Adhikarana atha marmavibhAgo nAma saptamo~adhyAyaH pratij~jA (1) · Śloka 1
ਅਥਾਤੋ ਮਰ੍ਮਵਿਭਾਗਂ ਨਾਮਾਧ੍ਯਾਯਂ ਵ੍ਯਾਖ੍ਯਾਸ੍ਯਾਮਃ| ਇਤਿ ਹ ਸ੍ਮਾਹੁਰਾਤ੍ਰੇਯਾਦਯੋ ਮਹਰ੍ਸਯਃ||੧||
अथातो मर्मविभागं नामाध्यायं व्याख्यास्यामः| इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः||१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana marmaNAM sa~gkhyA (2) · Śloka 2
ਸਪ੍ਤੋਤ੍ਤਰਂ ਮਰ੍ਮਸ਼ਤਮ੍||੨||
सप्तोत्तरं मर्मशतम्||२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana marmaNAM sthAnAni (3) · Śloka 3
ਤਤ੍ਰ ਚਤੁਸ਼੍ਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਚ੍ਛਾਖਾਸੁ| ਸਡ੍ਵਿਂਸ਼ਤਿਰਨ੍ਤਰਾਧੌ| ਸਪ੍ਤਤ੍ਰਿਂਸ਼ਦੂਰ੍ਧ੍ਵਮ੍||੩||
तत्र चतुश्चत्वारिंशच्छाखासु| षड्विंशतिरन्तराधौ| सप्तत्रिंशदूर्ध्वम्||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana talahRudayaM nAmamarma tatra viddhe vyAghAtaH (4) · Śloka 4
ਅਥੈਕੈਕਸ੍ਮਿਨ੍ ਸਕ੍ਥ੍ਨਿ ਮਧ੍ਯਮਾਙ੍ਗੁਲਿਮਭਿਤੋ ਮਧ੍ਯੇ ਪਾਦ- ਤਲਸ੍ਯ ਤਲਹਦਯਂ ਨਾਮ ਮਰ੍ਮ| ਤਤ੍ਰ ਵਿਦ੍ਧਸ੍ਯ ਰੁਜਯਾ ਮਰ ਣਮ੍||੪||
अथैकैकस्मिन् सक्थ्नि मध्यमाङ्गुलिमभितो मध्ये पाद- तलस्य तलहृदयं नाम मर्म| तत्र विद्धस्य रुजया मर णम्||४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kShipramarma, tatra viddhe maraNam (5) · Śloka 5
ਅਙ੍ਗੁਸ੍ਠਾਙੁਲ੍ਯੋਰ੍ਮਧ੍ਯੇ ਕ੍ਸਿਪ੍ਰਂ ਤਤ੍ਰਾਕ੍ਸੇਪਕੇਨ ਮਰਣਮ੍||੫||
अङ्गुष्ठाङुल्योर्मध्ये क्षिप्रं तत्राऽऽक्षेपकेन मरणम्||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kUrcamarma, tatra viddhe vyApacca (6) · Śloka 6
ਕ੍ਸਿਪ੍ਰਸ੍ਯੋਪਰਿ ਦ੍ਵ੍ਯਙ੍ਗੁਲ ਉਭਯਤਃ ਕੂਰ੍ਚਃ| ਤਤ੍ਰ ਪਾਦਸ੍ਯ ਭ੍ਰਮਣਵੇਪਨੇ ਭਵਤਃ||੬||
क्षिप्रस्योपरि द्व्यङ्गुल उभयतः कूर्चः| तत्र पादस्य भ्रमणवेपने भवतः||६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kUrcashiromarma, tatra viddhe vyApacca (7) · Śloka 7
ਗੁਲ੍ਫਸਨ੍ਧੇਰਧਃ ਕੂਰ੍ਚਸ਼ਿਰਃ| ਤਤ੍ਰ ਰੁਜਾਸ਼ੋਪੌ||੭||
गुल्फसन्धेरधः कूर्चशिरः| तत्र रुजाशोपौ||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana gulphamarma, tatra viddhe vyApacca (8) · Śloka 8
ਪਾਦਜਙ੍ਘਯੋਃ ਸਨ੍ਧਾਨੇ ਗੁਲ੍ਫਃ| ਤਤ੍ਰ ਰੁਕ੍ ਸ੍ਤਬ੍ਧਸਕ੍ਥਿਤਾ ਸਣ੍ਢਤਾ ਵਾ||੮||
पादजङ्घयोः सन्धाने गुल्फः| तत्र रुक् स्तब्धसक्थिता षण्ढता वा||८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana indrabastimarma, tatra viddhe vyApacca (9) · Śloka 9
ਪਾਰ੍ਸ੍ਣਿਪ੍ਰਭਤਿ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਭਿਰਙ੍ਗੁਲੈਰ੍ਜਙ੍ਘਾਮਧ੍ਯੇ ਇਨ੍ਦ੍ਰਬਸ੍ਤਿਃ| ਤਤ੍ਰ ਸ਼ੋਣਿਤਕ੍ਸਯਾਨ੍ਮਰਣਮ੍||੯||
पार्ष्णिप्रभृति द्वादशभिरङ्गुलैर्जङ्घामध्ये इन्द्रबस्तिः| तत्र शोणितक्षयान्मरणम्||९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana jAnumarma, tatra viddhe vyApacca (10) · Śloka 10
ਜਙ੍ਗੋਰ੍ਵੋਃ ਸਨ੍ਧਾਨੇ ਜਾਨੁਃ| ਤਤ੍ਰ ਖਞ੍ਜਤ||੧੦||
जङ्गोर्वोः सन्धाने जानुः| तत्र खञ्जत||१०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana ANimarma, tatra viddhe vyApacca (11) · Śloka 11
ਜਾਨੁਨਸ੍ਤ੍ਰ੍ਯਙ੍ਗੁਲਾਦੂਰ੍ਧ੍ਵਮੁਭਯਤ ਆਣਿਃ| ਤਤ੍ਰ ਸ਼ੋਫਾਭਿਵਦ੍ਧਿਃ ਸ੍ਤਬ੍ਧਸਕ੍ਥਿਤਾ ਚ||੧੧||
जानुनस्त्र्यङ्गुलादूर्ध्वमुभयत आणिः| तत्र शोफाभिवृद्धिः स्तब्धसक्थिता च||११||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana UrvI marma, tatra viddhe vyApacca (12) · Śloka 12
ਊਰੁਮਧ੍ਯੇ ਊਰ੍ਵੀ| ਤਤ੍ਰ ਰਕ੍ਤਕ੍ਸਯਾਤ੍ਸਕ੍ਥਿਸ਼ੋਸਃ||੧੨||
ऊरुमध्ये ऊर्वी| तत्र रक्तक्षयात्सक्थिशोषः||१२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana lohitAkShamarma tatra viddhe vyApacca (13) · Śloka 13
ਊਰ੍ਵ੍ਯਾਸ੍ਤੂਰ੍ਧ੍ਵਮਧੋ ਵਂਕ੍ਸਣਸਨ੍ਧੇਰੂਰੁਮੂਲੇ ਲੋਹਿਤਾਕ੍ਸਮ੍| ਤਤ੍ਰ ਰਕ੍ਤਕ੍ਸਯਾਤ੍ ਪਕ੍ਸਾਘਾਤਃ||੧੩||
ऊर्व्यास्तूर्ध्वमधो वंक्षणसन्धेरूरुमूले लोहिताक्षम्| तत्र रक्तक्षयात् पक्षाघातः||१३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana viTapamarma, tatra viddhe vyApacca (14) · Śloka 14
ਵਂਕ੍ਸਣਵਸਣਯੋਰ੍ਮਧ੍ਯੇ ਵਿਟਪਮ੍| ਤਤ੍ਰ ਸਾਣ੍ਢ੍ਯਮਲ੍ਪਸ਼ੁਕ੍ਰਤਾ ਵਾ||੧੪||
वंक्षणवृषणयोर्मध्ये विटपम्| तत्र षाण्ढ्यमल्पशुक्रता वा||१४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana bAhumarmANi, tatra viddhe vyApacca (15) · Śloka 15
ਸਕ੍ਥਿਵਦ੍ ਬਾਹ੍ਵੋਃ||੧੫||
सक्थिवद् बाह्वोः||१५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana bAhumarmaNi visheShaH (16) · Śloka 16
ਵਿਸ਼ੇਸਸ੍ਤੁ-ਗੁਲ੍ਫੋ ਮਣਿਬਨ੍ਧਸ੍ਤਥਾ ਜਾਨੁਕੂਰ੍ਪਰਮ੍| ਤਯੋਰ੍ਵ੍ਯਧੇ ਕੁਣਿਤਾ||੧੬||
विशेषस्तु-गुल्फो मणिबन्धस्तथा जानुकूर्परम्| तयोर्व्यधे कुणिता||१६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kakShAradharamarma, tatra viddhe vyApacca (17) · Śloka 17
ਵਿਟਪਵਚ੍ਚ ਕਕ੍ਸਾਕ੍ਸਮਧ੍ਯੇ ਕਕ੍ਸਾਧਰਃ| ਤਤ੍ਰ ਕੁਣਿਤ੍ਵਮ੍||੧੭||
विटपवच्च कक्षाक्षमध्ये कक्षाधरः| तत्र कुणित्वम्||१७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana antarAdhimarmANi gudamarma, tatra viddhe sadyomaraNam (18) · Śloka 18
ਵਾਤਵਰ੍ਚੋਨਿਰਸਨਃ ਸ੍ਥੂਲਾਨ੍ਤ੍ਰਵਿਬਦ੍ਧੋ ਗੁਦਃ| ਤਤ੍ਰ ਸਦ੍ਯੋ ਮਰਣਮ੍||੧੮||
वातवर्चोनिरसनः स्थूलान्त्रविबद्धो गुदः| तत्र सद्यो मरणम्||१८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana bastimarma, tatra viddhe vyApacca (19) · Śloka 19
ਅਲ੍ਪਮਾਂਸਸ਼ੋਣਿਤੋਭ੍ਯਨ੍ਤਰਤਃ ਕਟ੍ਯਾ ਧਨੁਰ੍ਵਕ੍ਰ ਏਕਦ੍ਵਾਰੋਧੋਮੁਖੀ ਬਸ੍ਤਿਃ| ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਸਦ੍ਯੋ ਮਰਣਮਸ਼੍ਮਰੀਵ੍ਰਣਾ- ਦਤੇ| ਤਤ੍ਰਾਪ੍ਯੁਭਯਤੋ ਵਿਦ੍ਧੇ ਨ ਜੀਵਤਿ| ਏਕਤੋ ਭਿਨ੍ਨੇ ਮੂਤ੍ਰਸ੍ਰਾਵੀਵ੍ਰਣੋ ਭਵਤਿ| ਸ ਤੁ ਯਤ੍ਨੇਨੋਪਕ੍ਰਾਨ੍ਤੋ ਰੋਹਤਿ||੧੯||
अल्पमांसशोणितोऽभ्यन्तरतः कट्या धनुर्वक्र एकद्वारोऽधोमुखी बस्तिः| तत्रापि सद्यो मरणमश्मरीव्रणा- दृते| तत्राप्युभयतो विद्धे न जीवति| एकतो भिन्ने मूत्रस्रावीव्रणो भवति| स तु यत्नेनोपक्रान्तो रोहति||१९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana nAbhimarma, tatra viddhe vyApacca (20) · Śloka 20
ਪਕ੍ਵਾਮਾਸ਼ਯਮਧ੍ਯੇ ਨਾਭਿਃ ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਸਦ੍ਯੋਮਰਣਮ੍||੨੦||
पक्वामाशयमध्ये नाभिः तत्रापि सद्योमरणम्||२०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana hRudayamarma, tatra viddhe vyApacca (21) · Śloka 21
ਕੋਸ੍ਠਵਕ੍ਸਸੋਃ ਸ੍ਤਨਯੋਸ਼੍ਚ ਮਧ੍ਯੇ ਸਤ੍ਤ੍ਵਰਜਸ੍ਤਮੋਧਿਸ੍ਠਾ ਨਮਾਮਾਸ਼ਯਦ੍ਵਾਰਂ ਹਦਯਮ੍| ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਸਦ੍ਯੋ ਮਰਣਮ੍||੨੧||
कोष्ठवक्षसोः स्तनयोश्च मध्ये सत्त्वरजस्तमोऽधिष्ठा नमामाशयद्वारं हृदयम्| तत्रापि सद्यो मरणम्||२१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana stanamUlamarma, tatra viddhe vyApacca (22) · Śloka 22
ਸ੍ਤਨਯੋਰਧਸ੍ਤਾਦ੍ ਦ੍ਵ੍ਯਙ੍ਗੁਲਮੁਭਯਤਃ ਸ੍ਤਨਮੂਲੇ ਤਯੋਃ ਕਫਪੂਰ੍ਣਕੋਸ੍ਠਸ੍ਯ ਮਰਣਮ੍||੨੨||
स्तनयोरधस्ताद् द्व्यङ्गुलमुभयतः स्तनमूले तयोः कफपूर्णकोष्ठस्य मरणम्||२२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana stanarohitamarma, tatra viddhe vyApacca (23) · Śloka 23
ਸ੍ਤਨਚੂਚੁਕਯੋਰੂਰ੍ਧ੍ਵਂ ਦ੍ਵ੍ਯਙ੍ਗੁਲਮੁਭਯਤਃ ਸ੍ਤਨਰੋਹਿਤੇ| ਤਯੋਃ ਸ਼ੋਣਿਤਪੁਰ੍ਣਕੋਸ੍ਠਸ੍ਯ ਮਰਣਮ੍||੨੩||
स्तनचूचुकयोरूर्ध्वं द्व्यङ्गुलमुभयतः स्तनरोहिते| तयोः शोणितपुर्णकोष्ठस्य मरणम्||२३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana apastambhau marmaNI tatra viddhe vyApacca (24) · Śloka 24
ਉਭਯਤ੍ਰੋਰਸੋ ਨਾਡ੍ਯੌ ਵਾਤਵਹੇ ਅਪਸ੍ਤਮ੍ਭੌ| ਤਯੋਃ ਸ਼ੋਣਿਤਪੂਰ੍ਣਕੋਸ੍ਠਤਯਾ ਕਾਸਸ਼੍ਵਾਸਾਭ੍ਯਾਂ ਚ ਮਰਣਮ੍||੨੪||
उभयत्रोरसो नाड्यौ वातवहे अपस्तम्भौ| तयोः शोणितपूर्णकोष्ठतया कासश्वासाभ्यां च मरणम्||२४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana apAlApamarmaNI tatra viddhe vyApacca (25) · Śloka 25
ਅਂਸਕੂਟਯੋਰਧਃ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਯੋਰੁਪਰਿ ਭਾਗਯੋਰਪਾਲਾਪੌ| ਤਯੋਃ ਪੂਯਤ੍ਵਮਾਪਨ੍ਨੇਨ ਰਕ੍ਤੇਨ ਮਰਣਮ੍||੨੫||
अंसकूटयोरधः पार्श्वयोरुपरि भागयोरपालापौ| तयोः पूयत्वमापन्नेन रक्तेन मरणम्||२५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kaTIkataruNe marmaNI tatra viddhe vyApacca (26) · Śloka 26
ਪਸ੍ਠਵਂਸ਼ਮੁਭਯਤਃ ਪ੍ਰਤਿਸ਼੍ਰੋਣੀਕਰ੍ਣਾਵਸ੍ਥਿਨੀ ਕਟੀਕਤਰੁਣੇ| ਤਯੋਃ ਸ਼ੋਣਿਤਕ੍ਸਯਾਤ੍ ਪਾਣ੍ਡੁਰ੍ਵਿਵਰ੍ਣੋ ਹੀਨਰੁਪੋ ਮ੍ਰਿਯਤੇ||੨੬||
पृष्ठवंशमुभयतः प्रतिश्रोणीकर्णावस्थिनी कटीकतरुणे| तयोः शोणितक्षयात् पाण्डुर्विवर्णो हीनरुपो म्रियते||२६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kukundaramarma, tatra viddhe vyApacca (27) · Śloka 27
ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਯੋਰ੍ਜਘਨਬਹਿਰ੍ਭਾਗੇ ਪਸ੍ਠਵਂਸ਼ਮੁਭਯਤਃ ਕੁਕੁਨ੍ਦਰੌ| ਤਯੋਃ ਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਾਜ੍ਞਾਨਮਧਃ ਕਾਯੇ ਚੇਸ੍ਟਾਨਾਸ਼ਸ਼੍ਚ||੨੭||
पार्श्वयोर्जघनबहिर्भागे पृष्ठवंशमुभयतः कुकुन्दरौ| तयोः स्पर्शाज्ञानमधः काये चेष्टानाशश्च||२७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana nitambamarmaNI, tatra viddhe vyApacca (28) · Śloka 28
ਸ਼ੋਣੀਕਰ੍ਣਯੋਰੁਪਰ੍ਯ੍ਯਾਸ਼ਯਾਚ੍ਛਾਦਨੌ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਾਨ੍ਤਰਪ੍ਰਤਿਬਦ੍ਧੌ ਨਿਤਮ੍ਬੌ| ਤਯੋਰਧਃ ਕਾਯੇ ਸ਼ੋਫੋ ਦੌਰ੍ਬਲ੍ਯਂ ਮਰਣਞ੍ਚ||੨੮||
शोणीकर्णयोरुपर्य्याशयाच्छादनौ पार्श्वान्तरप्रतिबद्धौ नितम्बौ| तयोरधः काये शोफो दौर्बल्यं मरणञ्च||२८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pArshvasandhimarmaNI tatra viddhe vyApacca (29) · Śloka 29
ਅਧਃ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਾਨ੍ਤਰਪ੍ਰਤਿਬਦ੍ਧੌ ਜਘਨਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਮਧ੍ਯੇ ਤਿਰ੍ਯ੍ਯਗੂਰ੍ਧ੍ਵਂ ਚ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਸਨ੍ਧੀ| ਤਯੋਃ ਸ਼ੋਣਿਤਪੂਰ੍ਣਕੋਸ੍ਠਤਯਾ ਮਰਣਮ੍||੨੯||
अधः पार्श्वान्तरप्रतिबद्धौ जघनपार्श्वमध्ये तिर्य्यगूर्ध्वं च पार्श्वसन्धी| तयोः शोणितपूर्णकोष्ठतया मरणम्||२९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana bRuhatyAkhyau marmaNI, tatra viddhe vyApacca (30) · Śloka 30
ਅਧਃ ਪਾੜ੍ਸ਼੍ਵਾਨ੍ਤਰਪ੍ਰਤਿਬਦ੍ਧੌ ਜਘਨਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਮਧ੍ਯੇ ਤਿਰ੍ਯ੍ਯਗੂਰ੍ਧ੍ਵਂ ਚ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਸਨ੍ਧੀ| ਤਯੋਃ ਸ਼ੋਣਿਤਪੂਰ੍ਣਕੋਸ੍ਠਤਯਾ ਮਰਣਮ੍||੩੦||
अधः पाऱ्श्वान्तरप्रतिबद्धौ जघनपार्श्वमध्ये तिर्य्यगूर्ध्वं च पार्श्वसन्धी| तयोः शोणितपूर्णकोष्ठतया मरणम्||३०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana aMsaphalamarmaNI, tatra vyApacca (31) · Śloka 31
ਪਸ੍ਠਵਂਸ਼ਮੁਭਯਤੋ ਬਾਹੁਮੂਲਸਮ੍ਬਦ੍ਧੇ ਅਂਸਫਲਕੇ| ਤਯੋਰ੍ਬਾਹੁਸ੍ਵਾਪਸ਼ੋਸੌ||੩੧||
पृष्ठवंशमुभयतो बाहुमूलसम्बद्धे अंसफलके| तयोर्बाहुस्वापशोषौ||३१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana aMsAkhye marmaNI, tatra viddhe vyApacca (32) · Śloka 32
ਗ੍ਰੀਵਾਬਾਹੁਸ਼ਿਰੋਮਧ੍ਯੇਂਸਪੀਠਸ੍ਕਨ੍ਧਬਨ੍ਧਨਾਵਂਸੌ| ਤਯੋਃ ਸ੍ਤਮ੍ਬ੍ਧਬਾਹੁਤਾ||੩੨||
ग्रीवाबाहुशिरोमध्येंऽसपीठस्कन्धबन्धनावंसौ| तयोः स्तम्ब्धबाहुता||३२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana UrdhvamarmANi dve nIle dve manye tatra viddhe vyApacca (33) · Śloka 33
ਕਣ੍ਠਨਾਡੀਮੁਭਯਤਸ਼੍ਚਤਸ੍ਰੋ ਧਮਨ੍ਯਃ| ਤਾਸਾਂ ਦ੍ਵੇ ਨੀਲੇ, ਦ੍ਵੇ ਮਨ੍ਯੇ| ਤਾਸੁ ਮੂਕਤਾ, ਸ੍ਵਰਵੈਕਤ੍ਯਂ, ਰਸਾਗ੍ਰਾਹਿਤਾ ਵਾ ਭਵਤਿ||੩੩||
कण्ठनाडीमुभयतश्चतस्रो धमन्यः| तासां द्वे नीले, द्वे मन्ये| तासु मूकता, स्वरवैकृत्यं, रसाग्राहिता वा भवति||३३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mAtRukAmarmANi tatra viddhe vyApacca (34) · Śloka 34
ਗ੍ਰੀਵਾਯਾਮੁਭਯਤਃ ਪਥਕ੍ ਚਤਸ੍ਰਃ ਸਿਰਾ ਮਾਤਕਾਸ੍ਤਾਸੁ ਸਦ੍ਯੋ ਮਰਣਮ੍||੩੪||
ग्रीवायामुभयतः पृथक् चतस्रः सिरा मातृकास्तासु सद्यो मरणम्||३४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kRukATikAkhye marmANi tatra viddhe vyApacca (35) · Śloka 35
ਸ਼ਿਰੋਗ੍ਰੀਵਯੋਃ ਸਨ੍ਧਾਨੇ ਕਕਾਟਿਕੇ| ਤਯੋਸ਼੍ਚਲਮੂਰ੍ਧਤਾ||੩੫||
शिरोग्रीवयोः सन्धाने कृकाटिके| तयोश्चलमूर्धता||३५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vidhurAkhye marmaNi tatra viddhe vyApacca (36) · Śloka 36
ਕਰ੍ਣਪਸ੍ਠਯੋਰਧਃਸਂਸ਼੍ਰਿਤੇ ਵਿਧੁਰੇ| ਤਯੋਰ੍ਬਾਧਿਰ੍ਯਮ੍||੩੬||
कर्णपृष्ठयोरधःसंश्रिते विधुरे| तयोर्बाधिर्यम्||३६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana phaNAkhye marmaNI, tatra viddhe vyApacca (37) · Śloka 37
ਘ੍ਰਾਣਮਾਰ੍ਗਮੁਭਯਤਃ ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਮਾਰ੍ਗਪ੍ਰਤਿਬਦ੍ਧਾਵਭ੍ਯਨ੍ਤਰਤਃ ਫਣੌ| ਤਯੋਰ੍ਗਨ੍ਧਾਜ੍ਞਾਨਮ੍||੩੭||
घ्राणमार्गमुभयतः श्रोत्रमार्गप्रतिबद्धावभ्यन्तरतः फणौ| तयोर्गन्धाज्ञानम्||३७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana apA~ggAkhye marmaNI tatra viddhe vyApacca (38) · Śloka 38
ਭ੍ਰੁਵੋਃ ਪੁਚ੍ਛਾਨ੍ਤਯੋਰਧੋਕ੍ਸ੍ਣੋਰ੍ਬਾਹ੍ਯਤੋਪਾਙ੍ਗੌ| ਤਯੋਰਾਨ੍ਧ੍ਯਮ੍||੩੮||
भ्रुवोः पुच्छान्तयोरधोऽक्ष्णोर्बाह्यतोऽपाङ्गौ| तयोरान्ध्यम्||३८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sha~gkhAkhye marmaNI, tatra viddhe vyApacca (39) · Śloka 39
ਭ੍ਰੁਵੋਃ ਪੁਚ੍ਛਾਨ੍ਤਯੋਰੁਪਰ੍ਯਨੁਕਰ੍ਣਂ ਲਲਾਟੇ ਸ਼ਙ੍ਖੌ| ਤਯੋਃ ਸਦ੍ਯੋ ਮਰਣਮ੍||੩੯||
भ्रुवोः पुच्छान्तयोरुपर्यनुकर्णं ललाटे शङ्खौ| तयोः सद्यो मरणम्||३९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana AvarttAkhye marmaNI tatra viddhe vyApacca (40) · Śloka 40
ਭ੍ਰੁਵੋਰੁਪਰਿ ਨਿਮ੍ਨਯੋਰਾਵਰ੍ਤ੍ਤੌ ਤਯੋਰਾਨ੍ਧ੍ਯਂ ਦਸ੍ਟ੍ਯੁਪਘਾਤੋ ਵਾ||੪੦||
भ्रुवोरुपरि निम्नयोरावर्त्तौ तयोरान्ध्यं दृष्ट्युपघातो वा||४०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana utkShepAkhye marmaNI tatra viddhasya vyApacca (41) · Śloka 41
ਸ਼ਙ੍ਖਯੋਰੁਪਰਿ ਕੇਸ਼ਾਨ੍ਤੇ ਉਤ੍ਕ੍ਸੇਪੌ| ਤਯੋਃ ਸਸ਼ਲ੍ਯਃ ਪਾਕਾਤ੍ ਪਤਿਤਸ਼ਲ੍ਯੋ ਵਾ ਜੀਵੇਨ੍ਨੋਦ੍ਧਤਸ਼ਲ੍ਯਃ||੪੧||
शङ्खयोरुपरि केशान्ते उत्क्षेपौ| तयोः सशल्यः पाकात् पतितशल्यो वा जीवेन्नोद्धृतशल्यः||४१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sthapanyakhye marmaNI tatra viddhasyAvasthA ca (42) · Śloka 42
ਭ੍ਰੁਵੋਰ੍ਮਧ੍ਯੇ ਸ੍ਥਪਨੀ| ਤਤ੍ਰੋਤ੍ਕ੍ਸੇਪਵਤ੍||੪੨||
भ्रुवोर्मध्ये स्थपनी| तत्रोत्क्षेपवत्||४२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sImantAkhyAni marmANi tatra viddhasya vyApacca (43) · Śloka 43
ਪਞ੍ਚ ਸਨ੍ਧਯਃ ਸ਼ਿਰਸਿ| ਤਿਰ੍ਯ੍ਯਗੂਰ੍ਧ੍ਵਂ ਚ ਸੀਮਨ੍ਤਾਨਾਮ੍| ਤੇਸੂਨ੍ਮਾਦਭ੍ਰਮਚਿਤ੍ਤਨਾਸ਼ੈਰ੍ਮਰਣਮ੍||੪੩||
पञ्च सन्धयः शिरसि| तिर्य्यगूर्ध्वं च सीमन्तानाम्| तेषून्मादभ्रमचित्तनाशैर्मरणम्||४३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shRu~ggATakAkhyAni marmANi tatra viddhe vyApacca (44) · Śloka 44
ਜਿਹ੍ਵਾਘ੍ਰਾਣਾਕ੍ਸਿਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਤਰ੍ਪਣੀਨਾਂ ਸਿਰਾਣਾਂ ਤਾਲੁਨਿ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਃ| ਤਾਸਾਂ ਮੁਖਾਨਿ ਚਤ੍ਵਾਰਿ ਸ਼ਙ੍ਗਾਟਕਸਂਜ੍ਞਾਨਿ| ਤੇਸੁ ਸਦ੍ਯੋਮਰਣਮ੍||੪੪||
जिह्वाघ्राणाक्षिश्रोत्रतर्पणीनां सिराणां तालुनि सन्निपातः| तासां मुखानि चत्वारि शृङ्गाटकसंज्ञानि| तेषु सद्योमरणम्||४४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana adhipratisaMj~jaM marma tatra viddhe vyApacca (45) · Śloka 45
ਮਸ੍ਤਕਾਭ੍ਯਨ੍ਤਰ ਉਪਰਿਸ੍ਟਾਤ੍ਸਿਰਾਸਨ੍ਧਿਸਨ੍ਨਿਪਾਤੋ ਰੋਮਾਵਰ੍ਤ੍ਤਃ ਸੋਧਿਪਤਿਰ੍ਨਾਮ| ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਸਦ੍ਯੋਮਰਣਂ ਭਵਤੀਤਿ||੪੫||
मस्तकाभ्यन्तर उपरिष्टात्सिरासन्धिसन्निपातो रोमावर्त्तः सोऽधिपतिर्नाम| तत्रापि सद्योमरणं भवतीति||४५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana marmaNAM sAmAnyalakShaNam (46) · Śloka 46
ਸਾਮਾਨ੍ਯਲਕ੍ਸਣਂ ਪੁਨਰ੍ਮਰ੍ਮਣਾਂ ਪੀਡਿਤੇ ਰੁਜੋਤ੍ਪਤ੍ਤਿਰ੍ਵਿਸਮਂ ਚ ਸ੍ਪਨ੍ਦਨਮ੍||੪੬||
सामान्यलक्षणं पुनर्मर्मणां पीडिते रुजोत्पत्तिर्विषमं च स्पन्दनम्||४६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana marmaviddhalakShaNam (47) · Śloka 47
ਸਾਮਾਨ੍ਯੇਨੈਵ ਚ - ਦੇਹਪ੍ਰਸੁਪ੍ਤਿਰ੍ਗੁਰੁਤਾ ਸਮ੍ਮੋਹਃ ਸ਼ੀਤਕਾਮਿਤਾ| ਸ੍ਵੇਦੋ ਮੂਰ੍ਚ੍ਛਾ ਵਮਿਃ ਸ਼੍ਵਾਸੋ ਮਰ੍ਮਵਿਦ੍ਧਸ੍ਯ ਲਕ੍ਸਣਮ੍||੪੭||
सामान्येनैव च - देहप्रसुप्तिर्गुरुता सम्मोहः शीतकामिता| स्वेदो मूर्च्छा वमिः श्वासो मर्मविद्धस्य लक्षणम्||४७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana marmashabdanirvacanam (48) · Śloka 48
ਅਪਿ ਚ-ਮਰਣਕਾਰਿਤ੍ਵਾਨ੍ਮਰ੍ਮ||੪੮||
अपि च-मरणकारित्वान्मर्म||४८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mAMsAdibhedena marmaNAM pa~jcadhAtvam (49) · Śloka 49
ਤਤ੍ਪੁਨਰ੍ਮਾਂਸਸਿਰਾਸ੍ਨਾਯ੍ਵਸ੍ਥਿਸਨ੍ਧਿਸਨ੍ਨਿਪਾਤਃ| ਤੇਨ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਪੀਡ੍ਯਮਾਨੇ ਵਿਸ਼ੇਸਤਃ ਪ੍ਰਾਣਬਾਧਃ| ਬਾਹੁਲ੍ਯੇਨ ਤੁ ਨਿਰ੍ਦੇਸ਼ਃ| ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਮਾਂਸਾਦ੍ਯਾਸ਼੍ਰਯਤੋ ਮਰ੍ਮਾਣਿ ਪਞ੍ਚਧਾ ਭਿਦ੍ਯਨ੍ਤੇ||੪੯||
तत्पुनर्मांससिरास्नाय्वस्थिसन्धिसन्निपातः| तेन तस्मिन् पीड्यमाने विशेषतः प्राणबाधः| बाहुल्येन तु निर्देशः| तस्मान्मांसाद्याश्रयतो मर्माणि पञ्चधा भिद्यन्ते||४९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mAMsamarmANi (50) · Śloka 50
ਤਦ੍ਯਥਾ ਤਲਹਦਯੇਨ੍ਦ੍ਰਬਸ੍ਤਿਗੁਦਸ੍ਤਨਰੋਹਿਤਾਨ੍ਯੇਕਾਦਸ਼ ਮਾਂਸਮਰ੍ਮਾਣਿ||੫੦||
तद्यथा तलहृदयेन्द्रबस्तिगुदस्तनरोहितान्येकादश मांसमर्माणि||५०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sirAmarmANi (51) · Śloka 51
ਉਰ੍ਵੀਲੋਹਿਤਾਖ੍ਯਨਾਭਿਹਦਯਸ੍ਤਨਮੂਲਾਪਸ੍ਤਮ੍ਭਾਪਾਲਾਪਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਸਨ੍ਧਿਬਹਤੀਨੀਲਾਮਨ੍ਯਾਮਾਤਕਾਫਣਾਪਾਙ੍ਗਸ੍ਥਪਨੀਸ਼ਙ੍ਗਾਟਕਾਨ੍ਯੇਕਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਤ੍ਸਿਰਾਮਰ੍ਮਾਣਿ||੫੧||
उर्वीलोहिताख्यनाभिहृदयस्तनमूलापस्तम्भापालापपार्श्वसन्धिबृहतीनीलामन्यामातृकाफणापाङ्गस्थपनीशृङ्गाटकान्येकचत्वारिंशत्सिरामर्माणि||५१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana snAvamarmaNi (52) · Śloka 52
ਕ੍ਸਿਪ੍ਰਕੂਰ੍ਚਕੂਰ੍ਚਸ਼ਿਰੋਵਿਟਪਕਕ੍ਸਾਧਰਾਣਿ ਬਸ੍ਤ੍ਯਂਸਵਿਧੁਰੋਤ੍ਕ੍ਸੇਪਾਃ ਸਪ੍ਤਵਿਂਸ਼ਤਿਃ ਸ੍ਨਾਵਮਰ੍ਮਾਣਿ||੫੨||
क्षिप्रकूर्चकूर्चशिरोविटपकक्षाधराणि बस्त्यंसविधुरोत्क्षेपाः सप्तविंशतिः स्नावमर्माणि||५२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana asthimarmANi (53) · Śloka 53
ਕਟੀਕਤਰੁਣਨਿਤਮ੍ਬਾਂਸਫਲਕਸ਼ਙ੍ਖਾਸ੍ਤ੍ਵਸ੍ਟਾਵਸ੍ਥਿਮਰ੍ਮਾਣਿ||੫੩||
कटीकतरुणनितम्बांसफलकशङ्खास्त्वष्टावस्थिमर्माणि||५३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sandhimarmANi (54) · Śloka 54
ਗੁਲ੍ਫਮਣਿਬਨ੍ਧਜਾਨੁਕੂਰ੍ਪਰਕੁਕੁਨ੍ਦਰਕਕਾਟਿਕਾਵਰ੍ਤਸੀਮਨ੍ਤਾਧਿਪਤਯੋ ਵਿਂਸ਼ਤਿਃ ਸਨ੍ਧਿਮਰ੍ਮਾਣਿ||੫੪||
गुल्फमणिबन्धजानुकूर्परकुकुन्दरकृकाटिकावर्तसीमन्ताधिपतयो विंशतिः सन्धिमर्माणि||५४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana punaH prakArantareNa marmANAM pa~jcavidhatvam (55) · Śloka 55
ਪੁਨਸ਼੍ਚ ਪਞ੍ਚਧਾ||੫੫||
पुनश्च पञ्चधा||५५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sadyaH prANaharANi marmANi (56) · Śloka 56
ਗੁਦਬਸ੍ਤਿਨਾਭਿਹਦਯਮਾਤਕਾਸ਼ਙ੍ਖਸ਼ਙ੍ਗਾਟਕਾਧਿਪਤਯ ਏਕੋਨਵਿਂਸ਼ਤਿਃ ਸਦ੍ਯਃ ਪ੍ਰਾਣਹਰਾਣ੍ਯਾਗ੍ਨੇਯਤ੍ਵਾਤ੍| ਤੇਸਾਂ ਸਪ੍ਤਰਾਤ੍ਰਾਭ੍ਯਨ੍ਤਰਂ ਕਲਃ||੫੬||
गुदबस्तिनाभिहृदयमातृकाशङ्खशृङ्गाटकाधिपतय एकोनविंशतिः सद्यः प्राणहराण्याग्नेयत्वात्| तेषां सप्तरात्राभ्यन्तरं कलः||५६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana kAlAntaraprANaharANi marmANi (57) · Śloka 57
ਤਲਹਦਯਕ੍ਸਿਪ੍ਰੇਨ੍ਦ੍ਰਬਸ੍ਤਿਵਕ੍ਸੋਮਰ੍ਮਕਟੀਕਤਰੁਣਨਿਤਮ੍ਬਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਸਨ੍ਧਿਬਹਤੀਸੀਮਨ੍ਤਾਸ੍ਤ੍ਰਯਸ੍ਤ੍ਰਿਸ਼ਤ੍ਕਾਲਾਨ੍ਤਰਪ੍ਰਾਣਹਰਾਣਿ| ਸੌਮ੍ਯਾਗ੍ਨੇਯਤ੍ਵਾਤ੍ਤੇਸਾਂ ਪਕ੍ਸਾਭ੍ਯਨ੍ਤਰਂ ਕਾਲਃ| ਤੇਸ੍ਵਪਿ ਤੁ ਕ੍ਸਿਪ੍ਰਾਣਿ ਕਦਾਚਿਦਾਸ਼ੁ||੫੭||
तलहृदयक्षिप्रेन्द्रबस्तिवक्षोमर्मकटीकतरुणनितम्बपार्श्वसन्धिबृहतीसीमन्तास्त्रयस्त्रिशत्कालान्तरप्राणहराणि| सौम्याग्नेयत्वात्तेषां पक्षाभ्यन्तरं कालः| तेष्वपि तु क्षिप्राणि कदाचिदाशु||५७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vishalyaghnAni marmANi (58) · Śloka 58
ਉਤ੍ਕ੍ਸੇਪੌ ਸ੍ਥਪਨੀ ਚ ਤ੍ਰੀਣਿ ਵਿਸ਼ਲ੍ਯਘ੍ਨਾਨਿ ਵਾਯਵ੍ਯਤ੍ਵਾਤ੍| ਸ਼ਲ੍ਯਮੁਖਾਵਰੁਦ੍ਧੋ ਹਿ ਯਾਵਦਤ੍ਰ ਵਾਯੁਸ੍ਥਿਸ੍ਠਤਿ ਤਾਵਜ੍ਜੀਵਤਿ||੫੮||
उत्क्षेपौ स्थपनी च त्रीणि विशल्यघ्नानि वायव्यत्वात्| शल्यमुखावरुद्धो हि यावदत्र वायुस्थिष्ठति तावज्जीवति||५८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vaikalyakarANi marmANi (59) · Śloka 59
ਕੂਰ੍ਚਜਾਨੁਕੂਰ੍ਪਰਾਣ੍ਯੁਰ੍ਵੀਲੋਹਿਤਾਖ੍ਯਵਿਟਪਕਕ੍ਸਾਧਰਕੁਕੁਨ੍ਦਰਾਂਸਫਲਕਨੀਲਾਮਨ੍ਯਾਕਕਾਟਿਕਾਵਿਧੁਰਫਣਾਪਾਙ੍ਗਾਵਰ੍ਤ੍ਤਾਸ਼੍ਚਤੁਸ਼੍ਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਦ੍ਵੈਕਲ੍ਯਕਰਾਣਿ ਸੌਮ੍ਯਤ੍ਵਾਤ੍| ਸੋਮੋ ਹਿ ਸ੍ਥੈਰ੍ਯਸ਼ੈਤ੍ਯਾਭ੍ਯਾਂ ਪ੍ਰਾਣਾਨ੍ ਧਾਰਯਤਿ| ਤਾਨ੍ਯਪਿ ਚ ਕਦਾਚਿਦਭਿਹਤਾਨਿ ਮਾਰਯਨ੍ਤਿ||੫੯||
कूर्चजानुकूर्पराण्युर्वीलोहिताख्यविटपकक्षाधरकुकुन्दरांसफलकनीलामन्याकृकाटिकाविधुरफणापाङ्गावर्त्ताश्चतुश्चत्वारिंशद्वैकल्यकराणि सौम्यत्वात्| सोमो हि स्थैर्यशैत्याभ्यां प्राणान् धारयति| तान्यपि च कदाचिदभिहतानि मारयन्ति||५९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana rujAkarANi marmANi (60) · Śloka 60
ਕੂਰ੍ਚਸ਼ਿਰੋਗੁਲ੍ਫਮਣਿਬਨ੍ਧਾਸ੍ਤ੍ਵਸ੍ਟੌ ਰੁਜਾਕਰਾਣ੍ਯਗ੍ਨਿਵਾਯੁਸੋਮਗੁਣਬਾਹੁਲ੍ਯਾਤ੍| ਅਗ੍ਨਿਵਾਯੂ ਹਿ ਵਿਸ਼ੇਸੇਣ ਰੁਜਾਕਰੌ| ਸੋਮਸ੍ਤੁ ਪ੍ਰਾਣਾਨਵਲਮ੍ਬਤ ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਮ੍||੬੦||
कूर्चशिरोगुल्फमणिबन्धास्त्वष्टौ रुजाकराण्यग्निवायुसोमगुणबाहुल्यात्| अग्निवायू हि विशेषेण रुजाकरौ| सोमस्तु प्राणानवलम्बत इत्युक्तम्||६०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana anyamatena sadyaHprANaharAdimarmavivaraNam (61) · Śloka 61
ਅਨ੍ਯੇ ਤ੍ਵਾਹੁਃ-ਮਾਂਸਾਦੀਨਾਂ ਪਞ੍ਚਾਨਾਮਪਿ ਵਿਵਦ੍ਧਾਨਾਂ ਸਮਵਾਯਾਤ੍ ਸਦ੍ਯਃਪ੍ਰਾਣਹਰਾਣਿ| ਏਕੈਕਹੀਨਾਨਾਮਲ੍ਪਾਨਾਂ ਚ ਕ੍ਰਮਾਦਿਤਰਾਣਿ ਸ੍ਵਭਾਵਤ ਏਵ ਚ||੬੧||
अन्ये त्वाहुः-मांसादीनां पञ्चानामपि विवृद्धानां समवायात् सद्यःप्राणहराणि| एकैकहीनानामल्पानां च क्रमादितराणि स्वभावत एव च||६१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana aparamatam (62) · Śloka 62
ਅਨ੍ਯੇ ਵਦਨ੍ਤਿ-ਪ੍ਰਤਿਨਿਯਤਕਰ੍ਮਾਣਿ ਚਨ੍ਦ੍ਰਸੂਰ੍ਯਾਯਸ੍ਕਾਨ੍ਤੋਪਲਾਨਾਮਿਵਾਮ੍ਬੁਵਹ੍ਨਿਕਾਲਲੋਹਸਂਸ਼੍ਲੇਸਾਸ੍ਤਥਾ ਚ ਛਿਨ੍ਨੇਸੁ ਬਹੁਮਰ੍ਮਸ੍ਵਪਿ ਪਾਣਿਪਾਦੇਸੁ ਸ੍ਵਭਾਵਤ ਏਵ ਨ ਮਤ੍ਯੁਃ||੬੨||
अन्ये वदन्ति-प्रतिनियतकर्माणि चन्द्रसूर्यायस्कान्तोपलानामिवाम्बुवह्निकाललोहसंश्लेषास्तथा च छिन्नेषु बहुमर्मस्वपि पाणिपादेषु स्वभावत एव न मृत्युः||६२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana aparamate~api hetupratipAdanam (63) · Śloka 63
ਅਪਰੇ ਪੁਨਰਤ੍ਰਾਪਿ ਹੇਤੁਮਾਹੁਃ-ਪਾਣਿਪਾਦਚ੍ਛੇਦੇ ਹਿ ਸਿਰਾਃ ਸਙ੍ਕੋਚਮਾਯਾਨ੍ਤਿ| ਤਤੋਲ੍ਪਾਸਕ੍ਪ੍ਰਵਤ੍ਤੇਰ੍ਜੀਵਿਤਮ੍| ਮਰ੍ਮਵ੍ਯਧੇ ਤ੍ਵਤਿਰਕ੍ਤਸ੍ਰੁਤਿਤੋ ਵਾਯੁਵੈਕਤੇਨ ਚ ਮਰਣਮ੍| ਤਸ੍ਮਾਤ੍ ਮਰ੍ਮਾਭਿਹਤਸ੍ਯ ਤਦਙ੍ਗਮਾਸ਼ੁ ਸਨ੍ਧਿਦੇਸ਼ਾਚ੍ਛੇਦਨੀਯਮ੍| ਅਤਿਹਤਾਨਾਂ ਤੁ ਮਰ੍ਮਣਾਂ ਯਥਾਸ੍ਵਂ ਪੂਰ੍ਵਂ ਪੂਰ੍ਵਂ ਚ ਕਰ੍ਮ ਈ ਸਦਨ੍ਤੇ ਵਾ ਹਤਾਨਾਮੁਤ੍ਤਰੋਤ੍ਤਰਮੇਵ||੬੩||
अपरे पुनरत्रापि हेतुमाहुः-पाणिपादच्छेदे हि सिराः सङ्कोचमायान्ति| ततोऽल्पासृक्प्रवृत्तेर्जीवितम्| मर्मव्यधे त्वतिरक्तस्रुतितो वायुवैकृतेन च मरणम्| तस्मात् मर्माभिहतस्य तदङ्गमाशु सन्धिदेशाच्छेदनीयम्| अतिहतानां तु मर्मणां यथास्वं पूर्वं पूर्वं च कर्म ई षदन्ते वा हतानामुत्तरोत्तरमेव||६३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana marmaNAM mAnabhedena punaH pa~jcavidhatvam (64) · Śloka 64
ਪੁਨਸ਼੍ਚ ਪਞ੍ਚਧਾ ਭਿਦ੍ਯਨ੍ਤੇ||੬੪||
पुनश्च पञ्चधा भिद्यन्ते||६४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana svA~ggulamAnAni marmANi (65) · Śloka 65
ਤਦ੍ਯਥਾ-ਉਰ੍ਵ੍ਯਃ ਕੂਰ੍ਚਸ਼ਿਰਾਂਸਿਵਿਟਪੇ ਕਕ੍ਸਾਧਰੇ ਚ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ ਸ੍ਵਾਙ੍ਗੁਲੋਨ੍ਮਿਤਾਨਿ||੬੫||
तद्यथा-उर्व्यः कूर्चशिरांसिविटपे कक्षाधरे च द्वादश स्वाङ्गुलोन्मितानि||६५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana dvya~ggulamAnAni marmANi (66) · Śloka 66
ਗੁਲ੍ਫੌ ਮਣਿਬਨ੍ਧੌ ਸ੍ਤਨਮੂਲੇ ਚ ਸਟ੍ ਦ੍ਵ੍ਯਙ੍ਗੁਲਾਨਿ||੬੬||
गुल्फौ मणिबन्धौ स्तनमूले च षट् द्व्यङ्गुलानि||६६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana trya~ggulAnAni marmANi (67) · Śloka 67
ਜਾਨੁਨੀ ਕੂਰ੍ਪਰੇ ਚ ਚਤ੍ਵਾਰਿ ਤ੍ਰ੍ਯਙ੍ਗੁਲਾਨਿ||੬੭||
जानुनी कूर्परे च चत्वारि त्र्यङ्गुलानि||६७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pANitalasammitAni marmANi (68) · Śloka 68
ਕੂਰ੍ਚਾ ਗੁਦੋ ਬਸ੍ਤਿਰ੍ਨਾਭਿਰ੍ਹਦਯਂ ਨੀਲੇ ਮਨ੍ਯੇ ਮਾਤਕਾਃ ਸੀਮਨ੍ਤਾਃ ਸ਼ਙ੍ਗਾਟਕਾਨਿ ਚੈਕੋਨਤ੍ਰਿਂਸ਼ਤ੍ ਪਾਣਿਤਲਸਮ੍ਮਿਤਾਨਿ||੬੮||
कूर्चा गुदो बस्तिर्नाभिर्हृदयं नीले मन्ये मातृकाः सीमन्ताः शृङ्गाटकानि चैकोनत्रिंशत् पाणितलसम्मितानि||६८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana ardhA~ggulamAnAni marmANi (69) · Śloka 69
ਸ਼ੇਸਾਣਿ ਸਟ੍ ਪਞ੍ਚਾਸ਼ਦਙ੍ਗੁਲਦਲਪ੍ਰਮਾਣਾਨਿ||੬੯||
शेषाणि षट् पञ्चाशदङ्गुलदलप्रमाणानि||६९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana matAntareNa marmamAnAni (70) · Śloka 70
ਅਨ੍ਯੇ ਪੁਨਰਾਹੁਃ-ਵ੍ਰੀਹਿਪ੍ਰਮਾਣਾਨਿ ਕ੍ਸਿਪ੍ਰਾਣਿ| ਕਲਾਯਪ੍ਰਮਾਣਾਃ ਸ੍ਤਨਰੋਹਿਤੋਤ੍ਕ੍ਸੇਪਾਃ ਤਥਾਨ੍ਯੇ ਤਿਲ- ਪ੍ਰਮਾਣਾਨ੍ਯਪਿ ਮਰ੍ਮਾਣੀਚ੍ਛਨ੍ਤਿ||੭੦||
अन्ये पुनराहुः-व्रीहिप्रमाणानि क्षिप्राणि| कलायप्रमाणाः स्तनरोहितोत्क्षेपाः तथाऽन्ये तिल- प्रमाणान्यपि मर्माणीच्छन्ति||७०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana AyurmarmANi rakShati (71) · Śloka 71
ਭਵਨ੍ਤਿ ਚਾਤ੍ਰ- ਮਰ੍ਮਵ੍ਯਾਪ੍ਤੇਪਿ ਦੇਹੇਸ੍ਮਿਨ੍ਨਾਯੁਰ੍ਮਰ੍ਮਾਣਿ ਰਕ੍ਸਤਿ| ਆਯੁਸ੍ਯਾਣ੍ਯੇਵ ਸੇਵੇਤ ਸਦਾ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਵਿਚਕ੍ਸਣਃ||੭੧||
भवन्ति चात्र- मर्मव्याप्तेऽपि देहेऽस्मिन्नायुर्मर्माणि रक्षति| आयुष्याण्येव सेवेत सदा तस्माद्विचक्षणः||७१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana marmANi yatnataH pAlanIyAni (72) · Śloka 72
ਮਰ੍ਮਾਭਿਘਾਤਃ ਸ੍ਵਲ੍ਪੋਪਿ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ੋ ਬਾਧਤੇਤਰਾਮ੍| ਰੋਗਾ ਮਰ੍ਮਾਸ਼੍ਰਯਾਸ੍ਤਦ੍ਵਤ੍ ਪ੍ਰਕਾਨ੍ਤਾ ਯਤ੍ਨਤੋਪਿ ਚ||੭੨||
मर्माभिघातः स्वल्पोऽपि प्रायशो बाधतेतराम्| रोगा मर्माश्रयास्तद्वत् प्रकान्ता यत्नतोऽपि च||७२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana marmopaghAtAnmumUrShorlakShaNAni (73) · Śloka 73
ਵਿਕ੍ਸਿਪ੍ਯਤੇ ਭਸ਼ਂ ਸੀਦਨ੍ ਸ਼ੂਨ੍ਯੋ ਭ੍ਰਮਤਿ ਵੇਪਤੇ| ਊਰ੍ਧ੍ਵਂ ਸ਼੍ਵਸਿਤਿ ਕਚ੍ਛ੍ਰੇਣ ਸ੍ਰਸ੍ਤਗਾਤ੍ਰੋ ਮੁਹੁਰ੍ਮੁਹੁਃ| ਹਦਯਂ ਦਹ੍ਯਤੇ ਚਾਸ੍ਯ ਨੈਕਸ੍ਥਾਨੇਵਤਿਸ੍ਠਤੇ| ਮਰ੍ਮੋਪਘਾਤਾਨ੍ਮਰਣਮੇਤੈਰ੍ਲਿਙ੍ਗੈਃ ਸਮਸ਼੍ਨੁਤੇ||੭੩||
विक्षिप्यते भृशं सीदन् शून्यो भ्रमति वेपते| ऊर्ध्वं श्वसिति कृच्छ्रेण स्रस्तगात्रो मुहुर्मुहुः| हृदयं दह्यते चास्य नैकस्थानेऽवतिष्ठते| मर्मोपघातान्मरणमेतैर्लिङ्गैः समश्नुते||७३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana raktAtisrutireva maraNahetuH (74) · Śloka 74
ਅਮਰ੍ਮਵਿਦ੍ਧੋਪਿ ਨਰਸ਼੍ਛੇਦਭੇਦਾਦਿਪੀਡਿਤਃ| ਅਤਿਨਿਸ੍ਸਤਰਕ੍ਤਸ਼੍ਚ ਸਦ੍ਯਸ੍ਤ੍ਯਜਤਿ ਜੀਵਿਤਮ੍| ਅਤੋਨ੍ਯਥਾ ਜੀਵਤਿ ਤੁ ਵਿਦ੍ਧਃ ਸ਼ਰਸ਼ਤੈਰਪਿ||੭੪||
अमर्मविद्धोऽपि नरश्छेदभेदादिपीडितः| अतिनिस्सृतरक्तश्च सद्यस्त्यजति जीवितम्| अतोऽन्यथा जीवति तु विद्धः शरशतैरपि||७४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana marmaviddhaM pratyAkhyAya cikitset (75-7) · Śloka 7
ਪੁਣ੍ਯਵਾਨ੍ਨਿਯਤਾਯੁਸ਼੍ਚ ਨ ਕਥਞ੍ਚਿਨ੍ਨ ਜੀਵਤਿ| ਤਸ੍ਮਾਦਾਚਰਮੋਚ੍ਛ੍ਵਾਸਾਚ੍ਚਿਕਿਤ੍ਸੇਦੇਵ ਯਤ੍ਨਤਃ| ਤਦ੍ਬਨ੍ਧੁਮਿਤ੍ਰਾਨੁਮਤਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯਾਖ੍ਯਾਯਾਤੁਰਂ ਭਿਸਕ੍||੭੫|| ਇਤਿ ਵੈਦ੍ਯਪਤਿਸਿਂਹਗੁਪ੍ਤਸ੍ਯ ਸੂਨੋਰ੍ਵਾਗ੍ਭਟਸ੍ਯ ਕਤੌ ਅਸ੍ਟਾਙ੍ਗਸਂਗ੍ਰਹਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਸ਼ਾਰੀਰਸ੍ਥਾਨੇ ਮਰ੍ਮਵਿਭਾਗੋਨਾਮ ਸਪ੍ਤਮੋਧ੍ਯਾਯਃ||੭||
पुण्यवान्नियतायुश्च न कथञ्चिन्न जीवति| तस्मादाचरमोच्छ्वासाच्चिकित्सेदेव यत्नतः| तद्बन्धुमित्रानुमतः प्रत्याख्यायातुरं भिषक्||७५|| इति वैद्यपतिसिंहगुप्तस्य सूनोर्वाग्भटस्य कृतौ अष्टाङ्गसंग्रहसंहितायां शारीरस्थाने मर्मविभागोनाम सप्तमोऽध्यायः||७||
🔊 Audio coming soon