Adhikarana athAnnarakShAvidhirnAmAShTamo~adhyAyaH pratij~jA (1) · Śloka 1
ಅಥಾತೋಽನ್ನರಕ್ಷಾವಿಧಿಮಧ್ಯಾಯಂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾಸ್ಯಾಮಃ| ಇತಿ ಹ ಸ್ಮಾಹುರಾತ್ರೇಯಾದಯೋ ಮಹರ್ಷಯಃ||೧||
अथातोऽन्नरक्षाविधिमध्यायं व्याख्यास्यामः| इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः||१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana annapAnadUShaNahetavaH (2) · Śloka 2
ಈಶ್ವರಾಣಾಂ ವಸುಮತಾಂ ವಿಶೇಷೇಣ ತು ಭೂಭುಜಾಂ ಪ್ರಾಯೇಣ ಮಿತ್ರೇಭ್ಯೋಽಪ್ಯಮಿತ್ರಾ ಭೂಯಾಂಸೋ ಭವನ್ತಿ| ತತಸ್ತತ್ಪ್ರಯುಕ್ತಾಃ ಸಮಾಸನ್ನವರ್ತಿನೋಽನ್ನಪಾನಾದಿಷು ವಿಷಂ ಪ್ರಯಚ್ಛನ್ತಿ| ಸ್ತ್ರಿಯಶ್ಚ ತತ್ಪ್ರಣಿಧಿಪ್ರಯುಕ್ತಾಃ ಸೌಭಾಗ್ಯಲೋಭೇನ||೨||
ईश्वराणां वसुमतां विशेषेण तु भूभुजां प्रायेण मित्रेभ्योऽप्यमित्रा भूयांसो भवन्ति| ततस्तत्प्रयुक्ताः समासन्नवर्तिनोऽन्नपानादिषु विषं प्रयच्छन्ति| स्त्रियश्च तत्प्रणिधिप्रयुक्ताः सौभाग्यलोभेन||२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana prANAcAryalakShaNAni (3) · Śloka 3
ತಸ್ಮಾದ್ರಾಜಾ ಕುಲೀನಂ ಸ್ನಿಗ್ಧಮಾಪ್ತಮಾಸ್ತಿಕಮಾರ್ಯಮಾರ್ಯಪರಿಗ್ರಹಂ ದಕ್ಷಂ ದಕ್ಷಿಣಂ ನಿಭೃತಂ ಶುಚಿಮನುದ್ಧತಮನಲಸಮವ್ಯಸನಿನಮನಹಂಕೃತಮಕೋಪನಮಸಾಹಸಿಕಂ ವಾಕ್ಯಾರ್ಥಾವಬೋಧಕುಶಲಂ ನಿಷ್ಣಾತಮಷ್ಟಾಙ್ಗೇ ಯಥಾಮ್ನಾಯಮಾಯುರ್ವೇದೇ ಸುವಿಹಿತಯೋಗಕ್ಷೇಮಂ ಸನ್ನಿಹಿತಾಗದಾದಿಯೋಗಂ ಸಾತ್ಮ್ಯಜ್ಞಂ ಚ ಪ್ರಾಣಾಚಾರ್ಯಂ ಪರಿಗೃಹ್ಣೀಯಾತ್||೩||
तस्माद्राजा कुलीनं स्निग्धमाप्तमास्तिकमार्यमार्यपरिग्रहं दक्षं दक्षिणं निभृतं शुचिमनुद्धतमनलसमव्यसनिनमनहंकृतमकोपनमसाहसिकं वाक्यार्थावबोधकुशलं निष्णातमष्टाङ्गे यथाम्नायमायुर्वेदे सुविहितयोगक्षेमं सन्निहितागदादियोगं सात्म्यज्ञं च प्राणाचार्यं परिगृह्णीयात्||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana rAjA vaidyAyatto bhavet (4) · Śloka 4
ತಮರ್ಥಮಾನಾಭ್ಯಾಂ ಯಥಾಕಾಲಂ ಗುರುಮಿವ ಶಿಷ್ಯಃ, ಪಿತರಮಿವ ಪುತ್ರಃ ಪೂಜಯೇತ್| ಪ್ರತಿಕೂಲಮಪಿ ತದ್ವಚಃ ಸಾಮ್ಪ್ರತಂ ಮತಮಿತಿ ಪ್ರತಿಮನ್ಯೇತ| ನ ಹಿ ಭದ್ರೋಽಪಿ ಗಜಪತಿರ್ನಿರಙ್ಕುಶಃ ಶ್ಲಾಘನೀಯೋ ಜನಸ್ಯ ತಸ್ಮಾತ್ತದಾಯತ್ತಮಾಹಾರವಿಹಾರಂ ಪ್ರತಿ ಚಾತ್ಮಾನಂ ಕುರ್ಯಾತ್||೪||
तमर्थमानाभ्यां यथाकालं गुरुमिव शिष्यः, पितरमिव पुत्रः पूजयेत्| प्रतिकूलमपि तद्वचः साम्प्रतं मतमिति प्रतिमन्येत| न हि भद्रोऽपि गजपतिर्निरङ्कुशः श्लाघनीयो जनस्य तस्मात्तदायत्तमाहारविहारं प्रति चात्मानं कुर्यात्||४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana tatra hetuH (5) · Śloka 5
ಉಪಾತ್ತಮಪಿ ಖಲು ಜೀವಿತಮುಪಾಯಬಲೇನ ಸ್ವಯಮಧಿತಿಷ್ಠತಿ||೫||
उपात्तमपि खलु जीवितमुपायबलेन स्वयमधितिष्ठति||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana rAjA rAjagRuhAsanne prANAcAryaM niveshayet (6) · Śloka 6
ಅಪಿ ಚ ಬಹುಪರಿಗ್ರಹಾ ನರಪತಯಃ| ಸನ್ತಿ ಚಾಶುಕಾರಿಣಃ ಶೂಲಸಂನ್ಯಾಸಾದಯಃ| ಪ್ರತಿಕ್ಷಣಂ ಪ್ರತ್ಯವೇಕ್ಷಣೀಯಾವಸ್ಥಾಶ್ಚ ರೋಗಿಣೋ ವಿಶೇಷೇಣ ರಾಜಾನಃ| ತೇ ಹಿ ಪ್ರಮಾದಪರಿಗತಾ ದುಃಖಾಸಹಿಷ್ಣವಶ್ಚ ಸ್ವಯಮಪ್ಯಪಥ್ಯರುಚಯಃ ಸನ್ನಿಹಿತಾಹಿತಪ್ರಿಯವಚನಪ್ರಾಯಪರಿಚಾರಕಾಶ್ಚ ತಸ್ಮಾದ್ಭಿಷಜೋ ರಾಜಾ ರಾಜಗೃಹಾಸನ್ನೇ ನಿವೇಶನಂ ಕಾರಯೇತ್| ತಥಾಹಿ ಸರ್ವೋಪಕರಣೇಷು ನೃಪತಿ ಶರೀರೋಪಯೋಗಿಷ್ವಪರೋಕ್ಷವೃತ್ತಿರ್ಭವತಿ||೬||
अपि च बहुपरिग्रहा नरपतयः| सन्ति चाशुकारिणः शूलसंन्यासादयः| प्रतिक्षणं प्रत्यवेक्षणीयावस्थाश्च रोगिणो विशेषेण राजानः| ते हि प्रमादपरिगता दुःखासहिष्णवश्च स्वयमप्यपथ्यरुचयः सन्निहिताहितप्रियवचनप्रायपरिचारकाश्च तस्माद्भिषजो राजा राजगृहासन्ने निवेशनं कारयेत्| तथाहि सर्वोपकरणेषु नृपति शरीरोपयोगिष्वपरोक्षवृत्तिर्भवति||६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana rAjAnaM bhiShak svayamannaM bhojayet (7) · Śloka 7
ಸ ಸಮ್ಯಕ್ಸಮ್ಪನ್ನಮನ್ನಂ ಸುಪರೀಕ್ಷಿತಂ ವಿಶುದ್ಧಮಗ್ನ್ಯಾದಿಷು ಪ್ರಾಗುಪನೀತಂ ಶಿಖಿನಾ ದೃಷ್ಟಮಭಿಪ್ರೋಕ್ಷಿತಂ ಪ್ರೋಕ್ಷಣೈಃ ಪುರಃಸ್ಥಿತೋ ರಾಜಾನಂ ಹಸ್ತಬದ್ಧೌಷಧಿರತ್ನಂ ಭೋಜಯೇತ್||೭||
स सम्यक्सम्पन्नमन्नं सुपरीक्षितं विशुद्धमग्न्यादिषु प्रागुपनीतं शिखिना दृष्टमभिप्रोक्षितं प्रोक्षणैः पुरःस्थितो राजानं हस्तबद्धौषधिरत्नं भोजयेत्||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana rAjabhojane~agadapraliptadundubhivAdanam (8) · Śloka 8
ಭುಞ್ಜಾನಸ್ಯ ಚಾಸ್ಯ ದುನ್ದುಭೀನಗದಪ್ರಲಿಪ್ತಾನ್ ವಾದಯೇತ್||೮||
भुञ्जानस्य चास्य दुन्दुभीनगदप्रलिप्तान् वादयेत्||८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saviShAnnalakShaNam (9) · Śloka 9
ತತ್ರ ಸವಿಷಮನ್ನಮ್ ಸ್ರಾವ್ಯಮಾಣಮವಿಸ್ರಾವ್ಯಂ ಭವತಿ, ಚಿರೇಣ ಪಚ್ಯತೇ, ಪಕ್ವಂ ಚ ಸದ್ಯಃ ಪರ್ಯುಷಿತಮಿವ ನಿರೂಷ್ಮ ಸ್ತಬ್ಧಂ ಚ ಜಾಯತೇ,ಯಥಾಸ್ವಂ ವರ್ಣಗನ್ಧರಸೈರ್ವ್ಯಾಪದ್ಯತೇ, ಪ್ರಕ್ಲಿದ್ಯತೇ, ಚನ್ದ್ರಕಾಚಿತಂ ಚ ಭವತಿ||೯||
तत्र सविषमन्नम् स्राव्यमाणमविस्राव्यं भवति, चिरेण पच्यते, पक्वं च सद्यः पर्युषितमिव निरूष्म स्तब्धं च जायते,यथास्वं वर्णगन्धरसैर्व्यापद्यते, प्रक्लिद्यते, चन्द्रकाचितं च भवति||९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saviShaduShTavya~jjanalakShaNam (10) · Śloka 10
ವ್ಯಞ್ಜನಾನಾಮಾಶು ಶುಷ್ಕತ್ವಂ ಭವತಿ ಕ್ವಾಥಃ| ಧ್ಯಾಮತಾ ಶ್ಯಾಮತಾ ಹೀನಾತಿರಿಕ್ತವಿಕೃತಾನಾಂ ಚಾತ್ರಚ್ಛಾಯಾನಾಂ ದರ್ಶನಮದರ್ಶನಮೇವ ವಾ, ಫೇನಪಟಲಸೀಮನ್ತೋರ್ಧ್ವವಿವಿಧರಾಜಿತನ್ತುಬುದ್ಬುಧಪ್ರಾದುರ್ಭಾವೋ, ವಿಶೇಷೇಣ ಲವಣೋಲ್ಬಣೇಷ ಫೇನಮಾಲಾ||೧೦||
व्यञ्जनानामाशु शुष्कत्वं भवति क्वाथः| ध्यामता श्यामता हीनातिरिक्तविकृतानां चात्रच्छायानां दर्शनमदर्शनमेव वा, फेनपटलसीमन्तोर्ध्वविविधराजितन्तुबुद्बुधप्रादुर्भावो, विशेषेण लवणोल्बणेष फेनमाला||१०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saviShamAMsarasAdilakShaNam (11) · Śloka 11
ರಸಸ್ಯ ಮಧ್ಯೇ ನೀಲಾ ರಾಜಿಃ, ಪಯಸಸ್ತಾಮ್ರಾ, ಮದ್ಯತೋಯಯೋಃ ಕಾಲೀ, ದಧ್ನಃ ಶ್ಯಾವಾ, ತಕ್ರಸ್ಯ ನೀಲಪೀತಾ, ಮಸ್ತುನಃ ಕಪೋತಾಭಾ, ಧಾನ್ಯಾಮ್ಲಸ್ಯ ಕೃಷ್ಣಾ, ದ್ರವೌಷಧಸ್ಯ ಕಪಿಲಾ, ಘೃತಸ್ಯ ಕಪಿಲಾಭಾ, ಕ್ಷೌದ್ರಸ್ಯ ಹರಿತಾ, ತೈಲಸ್ಯಾರುಣಾ, ವಸಾಗನ್ಧಶ್ಚ||೧೧||
रसस्य मध्ये नीला राजिः, पयसस्ताम्रा, मद्यतोययोः काली, दध्नः श्यावा, तक्रस्य नीलपीता, मस्तुनः कपोताभा, धान्याम्लस्य कृष्णा, द्रवौषधस्य कपिला, घृतस्य कपिलाभा, क्षौद्रस्य हरिता, तैलस्यारुणा, वसागन्धश्च||११||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana viShadUShitaphalalakShaNam (12) · Śloka 12
ಫಲಾನಾಮಾಮಾನಾಂ ಪಾಕಃ, ಪಕ್ವಾನಾಂ ಪ್ರಕೋಥಃ||೧೨||
फलानामामानां पाकः, पक्वानां प्रकोथः||१२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana viShadUShitadravyalakShaNam (13) · Śloka 13
ದ್ರವ್ಯಾಣಾಮಾರ್ದ್ರಾಣಾಂ ಸಹಸಾ ಮ್ಲಾನತ್ವಮುತ್ಪಕ್ವಭಾವಃ, ಶುಷ್ಕಾಣಾಂ ಶ್ಯಾವತಾ ವೈವರ್ಣ್ಯಂ ವಾ, ಕಠಿನಾನಾಂ ಮೃದುತಾ, ಮೃದೂನಾಂ ಕಠಿನತ್ವಮ್||೧೩||
द्रव्याणामार्द्राणां सहसा म्लानत्वमुत्पक्वभावः, शुष्काणां श्यावता वैवर्ण्यं वा, कठिनानां मृदुता, मृदूनां कठिनत्वम्||१३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana viShadUShitamAlyalakShaNam (14) · Śloka 14
ಮಾಲ್ಯಸ್ಯ ಮ್ಲಾನತಾ ಗನ್ಧನಾಶಃ ಸ್ಫುಟಿತಾಗ್ರತ್ವಮ್||೧೪||
माल्यस्य म्लानता गन्धनाशः स्फुटिताग्रत्वम्||१४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saviShAstaraprAvaraNalakShaNam (15) · Śloka 15
ಆಸ್ತರಣಪ್ರಾವರಣಾನಾಂ ಧ್ಯಾಮಮಣ್ಡಲತಾ ತನ್ತುರೋಮಪಕ್ಷ್ಮಶಾತನಂ ಚ||೧೫||
आस्तरणप्रावरणानां ध्याममण्डलता तन्तुरोमपक्ष्मशातनं च||१५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana viShaduShTAnAM lohamaNimayAnAM bhAjanAdInAM lakShaNam (16) · Śloka 16
ಲೋಹಮಣಿಮಯಾನಾಂ ಪಙ್ಕಮಲೋಪದೇಹಃ, ಸ್ನೇಹರಾಗಗೌರವಪ್ರಭಾವರ್ಣಸ್ಪರ್ಶನಾಶಶ್ಚ||೧೬||
लोहमणिमयानां पङ्कमलोपदेहः, स्नेहरागगौरवप्रभावर्णस्पर्शनाशश्च||१६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana viShadAturlakShaNam (17) · Śloka 17
ವಿಷದಸ್ತು ಸ್ವದೋಷಶಙ್ಕಯಾ ತ್ರಸ್ತೋ, ಭೀತಃ, ಸ್ವೇದವೇಪಥುಮಾನ್, ಶುಷ್ಕಶ್ಯಾವವಕ್ತ್ರಃ, ಸಮನ್ತಾತ್ಸೋದ್ವೇಗಂ ವಿಲಕ್ಷೋಽಭಿವೀಕ್ಷತೇ, ಯತ್ರ ಚಾನೇನ ವಿಷಂ ಪ್ರಯುಕ್ತಂ ತದ್ವಿಶೇಷೇಣ| ತಥಾ ಸ್ರಸ್ತೋತ್ತರೀಯಃ ಸ್ತಮ್ಭಕುಡ್ಯಾದಿಭಿರಾತ್ಮಾನಮನ್ತರ್ಧತ್ತೇ| ಸ್ಖಲಿತಗತಿರ್ದೀನೋ ಲಜ್ಜಾವಾನಸ್ಥಾನಹಾಸೀ ಪೃಷ್ಟೋಽಪ್ಯಸಮ್ಬನ್ಧಮುತ್ತರಂ ದದಾತಿ, ನೈವ ವಾ| ವಿವಕ್ಷುರ್ಮುಹ್ಯತಿ, ಅಙ್ಗುಲೀಃ ಸ್ಫೋಟಯತಿ, ಗ್ರೀವಾಮಾಲಭತೇ, ಶಿರಃ ಕಣ್ಡೂಯತಿ, ಓಷ್ಠೌ ಪರಿಲೇಢ್ಕಿ, ಜೃಮ್ಭತೇ, ಭುವಂ ವಿಲಿಖತಿ, ಕ್ರಿಯಾಸು ತ್ವರತೇ, ವಿಪರೀತಮಾಚರತಿ, ಸ್ವಭೂಮೌ ಚ ನಾವತಿಷ್ಠತೇ||೧೭||
विषदस्तु स्वदोषशङ्कया त्रस्तो, भीतः, स्वेदवेपथुमान्, शुष्कश्याववक्त्रः, समन्तात्सोद्वेगं विलक्षोऽभिवीक्षते, यत्र चानेन विषं प्रयुक्तं तद्विशेषेण| तथा स्रस्तोत्तरीयः स्तम्भकुड्यादिभिरात्मानमन्तर्धत्ते| स्खलितगतिर्दीनो लज्जावानस्थानहासी पृष्टोऽप्यसम्बन्धमुत्तरं ददाति, नैव वा| विवक्षुर्मुह्यति, अङ्गुलीः स्फोटयति, ग्रीवामालभते, शिरः कण्डूयति, ओष्ठौ परिलेढ्कि, जृम्भते, भुवं विलिखति, क्रियासु त्वरते, विपरीतमाचरति, स्वभूमौ च नावतिष्ठते||१७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saviShAnnasya vanhyAdiShvapi parIkShAyAM hetuH (18) · Śloka 18
ನೃಪಾಜ್ಞಾತ್ವರಯಾಪಿ ಕೇಚಿದಪರಾಧಾನ್ತರಾದ್ವಾಽನವಸ್ಥಿತಸತ್ವಾಃ ಸಮಾಚರನ್ತ್ಯೇವಮ್| ತಸ್ಮಾದಗ್ನ್ಯಾದಿಷ್ವಪಿ ಪರೀಕ್ಷೇತ||೧೮||
नृपाज्ञात्वरयापि केचिदपराधान्तराद्वाऽनवस्थितसत्वाः समाचरन्त्येवम्| तस्मादग्न्यादिष्वपि परीक्षेत||१८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saviShAnnaprakShepe vahneH sthitiH (19) · Śloka 19
ವಹ್ನಿಸ್ತು ಸವಿಷಮನ್ನಂ ಪ್ರಾಪ್ಯೈಕಾವರ್ತೋ ರೂಕ್ಷಮನ್ದಾರ್ಚಿರಿನ್ದ್ರಾಯುಧವದನೇಕವರ್ಣಜ್ವಾಲೋ ಭೃಶಂ ಚಟಚಟಾಯತೇ||೧೯||
वह्निस्तु सविषमन्नं प्राप्यैकावर्तो रूक्षमन्दार्चिरिन्द्रायुधवदनेकवर्णज्वालो भृशं चटचटायते||१९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saviShAnnaprakShepe dhUmasya varNanam (20) · Śloka 20
ಕುಣಪಗನ್ಧೀ ಧೂಮಶ್ಚಾಸ್ಯ ಮೂರ್ಚ್ಛಾಪ್ರಸೇಕರೋಮಹರ್ಷಶಿರೋವೇದನಾಪೀನಸದೃಷ್ಟ್ಯಾಕುಲತಾಂ ಜನಯತಿ||೨೦||
कुणपगन्धी धूमश्चास्य मूर्च्छाप्रसेकरोमहर्षशिरोवेदनापीनसदृष्ट्याकुलतां जनयति||२०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saviShAnnadhUmajeShu vikAreShu cikitsA (21) · Śloka 21
ತತ್ರ ನಲದಕುಷ್ಠಲಾಮಜ್ಜಕೈಃ ಕ್ಷೌದ್ರದ್ರುತೈರ್ನಸ್ಯಮಞ್ಜನಂ ಚ ಕುರ್ಯಾತ್| ಧೂಮಮೇವ ವಾಪಾಮಾರ್ಗವಿಡಙ್ಗಬಲಾದ್ವಯಚಿತ್ರಕಮೇಷಶೃಙ್ಗಿಪುಷ್ಪಸುಮನಃಕ್ಷಾರಕದ್ರಾಕ್ಷಾಘೃತಗುಡಕೃತಂ ಪಿಬೇತ್||೨೧||
तत्र नलदकुष्ठलामज्जकैः क्षौद्रद्रुतैर्नस्यमञ्जनं च कुर्यात्| धूममेव वापामार्गविडङ्गबलाद्वयचित्रकमेषशृङ्गिपुष्पसुमनःक्षारकद्राक्षाघृतगुडकृतं पिबेत्||२१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pakShyAdibhiH saviShAnnaparIkShaNam (22) · Śloka 22
ಸ್ನೇಹಲವಣಯೋಗಾದಪಿ ಚಾಗ್ನಿರಿತ್ಥಂ ಸ್ಯಾತ್| ಅತೋ ವಯೋಭಿಃ ಪರೀಕ್ಷೇತ| ತತ್ರ ವಿಷಜುಷ್ಟಾಹಾರಾಭ್ಯವಹಾರಾತ್ಕಾಕಾಃ ಕ್ಷಾಮಸ್ವರಾ ಭವನ್ತಿ| ಮಕ್ಷಿಕಾಃ ಸವಿಷಾನ್ನೇ ನನಿಲೀಯನ್ತೇ| ನಿಲೀನಾಶ್ಚ ವ್ಯಾಪದ್ಯನ್ತೇ| ದೃಷ್ಟ ಏವ ಚಾಸ್ಮಿಂಸ್ತು ಚಕೋರಸ್ಯಾಕ್ಷಿಣೀ ವಿರಜ್ಯೇತೇ| ಕೋಕಿಲಸ್ಯ ಸ್ವರೋ ವಿಕೃತಿಮೇತಿ| ಹಂಸಸ್ಯಗತಿಃ ಸ್ಖಲತಿ| ಕೂಜತಿ ಭೃಙ್ಗರಾಜಃ| ಮಾದ್ಯತಿ ಕ್ರೌಞ್ಚಃ| ವಿರೌತಿ ಕೃಕವಾಕುಃ| ವಿಕ್ರೋಶತಿ ಶುಕಃ ಶಾರಿಕಾ ಚ| ಛರ್ದಯತಿ ಚಾಮೀಕರಃ| ಅನ್ಯತೋ ಯಾತಿ ಕಾರಣ್ಡವಃ| ಮ್ಱ್ರಿಯತೇ ಜೀವಜ್ಜೀವಕೋ ಗ್ಲಾಯತಿ ವಾ ಹೃಷ್ಟರೋಮಾ ಭವತಿ ನಕುಲಃ| ಶಕೃದ್ವಿಸರ್ಜತಿ ವಾನರಃ| ರೋದಿತಿ ಪೃಷತಃ| ಹೃಷ್ಯತಿ ಮಯೂರಃ| ದರ್ಶನಾದೇವ ಚಾಸ್ಯ ವಿಷಂ ಮನ್ದತಾಮುಪೈತಿ||೨೨||
स्नेहलवणयोगादपि चाग्निरित्थं स्यात्| अतो वयोभिः परीक्षेत| तत्र विषजुष्टाहाराभ्यवहारात्काकाः क्षामस्वरा भवन्ति| मक्षिकाः सविषान्ने ननिलीयन्ते| निलीनाश्च व्यापद्यन्ते| दृष्ट एव चास्मिंस्तु चकोरस्याक्षिणी विरज्येते| कोकिलस्य स्वरो विकृतिमेति| हंसस्यगतिः स्खलति| कूजति भृङ्गराजः| माद्यति क्रौञ्चः| विरौति कृकवाकुः| विक्रोशति शुकः शारिका च| छर्दयति चामीकरः| अन्यतो याति कारण्डवः| म्ऱ्रियते जीवज्जीवको ग्लायति वा हृष्टरोमा भवति नकुलः| शकृद्विसर्जति वानरः| रोदिति पृषतः| हृष्यति मयूरः| दर्शनादेव चास्य विषं मन्दतामुपैति||२२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saviShAnnoShmalakShaNam (23) · Śloka 23
ವಿಷದೂಷಿತಸ್ಯ ಪುನರಾಹಾರಸ್ಯೋಷ್ಮಾ ಮಯೂರಕಣ್ಠಾಭೋಽಭ್ಯುದೇತಿ| ತದ್ಬಾಷ್ಪೇಣಾಪಿ ಧೂಮವನ್ಮೂರ್ಚ್ಛಾದಯಃ| ತೇಷಾಂ ತದ್ವದೇವ ಸಾಧನಮ್||೨೩||
विषदूषितस्य पुनराहारस्योष्मा मयूरकण्ठाभोऽभ्युदेति| तद्बाष्पेणापि धूमवन्मूर्च्छादयः| तेषां तद्वदेव साधनम्||२३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saviShAnnasparshe vikArAstaccikitsA ca (24) · Śloka 24
ಹಸ್ತೇನ ಸ್ಪೃಷ್ಟಮನ್ನಂ ವಿಷವದ್ದಾಹಶೋಫಸ್ವಾಪನಖಶಾತಾನ್ ಕರೋತಿ| ತಸ್ಯ ಶ್ಯಾಮೇನ್ದ್ರಗೋಪಸೋಮೋತ್ಪಲೈರ್ಲೇಪಃ||೨೪||
हस्तेन स्पृष्टमन्नं विषवद्दाहशोफस्वापनखशातान् करोति| तस्य श्यामेन्द्रगोपसोमोत्पलैर्लेपः||२४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saviShAnnAbhyavahAre lakShaNAni tatra cikitsAtideshaH (25) · Śloka 25
ಅಭ್ಯವಹ್ರಿಯಮಾಣಂ ತ್ವೋಷ್ಠಚಿಮಿಚಿಮಾನ್ತರ್ವಕ್ತ್ರದಾಹಜಿಹ್ವಾಮೂಲಗೌರವಹನುಸ್ತಮ್ಭದನ್ತಹರ್ಷಲಾಲಾಃ ಕರೋತಿ ರಸಾಪರಿಜ್ಞಾನಂ ಚ| ತತ್ರ ಧೂಮೋಕ್ತಂ ದನ್ತಕಾಷ್ಠೋಕ್ತಂ ಚ ಕರ್ಮ||೨೫||
अभ्यवह्रियमाणं त्वोष्ठचिमिचिमान्तर्वक्त्रदाहजिह्वामूलगौरवहनुस्तम्भदन्तहर्षलालाः करोति रसापरिज्ञानं च| तत्र धूमोक्तं दन्तकाष्ठोक्तं च कर्म||२५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana AmAshayagataviShalakShaNam (26) · Śloka 26
ಆಮಾಶಯಗತಂ ಸ್ವೇದಮದಮೂರ್ಚ್ಛಾಚ್ಛರ್ದಿವೈವರ್ಣ್ಯಾಧ್ಮಾನರೋಮಹರ್ಷದಾಹಾರುಚಿದೃಷ್ಟಿಹೃದಯೋಪರೋಧಾನ್ ಬಿನ್ದುಭಿಶ್ಚಾಚಯಮಙ್ಗಾನಾಂ ಕರೋತಿ||೨೬||
आमाशयगतं स्वेदमदमूर्च्छाच्छर्दिवैवर्ण्याध्मानरोमहर्षदाहारुचिदृष्टिहृदयोपरोधान् बिन्दुभिश्चाचयमङ्गानां करोति||२६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana AmAshayagataviShacikitsA (27) · Śloka 27
ತತ್ರ ಮದನಫಲಾಲಾಬುಬಿಮ್ಬೀಕೋಶಾತಕೀಫಲೈರ್ದಧಿಮಧುಯುಕ್ತಮಾಶು ವಮನಂ ದದ್ಯಾತ್, ನಿಷ್ಪಾವಾಮ್ಬುಭಿರ್ವಾ| ತತಃ ಸ್ನಿಗ್ಧಶರೀರಂ ವಿರೇಚಯೇತ್||೨೭||
तत्र मदनफलालाबुबिम्बीकोशातकीफलैर्दधिमधुयुक्तमाशु वमनं दद्यात्, निष्पावाम्बुभिर्वा| ततः स्निग्धशरीरं विरेचयेत्||२७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana viriktasya jIvano nAmAgadasya pAnam (28) · Śloka 28
ತ್ರಿಫಲಾತ್ರಿಕಟುನಾಗಪುಷ್ಪಮಧುಕಬರ್ಹಿಣಪರ್ಣೀಬೃಹತೀದ್ವಯಚೂರ್ಣಂ ಸಿಂಹವ್ಯಾಘ್ರವೃಕತರಕ್ಷುದ್ವೀಪಿಮಾರ್ಜಾರಸೃಗಾಲಮೃಗಗೋಧಾನಾಮನ್ಯತಮಪಿತ್ತರಸಸಂಯುಕ್ತಂ ಸಕ್ಷೌದ್ರಂ ಪಾನಮೇವ ಜೀವನೋ ನಾಮಾಗದಃ ಪರಂ ಸರ್ವವಿಷೌಷಧಮ್| ತಸ್ಮಿನ್ ಜೀರ್ಣೇ ಶ್ಯಾಮಾವ್ಯೋಷಾತಿವಿಷಾಸಿದ್ಧೇನ ಪಯಸಾ ಘೃತೇನ ವೋಪಸ್ತಮ್ಭಿತಾಂ ಯವಾಗೂಂ ಪಾಯಯೇತ್| ಪರಿಣತಾಯಾಂ ಚ ತಸ್ಯಾಂ ತ್ರಿಕಟುಕಸಿದ್ಧೇನ ಮುದ್ಗಯೂಷೇಣ ಕಿಞ್ಚಿಲ್ಲವಣೇನ ಸಸರ್ಪಿಷ್ಕೇಣ ಮೃದ್ವೋದನಂ ಭೋಜಯೇತ್| ಮಧುಕಶಿರೀಷಚನ್ದನೈಶ್ಚೈನಮಾಲಿಮ್ಪೇತ್||೨೮||
त्रिफलात्रिकटुनागपुष्पमधुकबर्हिणपर्णीबृहतीद्वयचूर्णं सिंहव्याघ्रवृकतरक्षुद्वीपिमार्जारसृगालमृगगोधानामन्यतमपित्तरससंयुक्तं सक्षौद्रं पानमेव जीवनो नामागदः परं सर्वविषौषधम्| तस्मिन् जीर्णे श्यामाव्योषातिविषासिद्धेन पयसा घृतेन वोपस्तम्भितां यवागूं पाययेत्| परिणतायां च तस्यां त्रिकटुकसिद्धेन मुद्गयूषेण किञ्चिल्लवणेन ससर्पिष्केण मृद्वोदनं भोजयेत्| मधुकशिरीषचन्दनैश्चैनमालिम्पेत्||२८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pakvAshayagataviShalakShaNam (29) · Śloka 29
ಪಕ್ವಾಶಯಗತಂ ತೃಡ್ದಾಹಮೂರ್ಚ್ಛಾತೀಸಾರಾಟೋಪತನ್ದ್ರೇನ್ದ್ರಿಯವಿಕೃತಿಬಲಭ್ರಂಶಕಾರ್ಶ್ಯಪಾಣ್ಡುತ್ವೋದರಾಣಿ ಜನಯತಿ||೨೯||
पक्वाशयगतं तृड्दाहमूर्च्छातीसाराटोपतन्द्रेन्द्रियविकृतिबलभ्रंशकार्श्यपाण्डुत्वोदराणि जनयति||२९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pakvAshayagataviShacikitsA (30) · Śloka 30
ತತ್ರ ನೀಲಿನೀಫಲಯುಕ್ತೇನ ಸರ್ಪಿಷಾ ವಿರೇಚನಂ, ಸಮಾಕ್ಷಿಕಂ ಚ ದೂಷೀವಿಷಾರಿಂ ದಧ್ನಾ ಪಾಯಯೇತ್||೩೦||
तत्र नीलिनीफलयुक्तेन सर्पिषा विरेचनं, समाक्षिकं च दूषीविषारिं दध्ना पाययेत्||३०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana dantakAShThaprayuktaviShalakShaNam (31) · Śloka 31
ದನ್ತಕಾಷ್ಠಪ್ರಯುಕ್ತೇ ತು ವಿಷೇ ಕೂರ್ಚಕವಿಶರಣಮೌಷಧಗನ್ಧೋ ರೂಕ್ಷತಾ ತಾಲುದನ್ತಜಿಹ್ವೌಷ್ಠಮಾಂಸಶೋ ಫಶ್ಚ||೩೧||
दन्तकाष्ठप्रयुक्ते तु विषे कूर्चकविशरणमौषधगन्धो रूक्षता तालुदन्तजिह्वौष्ठमांसशो फश्च||३१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana dantakAShThaprayuktaviShacikitsA (32) · Śloka 32
ತತ್ರ ಪ್ರಚ್ಛಾಯ ಧಾತಕೀಪುಷ್ಪಜಾಮ್ಬವಾಸ್ಥಿಹರೀತಕೀಚೂರ್ಣೈಃ ಸಕ್ಷೌದ್ರೈಃ ಸಪ್ತಚ್ಛದಕಲ್ಕೇನ ವಾ ಪ್ರತಿಸಾರಣಂ ಕುರ್ಯಾತ್ ದಾಡಿಮಕರಮರ್ದಭವ್ಯಾಮ್ರಾತಕಕೋಲಬದರರಸಕ್ಷೌದ್ರಯುಕ್ತಂ ಗಣ್ಡೂಷಮ್||೩೨||
तत्र प्रच्छाय धातकीपुष्पजाम्बवास्थिहरीतकीचूर्णैः सक्षौद्रैः सप्तच्छदकल्केन वा प्रतिसारणं कुर्यात् दाडिमकरमर्दभव्याम्रातककोलबदररसक्षौद्रयुक्तं गण्डूषम्||३२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana jihvAnirlekhanAdiprayuktavisheSho dantakaviShalakShaNacikitsAtideshaH (33) · Śloka 33
ಅನೇನ ಜಿಹ್ವಾನಿರ್ಲೇಖನಕವಲಗಣ್ಡೂಷಾ ವ್ಯಾಖ್ಯಾತಾಃ||೩೩||
अनेन जिह्वानिर्लेखनकवलगण्डूषा व्याख्याताः||३३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana a~jjanaprayuktaviShalakShaNam (34) · Śloka 34
ಅಞ್ಜನಪ್ರಯುಕ್ತೇಽಶ್ರೂಪದೇಹರಾಗ ವೇದನಾದೃಷ್ಟಿವಿಭ್ರಮಾ ಭವನ್ತ್ಯಾನ್ಧ್ಯಞ್ಚ||೩೪||
अञ्जनप्रयुक्तेऽश्रूपदेहराग वेदनादृष्टिविभ्रमा भवन्त्यान्ध्यञ्च||३४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana a~jjanaprayuktaviShacikitsA (35) · Śloka 35
ತತ್ರ ಸರ್ಪಿಷ್ಪಾನಂ ಯೋಜ್ಯಂ ಶ್ರೃತೇನ ಪಯಸಾ ಸಪ್ತಕೃತ್ವಃ ಪಿಪ್ಪಲೀರ್ಭಾವಯೇತ್| ತತಸ್ತತ್ಕಲ್ಕೇನ ಸರ್ಪಿರ್ವಿಪಕ್ವಂ ನೇತ್ರತರ್ಪಣಮ್| ಕಪಿತ್ಥಮೇಷಶ್ರೃಙ್ಗೀಭಲ್ಲಾತಕಾನಾಂ ಪುಷ್ಪೈರ್ವರಣನಿರ್ಯಾಸೇನ ವಾಞ್ಜನಂ ಬೃಹತೀಶಿರೀಷಬೀಜಪ್ರಪೌಣ್ಡರೀಕನಾಗಬಲಾಚೂರ್ಣಂ ಸಪ್ತಕೃತ್ವೋ ಮಧುನಾ ಭಾವಯೇತ್| ತಚ್ಚ ಸ್ರೋತೋಽಞ್ಜನ ಸುವರ್ಣಚೂರ್ಣಯುಕ್ತಮಞ್ಜನಂ ದೇಯಮ್||೩೫||
तत्र सर्पिष्पानं योज्यं श्रृतेन पयसा सप्तकृत्वः पिप्पलीर्भावयेत्| ततस्तत्कल्केन सर्पिर्विपक्वं नेत्रतर्पणम्| कपित्थमेषश्रृङ्गीभल्लातकानां पुष्पैर्वरणनिर्यासेन वाञ्जनं बृहतीशिरीषबीजप्रपौण्डरीकनागबलाचूर्णं सप्तकृत्वो मधुना भावयेत्| तच्च स्रोतोऽञ्जन सुवर्णचूर्णयुक्तमञ्जनं देयम्||३५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana nasyadhUmaprayuktaviShalakShaNam| (36) · Śloka 36
ನಸ್ಯಧೂಮಪ್ರಯುಕ್ತೇ ಶಿರೋರುಕ್ಕಫಾಸ್ರಾವಃ ಖೇಭ್ಯೋ ರುಧಿರಾಗಮನಮಿನ್ದ್ರಿಯವೈಕೃತಂ ಚ||೩೬||
नस्यधूमप्रयुक्ते शिरोरुक्कफास्रावः खेभ्यो रुधिरागमनमिन्द्रियवैकृतं च||३६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana nasyadhUmaprayuktaviShacikitsA (37) · Śloka 37
ತತ್ರಾಽತಿವಿಷಾಶ್ವೇತಾಕಾಕಮಾಚೀಮದಯನ್ತಿಕಾಕಲ್ಕೇ ಕ್ಷೀರಸಿದ್ಧಂ ಸರ್ಪಿರ್ನ್ನಸ್ಯೇ ಪಾನೇ ಚ ವಿದಧ್ಯಾತ್||೩೭||
तत्राऽतिविषाश्वेताकाकमाचीमदयन्तिकाकल्के क्षीरसिद्धं सर्पिर्न्नस्ये पाने च विदध्यात्||३७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana abhya~ggaprayuktaviShalakShaNam (38) · Śloka 38
ಅಭ್ಯಙ್ಗಪ್ರಯುಕ್ತೇ ತ್ವಗ್ದಾಹಸ್ವೇದಪಾಕಸ್ಫೋಟಾವದಾರಣಾನಿ||೩೮||
अभ्यङ्गप्रयुक्ते त्वग्दाहस्वेदपाकस्फोटावदारणानि||३८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana abhya~ggaprayuktaviShacikitsA (39) · Śloka 39
ತತ್ರ ಶೀತಾಮ್ಬುಪರಿಷಿಕ್ತಸ್ಯ ಚನ್ದನತಗರೋಶೀರಕುಷ್ಠವೇಣುಪತ್ರಿಕಾಮೃತಾಸೋಮವಲ್ಲೀಶ್ವೇತಾಪದ್ಮಕಾಲೇಯಕೈರನುಲೇಪನಮ್| ಏತಾನ್ಯೇವ ಚ ಸಕಪಿತ್ಥರಸಗೋಮೂತ್ರಾಣಿ ಪಾನಮ್| ಗಿರಿಕರ್ಣಿಕಾಶ್ವೇತಮೂಲಪ್ರಿಯಙ್ಗುಸಾರಿವಾಮಧುಕಸರ್ಪಸುಗನ್ಧಾಮೃಗೋರ್ವಾರುಕತಕಮೂಲಾನಿಶೇಲುಕ್ವಾಥಪಿಷ್ಟಾನಿ ಪ್ರಲೇಪಃ||೩೯||
तत्र शीताम्बुपरिषिक्तस्य चन्दनतगरोशीरकुष्ठवेणुपत्रिकामृतासोमवल्लीश्वेतापद्मकालेयकैरनुलेपनम्| एतान्येव च सकपित्थरसगोमूत्राणि पानम्| गिरिकर्णिकाश्वेतमूलप्रियङ्गुसारिवामधुकसर्पसुगन्धामृगोर्वारुकतकमूलानिशेलुक्वाथपिष्टानि प्रलेपः||३९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana udvartanAdiprayuktaviSheShvabhya~ggaviShalakShaNacikitsAtideshaH (40) · Śloka 40
ಅನೇನೋದ್ವರ್ತನಘರ್ಷಣಪರಿಷೇಕಾನುಲೇಪನಭೂಷಣಯಾನಶಯ್ಯಾಽಽಸ್ತರಣವಸ್ತ್ರಕವಚಪಾದುಕೋಪಾನತ್ಪಾದಪೀಠಾ ವ್ಯಾಖ್ಯಾತಾಃ||೪೦||
अनेनोद्वर्तनघर्षणपरिषेकानुलेपनभूषणयानशय्याऽऽस्तरणवस्त्रकवचपादुकोपानत्पादपीठा व्याख्याताः||४०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana ABaraNaprayuktaviShasya visheShacikitsA (41) · Śloka 41
ವಿಶೇಷತಸ್ತ್ವಾಭರಣಕೃತೇ ವಿಕಾರೇಽಶ್ವಗನ್ಧಾಪಾಮಾರ್ಗಕಿಣಿಹೀಖದಿರಶಿರೀಷಕಲ್ಕೈರ್ಗೋಪಿತ್ತಯುಕ್ತೈಃ ಪ್ರದೇಹಃ||೪೧||
विशेषतस्त्वाभरणकृते विकारेऽश्वगन्धापामार्गकिणिहीख़दिरशिरीषकल्कैर्गोपित्तयुक्तैः प्रदेहः||४१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana pAdapIThaprayuktaviShasya visheShacikitsA (42) · Śloka 42
ಪಾದಪೀಠಕೃತೇ ಶ್ಲೇಷ್ಮಾತಕಸರ್ಪಸುಗನ್ಧಾಮ್ರಕಲ್ಕೋ ಮಧುಯುಕ್ತಃ||೪೨||
पादपीठकृते श्लेष्मातकसर्पसुगन्धाम्रकल्को मधुयुक्तः||४२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana CatraprayuktaviShalakShaNam (43) · Śloka 43
ಛತ್ರಪ್ರಯುಕ್ತೇ ವೇದನಾಸ್ಫೋಟಾನಾಂ ಕ್ಷಿಪ್ರಪಾಕಾನಾಂ ಪಕ್ವಜಾಮ್ಬವಪ್ರಕಾಶಾನಾಂ ಪ್ರಾದುರ್ಭಾವಃ||೪೩||
छत्रप्रयुक्ते वेदनास्फोटानां क्षिप्रपाकानां पक्वजाम्बवप्रकाशानां प्रादुर्भावः||४३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana Catraprayukte viShacikitsA (44) · Śloka 44
ತತ್ರ ಮಧುಕಪಾಟಲಾಕಶೇರುಕಲೋಧ್ರಾಞ್ಜನಕುಷ್ಠಸರ್ಪಸುಗನ್ಧಾಖದಿರಶಿರೀಷಕಲ್ಕೈಃ ಸರ್ವಗಾತ್ರಪ್ರದೇಹಃ||೪೪||
तत्र मधुकपाटलाकशेरुकलोध्राञ्जनकुष्ठसर्पसुगन्धाखदिरशिरीषकल्कैः सर्वगात्रप्रदेहः||४४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana cAmaravyajanaprayuktaviSheShu CatraviShalakShaNacikitsAtideshaH (45) · Śloka 45
ಅನೇನ ಚಾಮರವ್ಯಜನೇ ವ್ಯಾಖ್ಯಾತೇ||೪೫||
अनेन चामरव्यजने व्याख्याते||४५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shiro~abhya~ggaprayuktaviShalakShaNam (46) · Śloka 46
ಶಿರೋಽಭ್ಯಙ್ಗಪ್ರಯುಕ್ತೇ ಶಿರೋವೇದನಾ ಗ್ರನ್ಥಿಜನ್ಮ ಕೇಶಚ್ಯವನಂ ಚ||೪೬||
शिरोऽभ्यङ्गप्रयुक्ते शिरोवेदना ग्रन्थिजन्म केशच्यवनं च||४६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shiro~abhya~ggaprayuktaviShacikitsA (47) · Śloka 47
ತತ್ರ ಶ್ಯಾಮಾಪಾಲಿನ್ದೀತಣ್ಡುಲೀಯಕಚೂರ್ಣಘೃತರ್ಕ್ಷಪಿತ್ತೈಃ ಸುಭಾವಿತಯಾ ಕೃಷ್ಣಮೃದಾ ಪ್ರಲೇಪಃ| ಗೋಮಯಮಾಲತೀ ಮೂಷಿಕಕರ್ಣ್ಯನ್ಯತಮರಸೋ ವಾಽಽಗಾರಧೂಮೋ ವಾ ಶ್ಲೇಷ್ಮಾತಕತ್ವಕ್ಪಾಟಲಾಶಿರೀಷಮಧುಕಹರಿದ್ರಾದ್ವಯೈರಜಾಕ್ಷೀರಾಲೋಡಿತೈಃ ಪರಿಷೇಕಃ||೪೭||
तत्र श्यामापालिन्दीतण्डुलीयकचूर्णघृतर्क्षपित्तैः सुभावितया कृष्णमृदा प्रलेपः| गोमयमालती मूषिककर्ण्यन्यतमरसो वाऽऽगारधूमो वा श्लेष्मातकत्वक्पाटलाशिरीषमधुकहरिद्राद्वयैरजाक्षीरालोडितैः परिषेकः||४७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shiraHsnAnodakAdiprayuktaviShe shiro~abhya~ggavilakShaNacikitsAtideshaH (48) · Śloka 48
ಅನೇನ ಶಿರಃಸ್ನಾನೋದಕಕಙ್ಕತಸ್ರಗುಷ್ಣೀಷಾ ವ್ಯಾಖ್ಯಾತಾಃ||೪೮||
अनेन शिरःस्नानोदककङ्कतस्रगुष्णीषा व्याख्याताः||४८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana karNapUraNaprayuktaviShalakShaNam (49) · Śloka 49
ಕರ್ಣಪೂರಣಪ್ರಯುಕ್ತೇ ಶೋಫಶೂಲಪಾಕಾಃ ಶ್ರೋತ್ರವೈಗುಣ್ಯಂ ಚ||೪೯||
कर्णपूरणप्रयुक्ते शोफशूलपाकाः श्रोत्रवैगुण्यं च||४९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana karNapUraNaprayuktaviShacikitsA (50) · Śloka 50
ತತ್ರ ಬಹುಪತ್ರಾಸ್ವರಸೋ ಘೃತಕ್ಷೌದ್ರಸಂಯುಕ್ತಃ ಪ್ರತಿಪೂರಣಂ ಸೋಮವಲ್ಕರಸೋ ವಾ ಸುಶೀತಃ||೫೦||
तत्र बहुपत्रास्वरसो घृतक्षौद्रसंयुक्तः प्रतिपूरणं सोमवल्करसो वा सुशीतः||५०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mukhAlepaprayuktaviShalakShaNam (51) · Śloka 51
ಮುಖಾಲೇಪಪ್ರಯುಕ್ತೇ ಮುಖಶ್ಯಾವತಾ ಪದ್ಮಕಣ್ಟಕಾ ಭವನ್ತ್ಯಭ್ಯಙ್ಗಜಾಶ್ಚ ವಿಕಾರಾಃ||೫೧||
मुखालेपप्रयुक्ते मुखश्यावता पद्मकण्टका भवन्त्यभ्यङ्गजाश्च विकाराः||५१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mukhAlepaprayuktaviShacikitsA (52) · Śloka 52
ತತ್ರ ಮಧುಕಪಯಸ್ಯಾಬನ್ಧುಜೀವಭಞ್ಜೀಪುನರ್ನವಚನ್ದನೈಃ ಸಘೃತೈರ್ಲೇಪೋ ಮಧುಸರ್ಪಿಷೀ ಪಾನಮ್||೫೨||
तत्र मधुकपयस्याबन्धुजीवभञ्जीपुनर्नवचन्दनैः सघृतैर्लेपो मधुसर्पिषी पानम्||५२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saviShapuShpAghrANaprayuktaviShalakShaNam (53) · Śloka 53
ಸವಿಷಪುಷ್ಪಾಘ್ರಾಣಾಚ್ಛಿರೋವ್ಯಥಾಸಾಶ್ರುನೇತ್ರತ್ವಂ ಗನ್ಧಾಜ್ಞಾನಂ ಚ||೫೩||
सविषपुष्पाघ्राणाच्छिरोव्यथासाश्रुनेत्रत्वं गन्धाज्ञानं च||५३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saviShapuShpAghrANaprayuktaviShe mukhAlepaviShacikitsitaviShAnnabAShpacikitsitayoratideshaH (54) · Śloka 54
ತತ್ರಾನನ್ತರೋಕ್ತೋ ವಿಧಿರ್ಬಾಷ್ಪೋದಿತಶ್ಚೇತಿ||೫೪||
तत्रानन्तरोक्तो विधिर्बाष्पोदितश्चेति||५४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saviShopakaraNadravyAdInAM shuddhiH (55) · Śloka 55
ಭವತಿ ಚಾತ್ರ- ಫಲಮೂಲಚ್ಛದಾದೀನಾಂ ದದ್ಯಾತ್ಪ್ರಕ್ಷಾಲನೋದಕಮ್| ಭಾಜನವ್ಯಞ್ಜನಾನಾಂ ಚ ತಥಾ ಕುರ್ಯಾದತನ್ದ್ರಿತಃ| ಘ್ರೇಯಾಣಿ ಘ್ರಾಪಯಿತ್ವಾ ತು ಸ್ಪೃಶ್ಯಾನ್ ಸಂಸ್ಪೃಶ್ಯ ತಾನಪಿ| ಪ್ರತೀವಾಪಂ ತತೋ ದತ್ತ್ವಾ ಪ್ರತೀಕ್ಷ್ಯೈವೈಕನಾಡಿಕಾಮ್| ತತೋ ವಿಜ್ಞಾಯ ಶುದ್ಧಿಂ ಚ ಭಾಜನಸ್ಯೋದಕಸ್ಯ ಚ| ಆಹಾರಮುಪಯುಞ್ಜೀತ ಯಥಾವದ್ವಸುಧಾಧಿಪಃ||೫೫||
भवति चात्र- फलमूलच्छदादीनां दद्यात्प्रक्षालनोदकम्| भाजनव्यञ्जनानां च तथा कुर्यादतन्द्रितः| घ्रेयाणि घ्रापयित्वा तु स्पृश्यान् संस्पृश्य तानपि| प्रतीवापं ततो दत्त्वा प्रतीक्ष्यैवैकनाडिकाम्| ततो विज्ञाय शुद्धिं च भाजनस्योदकस्य च| आहारमुपयुञ्जीत यथावद्वसुधाधिपः||५५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana rAj~jaH haste tIkShNaviShasandhAraNaphalam ; bheShajAgAralakShaNam (56) · Śloka 56
ಮನ್ದಂ ತೀಕ್ಷ್ಣವಿಷಾಭ್ಯಾಸಾದ್ವಿಷಮುತ್ಕ್ಷೀಯತೇ ಭೃಶಮ್| ತಸ್ಮಾತ್ತೀಕ್ಷ್ಣವಿಷಂ ಹಸ್ತೇ ಬಧ್ನೀಯಾತ್ಕುಶಲೋ ಭಿಷಕ್| ವಿಷಸನ್ಧಾರಣಂ ಧನ್ಯಂ ರಕ್ಷೋಘ್ನಂ ಪ್ರೀತಿವರ್ಧನಮ್| ಅಪಿ ಚ- ಸಾಪಿಧಾನಘಟೀಮೂಟಫಲಕಸ್ಥಾಪಿತೌಷಧಮ್| ಪ್ರಾಗುದೀಚ್ಯೋರ್ದಿಶೋರ್ಗುಪ್ತಂ ಭೇಷಜಾಗಾರಮಿಷ್ಯತೇ||೫೬||
मन्दं तीक्ष्णविषाभ्यासाद्विषमुत्क्षीयते भृशम्| तस्मात्तीक्ष्णविषं हस्ते बध्नीयात्कुशलो भिषक्| विषसन्धारणं धन्यं रक्षोघ्नं प्रीतिवर्धनम्| अपि च- सापिधानघटीमूटफलकस्थापितौषधम्| प्रागुदीच्योर्दिशोर्गुप्तं भेषजागारमिष्यते||५६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mahAnasalakShaNam (57) · Śloka 57
ಉಚ್ಚೈಃ ಪ್ರಶಸ್ತದಿಗ್ದೇಶಂ ಬಹುವಾತಾಯನಂ ಮಹತ್| ಮಹಾನಸಂ ಸುಸಮ್ಮೃಷ್ಟಂ ವಿಶ್ವಾಸ್ಯಜನಸೇವಿತಮ್| ಸದ್ದ್ವಾಸ್ಥಾಧಿಷ್ಠಿತದ್ವಾರಂ ಕಕ್ಷ್ಯಾವಸ್ತುವಿತಾನಕಮ್| ಸುಧೌತದೃಢಕುಮ್ಭಾದಿ ಪರಿಶುದ್ಧಜಲೇನ್ಧನಮ್||೫೭||
उच्चैः प्रशस्तदिग्देशं बहुवातायनं महत्| महानसं सुसम्मृष्टं विश्वास्यजनसेवितम्| सद्द्वास्थाधिष्ठितद्वारं कक्ष्यावस्तुवितानकम्| सुधौतदृढकुम्भादि परिशुद्धजलेन्धनम्||५७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sUdAnAM lakShaNam (58) · Śloka 58
ಸ್ವಕರ್ಮಕುಶಲಾ ದಕ್ಷಾಃ ಸೂದಾಸ್ತತ್ರಾಪ್ರಮಾದಿನಃ| ಕ್ಲೃಪ್ತಕೇಶನಖಾಃ ಪಿತ್ರ್ಯಾ ರಾಜ್ಞಃ ಕೃತ್ಯೈರಸಙ್ಗತಾಃ||೫೮||
स्वकर्मकुशला दक्षाः सूदास्तत्राप्रमादिनः| क्लृप्तकेशनखाः पित्र्या राज्ञः कृत्यैरसङ्गताः||५८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sUdAdhipalakShaNam (59) · Śloka 59
ತೇಷಾಮಧಿಪತಿರ್ವಿಪ್ರಃ ಕುಲಜಃ ಸುಪರೀಕ್ಷಿತಃ| ಸಂವಿಭಕ್ತಶ್ಚ ಭಕ್ತಶ್ಚ ಶುಚಿರ್ವೈದ್ಯವಶಾನುಗಃ||೫೯||
तेषामधिपतिर्विप्रः कुलजः सुपरीक्षितः| संविभक्तश्च भक्तश्च शुचिर्वैद्यवशानुगः||५९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sAmAnyato rAjaparicArakANAM janAnAM lakShaNam (60) · Śloka 60
ಸರ್ವೇಽಪಿ ಭೂಭೃದಾಸನ್ನಾಃ ಶಸ್ತಾಃ ಸತತಮೀದೃಶಾಃ| ಮಿಥೋ ವಿಗ್ರಹಸಙ್ಘಾತರಹಿತಾ ಭೂಭೃತೇ ಹಿತಾಃ||೬೦||
सर्वेऽपि भूभृदासन्नाः शस्ताः सततमीदृशाः| मिथो विग्रहसङ्घातरहिता भूभृते हिताः||६०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana rAjaparicArakAdiShu vaidyasya kartavyam (61) · Śloka 61
ತಾನ್ ವೈದ್ಯೋ ಗುಣವಾನೇಕೋ ಮನಸಾ ಪ್ರತಿಜಾಗೃಯಾತ್| ಭೂಭೃದ್ದೇಹೋಪಕರಣಸಂರಕ್ಷಣಸಮುದ್ಯತಃ||೬೧||
तान् वैद्यो गुणवानेको मनसा प्रतिजागृयात्| भूभृद्देहोपकरणसंरक्षणसमुद्यतः||६१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vijayayAtrAyAM vaidyasya kartavyavidhiH (62) · Śloka 62
ಅಥಾಭ್ಯಮಿತ್ರಂ ವ್ರಜತೋ ಜಿಗೀಷೋರ್ವೈದ್ಯಃ ಸುಸಜ್ಜೌಷಧಶಸ್ತ್ರಯನ್ತ್ರಃ| ತುಙ್ಗಧ್ವಜಾಖ್ಯಾತನಿವಾಸಭೂಮಿರ್ಯುದ್ಧಾಗತಂ ಯೋಧಜನಂ ಚಿಕಿತ್ಸೇತ್||೬೨||
अथाभ्यमित्रं व्रजतो जिगीषोर्वैद्यः सुसज्जौषधशस्त्रयन्त्रः| तुङ्गध्वजाख्यातनिवासभूमिर्युद्धागतं योधजनं चिकित्सेत्||६२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shatrudUShitAnAM mArgAdInAM shodhanAdi (63) · Śloka 63
ಪನ್ಥಾನಮುದಕಂ ಛಾಯಾಂ ಭಕ್ತಂ ಯವಸಮಿನ್ಧನಮ್| ದೂಷಯನ್ತ್ಯರಯೋ ಯಸ್ಮಾತ್ತಾನ್ ವಿದ್ಯಾಚ್ಛೋಧಯೇತ ಚ| ಪ್ರಸ್ಥಾನಂ ವಾ ನಿವೇಶಂ ವಾ ನಾವಿಜ್ಞಾಯ ಪ್ರಯೋಜಯೇತ್| ಭೂವಾರಿತೃಣಕಾಷ್ಠಾಶ್ಮಮಾರ್ಗೋನ್ಮಾರ್ಗವನಸ್ಪತೀನ್||೬೩||
पन्थानमुदकं छायां भक्तं यवसमिन्धनम्| दूषयन्त्यरयो यस्मात्तान् विद्याच्छोधयेत च| प्रस्थानं वा निवेशं वा नाविज्ञाय प्रयोजयेत्| भूवारितृणकाष्ठाश्ममार्गोन्मार्गवनस्पतीन्||६३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana viShopahatabhUmilakShaNam (64) · Śloka 64
ವಿಷೇಣೋಪಹತಾ ಭೂಮಿಃ ಕ್ವಚಿದ್ದಗ್ಧೇವ ಲಕ್ಷ್ಯತೇ| ಪ್ರಮ್ಲಾನತೃಣಗುಲ್ಮಾದಿಮೃತಕೀಟಸರೀಸೃಪಾಃ||೬೪||
विषेणोपहता भूमिः क्वचिद्दग्धेव लक्ष्यते| प्रम्लानतृणगुल्मादिमृतकीटसरीसृपाः||६४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana viShopahatabhUmidoShavikArAH (65) · Śloka 65
ವಿಶೀರ್ಯನ್ತೇ ಖುರನಖಾ ದಾಹಕಣ್ಡೂರುಜಾನ್ವಿತಾಃ| ಛರ್ದಿರ್ಮೂರ್ಚ್ಛಾ ಜ್ವರೋ ಮೋಹಃ ಶಿರೋದುಃಖಂ ಚ ಜಾಯತೇ||೬೫||
विशीर्यन्ते खुरनखा दाहकण्डूरुजान्विताः| छर्दिर्मूर्च्छा ज्वरो मोहः शिरोदुःखं च जायते||६५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana viShopahatabhUmidoShavikAre cikitsA (66) · Śloka 66
ತತ್ರ ಸೌಭಾಞ್ಜನಾನ್ಮೂಲಂ ಸೋಮವಲ್ಲೀಮುಶೀರಕಮ್| ಮಾತುಲುಙ್ಗರಸಂ ಹಿಙ್ಗುಂ ಪಾಯಯೇದ್ದಧಿಮಾತ್ರಯಾ| ಮೂತ್ರಾಣ್ಯಜಾವಿಹಸ್ತಿಭ್ಯೋ ಮಾಂಸಾನಿ ರುಧಿರಾಣಿ ಚ| ಸರ್ವಗನ್ಧೈಃ ಸಮಂ ಯೋಜ್ಯಂ ಪಚೇತ್ಪಕ್ವೇ ಚ ನಿಕ್ಷಿಪೇತ್| ಸೋಮರಾಜೀಂ ಸುನನ್ದಾಖ್ಯಾಂ ಸರಲಾಂ ಗನ್ಧನಾಕುಲೀಮ್| ಚಾರಟೀಂ ತ್ರಾಯಮಾಣಾಂ ಚ ಪ್ರೋಕ್ಷಯೇತ್ತೇನ ತಾಂ ಭುವಮ್||೬೬||
तत्र सौभाञ्जनान्मूलं सोमवल्लीमुशीरकम्| मातुलुङ्गरसं हिङ्गुं पाययेद्दधिमात्रया| मूत्राण्यजाविहस्तिभ्यो मांसानि रुधिराणि च| सर्वगन्धैः समं योज्यं पचेत्पक्वे च निक्षिपेत्| सोमराजीं सुनन्दाख्यां सरलां गन्धनाकुलीम्| चारटीं त्रायमाणां च प्रोक्षयेत्तेन तां भुवम्||६६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saviShajalalakShaNam (67) · Śloka 67
ಸವಿಷಂ ವಿರಸಂ ತೋಯಂ ಕವೋಷ್ಣಂ ರಾಜಿಭಿಶ್ಚಿತಮ್| ಫೇನಿಲಂ ಗುರು ವಿಚ್ಛಿನ್ನಂ ಖಗೈರನಭಿನನ್ದಿತಮ್||೬೭||
सविषं विरसं तोयं कवोष्णं राजिभिश्चितम्| फेनिलं गुरु विच्छिन्नं खगैरनभिनन्दितम्||६७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saviShajalasAdhitaudanalakShaNam (68) · Śloka 68
ಮೃತಾಕುಲಿತಮತ್ಸ್ಯಞ್ಚ ಸ್ಪರ್ಶಾದ್ರುಕ್ಶೋಫಕಣ್ಡುಮತ್| ಓದನಃ ಸಾಧಿತಸ್ತೇನ ಭುಕ್ತಮಾತ್ರೋಽಪಿ ದಹ್ಯತೇ| ವಿದಗ್ಧಃ ಪಚ್ಯತೇ ಕೃಚ್ಛ್ರಾತ್ಪಕ್ವೋ ಮೂರ್ಚ್ಛಾಜ್ವರಪ್ರದಃ| ದರ್ಶಯೇತ್ಸರ್ವತೋ ನೀಲಪೀತಕರ್ಬುರಲೋಹಿತಮ್||೬೮||
मृताकुलितमत्स्यञ्च स्पर्शाद्रुक्शोफकण्डुमत्| ओदनः साधितस्तेन भुक्तमात्रोऽपि दह्यते| विदग्धः पच्यते कृच्छ्रात्पक्वो मूर्च्छाज्वरप्रदः| दर्शयेत्सर्वतो नीलपीतकर्बुरलोहितम्||६८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saviShaudanabhojanavikAre cikitsA (69) · Śloka 69
ತತ್ರ ಶಿಗ್ವ್ರಾದಿಮಗದಂ ಭೂಮಿದೋಷೋದಿತಂ ಪಿಬೇತ್| ಅಜಶೃಙ್ಗೀ ವಿಶಾಲಾಖ್ಯಾಂ ವಿಷಘ್ನೀಮುತ್ತಮಾರಣೀಮ್| ಫಣಿಜ್ಜಕಂ ಪ್ರತಿವಿಷಾಂ ದಗ್ಧ್ವಾ ತದ್ಭಸ್ಮ ಗಾಲಯೇತ್| ಬಹುಶೋ ಗಾಲಿತಂ ತಚ್ಚ ಪಾಚಯೇತ್ತತ್ರ ಚ ಕ್ಷಿಪೇತ್| ಕಲ್ಕಯಿತ್ವಾ ಪ್ರತೀವಾಪಂ ಸರಲಂ ರಜನೀದ್ವಯಮ್| ಏಲಾಮುದೀಚ್ಯಂ ಮಞ್ಜಿಷ್ಠಾಂ ಸುನನ್ದಾಂ ಬಾಕುಚೀಮಪಿ| ಪಾತ್ಯನ್ತೇ ಬಿನ್ದವಸ್ತಸ್ಮಾದ್ಯತ್ರ ತನ್ನಿರ್ವಿಷೀ ಭವೇತ್| ಪಾಟಲಾಪಾರಿಭದ್ರಾಶ್ವಕರ್ಣಶಮ್ಯಾಕಸಿಧ್ರಕಾನ್| ಕಲಶಾನ್ತರ್ಗತಾನ್ದಗ್ಧ್ವಾ ಪ್ರಕ್ಷಿಪೇತ್ಸವಿಷೇಽಮ್ಭಸಿ||೬೯||
तत्र शिग्व्रादिमगदं भूमिदोषोदितं पिबेत्| अजशृङ्गी विशालाख्यां विषघ्नीमुत्तमारणीम्| फणिज्जकं प्रतिविषां दग्ध्वा तद्भस्म गालयेत्| बहुशो गालितं तच्च पाचयेत्तत्र च क्षिपेत्| कल्कयित्वा प्रतीवापं सरलं रजनीद्वयम्| एलामुदीच्यं मञ्जिष्ठां सुनन्दां बाकुचीमपि| पात्यन्ते बिन्दवस्तस्माद्यत्र तन्निर्विषी भवेत्| पाटलापारिभद्राश्वकर्णशम्याकसिध्रकान्| कलशान्तर्गतान्दग्ध्वा प्रक्षिपेत्सविषेऽम्भसि||६९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana viShasaMyuktavAyulakShaNa~jcikitsA ca (70) · Śloka 70
ಶೀತೇ ಘರ್ಮೋ ಹಿಮಶ್ಚೋಷ್ಣೇ ಮಾರುತೋ ವಿಷಸಂಯುತಃ| ಭ್ರಮಮೂರ್ಚ್ಛಾದಿಕಾರೀ ಚ ಶಿಗ್ವ್ರಾದಿಸ್ತತ್ರ ವೇಷ್ಯತೇ| ದೇವದಾರುನತಾನನ್ತಾಮಧುಕಾರ್ಜುನಗೈರಿಕಮ್| ವಜ್ರಕನ್ದಂ ಲತಾಂ ಲೋಧ್ರಂ ವಿಕಿರೇಚ್ಛ್ಲಕ್ಷ್ಣಚೂರ್ಣಿತಮ್| ವೃಕ್ಷಾಗ್ರೇಷು ಪತಾಕಾಸು ದೂಷ್ಯೇಷು ಸುಮಹತ್ಸು ಚ| ಸರ್ವತಶ್ಚೂರ್ಣಸಮ್ಪರ್ಕಾನ್ನಿರ್ವಿಷೋ ಜಾಯತೇಽನಿಲಃ||೭೦||
शीते घर्मो हिमश्चोष्णे मारुतो विषसंयुतः| भ्रममूर्च्छादिकारी च शिग्व्रादिस्तत्र वेष्यते| देवदारुनतानन्तामधुकार्जुनगैरिकम्| वज्रकन्दं लतां लोध्रं विकिरेच्छ्लक्ष्णचूर्णितम्| वृक्षाग्रेषु पताकासु दूष्येषु सुमहत्सु च| सर्वतश्चूर्णसम्पर्कान्निर्विषो जायतेऽनिलः||७०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana viShadUShitapAdapalakShaNa~jcikitsA ca (71) · Śloka 71
ವಿಕೃತಾ ಭವತಿ ಛಾಯಾ ಪಾದಪೇ ವಿಷದೂಷಿತೇ| ನಿರ್ಗನ್ಧಮತಿಗನ್ಧಂ ವಾ ತತ್ಪುಷ್ಪಂ ಹೃಚ್ಛಿರೋರುಜಮ್| ಕುರ್ಯಾತ್ ಫಲಪಲಾಶಾದಿ ಕಣ್ಡೂಪಾಕಾತಿಸಾರಕೃತ್| ಭೂಮಿಮುದ್ದಿಶ್ಯ ಯತ್ಪ್ರೋಕ್ತಂ ತತ್ಸರ್ವಂ ತತ್ರ ಚೇಷ್ಯತೇ||೭೧||
विकृता भवति छाया पादपे विषदूषिते| निर्गन्धमतिगन्धं वा तत्पुष्पं हृच्छिरोरुजम्| कुर्यात् फलपलाशादि कण्डूपाकातिसारकृत्| भूमिमुद्दिश्य यत्प्रोक्तं तत्सर्वं तत्र चेष्यते||७१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana aviditakanyAsparshe niShedhaH (72) · Śloka 72
ನ ಚ ಕನ್ಯಾಮವಿದಿತಾಂ ಸಂಸ್ಪೃಶೇದಪರೀಕ್ಷಿತಾಮ್| ವಿವಿಧಾನ್ಕುರ್ವತೇ ಯೋಗಾನ್ಕುಶಲಾಃ ಖಲು ಮಾನವಾಃ||೭೨||
न च कन्यामविदितां संस्पृशेदपरीक्षिताम्| विविधान्कुर्वते योगान्कुशलाः खलु मानवाः||७२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana viShakanyAsRuShTiH viShakanyAlakShaNa~jca (73) · Śloka 73
ಆಜನ್ಮವಿಷಸಂಯೋಗಾತ್ ಕನ್ಯಾ ವಿಷಮಯೀ ಕೃತಾ| ಸ್ಪರ್ಶೋಚ್ಛ್ವಾಸಾದಿಭಿರ್ಹನ್ತಿ ತಸ್ಯಾಸ್ತ್ವೇತತ್ಪರೀಕ್ಷಣಮ್| ತದ್ಧಸ್ತಕೇಶಸಂಸ್ಪರ್ಶಾನ್ ಮ್ಲಾಯತೇ ಪುಷ್ಪಪಲ್ಲವೈಃ| ಶಯ್ಯಾಯಾಂ ಮತ್ಕುಣೈರ್ವಸ್ತ್ರೇ ಯೂಕಾಭಿಃ ಸ್ನಾನವಾರಿಣಿ| ಜನ್ತುಭಿರ್ಮ್ರಿಯತೇ ಜ್ಞಾತ್ವಾ ತಾಮೇವಂ ದೂರತಸ್ತ್ಯಜೇತ್||೭೩||
आजन्मविषसंयोगात् कन्या विषमयी कृता| स्पर्शोच्छ्वासादिभिर्हन्ति तस्यास्त्वेतत्परीक्षणम्| तद्धस्तकेशसंस्पर्शान् म्लायते पुष्पपल्लवैः| शय्यायां मत्कुणैर्वस्त्रे यूकाभिः स्नानवारिणि| जन्तुभिर्म्रियते ज्ञात्वा तामेवं दूरतस्त्यजेत्||७३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana rAj~jo nAdeyaM bhojanam (74) · Śloka 74
ನಾಪ್ರೋಕ್ಷಿತಂ ನಾವಿದಿತಂ ಭಿಷಜಾ ನಾನವೇಕ್ಷಿತಮ್| ನಾಪ್ರಾಶಿತಂ ಚ ಸೂದಾದ್ಯೈಃ ಕಿಞ್ಚಿದಪ್ಯಾಹರೇನ್ನೃಪಃ||೭೪||
नाप्रोक्षितं नाविदितं भिषजा नानवेक्षितम्| नाप्राशितं च सूदाद्यैः किञ्चिदप्याहरेन्नृपः||७४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sarvArthasiddhAkhyama~jjanam (75) · Śloka 75
ಧನ್ಯಂ ಸರ್ವಾರ್ಥಸಿದ್ಧಾಖ್ಯಂ ಪಾಪರಕ್ಷೋವಿಷಾಪಹಮ್| ಪರಂ ಚಕ್ಷುಷ್ಯಮಾಯುಷ್ಯಂ ಶತ್ರುಘ್ನಂ ವಕ್ಷ್ಯತೇಽಞ್ಜನಮ್| ಅಥ ಶುಕ್ಲಪಕ್ಷೇ ಪುಣ್ಯೇಽಹನಿ ಪುಷ್ಯಪುನರ್ವಸುಹಸ್ತಚಿತ್ರಾಮೃಗಶಿರಃಶ್ರವಣರೇವತೀಶತಭಿಷಕ್ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯೋತ್ತರಾಣಾಮನ್ಯತಮೇನ ನಕ್ಷತ್ರೇಣ ಯೋಗಮುಪಗತೇ ಭಗವತ್ಯೌಷಧಿಪತೌ ಪ್ರಶಸ್ತೇ ಮುಹೂರ್ತೇ ಸಿನ್ಧುಸ್ರೋತಃಸಮುತ್ಥಂ ಸ್ನಿಗ್ಧಂ ಸಪ್ರಭಂ ಗನ್ಧವರ್ಣಚ್ಛದೈರ್ನೀಲೋತ್ಪಲಾಭಮಞ್ಜನಮಾಹರೇತ್||೭೫||
धन्यं सर्वार्थसिद्धाख्यं पापरक्षोविषापहम्| परं चक्षुष्यमायुष्यं शत्रुघ्नं वक्ष्यतेऽञ्जनम्| अथ शुक्लपक्षे पुण्येऽहनि पुष्यपुनर्वसुहस्तचित्रामृगशिरःश्रवणरेवतीशतभिषक्प्राजापत्योत्तराणामन्यतमेन नक्षत्रेण योगमुपगते भगवत्यौषधिपतौ प्रशस्ते मुहूर्ते सिन्धुस्रोतःसमुत्थं स्निग्धं सप्रभं गन्धवर्णच्छदैर्नीलोत्पलाभमञ्जनमाहरेत्||७५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana a~jjanaprajvAlanam (76) · Śloka 76
ತಸ್ಯಾಷ್ಟೌ ಭಾಗಾಃ ಕನಕರಜತೋದುಮ್ಬರಾಣಾಮೇಕೈಕೋ ಭಾಗಃ| ತತ್ಸರ್ವಂ ಮೂಷಾಯಾಂ ಪ್ರಕ್ಷಿಪ್ಯ ಬಲಿಮಂಗಲಪೂರ್ವಕಮಗ್ನಿಮುಪಸಮಾಧಾಯ ಖದಿರಕದರಧವಸ್ಯನ್ದನಾನಾಮನ್ಯತಮದಾರುಭಿರ್ಗೋಮಯೈರ್ವಾ ಪ್ರಜ್ವಾಲಯೇತ್||೭೬||
तस्याष्टौ भागाः कनकरजतोदुम्बराणामेकैको भागः| तत्सर्वं मूषायां प्रक्षिप्य बलिमंगलपूर्वकमग्निमुपसमाधाय खदिरकदरधवस्यन्दनानामन्यतमदारुभिर्गोमयैर्वा प्रज्वालयेत्||७६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana a~jjananiShecanam (77) · Śloka 77
ತತಶ್ಚಾರ್ಯಾವಲೋಕಿತೇಶ್ವರಮಾರ್ಯತಾರಾಂ ಬ್ರಹ್ಮದಕ್ಷಾಶ್ವಿರುದ್ರೇನ್ದ್ರಾದಿತ್ಯಸೋಮವರುಣವೈಶ್ವಾನರವಾಯುವಿಷ್ಣುಜನಕಭರದ್ವಾಜಧನ್ವನ್ತರಿಸುಶ್ರುತಭವ್ಯ-ಸುಕನ್ಯಾಸ್ಕನ್ದಶ್ಚ್ಯವನವೈನತೇಯಾನನ್ಯಾಂಶ್ಚ ಯಥಾವಿಧ್ಯುಕ್ತದೇವತಾಃ ಸುಮನೋಽಕ್ಷತಲಾಜಸ್ವಸ್ತಿಕಸಂಯಾವನಿಸ್ತುಷಯವಸಂಸ್ಕೃತಗುಡಘೃತಮಿಶ್ರಪಾಯಸೈರರ್ಚಯಿತ್ವಾ ವೃದ್ಧವೈದ್ಯಬ್ರಾಹ್ಮಣಾಂಶ್ಚ ಶುಕ್ಲವಾಸಸೋ ಮಹತೀಭಿರ್ದಕ್ಷಿಣಾಭಿಃ ಪೂಜಯಿತ್ವಾ ತಸ್ಮಿನ್ನಗ್ನೌ ತದಞ್ಜನಂ ಧ್ಮಾತಮಾವೃತ್ಯ ಪೃಥಕ್ ಪೃಥಕ್ ನಿಷೇಚಯೇತ್||೭೭||
ततश्चार्यावलोकितेश्वरमार्यतारां ब्रह्मदक्षाश्विरुद्रेन्द्रादित्यसोमवरुणवैश्वानरवायुविष्णुजनकभरद्वाजधन्वन्तरिसुश्रुतभव्य-सुकन्यास्कन्दश्च्यवनवैनतेयानन्यांश्च यथाविध्युक्तदेवताः सुमनोऽक्षतलाजस्वस्तिकसंयावनिस्तुषयवसंस्कृतगुडघृतमिश्रपायसैरर्चयित्वा वृद्धवैद्यब्राह्मणांश्च शुक्लवाससो महतीभिर्दक्षिणाभिः पूजयित्वा तस्मिन्नग्नौ तदञ्जनं ध्मातमावृत्य पृथक् पृथक् निषेचयेत्||७७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana niShecanadravyANi (78) · Śloka 78
ಗೋಶಕೃದ್ರಸಮೂತ್ರಘೃತದಧಿಕ್ಷೌದ್ರವಸಾಮಜ್ಜತೈಲಮದ್ಯಸರ್ವಗನ್ಧಾಮ್ಬುಶರ್ಕರೋದಕೇಕ್ಷುರಸೇಷು ತಥಾ ಹರೀತಕ್ಯಾಮಲಕಬಿಭೀತಕಕಾಶ್ಮರ್ಯಮೃದ್ವೀಕಾಶ್ರೃಙ್ಗಾಟಕಕಶೇರುಕೋತ್ಪಲನಲಿನಸೌಗನ್ಧಿಕಮೃಣಾಲಿಕಾಕ್ವಾಥೇಷು ತಥಾ ಲಾವಕಪಿಞ್ಜಲೈಣಶಶಹರಿಣಕುಲೀರರಸೇಷು ತಥಾ ಮಧುಕಚನ್ದನಕಾಲಾನುಸಾರ್ಯನಲದಪದ್ಮಕೋಶೀರಮಞ್ಜಿಷ್ಠಾನನ್ತಾಗೈರಿಕಕುಙ್ಕುಮೋದಕೇಷು||೭೮||
गोशकृद्रसमूत्रघृतदधिक्षौद्रवसामज्जतैलमद्यसर्वगन्धाम्बुशर्करोदकेक्षुरसेषु तथा हरीतक्यामलकबिभीतककाश्मर्यमृद्वीकाश्रृङ्गाटककशेरुकोत्पलनलिनसौगन्धिकमृणालिकाक्वाथेषु तथा लावकपिञ्जलैणशशहरिणकुलीररसेषु तथा मधुकचन्दनकालानुसार्यनलदपद्मकोशीरमञ्जिष्ठानन्तागैरिककुङ्कुमोदकेषु||७८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana a~jjanasyAntarikShe~ambhasi sthApanam (79) · Śloka 79
ತತಃ ಶುಕ್ಲೇ ವಾಸಸಿ ಬದ್ಧ್ವಾ ದ್ವಾದಶರಾತ್ರಮಾನ್ತರಿಕ್ಷೇಽಮ್ಭಸಿ ವಾಸಯೇತ್||೭೯||
ततः शुक्ले वाससि बद्ध्वा द्वादशरात्रमान्तरिक्षेऽम्भसि वासयेत्||७९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana nADyAma~jjanasthApanam (80) · Śloka 80
ತತಶ್ಛಾಯಾಯಾಂ ವಿಶೋಷ್ಯ ಸ್ಫಟಿಕಮುಕ್ತಾಪ್ರವಾಲಕಾಲಾನುಸಾರ್ಯಪ್ರತೀವಾಪಂ ಪುನರಪಿ ಬಲಿಮಙ್ಗಲಪೂರ್ವಕಮಹತವಾಸಸಾ ಕನ್ಯಯಾದೃಷದಿ ಪೇಷಯಿತ್ವಾ ಸುವರ್ಣರಜತತಾಮ್ರಶಙ್ಖಶೈಲದ್ವಿರದರದನಗವಲಶ್ರೃಙ್ಗವೈಡೂರ್ಯಸ್ಫಟಿಕಮೇಷಭೃಙ್ಗ್ಯಸನಸಾರಾನ್ಯತಮ--ಘಟಿತಾಯಾಮಞ್ಜನಿಕಾಯಾಂ ನಿಧಾಪಯೇತ್||೮೦||
ततश्छायायां विशोष्य स्फटिकमुक्ताप्रवालकालानुसार्यप्रतीवापं पुनरपि बलिमङ्गलपूर्वकमहतवाससा कन्ययादृषदि पेषयित्वा सुवर्णरजतताम्रशङ्खशैलद्विरदरदनगवलश्रृङ्गवैडूर्यस्फटिकमेषभृङ्ग्यसनसारान्यतम--घटितायामञ्जनिकायां निधापयेत्||८०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana a~jjanAbhisaMskaraNam (81) · Śloka 81
ಅಥಾ ಪೂರ್ವವತ್ಪುನರಪಿ ಕೃತಸ್ವಸ್ತ್ಯಯನಂ ಸಾವಿತ್ರೇಣ ಕರ್ಮಣಾ ಸರ್ವವಿದ್ ದ್ವಿಜನ್ಮಾ ವಿಧಿವತ್ತದಭಿಸಂಸ್ಕುರ್ಯಾತ್||೮೧||
अथा पूर्ववत्पुनरपि कृतस्वस्त्ययनं सावित्रेण कर्मणा सर्वविद् द्विजन्मा विधिवत्तदभिसंस्कुर्यात्||८१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vaidyagRuhAda~jjanasya rAjagRuhaM pratyAnayanam (1) · Śloka 1
ತತೋ ಗಜಸ್ಕನ್ಧಮಾರೋಪ್ಯ ಪಾಣ್ಡುರಚ್ಛತ್ರಚಾಮರಬಾಲವ್ಯಜನೈರನುಗತಂ ತಥಾ ಶಙ್ಖದುನ್ದುಭಿಸ್ವರೈರ್ದ್ವಿಜಾತಿವರಪ್ರಯುಕ್ತೈಶ್ಚ ವೇದವಾದಿಮಿಶ್ರೈಃ ಪುಣ್ಯಾಹಘೋಷೈಃ ಕೃತಪುಷ್ಪೋಪಹಾರಂ ವೈದ್ಯಗೃಹಾನ್ನಾಯಕಗೃಹಮನುಪ್ರವೇಶಯೇತ್|೧|
ततो गजस्कन्धमारोप्य पाण्डुरच्छत्रचामरबालव्यजनैरनुगतं तथा शङ्खदुन्दुभिस्वरैर्द्विजातिवरप्रयुक्तैश्च वेदवादिमिश्रैः पुण्याहघोषैः कृतपुष्पोपहारं वैद्यगृहान्नायकगृहमनुप्रवेशयेत्|१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana samantrakama~jjanadhAraNam (1) · Śloka 1
ಅನನ್ತರಂ ಚ ತೇನ ವಿದೇಹಾಧಿಪೋಪದಿಷ್ಟೇನ ಸರ್ವಾರ್ಥೇಷು ಸಿದ್ಧೇನಾಞ್ಜನೇನ ಯಥೋಕ್ತಾನಾಮೇವಾಞ್ಜನಭಾಜನದ್ರವ್ಯಾಣಾಮನ್ಯತಮಯಾ ಶಲಾಕಯಾ ಗೋಬ್ರಾಹ್ಮಣಪೂಜಾಪೂರ್ವಕಂ ಶುಚಿಃ ಸನಿಯಮೋ ಭೂತ್ವಾ ಧಾರಣೀಮಿಮಾಂ ವಿದ್ಯಾಮಧೀಯಾನಃ ಪೂತಃ ಪೂರ್ವಮಕ್ಷಿ ದಕ್ಷಿಣಮಞ್ಜಯೇತ್||೧||
अनन्तरं च तेन विदेहाधिपोपदिष्टेन सर्वार्थेषु सिद्धेनाञ्जनेन यथोक्तानामेवाञ्जनभाजनद्रव्याणामन्यतमया शलाकया गोब्राह्मणपूजापूर्वकं शुचिः सनियमो भूत्वा धारणीमिमां विद्यामधीयानः पूतः पूर्वमक्षि दक्षिणमञ्जयेत्||१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana a~jjanadhAraNamantraH (2) · Śloka 2
ಅಥ ಮನ್ತ್ರಃ- ನಮಃಶ್ಚಕ್ಷುಃಪರಿಶೋಧನರಾಜಾಯ ತಥಾಗತಾಯಾರ್ಹತೇ ಸಮ್ಯಕ್ಸಮ್ಬುದ್ಧಾಯ| ತದ್ಯಥಾ ಔಮ್ ಚಕ್ಷುಃ ಪ್ರಜ್ಞಾಚಕ್ಷುರ್ಜ್ಞಾನಚಕ್ಷುರ್ವಿಜ್ಞಾನಚಕ್ಷುರ್ವಿಶೋಧಯ ಸ್ವಾಹಾ||೨||
अथ मन्त्रः- नमःश्चक्षुःपरिशोधनराजाय तथागतायार्हते सम्यक्सम्बुद्धाय| तद्यथा औम् चक्षुः प्रज्ञाचक्षुर्ज्ञानचक्षुर्विज्ञानचक्षुर्विशोधय स्वाहा||२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana a~jjanamAhAtmyam (82) · Śloka 82
ತತಃ ಪರಂ ಚ ತಾಮೇವ ಧಾರಿಣೀಮನುಸ್ಮರನ್ ಸಾಯಮ್ಪ್ರಾತಃ ಪ್ರತ್ಯಹಮೇತತ್ಪರಮಂ ಪವಿತ್ರಮಾರೋಗ್ಯಕರಮೂರ್ಜಸ್ಕರಂ ಸರ್ವವಿಷಘ್ನಮಞ್ಜನಮಶ್ವಿಭ್ಯಾಮಿನ್ದ್ರಸ್ಯ ವೃತ್ರವಧಾಭ್ಯುದ್ಯತಸ್ಯ ಪ್ರಾಕ್ಪ್ರಕಲ್ಪಿತಮ್| ತಸ್ಮಾದೇತದ್ರಾಜ್ಞಾಂ ರಾಜಮಹಾಮಾತ್ರಾಣಾಂ ಚ ಮಹೀಂ ವಿಜಿಗೀಷಮಾಣಾನಾಂ ಚ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾನಾಂ ಚ ವೇದಾಧ್ಯಯನಮನ್ಯದ್ವಾ ಮಹಚ್ಛಾಸ್ತ್ರಮವಗಾಹಮಾನಾನಾಂ ಪ್ರಸನ್ನಮನಾ ಭಿಷಕ್ ಪ್ರಕಲ್ಪಯೇದಿತಿ||೮೨||
ततः परं च तामेव धारिणीमनुस्मरन् सायम्प्रातः प्रत्यहमेतत्परमं पवित्रमारोग्यकरमूर्जस्करं सर्वविषघ्नमञ्जनमश्विभ्यामिन्द्रस्य वृत्रवधाभ्युद्यतस्य प्राक्प्रकल्पितम्| तस्मादेतद्राज्ञां राजमहामात्राणां च महीं विजिगीषमाणानां च ब्राह्मणानां च वेदाध्ययनमन्यद्वा महच्छास्त्रमवगाहमानानां प्रसन्नमना भिषक् प्रकल्पयेदिति||८२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana bRuhaspatikRutayogavarNanapratij~jA (83) · Śloka 83
ಭವನ್ತಿ ಚಾತ್ರ ಶ್ಲೋಕಾ- ಅಥ ಯೋಗಾಃ ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯನ್ತೇ ಬೃಹಸ್ಪತಿಕೃತಾಃ ಶಿವಾಃ| ಯಾನ್ ಸೇವಮಾನೋ ನೃಪತಿಃ ಶತ್ರುಭ್ಯೋ ನೈತಿ ವಞ್ಚನಾಮ್||೮೩||
भवन्ति चात्र श्लोका- अथ योगाः प्रवक्ष्यन्ते बृहस्पतिकृताः शिवाः| यान् सेवमानो नृपतिः शत्रुभ्यो नैति वञ्चनाम्||८३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana bilvAdiprokShaNaM viShaghnam (84) · Śloka 84
ಬಿಲ್ವಾಢಕೀಯವಕ್ಷಾರಪಾಟಲೀಬಾಹ್ಲಿಕೋಷಗುಣಾಃ| ಶ್ರೀಪರ್ಣೀ ಸಲ್ಲಕೀಯುಕ್ತಾ ನಿಷ್ಕ್ವಾಥಃ ಪ್ರೋಕ್ಷಣಃ ಪರಮ್| ಸವಿಷಂ ಪ್ರೋಕ್ಷಿತಂ ತೇನ ಸದ್ಯೋ ಭವತಿ ನಿರ್ವಿಷಮ್| ಯವಸೇನ್ಧನಪಾನೀಯಶಸ್ತ್ರಶಯ್ಯಾಸನೋದಕಮ್| ಕವಚಾಭರಣಚ್ಛತ್ರಬಾಲವ್ಯಜನವೇಶ್ಮ ಚ||೮೪||
बिल्वाढकीयवक्षारपाटलीबाह्लिकोषगुणाः| श्रीपर्णी सल्लकीयुक्ता निष्क्वाथः प्रोक्षणः परम्| सविषं प्रोक्षितं तेन सद्यो भवति निर्विषम्| यवसेन्धनपानीयशस्त्रशय्यासनोदकम्| कवचाभरणच्छत्रबालव्यजनवेश्म च||८४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shelvAdiprokShaNaM viShaghnam (85) · Śloka 85
ಶೇಲುಪಾಟಲ್ಯತಿವಿಷಾಶಿಗ್ರುಗೋಪೀಪುನರ್ನವಮ್| ಸಮಙ್ಗಾವೃಷಮೂಲಾವಕ್ಕಪಿತ್ಥವೃಷಶೋಣಿತಮ್| ಸಹದನ್ತಶಠಂ ತದ್ವತ್ಪ್ರೋಕ್ಷಣಂ ವಿಷನಾಶನಮ್||೮೫||
शेलुपाटल्यतिविषाशिग्रुगोपीपुनर्नवम्| समङ्गावृषमूलावक्कपित्थवृषशोणितम्| सहदन्तशठं तद्वत्प्रोक्षणं विषनाशनम्||८५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana lAkShAdimaNiH viShaghnaH (86) · Śloka 86
ಲಾಕ್ಷಾಪ್ರಿಯಙ್ಗುಮಞ್ಜಿಷ್ಠಾಸಮಙ್ಗಾಽಲಹರೇಣುಕಾಃ| ಯಷ್ಟ್ಯಾಹ್ವಮಧುಸಂಯುಕ್ತಾಃ ಬಭ್ರುಪಿತ್ತೇನ ಕಲ್ಕಿತಾಃ| ನಿಖನೇದ್ ಗೋವಿಷಾಣಸ್ಥಾಃ ಸಪ್ತರಾತ್ರಂ ಮಹೀತಲೇ| ಸಂಸ್ಪುಷ್ಟಂ ಸವಿಷಂ ತೇನ ಸದ್ಯೋಭವತಿ ನಿರ್ವಿಷಮ್||೮೬||
लाक्षाप्रियङ्गुमञ्जिष्ठासमङ्गाऽलहरेणुकाः| यष्ट्याह्वमधुसंयुक्ताः बभ्रुपित्तेन कल्किताः| निखनेद् गोविषाणस्थाः सप्तरात्रं महीतले| संस्पुष्टं सविषं तेन सद्योभवति निर्विषम्||८६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana saumyAgadaH (87) · Śloka 87
ಮನೋಹ್ವಾಽಲಶಮೀಪುಷ್ಪತ್ವಙ್ನಿಶಾಶ್ವೇತಸರ್ಷಪಾಃ| ಕಪಿತ್ಥಕುಷ್ಠಮಞ್ಜಿಷ್ಠಾಃ ಪಿತ್ತೇನ ಶ್ಲಕ್ಷ್ಣಕಲ್ಕಿತಾಃ| ಶುನೋ ಗೋಃ ಕಪಿಲಾಯಾಶ್ಚ ಸೌಮ್ಯಾಖ್ಯೋಽಯಂ ವರೋಽಗದಃ| ವಿಷಜಿತ್ಪರಂ ಕಾರ್ಯೋ ಮಣಿರತ್ರ ಚ ಪೂರ್ವವತ್||೮೭||
मनोह्वाऽलशमीपुष्पत्वङ्निशाश्वेतसर्षपाः| कपित्थकुष्ठमञ्जिष्ठाः पित्तेन श्लक्ष्णकल्किताः| शुनो गोः कपिलायाश्च सौम्याख्योऽयं वरोऽगदः| विषजित्परं कार्यो मणिरत्र च पूर्ववत्||८७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana mUShikAjaruhAbandhanaM viShaghnam (88) · Śloka 88
ಮೂಷಿಕಾಜರುಹಾ ವಾಽಪಿ ಹಸ್ತಬದ್ಧಾ ವಿಷಾಪಹಾಃ||೮೮||
मूषिकाजरुहा वाऽपि हस्तबद्धा विषापहाः||८८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana hareNvAdimaNiH viShaghnaH (89) · Śloka 89
ಹರೇಣುಮಾಂಸೀ ಮಞ್ಜಿಷ್ಠಾ ರಜನೀ ಮಧುಕಂ ಮಧು| ಅಕ್ಷತ್ವಕ್ಸುರಸಂ ಲಾಕ್ಷಾ ಶ್ವಪಿತ್ತಂ ಪೂರ್ವವನ್ಮಣಿಃ| ವಾದಿತ್ರಾಣಿ ಪತಾಕಾಶ್ಚ ಪಿಷ್ಟೈರೇಭಿಶ್ಚ ಲೇಖಿತಾಃ| ಶ್ರುತ್ವಾ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಸಮಾಘ್ರಾಯ ಸದ್ಯೋ ಭವತಿ ನಿರ್ವಿಷಮ್||೮೯||
हरेणुमांसी मञ्जिष्ठा रजनी मधुकं मधु| अक्षत्वक्सुरसं लाक्षा श्वपित्तं पूर्ववन्मणिः| वादित्राणि पताकाश्च पिष्टैरेभिश्च लेखिताः| श्रुत्वा दृष्ट्वा समाघ्राय सद्यो भवति निर्विषम्||८९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana tryUShaNAdiyogaH viShaghnaH (90) · Śloka 90
ತ್ರ್ಯೂಷಣಂ ಪಞ್ಚಲವಣಂ ಮಞ್ಜಿಷ್ಠಾಂ ರಜನಾದ್ವಯಮ್| ಸೂಕ್ಷ್ಮೈಲಾಂ ತ್ರಿವೃತಾಂ ಪತ್ರಂ ವಿಡಙ್ಗಾನೀನ್ದ್ರವಾರುಣೀಮ್| ಮಧುಕಂ ಚೇತಿ ಸಕ್ಷೌದ್ರಂ ಗೋವಿಷಾಣೇ ನಿಧಾಪಯೇತ್| ತಸ್ಮಾದುಷ್ಣಾಮ್ಬುನಾ ಮಾತ್ರಾಂ ಪ್ರಾಗ್ಭಕ್ತಂ ವಿನಿಯೋಜಯೇತ್| ವಿಷಂ ಭುಕ್ತಂ ಜರಾಂ ಯಾತಿ ನಿರ್ವಿಷೇಽಪಿ ನ ದೋಷಕೃತ್||೯೦||
त्र्यूषणं पञ्चलवणं मञ्जिष्ठां रजनाद्वयम्| सूक्ष्मैलां त्रिवृतां पत्रं विडङ्गानीन्द्रवारुणीम्| मधुकं चेति सक्षौद्रं गोविषाणे निधापयेत्| तस्मादुष्णाम्बुना मात्रां प्राग्भक्तं विनियोजयेत्| विषं भुक्तं जरां याति निर्विषेऽपि न दोषकृत्||९०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana jatvAdidhUpaH viShaghnaH (91) · Śloka 91
ಜತುಸರ್ಜರಸೋಶೀರಸರ್ಷಪಾಪತ್ರವಾಲಕೈಃ| ಸವೇಲ್ಲಾರುಷ್ಕರಪುರೈಃ ಕುಸುಮೈರರ್ಜುನಸ್ಯ ಚ| ಧೂಪೋ ವಾಸಗೃಹೇ ಹನ್ತಿ ವಿಷಂ ಸ್ಥಾವರಜಙ್ಗಮಮ್| ನ ತತ್ರ ಕೀಟಾಃ ಸವಿಷಾ ನೋನ್ದುರಾ ನ ಸರೀಸೃಪಾಃ| ನ ಕೃತ್ಯಾಕಾರ್ಮಣಾದ್ಯಾಶ್ಚ ಧೂಪೋಽಯಂ ಯತ್ರ ದೃಶ್ಯತೇ||೯೧||
जतुसर्जरसोशीरसर्षपापत्रवालकैः| सवेल्लारुष्करपुरैः कुसुमैरर्जुनस्य च| धूपो वासगृहे हन्ति विषं स्थावरजङ्गमम्| न तत्र कीटाः सविषा नोन्दुरा न सरीसृपाः| न कृत्याकार्मणाद्याश्च धूपोऽयं यत्र दृश्यते||९१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana shikhipicchAdidhUpaH viShaghnaH (92) · Śloka 92
ಶಿಖಿಪಿಚ್ಛಂ ಬಲಾಕಾಸ್ಥಿ ಸರ್ಷಪಾಶ್ಚನ್ದನಂ ಘೃತಮ್| ಧೂಪೇ ವಿಷಘ್ನಃ ಶಯನವಸನಾಸನಗೇಹಗಃ||೯೨||
शिखिपिच्छं बलाकास्थि सर्षपाश्चन्दनं घृतम्| धूपे विषघ्नः शयनवसनासनगेहगः||९२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana vishAlAdiyogaH snAnajale yojyaH (93) · Śloka 93
ವಿಶಾಲಾವ್ಯೋಷಮಞ್ಜಿಷ್ಠಾಯಷ್ಟೀಲವಣಪಞ್ಚಕಮ್| ದ್ವಿನಿಶಾಪತ್ರವೇಲ್ಲೈಲಾತ್ರಿವೃಚ್ಚೂರ್ಣಂ ಸಮಾಕ್ಷಿಕಮ್| ಗೋಶ್ರೃಙ್ಗೇ ನಿಹಿತಂ ಯೋಜ್ಯಂ ಸ್ನಾನೀಯೇಽಮ್ಭಸಿ ಭೂಪತೇಃ| ಪೂರ್ವೋಕ್ತಂ ತ್ರ್ಯೂಷಣಾದಿಞ್ಚ ಸ್ನಾನೀಯೇಽಮ್ಭಸಿ ಯೋಜಯೇತ್||೯೩||
विशालाव्योषमञ्जिष्ठायष्टीलवणपञ्चकम्| द्विनिशापत्रवेल्लैलात्रिवृच्चूर्णं समाक्षिकम्| गोश्रृङ्गे निहितं योज्यं स्नानीयेऽम्भसि भूपतेः| पूर्वोक्तं त्र्यूषणादिञ्च स्नानीयेऽम्भसि योजयेत्||९३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana dhavAdikvAthashcandanAdikalkaH mUrvAdikvAthaH snAnAdijale prayojyaH (94) · Śloka 94
ಕ್ವಾಥೋ ಧವಾರ್ಕಕುಸುಮಶ್ವೇತಾಪಾಮಾರ್ಗಸರ್ಷಪೈಃ| ಸದಧ್ಯಾಜ್ಯಃ ಕೃತೋ ಯುಕ್ತೈಃ ಕತಕಾನಾಕುಲೀದ್ವಯೈಃ| ಕಲ್ಕೋ ವಾ ಚನ್ದನಕ್ಷೀರಿಪಲಾಶದ್ರುಮವಲ್ಕಲೈಃ| ಮೂರ್ವೈಲಾವಾಲುಸುರಸನಾಕುಲೀತಣ್ಡುಲೀಯಕೈಃ| ಕ್ವಾಥಃ ಸರ್ವೋದಕಾರ್ಯೇಷು ಕಾಕಮಾಚೀಯುತೈರ್ಹಿತಃ||೯೪||
क्वाथो धवार्ककुसुमश्वेतापामार्गसर्षपैः| सदध्याज्यः कृतो युक्तैः कतकानाकुलीद्वयैः| कल्को वा चन्दनक्षीरिपलाशद्रुमवल्कलैः| मूर्वैलावालुसुरसनाकुलीतण्डुलीयकैः| क्वाथः सर्वोदकार्येषु काकमाचीयुतैर्हितः||९४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana rocanAditilakAH viShaghnAH (95) · Śloka 95
ರೋಚನಾಪತ್ರನೈಪಾಲೀಕುಙ್ಕುಮೈಸ್ತಿಲಕಾನ್ ಬಹೂನ್| ವಿಷೈರ್ನ ಬಾಧ್ಯತೇ ಸ್ಯಾಚ್ಚ ನಾರೀನರನೃಪಪ್ರಿಯಃ||೯೫||
रोचनापत्रनैपालीकुङ्कुमैस्तिलकान् बहून्| विषैर्न बाध्यते स्याच्च नारीनरनृपप्रियः||९५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana haridrAdyuddhUlanacUrNAni viShaghnAni (96) · Śloka 96
ಚೂರ್ಣೈರ್ಹರಿದ್ರಾಮಞ್ಜಿಷ್ಠಾಕಿಣಿಹೀಕಣನಿಮ್ಬಜೈಃ| ದಿಗ್ಧಂ ನಿರ್ವಿಷತಾಮೇತಿ ಗಾತ್ರಮಿತ್ಯಾಹ ಗೌತಮಃ||೯೬||
चूर्णैर्हरिद्रामञ्जिष्ठाकिणिहीकणनिम्बजैः| दिग्धं निर्विषतामेति गात्रमित्याह गौतमः||९६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana sa~jjIvanAdyagadAnAM prayoganirdeshaH vamanAdividhishca (97) · Śloka 97
ನಸ್ಯಪಾನಾಞ್ಜನಾಲೇಪೈರ್ಯುಞ್ಜ್ಯಾತ್ಸಞ್ಜೀವನಾತ್ಮಕಾನ್| ಅಗದಾನ್ವಿಷಭುಕ್ತಸ್ಯ ತೀಕ್ಷ್ಣಾನಿ ವಮನಾನಿ ಚ| ಪಿಪ್ಪಲೀಮಧುಕಕ್ಷೌದ್ರಶರ್ಕರೇಕ್ಷುರಸೈಃ ಸಹ| ದ್ವಿನಿಶಾಪತ್ರವೇಲ್ಲೈಲಾತ್ರಿವೃಚ್ಚೂರ್ಣಂ ಸಮಾಕ್ಷಿಕಮ್| ವಿರೇಚನಂ ಸಿರಾಮೋಕ್ಷಂ ಪ್ರಾಪ್ತಂ ವಿಸ್ರಾವಣಂ ಯದಿ||೯೭||
नस्यपानाञ्जनालेपैर्युञ्ज्यात्सञ्जीवनात्मकान्| अगदान्विषभुक्तस्य तीक्ष्णानि वमनानि च| पिप्पलीमधुकक्षौद्रशर्करेक्षुरसैः सह| द्विनिशापत्रवेल्लैलात्रिवृच्चूर्णं समाक्षिकम्| विरेचनं सिरामोक्षं प्राप्तं विस्रावणं यदि||९७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana rAj~jaH hRudayAvaraNopadeshaH ajeyaghRutAmRutaghRutAdisevanopadeshashca (98) · Śloka 98
ಹೃದಯಾವರಣಂ ಕಾರ್ಯಂ ಪ್ರಾಗೇವಾಮಿತ್ರಮಧ್ಯತಃ| ಪಿಬೇದ್ ಘೃತಮಜೇಯಾಖ್ಯಮಮೃತಂ ವಾಪ್ಯಭುಕ್ತವಾನ್| ಸರ್ಪಿಃ ಕ್ಷೌದ್ರಂ ದಧಿಕ್ಷೀರಮನ್ತಃ ಶೀತಲಂ ಜಲಮ್||೯೮||
हृदयावरणं कार्यं प्रागेवामित्रमध्यतः| पिबेद् घृतमजेयाख्यममृतं वाप्यभुक्तवान्| सर्पिः क्षौद्रं दधिक्षीरमन्तः शीतलं जलम्||९८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana godhAdimAMsarasaprayogashca (99) · Śloka 99
ಸಿತಾಮಧುಕಪಾಲಿನ್ದೀ ಕಲ್ಕವನ್ಮಾಂಸಮಿಷ್ಯತೇ| ಗೋಧಾಹರಿಣಬಭ್ರೂಣಾಂ ಸಕಣಾಶುಣ್ಠಿಪಾರ್ಷತಮ್| ಸನಾಗರಂ ಸಾತಿವಿಷಂ ಶಿಖಿನಃ ಸಸಿತೋಪಲಮ್| ಸುಶೀತಾಃ ಸಘೃತಾಶ್ಚೈಷಾಂ ಯಥಾಸ್ವಂ ಕಲ್ಪಿತಾ ರಸಾಃ||೯೯||
सितामधुकपालिन्दी कल्कवन्मांसमिष्यते| गोधाहरिणबभ्रूणां सकणाशुण्ठिपार्षतम्| सनागरं सातिविषं शिखिनः ससितोपलम्| सुशीताः सघृताश्चैषां यथास्वं कल्पिता रसाः||९९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana tAmrarajaHprayogaH (100) · Śloka 100
ವಿಷಪೀತಾಯ ದದ್ಯಾಚ್ಚ ಶುದ್ಧಾಯೋರ್ಧ್ವಮಧಸ್ತಥಾ| ಸೂಕ್ಷ್ಮಂ ತಾಮ್ರರಜಃ ಕಾಲೇ ಸಕ್ಷೌದ್ರಂ ಹೃದ್ವಿಶೋಧನಮ್||೧೦೦||
विषपीताय दद्याच्च शुद्धायोर्ध्वमधस्तथा| सूक्ष्मं ताम्ररजः काले सक्षौद्रं हृद्विशोधनम्||१००||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana suvarNacUrNaprayogaH maulaviShavidhiprayogashca (101) · Śloka 101
ಶುದ್ಧೇ ಹೃದಿ ತತಃ ಶಾಣಂ ಹೇಮಚೂರ್ಣಸ್ಯ ದಾಪಯೇತ್| ನ ಸಜ್ಜತೇ ಹೇಮಪಾಙ್ಗೇ ಪದ್ಮಪತ್ರೇಽಮ್ಬುವದ್ವಿಷಮ್| ಜಾಯತೇ ವಿಪುಲಂ ಚಾಯುರ್ಗರೇಽಪ್ಯೇಷ ವಿಧಿಃ ಸ್ಮೃತಃ||೧೦೧||
शुद्धे हृदि ततः शाणं हेमचूर्णस्य दापयेत्| न सज्जते हेमपाङ्गे पद्मपत्रेऽम्बुवद्विषम्| जायते विपुलं चायुर्गरेऽप्येष विधिः स्मृतः||१०१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana rAj~jaH garaviShAdibhyo rakShaNIyatvamArAdhyatva~jca (102) · Śloka 102
ಇತ್ಥಂ ಗರವಿಷಾದಿಭ್ಯೋ ರಕ್ಷೇದ್ವೈದ್ಯೋ ನರೇಶ್ವರಮ್| ಸ್ಯಾದುಚ್ಛೇದಸ್ತದುಚ್ಛೇದಾತ್ಪ್ರಜಾನಾಂ ಸರ್ವಕರ್ಮಣಾಮ್| ಆಜ್ಞಾಧೈರ್ಯಕ್ಷಮಾತ್ಯಾಗಾ ಮಾನುಷತ್ವೇಽಯಮಾನುಷಾಃ| ಯದ್ರಾಜ್ಞಃ ಕರ್ಮಭಿಸ್ತಸ್ಮಾದಾರಾಧ್ಯೋಽಸಾವತೀನ್ದ್ರಿಯೈಃ||೧೦೨||
इत्थं गरविषादिभ्यो रक्षेद्वैद्यो नरेश्वरम्| स्यादुच्छेदस्तदुच्छेदात्प्रजानां सर्वकर्मणाम्| आज्ञाधैर्यक्षमात्यागा मानुषत्वेऽयमानुषाः| यद्राज्ञः कर्मभिस्तस्मादाराध्योऽसावतीन्द्रियैः||१०२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana rAj~jaH ArAdhanopAyAH (103) · Śloka 103
ಯತ್ರ ಸಾಕ್ಷಾನ್ನೃಪಸ್ತತ್ರ ವಿಜ್ಞಾತಃ ಪ್ರವಿಶೇದ್ಭಿಷಕ್| ನ ಸಮ್ಮ್ತೋಽಪ್ಯನುಚಿತಂ ಯಾನಸ್ಥಾನಾಸನಂ ಭಜೇತ್| ಉಚಿತೇ ಪುರತೋ ರಾಜ್ಞಸ್ತಿಷ್ಠೇದ್ವಾಕ್ಯಂ ಚ ನಾಕ್ಷಿಪೇತ್| ಅಹೀನಕಾಲಂ ರಾಜಾರ್ಥಂ ಸ್ವಾರ್ಥಂ ಪ್ರಿಯಹಿತೈಃ ಸಹ| ದೇಶೇ ಕಾಲೇ ಪರಾರ್ಥಂ ಚ ವದೇದ್ ಧರ್ಮಾರ್ಥಸಂಹಿತಮ್| ನಾನುಶಿಷ್ಯಾದಪೃಚ್ಛನ್ತಂ ಮಹದೇತದ್ಧಿ ಸಾಹಸಮ್| ನಾಚರೇದಹಿತೇನೈನಂ ಮೂಲಚ್ಛೇದಕರಂ ಹಿ ತತ್| ಅನುಕೂಲಂ ಹಿತಂ ವಾಚ್ಯಮಹಿತಾದ್ವಾರಯೇನ್ಮಿಥಃ| ಉದಾರೈಃ ಸಾನ್ತ್ವಯನ್ವಾಕ್ಯೈರ್ದೋಷಶ್ಚೇತ್ತದುಪೇಕ್ಷಯಾ| ತೂಷ್ಣೀಂ ವಾ ಪ್ರತಿವಾಕ್ಯೇ ಸ್ಯಾದ್ವರ್ಜಯೇದ್ ದ್ವೇಷ್ಯಸಙ್ಕಥಾಮ್| ವಿಪಶ್ಚಿದಪ್ಯಚಿತ್ತಜ್ಞೋ ಬಾಲಿಶೋಽಪಿ ತು ಭಾವವಿತ್| ಅತಿಪ್ರಿಯೋಽಪಿ ದ್ವೇಷ್ಯೋಽಪಿ ಯಾತ್ಯಾಶು ವಿಪರೀತತಾಮ್| ನಿವೇದ್ಯ ರಾಜ್ಞೇ ಕುರ್ವೀತ ಕಾರ್ಯಾಣಿ ಸುಲಘೂನ್ಯಪಿ| ನ ಯಾಯಾನ್ನ ಚಿರಂ ತಿಷ್ಠೇತ್ಕೋಶಸ್ಥಾನಾವರೋಧಯೋಃ| ಸ್ವಲ್ಪೇಽಪಿ ದರ್ಶಯೇತ್ತುಷ್ಟಿಂ ಲಾಭೇಽನುದ್ಧತಮಾನಸಃ| ಮಿಥಃ ಕಥನಮನ್ಯೇನ ಕೌಲೀನಂ ದ್ವನ್ದ್ವವಾದಿತಾಮ್| ವಸ್ತ್ರಾದಿ ರಾಜ್ಞಾ ಸದೃಶಂ ರಾಜಲೀಲಾಂ ಚ ವರ್ಜಯೇತ್| ದತ್ತಂ ಯತ್ತು ನೃಪೇಣೈವ ತದ್ಧಾರ್ಥಂ ತುಷ್ಟಿವೃದ್ಧಯೇ| ಹಸಿತವ್ಯೇ ಸ್ಮಿತಂ ಕುರ್ಯಾತ್ ಪ್ರಭೋರೇವಾನುವೃತ್ತಿತಃ| ಉಚ್ಯಮಾನೇಽವಲಮ್ಬೇತ ಪರಮರ್ಮಣಿ ಮೂಕತಾಮ್| ಸ್ವಮರ್ಮಣಿ ತು ಬಾಧಿರ್ಯಂ ಧೈರ್ಯಮಾಧುರ್ಯಸೌಷ್ಠವಾನ್| ಅತ್ಯಾಯಾಸೇನ ನಾತ್ಮಾನಂ ಕುರ್ಯಾದತಿಸಮುಚ್ಛ್ರಿತಮ್| ಪಾತೋ ಯಥಾ ಹಿ ದುಃಖಾಯ ನೋಚ್ಛ್ರಾಯಃ ಸುಖಕೃತ್ತಥಾ||೧೦೩||
यत्र साक्षान्नृपस्तत्र विज्ञातः प्रविशेद्भिषक्| न सम्म्तोऽप्यनुचितं यानस्थानासनं भजेत्| उचिते पुरतो राज्ञस्तिष्ठेद्वाक्यं च नाक्षिपेत्| अहीनकालं राजार्थं स्वार्थं प्रियहितैः सह| देशे काले परार्थं च वदेद् धर्मार्थसंहितम्| नानुशिष्यादपृच्छन्तं महदेतद्धि साहसम्| नाचरेदहितेनैनं मूलच्छेदकरं हि तत्| अनुकूलं हितं वाच्यमहिताद्वारयेन्मिथः| उदारैः सान्त्वयन्वाक्यैर्दोषश्चेत्तदुपेक्षया| तूष्णीं वा प्रतिवाक्ये स्याद्वर्जयेद् द्वेष्यसङ्कथाम्| विपश्चिदप्यचित्तज्ञो बालिशोऽपि तु भाववित्| अतिप्रियोऽपि द्वेष्योऽपि यात्याशु विपरीतताम्| निवेद्य राज्ञे कुर्वीत कार्याणि सुलघून्यपि| न यायान्न चिरं तिष्ठेत्कोशस्थानावरोधयोः| स्वल्पेऽपि दर्शयेत्तुष्टिं लाभेऽनुद्धतमानसः| मिथः कथनमन्येन कौलीनं द्वन्द्ववादिताम्| वस्त्रादि राज्ञा सदृशं राजलीलां च वर्जयेत्| दत्तं यत्तु नृपेणैव तद्धार्थं तुष्टिवृद्धये| हसितव्ये स्मितं कुर्यात् प्रभोरेवानुवृत्तितः| उच्यमानेऽवलम्बेत परमर्मणि मूकताम्| स्वमर्मणि तु बाधिर्यं धैर्यमाधुर्यसौष्ठवान्| अत्यायासेन नात्मानं कुर्यादतिसमुच्छ्रितम्| पातो यथा हि दुःखाय नोच्छ्रायः सुखकृत्तथा||१०३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana rAjasevAyAH kaThinatvam (104) · Śloka 104
ಆಸನ್ನಸೇವಾ ನೃಪತೇಃ ಕ್ರೀಡಾಶಸ್ತ್ರಾಹಿಪಾವಕೈಃ| ಕೌಶಲೇನಾತಿಮಹತಾ ವಿನೀತೈಃ ಸಾ ನಿರುಧ್ಯತೇ| ಪ್ರಾಪ್ಯ ದುಷ್ಪ್ರಾಪಮೈಶ್ವರ್ಯಂ ಬಹುಮಾನಂ ಚ ಭೂಪತೇಃ| ಯಥೋಪಭುಞ್ಜೀತ ಚಿರಂ ತಥಾ ಸ್ಯಾದಪ್ರಮಾದವಾನ್||೧೦೪||
आसन्नसेवा नृपतेः क्रीडाशस्त्राहिपावकैः| कौशलेनातिमहता विनीतैः सा निरुध्यते| प्राप्य दुष्प्रापमैश्वर्यं बहुमानं च भूपतेः| यथोपभुञ्जीत चिरं तथा स्यादप्रमादवान्||१०४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana rAj~jaH shayyAbhimantraNam (105) · Śloka 105
ವಿದಧ್ಯಾತ್ಪರಿತಃ ಶಯ್ಯಾಂ ರಕ್ಷಾಮನ್ತ್ರಾಭಿಮನ್ತ್ರಿತಾಮ್||೧೦೫||
विदध्यात्परितः शय्यां रक्षामन्त्राभिमन्त्रिताम्||१०५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana rAj~jaH svastyayanam (106) · Śloka 106
ರಾತ್ರೌ ಸಿದ್ಧಾರ್ಥಕಾನ್ ಭೂತಿಮಕ್ಷತೈರನ್ವಿತಾಂ ಶುಚಿಮ್| ರಕ್ಷಾಶಕ್ತಿಂ ತಥೋಚ್ಛೀರ್ಷೇ ಸಯವಾಙ್ಕುರಯಾವಕಾಮ್| ಸದೂರ್ವಂ ಪೂರ್ಣಕಲಶಂ ಸಪುಷ್ಪಫಲಪಲ್ಲವಮ್| ಉಪಹಾರಂ ಚ ಸನ್ಧ್ಯಾಯಾಂ ಭುಕ್ತ್ವಾ ಚಾನ್ತೇ ನಿಶಾಸು ಚ| ಏತತ್ಸ್ವಸ್ತ್ಯಯನಂ ಕರ್ಮ ಕರ್ತವ್ಯಂ ಶುಚಿನಾ ಶುಚೇಃ| ಆಯುಷ್ಯಂ ಪೌಷ್ಟಿಕಂ ಭೂತವಿಷಕಾರ್ಮಣಪಾಪ್ಮಜಿತ್||೧೦೬||
रात्रौ सिद्धार्थकान् भूतिमक्षतैरन्वितां शुचिम्| रक्षाशक्तिं तथोच्छीर्षे सयवाङ्कुरयावकाम्| सदूर्वं पूर्णकलशं सपुष्पफलपल्लवम्| उपहारं च सन्ध्यायां भुक्त्वा चान्ते निशासु च| एतत्स्वस्त्ययनं कर्म कर्तव्यं शुचिना शुचेः| आयुष्यं पौष्टिकं भूतविषकार्मणपाप्मजित्||१०६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana viShasAdhanaprakaraNopasaMhAraH (107) · Śloka 107
ಸಂಕ್ಷೇಪ ಏಷ ವಿಷಪಾಲನಸಾಧನಾಯ ಪ್ರೋಕ್ತಸ್ತು ವಿಸ್ತರವಿಧಿಃ ಪುನರುತ್ತರೇ ತು| ಆಲೋಚ್ಯ ಸಮ್ಯಗಖಿಲಂ ಮತಿಪೂರ್ವಕಾರೀ ಯುಞ್ಜೀತ ತಂ ಪರಿವಿಕಲ್ಪ್ಯ ವಿಕಾರಚಿಹ್ನಮ್||೧೦೭||
संक्षेप एष विषपालनसाधनाय प्रोक्तस्तु विस्तरविधिः पुनरुत्तरे तु| आलोच्य सम्यगखिलं मतिपूर्वकारी युञ्जीत तं परिविकल्प्य विकारचिह्नम्||१०७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana viShAdirakShaNopAyAnusAraNaphalam (8) · Śloka 8
ಇತಿ ವಿಷಗರರಕ್ಷೋ ರಕ್ಷಣಾಯೋಪದೇಶಂ ಭಜತಿ ನರಪತಿರ್ಯೋ ನಿತ್ಯಮೇವಾಪ್ರಮತ್ತಃ| ನಿಜಪರರಿಪುವೃನ್ದೈರಪ್ರಧೃಷ್ಯೋ ಮಹಾತ್ಮಾ ಜನಯತಿ ಜನತಾಯಾಃ ಕ್ಷೇಮಯೋಗೌ ಚಿರಾಯ||೧೦೮|| ಇತಿ ವೈದ್ಯಪತಿಸಿಂಹಗುಪ್ತಸ್ಯ ಸೂನೋರ್ವಾಗ್ಭಟಸ್ಯ ಕೃತೌ ಅಷ್ಟಾಙ್ಗಸಂಗ್ರಹಸಂಹಿತಾಯಾಂ ಸೂತ್ರಸ್ಥಾನೇ ಅನ್ನರಕ್ಷಾವಿಧಿರ್ನಾಮಾಷ್ಟಮೋಽಧ್ಯಾಯಃ||೮||
इति विषगररक्षो रक्षणायोपदेशं भजति नरपतिर्यो नित्यमेवाप्रमत्तः| निजपररिपुवृन्दैरप्रधृष्यो महात्मा जनयति जनतायाः क्षेमयोगौ चिराय||१०८|| इति वैद्यपतिसिंहगुप्तस्य सूनोर्वाग्भटस्य कृतौ अष्टाङ्गसंग्रहसंहितायां सूत्रस्थाने अन्नरक्षाविधिर्नामाष्टमोऽध्यायः||८||
🔊 Audio coming soon