Adhikarana atha marmavibhAgo nAma saptamo~adhyAyaH pratij~jA (1) · Śloka 1
അഥാതോ മര്മവിഭാഗം നാമാധ്യായം വ്യാഖ്യാസ്യാമഃ|
ഇതി ഹ സ്മാഹുരാത്രേയാദയോ മഹര്ഷയഃ||൧||
View original
अथातो मर्मविभागं नामाध्यायं व्याख्यास्यामः|
इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः||१||
Adhikarana marmaNAM sa~gkhyA (2) · Śloka 2
സപ്തോത്തരം മര്മശതമ്||൨||
View original
सप्तोत्तरं मर्मशतम्||२||
Adhikarana marmaNAM sthAnAni (3) · Śloka 3
തത്ര ചതുശ്ചത്വാരിംശച്ഛാഖാസു|
ഷഡ്വിംശതിരന്തരാധൌ|
സപ്തത്രിംശദൂര്ധ്വമ്||൩||
View original
तत्र चतुश्चत्वारिंशच्छाखासु|
षड्विंशतिरन्तराधौ|
सप्तत्रिंशदूर्ध्वम्||३||
Adhikarana talahRudayaM nAmamarma tatra viddhe vyAghAtaH (4) · Śloka 4
അഥൈകൈകസ്മിന് സക്ഥ്നി മധ്യമാങ്ഗുലിമഭിതോ മധ്യേ പാദ- തലസ്യ തലഹൃദയം നാമ മര്മ|
തത്ര വിദ്ധസ്യ രുജയാ മര ണമ്||൪||
View original
अथैकैकस्मिन् सक्थ्नि मध्यमाङ्गुलिमभितो मध्ये पाद- तलस्य तलहृदयं नाम मर्म|
तत्र विद्धस्य रुजया मर णम्||४||
Adhikarana kShipramarma, tatra viddhe maraNam (5) · Śloka 5
അങ്ഗുഷ്ഠാങുല്യോര്മധ്യേ ക്ഷിപ്രം തത്രാऽऽക്ഷേപകേന മരണമ്||൫||
View original
अङ्गुष्ठाङुल्योर्मध्ये क्षिप्रं तत्राऽऽक्षेपकेन मरणम्||५||
Adhikarana kUrcamarma, tatra viddhe vyApacca (6) · Śloka 6
ക്ഷിപ്രസ്യോപരി ദ്വ്യങ്ഗുല ഉഭയതഃ കൂര്ചഃ|
തത്ര പാദസ്യ ഭ്രമണവേപനേ ഭവതഃ||൬||
View original
क्षिप्रस्योपरि द्व्यङ्गुल उभयतः कूर्चः|
तत्र पादस्य भ्रमणवेपने भवतः||६||
Adhikarana kUrcashiromarma, tatra viddhe vyApacca (7) · Śloka 7
ഗുല്ഫസന്ധേരധഃ കൂര്ചശിരഃ|
തത്ര രുജാശോപൌ||൭||
View original
गुल्फसन्धेरधः कूर्चशिरः|
तत्र रुजाशोपौ||७||
Adhikarana gulphamarma, tatra viddhe vyApacca (8) · Śloka 8
പാദജങ്ഘയോഃ സന്ധാനേ ഗുല്ഫഃ|
തത്ര രുക് സ്തബ്ധസക്ഥിതാ ഷണ്ഢതാ വാ||൮||
View original
पादजङ्घयोः सन्धाने गुल्फः|
तत्र रुक् स्तब्धसक्थिता षण्ढता वा||८||
Adhikarana indrabastimarma, tatra viddhe vyApacca (9) · Śloka 9
പാര്ഷ്ണിപ്രഭൃതി ദ്വാദശഭിരങ്ഗുലൈര്ജങ്ഘാമധ്യേ ഇന്ദ്രബസ്തിഃ|
തത്ര ശോണിതക്ഷയാന്മരണമ്||൯||
View original
पार्ष्णिप्रभृति द्वादशभिरङ्गुलैर्जङ्घामध्ये इन्द्रबस्तिः|
तत्र शोणितक्षयान्मरणम्||९||
Adhikarana jAnumarma, tatra viddhe vyApacca (10) · Śloka 10
ജങ്ഗോര്വോഃ സന്ധാനേ ജാനുഃ|
തത്ര ഖഞ്ജത||൧൦||
View original
जङ्गोर्वोः सन्धाने जानुः|
तत्र खञ्जत||१०||
Adhikarana ANimarma, tatra viddhe vyApacca (11) · Śloka 11
ജാനുനസ്ത്ര്യങ്ഗുലാദൂര്ധ്വമുഭയത ആണിഃ|
തത്ര ശോഫാഭിവൃദ്ധിഃ സ്തബ്ധസക്ഥിതാ ച||൧൧||
View original
जानुनस्त्र्यङ्गुलादूर्ध्वमुभयत आणिः|
तत्र शोफाभिवृद्धिः स्तब्धसक्थिता च||११||
Adhikarana UrvI marma, tatra viddhe vyApacca (12) · Śloka 12
ഊരുമധ്യേ ഊര്വീ|
തത്ര രക്തക്ഷയാത്സക്ഥിശോഷഃ||൧൨||
View original
ऊरुमध्ये ऊर्वी|
तत्र रक्तक्षयात्सक्थिशोषः||१२||
Adhikarana lohitAkShamarma tatra viddhe vyApacca (13) · Śloka 13
ഊര്വ്യാസ്തൂര്ധ്വമധോ വംക്ഷണസന്ധേരൂരുമൂലേ ലോഹിതാക്ഷമ്|
തത്ര രക്തക്ഷയാത് പക്ഷാഘാതഃ||൧൩||
View original
ऊर्व्यास्तूर्ध्वमधो वंक्षणसन्धेरूरुमूले लोहिताक्षम्|
तत्र रक्तक्षयात् पक्षाघातः||१३||
Adhikarana viTapamarma, tatra viddhe vyApacca (14) · Śloka 14
വംക്ഷണവൃഷണയോര്മധ്യേ വിടപമ്|
തത്ര ഷാണ്ഢ്യമല്പശുക്രതാ വാ||൧൪||
View original
वंक्षणवृषणयोर्मध्ये विटपम्|
तत्र षाण्ढ्यमल्पशुक्रता वा||१४||
Adhikarana bAhumarmANi, tatra viddhe vyApacca (15) · Śloka 15
സക്ഥിവദ് ബാഹ്വോഃ||൧൫||
View original
सक्थिवद् बाह्वोः||१५||
Adhikarana bAhumarmaNi visheShaH (16) · Śloka 16
വിശേഷസ്തു-ഗുല്ഫോ മണിബന്ധസ്തഥാ ജാനുകൂര്പരമ്|
തയോര്വ്യധേ കുണിതാ||൧൬||
View original
विशेषस्तु-गुल्फो मणिबन्धस्तथा जानुकूर्परम्|
तयोर्व्यधे कुणिता||१६||
Adhikarana kakShAradharamarma, tatra viddhe vyApacca (17) · Śloka 17
വിടപവച്ച കക്ഷാക്ഷമധ്യേ കക്ഷാധരഃ|
തത്ര കുണിത്വമ്||൧൭||
View original
विटपवच्च कक्षाक्षमध्ये कक्षाधरः|
तत्र कुणित्वम्||१७||
Adhikarana antarAdhimarmANi gudamarma, tatra viddhe sadyomaraNam (18) · Śloka 18
വാതവര്ചോനിരസനഃ സ്ഥൂലാന്ത്രവിബദ്ധോ ഗുദഃ|
തത്ര സദ്യോ മരണമ്||൧൮||
View original
वातवर्चोनिरसनः स्थूलान्त्रविबद्धो गुदः|
तत्र सद्यो मरणम्||१८||
Adhikarana bastimarma, tatra viddhe vyApacca (19) · Śloka 19
അല്പമാംസശോണിതോऽഭ്യന്തരതഃ കട്യാ ധനുര്വക്ര ഏകദ്വാരോऽധോമുഖീ ബസ്തിഃ|
തത്രാപി സദ്യോ മരണമശ്മരീവ്രണാ- ദൃതേ|
തത്രാപ്യുഭയതോ വിദ്ധേ ന ജീവതി|
ഏകതോ ഭിന്നേ മൂത്രസ്രാവീവ്രണോ ഭവതി|
സ തു യത്നേനോപക്രാന്തോ രോഹതി||൧൯||
View original
अल्पमांसशोणितोऽभ्यन्तरतः कट्या धनुर्वक्र एकद्वारोऽधोमुखी बस्तिः|
तत्रापि सद्यो मरणमश्मरीव्रणा- दृते|
तत्राप्युभयतो विद्धे न जीवति|
एकतो भिन्ने मूत्रस्रावीव्रणो भवति|
स तु यत्नेनोपक्रान्तो रोहति||१९||
Adhikarana nAbhimarma, tatra viddhe vyApacca (20) · Śloka 20
പക്വാമാശയമധ്യേ നാഭിഃ തത്രാപി സദ്യോമരണമ്||൨൦||
View original
पक्वामाशयमध्ये नाभिः तत्रापि सद्योमरणम्||२०||
Adhikarana hRudayamarma, tatra viddhe vyApacca (21) · Śloka 21
കോഷ്ഠവക്ഷസോഃ സ്തനയോശ്ച മധ്യേ സത്ത്വരജസ്തമോऽധിഷ്ഠാ നമാമാശയദ്വാരം ഹൃദയമ്|
തത്രാപി സദ്യോ മരണമ്||൨൧||
View original
कोष्ठवक्षसोः स्तनयोश्च मध्ये सत्त्वरजस्तमोऽधिष्ठा नमामाशयद्वारं हृदयम्|
तत्रापि सद्यो मरणम्||२१||
Adhikarana stanamUlamarma, tatra viddhe vyApacca (22) · Śloka 22
സ്തനയോരധസ്താദ് ദ്വ്യങ്ഗുലമുഭയതഃ സ്തനമൂലേ തയോഃ കഫപൂര്ണകോഷ്ഠസ്യ മരണമ്||൨൨||
View original
स्तनयोरधस्ताद् द्व्यङ्गुलमुभयतः स्तनमूले तयोः कफपूर्णकोष्ठस्य मरणम्||२२||
Adhikarana stanarohitamarma, tatra viddhe vyApacca (23) · Śloka 23
സ്തനചൂചുകയോരൂര്ധ്വം ദ്വ്യങ്ഗുലമുഭയതഃ സ്തനരോഹിതേ|
തയോഃ ശോണിതപുര്ണകോഷ്ഠസ്യ മരണമ്||൨൩||
View original
स्तनचूचुकयोरूर्ध्वं द्व्यङ्गुलमुभयतः स्तनरोहिते|
तयोः शोणितपुर्णकोष्ठस्य मरणम्||२३||
Adhikarana apastambhau marmaNI tatra viddhe vyApacca (24) · Śloka 24
ഉഭയത്രോരസോ നാഡ്യൌ വാതവഹേ അപസ്തമ്ഭൌ|
തയോഃ ശോണിതപൂര്ണകോഷ്ഠതയാ കാസശ്വാസാഭ്യാം ച മരണമ്||൨൪||
View original
उभयत्रोरसो नाड्यौ वातवहे अपस्तम्भौ|
तयोः शोणितपूर्णकोष्ठतया कासश्वासाभ्यां च मरणम्||२४||
Adhikarana apAlApamarmaNI tatra viddhe vyApacca (25) · Śloka 25
അംസകൂടയോരധഃ പാര്ശ്വയോരുപരി ഭാഗയോരപാലാപൌ|
തയോഃ പൂയത്വമാപന്നേന രക്തേന മരണമ്||൨൫||
View original
अंसकूटयोरधः पार्श्वयोरुपरि भागयोरपालापौ|
तयोः पूयत्वमापन्नेन रक्तेन मरणम्||२५||
Adhikarana kaTIkataruNe marmaNI tatra viddhe vyApacca (26) · Śloka 26
പൃഷ്ഠവംശമുഭയതഃ പ്രതിശ്രോണീകര്ണാവസ്ഥിനീ കടീകതരുണേ|
തയോഃ ശോണിതക്ഷയാത് പാണ്ഡുര്വിവര്ണോ ഹീനരുപോ മ്രിയതേ||൨൬||
View original
पृष्ठवंशमुभयतः प्रतिश्रोणीकर्णावस्थिनी कटीकतरुणे|
तयोः शोणितक्षयात् पाण्डुर्विवर्णो हीनरुपो म्रियते||२६||
Adhikarana kukundaramarma, tatra viddhe vyApacca (27) · Śloka 27
പാര്ശ്വയോര്ജഘനബഹിര്ഭാഗേ പൃഷ്ഠവംശമുഭയതഃ കുകുന്ദരൌ|
തയോഃ സ്പര്ശാജ്ഞാനമധഃ കായേ ചേഷ്ടാനാശശ്ച||൨൭||
View original
पार्श्वयोर्जघनबहिर्भागे पृष्ठवंशमुभयतः कुकुन्दरौ|
तयोः स्पर्शाज्ञानमधः काये चेष्टानाशश्च||२७||
Adhikarana nitambamarmaNI, tatra viddhe vyApacca (28) · Śloka 28
ശോണീകര്ണയോരുപര്യ്യാശയാച്ഛാദനൌ പാര്ശ്വാന്തരപ്രതിബദ്ധൌ നിതമ്ബൌ|
തയോരധഃ കായേ ശോഫോ ദൌര്ബല്യം മരണഞ്ച||൨൮||
View original
शोणीकर्णयोरुपर्य्याशयाच्छादनौ पार्श्वान्तरप्रतिबद्धौ नितम्बौ|
तयोरधः काये शोफो दौर्बल्यं मरणञ्च||२८||
Adhikarana pArshvasandhimarmaNI tatra viddhe vyApacca (29) · Śloka 29
അധഃ പാര്ശ്വാന്തരപ്രതിബദ്ധൌ ജഘനപാര്ശ്വമധ്യേ തിര്യ്യഗൂര്ധ്വം ച പാര്ശ്വസന്ധീ|
തയോഃ ശോണിതപൂര്ണകോഷ്ഠതയാ മരണമ്||൨൯||
View original
अधः पार्श्वान्तरप्रतिबद्धौ जघनपार्श्वमध्ये तिर्य्यगूर्ध्वं च पार्श्वसन्धी|
तयोः शोणितपूर्णकोष्ठतया मरणम्||२९||
Adhikarana bRuhatyAkhyau marmaNI, tatra viddhe vyApacca (30) · Śloka 30
അധഃ പാറ്ശ്വാന്തരപ്രതിബദ്ധൌ ജഘനപാര്ശ്വമധ്യേ തിര്യ്യഗൂര്ധ്വം ച പാര്ശ്വസന്ധീ|
തയോഃ ശോണിതപൂര്ണകോഷ്ഠതയാ മരണമ്||൩൦||
View original
अधः पाऱ्श्वान्तरप्रतिबद्धौ जघनपार्श्वमध्ये तिर्य्यगूर्ध्वं च पार्श्वसन्धी|
तयोः शोणितपूर्णकोष्ठतया मरणम्||३०||
Adhikarana aMsaphalamarmaNI, tatra vyApacca (31) · Śloka 31
പൃഷ്ഠവംശമുഭയതോ ബാഹുമൂലസമ്ബദ്ധേ അംസഫലകേ|
തയോര്ബാഹുസ്വാപശോഷൌ||൩൧||
View original
पृष्ठवंशमुभयतो बाहुमूलसम्बद्धे अंसफलके|
तयोर्बाहुस्वापशोषौ||३१||
Adhikarana aMsAkhye marmaNI, tatra viddhe vyApacca (32) · Śloka 32
ഗ്രീവാബാഹുശിരോമധ്യേംऽസപീഠസ്കന്ധബന്ധനാവംസൌ|
തയോഃ സ്തമ്ബ്ധബാഹുതാ||൩൨||
View original
ग्रीवाबाहुशिरोमध्येंऽसपीठस्कन्धबन्धनावंसौ|
तयोः स्तम्ब्धबाहुता||३२||
Adhikarana UrdhvamarmANi dve nIle dve manye tatra viddhe vyApacca (33) · Śloka 33
കണ്ഠനാഡീമുഭയതശ്ചതസ്രോ ധമന്യഃ|
താസാം ദ്വേ നീലേ, ദ്വേ മന്യേ|
താസു മൂകതാ, സ്വരവൈകൃത്യം, രസാഗ്രാഹിതാ വാ ഭവതി||൩൩||
View original
कण्ठनाडीमुभयतश्चतस्रो धमन्यः|
तासां द्वे नीले, द्वे मन्ये|
तासु मूकता, स्वरवैकृत्यं, रसाग्राहिता वा भवति||३३||
Adhikarana mAtRukAmarmANi tatra viddhe vyApacca (34) · Śloka 34
ഗ്രീവായാമുഭയതഃ പൃഥക് ചതസ്രഃ സിരാ മാതൃകാസ്താസു സദ്യോ മരണമ്||൩൪||
View original
ग्रीवायामुभयतः पृथक् चतस्रः सिरा मातृकास्तासु सद्यो मरणम्||३४||
Adhikarana kRukATikAkhye marmANi tatra viddhe vyApacca (35) · Śloka 35
ശിരോഗ്രീവയോഃ സന്ധാനേ കൃകാടികേ|
തയോശ്ചലമൂര്ധതാ||൩൫||
View original
शिरोग्रीवयोः सन्धाने कृकाटिके|
तयोश्चलमूर्धता||३५||
Adhikarana vidhurAkhye marmaNi tatra viddhe vyApacca (36) · Śloka 36
കര്ണപൃഷ്ഠയോരധഃസംശ്രിതേ വിധുരേ|
തയോര്ബാധിര്യമ്||൩൬||
View original
कर्णपृष्ठयोरधःसंश्रिते विधुरे|
तयोर्बाधिर्यम्||३६||
Adhikarana phaNAkhye marmaNI, tatra viddhe vyApacca (37) · Śloka 37
ഘ്രാണമാര്ഗമുഭയതഃ ശ്രോത്രമാര്ഗപ്രതിബദ്ധാവഭ്യന്തരതഃ ഫണൌ|
തയോര്ഗന്ധാജ്ഞാനമ്||൩൭||
View original
घ्राणमार्गमुभयतः श्रोत्रमार्गप्रतिबद्धावभ्यन्तरतः फणौ|
तयोर्गन्धाज्ञानम्||३७||
Adhikarana apA~ggAkhye marmaNI tatra viddhe vyApacca (38) · Śloka 38
ഭ്രുവോഃ പുച്ഛാന്തയോരധോऽക്ഷ്ണോര്ബാഹ്യതോऽപാങ്ഗൌ|
തയോരാന്ധ്യമ്||൩൮||
View original
भ्रुवोः पुच्छान्तयोरधोऽक्ष्णोर्बाह्यतोऽपाङ्गौ|
तयोरान्ध्यम्||३८||
Adhikarana sha~gkhAkhye marmaNI, tatra viddhe vyApacca (39) · Śloka 39
ഭ്രുവോഃ പുച്ഛാന്തയോരുപര്യനുകര്ണം ലലാടേ ശങ്ഖൌ|
തയോഃ സദ്യോ മരണമ്||൩൯||
View original
भ्रुवोः पुच्छान्तयोरुपर्यनुकर्णं ललाटे शङ्खौ|
तयोः सद्यो मरणम्||३९||
Adhikarana AvarttAkhye marmaNI tatra viddhe vyApacca (40) · Śloka 40
ഭ്രുവോരുപരി നിമ്നയോരാവര്ത്തൌ തയോരാന്ധ്യം ദൃഷ്ട്യുപഘാതോ വാ||൪൦||
View original
भ्रुवोरुपरि निम्नयोरावर्त्तौ तयोरान्ध्यं दृष्ट्युपघातो वा||४०||
Adhikarana utkShepAkhye marmaNI tatra viddhasya vyApacca (41) · Śloka 41
ശങ്ഖയോരുപരി കേശാന്തേ ഉത്ക്ഷേപൌ|
തയോഃ സശല്യഃ പാകാത് പതിതശല്യോ വാ ജീവേന്നോദ്ധൃതശല്യഃ||൪൧||
View original
शङ्खयोरुपरि केशान्ते उत्क्षेपौ|
तयोः सशल्यः पाकात् पतितशल्यो वा जीवेन्नोद्धृतशल्यः||४१||
Adhikarana sthapanyakhye marmaNI tatra viddhasyAvasthA ca (42) · Śloka 42
ഭ്രുവോര്മധ്യേ സ്ഥപനീ|
തത്രോത്ക്ഷേപവത്||൪൨||
View original
भ्रुवोर्मध्ये स्थपनी|
तत्रोत्क्षेपवत्||४२||
Adhikarana sImantAkhyAni marmANi tatra viddhasya vyApacca (43) · Śloka 43
പഞ്ച സന്ധയഃ ശിരസി|
തിര്യ്യഗൂര്ധ്വം ച സീമന്താനാമ്|
തേഷൂന്മാദഭ്രമചിത്തനാശൈര്മരണമ്||൪൩||
View original
पञ्च सन्धयः शिरसि|
तिर्य्यगूर्ध्वं च सीमन्तानाम्|
तेषून्मादभ्रमचित्तनाशैर्मरणम्||४३||
Adhikarana shRu~ggATakAkhyAni marmANi tatra viddhe vyApacca (44) · Śloka 44
ജിഹ്വാഘ്രാണാക്ഷിശ്രോത്രതര്പണീനാം സിരാണാം താലുനി സന്നിപാതഃ|
താസാം മുഖാനി ചത്വാരി ശൃങ്ഗാടകസംജ്ഞാനി|
തേഷു സദ്യോമരണമ്||൪൪||
View original
जिह्वाघ्राणाक्षिश्रोत्रतर्पणीनां सिराणां तालुनि सन्निपातः|
तासां मुखानि चत्वारि शृङ्गाटकसंज्ञानि|
तेषु सद्योमरणम्||४४||
Adhikarana adhipratisaMj~jaM marma tatra viddhe vyApacca (45) · Śloka 45
മസ്തകാഭ്യന്തര ഉപരിഷ്ടാത്സിരാസന്ധിസന്നിപാതോ രോമാവര്ത്തഃ സോऽധിപതിര്നാമ|
തത്രാപി സദ്യോമരണം ഭവതീതി||൪൫||
View original
मस्तकाभ्यन्तर उपरिष्टात्सिरासन्धिसन्निपातो रोमावर्त्तः सोऽधिपतिर्नाम|
तत्रापि सद्योमरणं भवतीति||४५||
Adhikarana marmaNAM sAmAnyalakShaNam (46) · Śloka 46
സാമാന്യലക്ഷണം പുനര്മര്മണാം പീഡിതേ രുജോത്പത്തിര്വിഷമം ച സ്പന്ദനമ്||൪൬||
View original
सामान्यलक्षणं पुनर्मर्मणां पीडिते रुजोत्पत्तिर्विषमं च स्पन्दनम्||४६||
Adhikarana marmaviddhalakShaNam (47) · Śloka 47
സാമാന്യേനൈവ ച - ദേഹപ്രസുപ്തിര്ഗുരുതാ സമ്മോഹഃ ശീതകാമിതാ|
സ്വേദോ മൂര്ച്ഛാ വമിഃ ശ്വാസോ മര്മവിദ്ധസ്യ ലക്ഷണമ്||൪൭||
View original
सामान्येनैव च - देहप्रसुप्तिर्गुरुता सम्मोहः शीतकामिता|
स्वेदो मूर्च्छा वमिः श्वासो मर्मविद्धस्य लक्षणम्||४७||
Adhikarana marmashabdanirvacanam (48) · Śloka 48
അപി ച-മരണകാരിത്വാന്മര്മ||൪൮||
View original
अपि च-मरणकारित्वान्मर्म||४८||
Adhikarana mAMsAdibhedena marmaNAM pa~jcadhAtvam (49) · Śloka 49
തത്പുനര്മാംസസിരാസ്നായ്വസ്ഥിസന്ധിസന്നിപാതഃ|
തേന തസ്മിന് പീഡ്യമാനേ വിശേഷതഃ പ്രാണബാധഃ|
ബാഹുല്യേന തു നിര്ദേശഃ|
തസ്മാന്മാംസാദ്യാശ്രയതോ മര്മാണി പഞ്ചധാ ഭിദ്യന്തേ||൪൯||
View original
तत्पुनर्मांससिरास्नाय्वस्थिसन्धिसन्निपातः|
तेन तस्मिन् पीड्यमाने विशेषतः प्राणबाधः|
बाहुल्येन तु निर्देशः|
तस्मान्मांसाद्याश्रयतो मर्माणि पञ्चधा भिद्यन्ते||४९||
Adhikarana mAMsamarmANi (50) · Śloka 50
തദ്യഥാ തലഹൃദയേന്ദ്രബസ്തിഗുദസ്തനരോഹിതാന്യേകാദശ മാംസമര്മാണി||൫൦||
View original
तद्यथा तलहृदयेन्द्रबस्तिगुदस्तनरोहितान्येकादश मांसमर्माणि||५०||
Adhikarana sirAmarmANi (51) · Śloka 51
ഉര്വീലോഹിതാഖ്യനാഭിഹൃദയസ്തനമൂലാപസ്തമ്ഭാപാലാപപാര്ശ്വസന്ധിബൃഹതീനീലാമന്യാമാതൃകാഫണാപാങ്ഗസ്ഥപനീശൃങ്ഗാടകാന്യേകചത്വാരിംശത്സിരാമര്മാണി||൫൧||
View original
उर्वीलोहिताख्यनाभिहृदयस्तनमूलापस्तम्भापालापपार्श्वसन्धिबृहतीनीलामन्यामातृकाफणापाङ्गस्थपनीशृङ्गाटकान्येकचत्वारिंशत्सिरामर्माणि||५१||
Adhikarana snAvamarmaNi (52) · Śloka 52
ക്ഷിപ്രകൂര്ചകൂര്ചശിരോവിടപകക്ഷാധരാണി ബസ്ത്യംസവിധുരോത്ക്ഷേപാഃ സപ്തവിംശതിഃ സ്നാവമര്മാണി||൫൨||
View original
क्षिप्रकूर्चकूर्चशिरोविटपकक्षाधराणि बस्त्यंसविधुरोत्क्षेपाः सप्तविंशतिः स्नावमर्माणि||५२||
Adhikarana asthimarmANi (53) · Śloka 53
കടീകതരുണനിതമ്ബാംസഫലകശങ്ഖാസ്ത്വഷ്ടാവസ്ഥിമര്മാണി||൫൩||
View original
कटीकतरुणनितम्बांसफलकशङ्खास्त्वष्टावस्थिमर्माणि||५३||
Adhikarana sandhimarmANi (54) · Śloka 54
ഗുല്ഫമണിബന്ധജാനുകൂര്പരകുകുന്ദരകൃകാടികാവര്തസീമന്താധിപതയോ വിംശതിഃ സന്ധിമര്മാണി||൫൪||
View original
गुल्फमणिबन्धजानुकूर्परकुकुन्दरकृकाटिकावर्तसीमन्ताधिपतयो विंशतिः सन्धिमर्माणि||५४||
Adhikarana punaH prakArantareNa marmANAM pa~jcavidhatvam (55) · Śloka 55
പുനശ്ച പഞ്ചധാ||൫൫||
View original
पुनश्च पञ्चधा||५५||
Adhikarana sadyaH prANaharANi marmANi (56) · Śloka 56
ഗുദബസ്തിനാഭിഹൃദയമാതൃകാശങ്ഖശൃങ്ഗാടകാധിപതയ ഏകോനവിംശതിഃ സദ്യഃ പ്രാണഹരാണ്യാഗ്നേയത്വാത്|
തേഷാം സപ്തരാത്രാഭ്യന്തരം കലഃ||൫൬||
View original
गुदबस्तिनाभिहृदयमातृकाशङ्खशृङ्गाटकाधिपतय एकोनविंशतिः सद्यः प्राणहराण्याग्नेयत्वात्|
तेषां सप्तरात्राभ्यन्तरं कलः||५६||
Adhikarana kAlAntaraprANaharANi marmANi (57) · Śloka 57
തലഹൃദയക്ഷിപ്രേന്ദ്രബസ്തിവക്ഷോമര്മകടീകതരുണനിതമ്ബപാര്ശ്വസന്ധിബൃഹതീസീമന്താസ്ത്രയസ്ത്രിശത്കാലാന്തരപ്രാണഹരാണി|
സൌമ്യാഗ്നേയത്വാത്തേഷാം പക്ഷാഭ്യന്തരം കാലഃ|
തേഷ്വപി തു ക്ഷിപ്രാണി കദാചിദാശു||൫൭||
View original
तलहृदयक्षिप्रेन्द्रबस्तिवक्षोमर्मकटीकतरुणनितम्बपार्श्वसन्धिबृहतीसीमन्तास्त्रयस्त्रिशत्कालान्तरप्राणहराणि|
सौम्याग्नेयत्वात्तेषां पक्षाभ्यन्तरं कालः|
तेष्वपि तु क्षिप्राणि कदाचिदाशु||५७||
Adhikarana vishalyaghnAni marmANi (58) · Śloka 58
ഉത്ക്ഷേപൌ സ്ഥപനീ ച ത്രീണി വിശല്യഘ്നാനി വായവ്യത്വാത്|
ശല്യമുഖാവരുദ്ധോ ഹി യാവദത്ര വായുസ്ഥിഷ്ഠതി താവജ്ജീവതി||൫൮||
View original
उत्क्षेपौ स्थपनी च त्रीणि विशल्यघ्नानि वायव्यत्वात्|
शल्यमुखावरुद्धो हि यावदत्र वायुस्थिष्ठति तावज्जीवति||५८||
Adhikarana vaikalyakarANi marmANi (59) · Śloka 59
കൂര്ചജാനുകൂര്പരാണ്യുര്വീലോഹിതാഖ്യവിടപകക്ഷാധരകുകുന്ദരാംസഫലകനീലാമന്യാകൃകാടികാവിധുരഫണാപാങ്ഗാവര്ത്താശ്ചതുശ്ചത്വാരിംശദ്വൈകല്യകരാണി സൌമ്യത്വാത്|
സോമോ ഹി സ്ഥൈര്യശൈത്യാഭ്യാം പ്രാണാന് ധാരയതി|
താന്യപി ച കദാചിദഭിഹതാനി മാരയന്തി||൫൯||
View original
कूर्चजानुकूर्पराण्युर्वीलोहिताख्यविटपकक्षाधरकुकुन्दरांसफलकनीलामन्याकृकाटिकाविधुरफणापाङ्गावर्त्ताश्चतुश्चत्वारिंशद्वैकल्यकराणि सौम्यत्वात्|
सोमो हि स्थैर्यशैत्याभ्यां प्राणान् धारयति|
तान्यपि च कदाचिदभिहतानि मारयन्ति||५९||
Adhikarana rujAkarANi marmANi (60) · Śloka 60
കൂര്ചശിരോഗുല്ഫമണിബന്ധാസ്ത്വഷ്ടൌ രുജാകരാണ്യഗ്നിവായുസോമഗുണബാഹുല്യാത്|
അഗ്നിവായൂ ഹി വിശേഷേണ രുജാകരൌ|
സോമസ്തു പ്രാണാനവലമ്ബത ഇത്യുക്തമ്||൬൦||
View original
कूर्चशिरोगुल्फमणिबन्धास्त्वष्टौ रुजाकराण्यग्निवायुसोमगुणबाहुल्यात्|
अग्निवायू हि विशेषेण रुजाकरौ|
सोमस्तु प्राणानवलम्बत इत्युक्तम्||६०||
Adhikarana anyamatena sadyaHprANaharAdimarmavivaraNam (61) · Śloka 61
അന്യേ ത്വാഹുഃ-മാംസാദീനാം പഞ്ചാനാമപി വിവൃദ്ധാനാം സമവായാത് സദ്യഃപ്രാണഹരാണി|
ഏകൈകഹീനാനാമല്പാനാം ച ക്രമാദിതരാണി സ്വഭാവത ഏവ ച||൬൧||
View original
अन्ये त्वाहुः-मांसादीनां पञ्चानामपि विवृद्धानां समवायात् सद्यःप्राणहराणि|
एकैकहीनानामल्पानां च क्रमादितराणि स्वभावत एव च||६१||
Adhikarana aparamatam (62) · Śloka 62
അന്യേ വദന്തി-പ്രതിനിയതകര്മാണി ചന്ദ്രസൂര്യായസ്കാന്തോപലാനാമിവാമ്ബുവഹ്നികാലലോഹസംശ്ലേഷാസ്തഥാ ച ഛിന്നേഷു ബഹുമര്മസ്വപി പാണിപാദേഷു സ്വഭാവത ഏവ ന മൃത്യുഃ||൬൨||
View original
अन्ये वदन्ति-प्रतिनियतकर्माणि चन्द्रसूर्यायस्कान्तोपलानामिवाम्बुवह्निकाललोहसंश्लेषास्तथा च छिन्नेषु बहुमर्मस्वपि पाणिपादेषु स्वभावत एव न मृत्युः||६२||
Adhikarana aparamate~api hetupratipAdanam (63) · Śloka 63
അപരേ പുനരത്രാപി ഹേതുമാഹുഃ-പാണിപാദച്ഛേദേ ഹി സിരാഃ സങ്കോചമായാന്തി|
തതോऽല്പാസൃക്പ്രവൃത്തേര്ജീവിതമ്|
മര്മവ്യധേ ത്വതിരക്തസ്രുതിതോ വായുവൈകൃതേന ച മരണമ്|
തസ്മാത് മര്മാഭിഹതസ്യ തദങ്ഗമാശു സന്ധിദേശാച്ഛേദനീയമ്|
അതിഹതാനാം തു മര്മണാം യഥാസ്വം പൂര്വം പൂര്വം ച കര്മ ഈ ഷദന്തേ വാ ഹതാനാമുത്തരോത്തരമേവ||൬൩||
View original
अपरे पुनरत्रापि हेतुमाहुः-पाणिपादच्छेदे हि सिराः सङ्कोचमायान्ति|
ततोऽल्पासृक्प्रवृत्तेर्जीवितम्|
मर्मव्यधे त्वतिरक्तस्रुतितो वायुवैकृतेन च मरणम्|
तस्मात् मर्माभिहतस्य तदङ्गमाशु सन्धिदेशाच्छेदनीयम्|
अतिहतानां तु मर्मणां यथास्वं पूर्वं पूर्वं च कर्म ई षदन्ते वा हतानामुत्तरोत्तरमेव||६३||
Adhikarana marmaNAM mAnabhedena punaH pa~jcavidhatvam (64) · Śloka 64
പുനശ്ച പഞ്ചധാ ഭിദ്യന്തേ||൬൪||
View original
पुनश्च पञ्चधा भिद्यन्ते||६४||
Adhikarana svA~ggulamAnAni marmANi (65) · Śloka 65
തദ്യഥാ-ഉര്വ്യഃ കൂര്ചശിരാംസിവിടപേ കക്ഷാധരേ ച ദ്വാദശ സ്വാങ്ഗുലോന്മിതാനി||൬൫||
View original
तद्यथा-उर्व्यः कूर्चशिरांसिविटपे कक्षाधरे च द्वादश स्वाङ्गुलोन्मितानि||६५||
Adhikarana dvya~ggulamAnAni marmANi (66) · Śloka 66
ഗുല്ഫൌ മണിബന്ധൌ സ്തനമൂലേ ച ഷട് ദ്വ്യങ്ഗുലാനി||൬൬||
View original
गुल्फौ मणिबन्धौ स्तनमूले च षट् द्व्यङ्गुलानि||६६||
Adhikarana trya~ggulAnAni marmANi (67) · Śloka 67
ജാനുനീ കൂര്പരേ ച ചത്വാരി ത്ര്യങ്ഗുലാനി||൬൭||
View original
जानुनी कूर्परे च चत्वारि त्र्यङ्गुलानि||६७||
Adhikarana pANitalasammitAni marmANi (68) · Śloka 68
കൂര്ചാ ഗുദോ ബസ്തിര്നാഭിര്ഹൃദയം നീലേ മന്യേ മാതൃകാഃ സീമന്താഃ ശൃങ്ഗാടകാനി ചൈകോനത്രിംശത് പാണിതലസമ്മിതാനി||൬൮||
View original
कूर्चा गुदो बस्तिर्नाभिर्हृदयं नीले मन्ये मातृकाः सीमन्ताः शृङ्गाटकानि चैकोनत्रिंशत् पाणितलसम्मितानि||६८||
Adhikarana ardhA~ggulamAnAni marmANi (69) · Śloka 69
ശേഷാണി ഷട് പഞ്ചാശദങ്ഗുലദലപ്രമാണാനി||൬൯||
View original
शेषाणि षट् पञ्चाशदङ्गुलदलप्रमाणानि||६९||
Adhikarana matAntareNa marmamAnAni (70) · Śloka 70
അന്യേ പുനരാഹുഃ-വ്രീഹിപ്രമാണാനി ക്ഷിപ്രാണി|
കലായപ്രമാണാഃ സ്തനരോഹിതോത്ക്ഷേപാഃ തഥാऽന്യേ തില- പ്രമാണാന്യപി മര്മാണീച്ഛന്തി||൭൦||
View original
अन्ये पुनराहुः-व्रीहिप्रमाणानि क्षिप्राणि|
कलायप्रमाणाः स्तनरोहितोत्क्षेपाः तथाऽन्ये तिल- प्रमाणान्यपि मर्माणीच्छन्ति||७०||
Adhikarana AyurmarmANi rakShati (71) · Śloka 71
ഭവന്തി ചാത്ര- മര്മവ്യാപ്തേऽപി ദേഹേऽസ്മിന്നായുര്മര്മാണി രക്ഷതി|
ആയുഷ്യാണ്യേവ സേവേത സദാ തസ്മാദ്വിചക്ഷണഃ||൭൧||
View original
भवन्ति चात्र- मर्मव्याप्तेऽपि देहेऽस्मिन्नायुर्मर्माणि रक्षति|
आयुष्याण्येव सेवेत सदा तस्माद्विचक्षणः||७१||
Adhikarana marmANi yatnataH pAlanIyAni (72) · Śloka 72
മര്മാഭിഘാതഃ സ്വല്പോऽപി പ്രായശോ ബാധതേതരാമ്|
രോഗാ മര്മാശ്രയാസ്തദ്വത് പ്രകാന്താ യത്നതോऽപി ച||൭൨||
View original
मर्माभिघातः स्वल्पोऽपि प्रायशो बाधतेतराम्|
रोगा मर्माश्रयास्तद्वत् प्रकान्ता यत्नतोऽपि च||७२||
Adhikarana marmopaghAtAnmumUrShorlakShaNAni (73) · Śloka 73
വിക്ഷിപ്യതേ ഭൃശം സീദന് ശൂന്യോ ഭ്രമതി വേപതേ|
ഊര്ധ്വം ശ്വസിതി കൃച്ഛ്രേണ സ്രസ്തഗാത്രോ മുഹുര്മുഹുഃ|
ഹൃദയം ദഹ്യതേ ചാസ്യ നൈകസ്ഥാനേऽവതിഷ്ഠതേ|
മര്മോപഘാതാന്മരണമേതൈര്ലിങ്ഗൈഃ സമശ്നുതേ||൭൩||
View original
विक्षिप्यते भृशं सीदन् शून्यो भ्रमति वेपते|
ऊर्ध्वं श्वसिति कृच्छ्रेण स्रस्तगात्रो मुहुर्मुहुः|
हृदयं दह्यते चास्य नैकस्थानेऽवतिष्ठते|
मर्मोपघातान्मरणमेतैर्लिङ्गैः समश्नुते||७३||
Adhikarana raktAtisrutireva maraNahetuH (74) · Śloka 74
അമര്മവിദ്ധോऽപി നരശ്ഛേദഭേദാദിപീഡിതഃ|
അതിനിസ്സൃതരക്തശ്ച സദ്യസ്ത്യജതി ജീവിതമ്|
അതോऽന്യഥാ ജീവതി തു വിദ്ധഃ ശരശതൈരപി||൭൪||
View original
अमर्मविद्धोऽपि नरश्छेदभेदादिपीडितः|
अतिनिस्सृतरक्तश्च सद्यस्त्यजति जीवितम्|
अतोऽन्यथा जीवति तु विद्धः शरशतैरपि||७४||
Adhikarana marmaviddhaM pratyAkhyAya cikitset (75-7) · Śloka 7
പുണ്യവാന്നിയതായുശ്ച ന കഥഞ്ചിന്ന ജീവതി|
തസ്മാദാചരമോച്ഛ്വാസാച്ചികിത്സേദേവ യത്നതഃ|
തദ്ബന്ധുമിത്രാനുമതഃ പ്രത്യാഖ്യായാതുരം ഭിഷക്||൭൫||
ഇതി വൈദ്യപതിസിംഹഗുപ്തസ്യ സൂനോര്വാഗ്ഭടസ്യ കൃതൌ അഷ്ടാങ്ഗസംഗ്രഹസംഹിതായാം ശാരീരസ്ഥാനേ മര്മവിഭാഗോനാമ സപ്തമോऽധ്യായഃ||൭||
View original
पुण्यवान्नियतायुश्च न कथञ्चिन्न जीवति|
तस्मादाचरमोच्छ्वासाच्चिकित्सेदेव यत्नतः|
तद्बन्धुमित्रानुमतः प्रत्याख्यायातुरं भिषक्||७५||
इति वैद्यपतिसिंहगुप्तस्य सूनोर्वाग्भटस्य कृतौ अष्टाङ्गसंग्रहसंहितायां शारीरस्थाने मर्मविभागोनाम सप्तमोऽध्यायः||७||