रायुधविचित्रोर्ध्वराजयो रोमशाश्च ताः||३६|| सविषा वर्जयेत्| |३७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana varjyAprayoge doShaH varjyAdoShe cikitsA (37) · Śloka 37
తాభిః కండూపాకజ్వరభ్రమాః| విషపిత్తాస్రనుత్కార్యం తత్ర|37|
ताभिः कण्डूपाकज्वरभ्रमाः| विषपित्तास्रनुत्कार्यं तत्र|३७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana grAhyA jalaukasaH (37-38) · Śloka 38
| శుద్ధాంబుజాః పునః||37|| నిర్విషాః శైవలశ్యావా వృత్తా నీలోర్ధ్వరాజయః| కషాయపృష్ఠాస్తన్వంగ్యః కించిత్పీతోదరాశ్చ యాః||38||
| शुद्धाम्बुजाः पुनः||३७|| निर्विषाः शैवलश्यावा वृत्ता नीलोर्ध्वराजयः| कषायपृष्ठास्तन्वङ्ग्यः किञ्चित्पीतोदराश्च याः||३८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana grAhyAsvapi mattA varjyAH (39) · Śloka 39
తా అప్యసమ్యగ్వమనాత్ ప్రతతం చ నిపాతనాత్| సీదంతీః సలిలం ప్రాప్య రక్తమత్తా ఇతి త్యజేత్||39||
ता अप्यसम्यग्वमनात् प्रततं च निपातनात्| सीदन्तीः सलिलं प्राप्य रक्तमत्ता इति त्यजेत्||३९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana jalaukasAM prayogaH (40-41) · Śloka 41
అథేతరా నిశాకల్కయుక్తేఽంభసి పరిప్లుతాః| అవంతిసోమే తక్రే వా పునశ్చాశ్వాసితా జలే||40|| లాగయేద్దృతమృత్స్తన్యరక్తశస్త్రనిపాతనైః| పిబంతీరున్నతస్కంధాశ్ఛాదయేన్మృదువాససా||41||
अथेतरा निशाकल्कयुक्तेऽम्भसि परिप्लुताः| अवन्तिसोमे तक्रे वा पुनश्चाश्वासिता जले||४०|| लागयेद्दृतमृत्स्तन्यरक्तशस्त्रनिपातनैः| पिबन्तीरुन्नतस्कन्धाश्छादयेन्मृदुवाससा||४१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana jalaukAH prathamaM duShTaM raktaM pibati (42-1) · Śloka 1
సంపృక్తాద్దుష్టశుద్ధాస్రాజ్జలౌకా దుష్టశోణితం| ఆదత్తే ప్రథమం హంసః క్షీరం క్షీరోదకాదివ||42|| (గుల్మార్శోవిద్రధీన్ కుష్ఠవాతరక్తగలామయాన్| నేత్రరుగ్విషవీసర్పాన్ శమయంతి జలౌకసః| )||1||
सम्पृक्ताद्दुष्टशुद्धास्राज्जलौका दुष्टशोणितम्| आदत्ते प्रथमं हंसः क्षीरं क्षीरोदकादिव||४२|| (गुल्मार्शोविद्रधीन् कुष्ठवातरक्तगलामयान्| नेत्ररुग्विषवीसर्पान् शमयन्ति जलौकसः| )||१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana jalaukasAM mokShaNakAlaH (43) · Śloka 43
దంశస్య తోదే కండ్వాం వా మోక్షయేత్| |43|
दंशस्य तोदे कण्ड्वां वा मोक्षयेत्| |४३|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mokShitAnAM kRutyam (43) · Śloka 43
వామయేచ్చ తాం| పటుతైలాక్తవదనాం శ్లక్ష్ణకండనరూషితాం||43||
वामयेच्च ताम्| पटुतैलाक्तवदनां श्लक्ष्णकण्डनरूषिताम्||४३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saptAhAdarvAk jalaukasAM punaH prayo niShedhaH (44) · Śloka 44
రక్షన్ రక్తమదాద్భూయః సప్తాహం తా న పాతయేత్| |44|
रक्षन् रक्तमदाद्भूयः सप्ताहं ता न पातयेत्| |४४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana jalaukasAM samyagvamanalakShaNam (44) · Śloka 44
| పూర్వవత్ పటుతా దార్ఢ్యం సమ్యగ్వాంతే జలౌకసాం||44||
| पूर्ववत् पटुता दार्ढ्यं सम्यग्वान्ते जलौकसाम्||४४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana ativAnte lakShaNam (45) · Śloka 45
క్లమోఽతియోగాన్మృత్యుర్వా| |45|
क्लमोऽतियोगान्मृत्युर्वा| |४५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana durvAnte lakShaNam (45) · Śloka 45
దుర్వాంతే స్తబ్ధతా మదః| |45|
दुर्वान्ते स्तब्धता मदः| |४५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana jalaukasAM pAlanavidhiH (45-46) · Śloka 46
| అన్యత్రాన్యత్ర తాః స్థాప్యా ఘటే మృత్స్నాంబుగర్భిణి||45|| లాలాదికోథనాశార్థం, సవిషాః స్యుస్తదన్వయాత్| |46|
| अन्यत्रान्यत्र ताः स्थाप्या घटे मृत्स्नाम्बुगर्भिणि||४५|| लालादिकोथनाशार्थं, सविषाः स्युस्तदन्वयात्| |४६|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana daMshAparisrAve strAvaNauShadham (46) · Śloka 46
| అశుద్ధౌ స్రావయేద్దంశాన్ హరిద్రాగుడమాక్షికైః||46||
| अशुद्धौ स्रावयेद्दंशान् हरिद्रागुडमाक्षिकैः||४६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana daMshastrAvAnantaraM kRutyam (47) · Śloka 47
శతధౌతాజ్యపిచవస్తతో లేపాశ్చ శీతలాః| |47|
शतधौताज्यपिचवस्ततो लेपाश्च शीतलाः| |४७|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana srAvaphalam (47) · Śloka 47
| దుష్టరక్తాపగమనాత్సద్యో రాగరుజాం శమః||47||
| दुष्टरक्तापगमनात्सद्यो रागरुजां शमः||४७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana dvitIye~ahni punaHsrAvaH (48) · Śloka 48
అశుద్ధం చలితం స్థానాత్స్థితం రక్తం వ్రణాశయే| వ్యమ్లీభవేత్పర్యుషితం తస్మాత్తత్స్రావయేత్పునః||48||
अशुद्धं चलितं स्थानात्स्थितं रक्तं व्रणाशये| व्यम्लीभवेत्पर्युषितं तस्मात्तत्स्रावयेत्पुनः||४८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana alAbughaTikayoraviShayaH (49) · Śloka 49
యుంజ్యాన్నాలాబుఘటికా రక్తే పిత్తేన దూషితే| తాసామనలసంయోగాత్|49|
युञ्ज्यान्नालाबुघटिका रक्ते पित्तेन दूषिते| तासामनलसंयोगात्|४९|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana alAbughaTikayorviShayaH (49) · Śloka 49
| యుంజ్యాత్తు కఫవాయునా||49||
| युञ्ज्यात्तु कफवायुना||४९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shRu~ggasyAviShayaH (50) · Śloka 50
కఫేన దుష్టం రుధిరం న శృంగేణ వినిర్హరేత్| స్కన్నత్వాత్|50|
कफेन दुष्टं रुधिरं न शृङ्गेण विनिर्हरेत्| स्कन्नत्वात्|५०|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shRu~ggasya viShayaH (50) · Śloka 50
| వాతపిత్తాభ్యాం దుష్టం శృంగేణ నిర్హరేత్||50||
| वातपित्ताभ्यां दुष्टम् शृङ्गेण निर्हरेत्||५०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pracchAnavidhiH pracchAnasya viShayaH jalaukasAM viShayaH shRu~ggAlAbughaTikAnAM viShayaH shirAvyadhasya viShayaH (51-53) · Śloka 53
గాత్రం బద్ధోపరి దృఢం రజ్జ్వా పట్టేన వా సమం| స్నాయుసంధ్యస్థిమర్మాణి త్యజన్ ప్రచ్ఛ్హానమాచరేత్||51|| అధోదేశప్రవిసృతైః పదైరుపరిగామిభిః| న గాఢఘనతిర్యగ్భిర్న పదే పదమాచరన్||52|| ప్రచ్ఛానేనైకదేశస్థం గ్రథితం జలజన్మభిః| హరేచ్ఛృంగాదిభిః సుప్తమసృగ్వ్యాపి శిరావ్యధైః||53||
गात्रं बद्धोपरि दृढं रज्ज्वा पट्टेन वा समम्| स्नायुसन्ध्यस्थिमर्माणि त्यजन् प्रच्छानमाचरेत्||५१|| अधोदेशप्रविसृतैः पदैरुपरिगामिभिः| न गाढघनतिर्यग्भिर्न पदे पदमाचरन्||५२|| प्रच्छानेनैकदेशस्थं ग्रथितं जलजन्मभिः| हरेच्छृङ्गादिभिः सुप्तमसृग्व्यापि शिराव्यधैः||५३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pracchAnasya viShayAntaram (54) · Śloka 54
ప్రచ్ఛ్హానం పిండితే వా స్యాత్| |54|
प्रच्छानं पिण्डिते वा स्यात्| |५४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana jalaukasAM viShAyAntaram (54) · Śloka 54
అవగాఢే జలౌకసః| |54|
अवगाढे जलौकसः| |५४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana alAbvAdInAM viShayAntaram (54) · Śloka 54
| త్వక్స్థేఽలాబుఘటీశృంగం|54|
| त्वक्स्थेऽलाबुघटीशृङ्गम्|५४|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shirAvyadhasya niyatatvam (54) · Śloka 54
| శిరైవ వ్యాపకేఽసృజి||54||
| शिरैव व्यापकेऽसृजि||५४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shRu~ggAdInAM viShayAntarANi (55) · Śloka 55
వాతాదిధామ వా శృంగజలౌకోలాబుభిః క్రమాత్| |55|
वातादिधाम वा शृङ्गजलौकोलाबुभिः क्रमात्| |५५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana srutaraktasya shItopacArAtishaye doShaH (26) · Śloka 26
స్త్రతాసృజః ప్రదేహాద్యైః శీతైః స్యాద్వాయుకోపతః||55|| సతోదకండూః శోఫస్తం సర్పిషోష్ణేన సేచయేత్| 55 1/2| ఇతి శ్రీవైద్యపతిసింహగుప్తసూనుశ్రీమద్వాగ్భటవిరచితా- యామష్టాంగహృదయసంహితాయాం సూత్రస్థానే శస్త్రవి- ధిర్నామ షఙ్వింశోఽధ్యాయః||26||
स्त्रतासृजः प्रदेहाद्यैः शीतैः स्याद्वायुकोपतः||५५|| सतोदकण्डूः शोफस्तं सर्पिषोष्णेन सेचयेत्| ५५ १/२| इति श्रीवैद्यपतिसिंहगुप्तसूनुश्रीमद्वाग्भटविरचिता- यामष्टाङ्गहृदयसंहितायां सूत्रस्थाने शस्त्रवि- धिर्नाम षङ्विंशोऽध्यायः||२६||
🔊 Audio coming soon