Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
ਅਥਾਤੋ ਵਮਨਵਿਰੇਚਨਸਾਧ੍ਯੋਪਦ੍ਰਵਚਿਕਿਤ੍ਸਿਤਂ ਵ੍ਯਾਖ੍ਯਾਸ੍ਯਾਮਃ ||੧|| ਯਥੋਵਾਚ ਭਗਵਾਨ੍ ਧਨ੍ਵਨ੍ਤਰਿਃ ||੨||
View original
अथातो वमनविरेचनसाध्योपद्रवचिकित्सितं व्याख्यास्यामः ||१|| यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||
🔊 Audio coming soon
33. vamanavirēcanasādhyōpadravacikitsitam
Adhikarana 2 (3) · Śloka 3
ਦੋਸਾਃ ਕ੍ਸੀਣਾ ਬਂਹਯਿਤਵ੍ਯਾਃ, ਕੁਪਿਤਾਃ ਪ੍ਰਸ਼ਮਯਿਤਵ੍ਯਾਃ, ਵਦ੍ਧਾ ਨਿਰ੍ਹਰ੍ਤਵ੍ਯਾਃ, ਸਮਾਃ ਪਰਿਪਾਲ੍ਯਾ ਇਤਿ ਸਿਦ੍ਧਾਨ੍ਤਃ ||੩||
View original
दोषाः क्षीणा बृंहयितव्याः, कुपिताः प्रशमयितव्याः, वृद्धा निर्हर्तव्याः, समाः परिपाल्या इति सिद्धान्तः ||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 3 (4-5) · Śloka 5
ਪ੍ਰਾਧਾਨ੍ਯੇਨ ਵਮਨਵਿਰੇਚਨੇ ਵਰ੍ਤੇਤੇ ਨਿਰ੍ਹਰਣੇ ਦੋਸਾਣਾਮ੍ | ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤਯੋਰ੍ਵਿਧਾਨਮੁਚ੍ਯਮਾਨਮੁਪਧਾਰਯ ||੪|| ਅਥਾਤੁਰਂ ਸ੍ਨਿਗ੍ਧਂ ਸ੍ਵਿਨ੍ਨਮਭਿਸ੍ਯਨ੍ਦਿਭਿਰਾਹਾਰੈਰਨਵਬਦ੍ਧਦੋਸਮਵਲੋਕ੍ਯ ਸ਼੍ਵੋ ਵਮਨਂ ਪਾਯਯਿਤਾਸ੍ਮੀਤਿ ਸਮ੍ਭੋਜਯੇਤ੍ਤੀਕ੍ਸ੍ਣਾਗ੍ਨਿਂ ਬਲਵਨ੍ਤਂ ਬਹੁਦੋਸਂ ਮਹਾਵ੍ਯਾਧਿਪਰੀਤਂ ਵਮਨਸਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਚ ||੫||
View original
प्राधान्येन वमनविरेचने वर्तेते निर्हरणे दोषाणाम् | तस्मात्तयोर्विधानमुच्यमानमुपधारय ||४|| अथातुरं स्निग्धं स्विन्नमभिष्यन्दिभिराहारैरनवबद्धदोषमवलोक्य श्वो वमनं पाययिताऽस्मीति सम्भोजयेत्तीक्ष्णाग्निं बलवन्तं बहुदोषं महाव्याधिपरीतं वमनसात्म्यं च ||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 4 (6-7) · Śloka 7
ਭਵਤਿ ਚਾਤ੍ਰ- ਪੇਸ਼ਲੈਰ੍ਵਿਵਿਧੈਰਨ੍ਨੈਰ੍ਦੋਸਾਨੁਤ੍ਕ੍ਲੇਸ਼੍ਯ ਦੇਹਿਨਃ | ਸ੍ਨਿਗ੍ਧਸ੍ਵਿਨ੍ਨਾਯ ਵਮਨਂ ਦਤ੍ਤਂ ਸਮ੍ਯਕ੍ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤੇ ||੬|| ਅਥਾਪਰੇਦ੍ਯੁਃ ਪੂਰ੍ਵਾਹ੍ਣੇ ਸਾਧਾਰਣੇ ਕਾਲੇ ਵਮਨਦ੍ਰਵ੍ਯਕਸਾਯਕਲ੍ਕਚੂਰ੍ਣਸ੍ਨੇਹਾਨਾਮਨ੍ਯਤਮਸ੍ਯ ਮਾਤ੍ਰਾਂ ਪਾਯਯਿਤ੍ਵਾ ਵਾਮਯੇਦ੍ਯਥਾਯੋਗਂ ਕੋਸ੍ਠਵਿਸ਼ੇਸਮਵੇਕ੍ਸ੍ਯ; ਅਸਾਤ੍ਮ੍ਯਬੀਭਤ੍ਸਦੁਰ੍ਗਨ੍ਧਦੁਰ੍ਦਰ੍ਸ਼ਨਾਨਿ ਚ ਵਮਨਾਨਿ ਵਿਦਧ੍ਯਾਤ੍, ਅਤੋ ਵਿਪਰੀਤਾਨਿ ਵਿਰੇਚਨਾਨਿ; ਤਤ੍ਰ ਸੁਕੁਮਾਰਂ ਕਸ਼ਂ ਬਾਲਂ ਵਦ੍ਧਂ ਭੀਰੁਂ ਵਾ ਵਮਨਸਾਧ੍ਯੇਸੁ ਵਿਕਾਰੇਸੁ ਕ੍ਸੀਰਦਧਿਤਕ੍ਰਯਵਾਗੂਨਾਮਨ੍ਯਤਮਮਾਕਣ੍ਠਂ ਪਾਯਯੇਤ੍, ਪੀਤੌਸਧਂ ਚ ਪਾਣਿਭਿਰਗ੍ਨਿਤਪ੍ਤੈਃ ਪ੍ਰਤਾਪ੍ਯਮਾਨਂ ਮੁਹੂਰ੍ਤਮੁਪੇਕ੍ਸੇਤ; ਤਸ੍ਯ ਚ ਸ੍ਵੇਦਪ੍ਰਾਦੁਰ੍ਭਾਵੇਣ ਸ਼ਿਥਿਲਤਾਮਾਪਨ੍ਨਂ ਸ੍ਵੇਭ੍ਯਃ ਸ੍ਥਾਨੇਭ੍ਯਃ ਪ੍ਰਚਲਿਤਂ ਕੁਕ੍ਸਿਮਨੁਸਤਂ ਜਾਨੀਯਾਤ੍, ਤਤਃ ਪ੍ਰਵਤ੍ਤਹਲ੍ਲਾਸਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਜਾਨੁਮਾਤ੍ਰਾਸਨੋਪਵਿਸ੍ਟਮਾਪ੍ਤੈਰ੍ਲਲਾਟੇ ਪਸ੍ਠੇ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਯੋਃ ਕਣ੍ਠੇ ਚ ਪਾਣਿਭਿਃ ਸੁਪਰਿਗਹੀਤਮਙ੍ਗੁਲੀਗਨ੍ਧਰ੍ਵਹਸ੍ਤੋਤ੍ਪਲਨਾਲਾਨਾਮਨ੍ਯਤਮੇਨ ਕਣ੍ਠਮਭਿਸ੍ਪਸ਼ਨ੍ਤਂ ਵਾਮਯੇਤ੍ਤਾਵਦ੍ਯਾਵਤ੍ ਸਮ੍ਯਗ੍ਵਾਨ੍ਤਲਿਙ੍ਗਾਨੀਤਿ ||੭||
View original
भवति चात्र- पेशलैर्विविधैरन्नैर्दोषानुत्क्लेश्य देहिनः | स्निग्धस्विन्नाय वमनं दत्तं सम्यक् प्रवर्तते ||६|| अथापरेद्युः पूर्वाह्णे साधारणे काले वमनद्रव्यकषायकल्कचूर्णस्नेहानामन्यतमस्य मात्रां पाययित्वा वामयेद्यथायोगं कोष्ठविशेषमवेक्ष्य; असात्म्यबीभत्सदुर्गन्धदुर्दर्शनानि च वमनानि विदध्यात्, अतो विपरीतानि विरेचनानि; तत्र सुकुमारं कृशं बालं वृद्धं भीरुं वा वमनसाध्येषु विकारेषु क्षीरदधितक्रयवागूनामन्यतममाकण्ठं पाययेत्, पीतौषधं च पाणिभिरग्नितप्तैः प्रताप्यमानं मुहूर्तमुपेक्षेत; तस्य च स्वेदप्रादुर्भावेण शिथिलतामापन्नं स्वेभ्यः स्थानेभ्यः प्रचलितं कुक्षिमनुसृतं जानीयात्, ततः प्रवृत्तहृल्लासं ज्ञात्वा जानुमात्रासनोपविष्टमाप्तैर्ललाटे पृष्ठे पार्श्वयोः कण्ठे च पाणिभिः सुपरिगृहीतमङ्गुलीगन्धर्वहस्तोत्पलनालानामन्यतमेन कण्ठमभिस्पृशन्तं वामयेत्तावद्यावत् सम्यग्वान्तलिङ्गानीति ||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 5 (8) · Śloka 8
ਭਵਤਸ਼੍ਚਾਤ੍ਰ- ਕਫਪ੍ਰਸੇਕਂ ਹਦਯਾਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਿਂ ਕਣ੍ਡੂਂ ਚ ਦੁਸ਼੍ਛਰ੍ਦਿਤਲਿਙ੍ਗਮਾਹੁਃ | ਪਿਤ੍ਤਾਤਿਯੋਗਂ ਚ ਵਿਸਞ੍ਜ੍ਞਤਾਂ ਚ ਹਤ੍ਕਣ੍ਠਪੀਡਾਮਪਿ ਚਾਤਿਵਾਨ੍ਤੇ ||੮||
View original
भवतश्चात्र- कफप्रसेकं हृदयाविशुद्धिं कण्डूं च दुश्छर्दितलिङ्गमाहुः | पित्तातियोगं च विसञ्ज्ञतां च हृत्कण्ठपीडामपि चातिवान्ते ||८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 6 (9) · Śloka 9
ਪਿਤ੍ਤੇ ਕਫਸ੍ਯਾਨੁ ਸੁਖਂ ਪ੍ਰਵਤ੍ਤੇ ਸ਼ੁਦ੍ਧੇਸੁ ਹਤ੍ਕਣ੍ਠਸ਼ਿਰਃਸੁ ਚਾਪਿ | ਲਘੌ ਚ ਦੇਹੇ ਕਫਸਂਸ੍ਰਵੇ ਚ ਸ੍ਥਿਤੇ ਸੁਵਾਨ੍ਤਂ ਪੁਰੁਸਂ ਵ੍ਯਵਸ੍ਯੇਤ੍ ||੯||
View original
पित्ते कफस्यानु सुखं प्रवृत्ते शुद्धेषु हृत्कण्ठशिरःसु चापि | लघौ च देहे कफसंस्रवे च स्थिते सुवान्तं पुरुषं व्यवस्येत् ||९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 7 (10) · Śloka 10
ਸਮ੍ਯਗ੍ਵਾਨ੍ਤਂ ਚੈਨਮਭਿਸਮੀਕ੍ਸ੍ਯ ਸ੍ਨੇਹਨਵਿਰੇਚਨਸ਼ਮਨਾਨਾਂ ਧੂਮਾਨਾਮਨ੍ਯਤਮਂ ਸਾਮਰ੍ਥ੍ਯਤਃ ਪਾਯਯਿਤ੍ਵਾਚਾਰਿਕਮਾਦਿਸ਼ੇਤ੍ ||੧੦||
View original
सम्यग्वान्तं चैनमभिसमीक्ष्य स्नेहनविरेचनशमनानां धूमानामन्यतमं सामर्थ्यतः पाययित्वाऽऽचारिकमादिशेत् ||१०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 8 (11) · Śloka 11
ਭਵਨ੍ਤਿ ਚਾਤ੍ਰ- ਤਤੋਪਰਾਹ੍ਣੇ ਸ਼ੁਚਿਸ਼ੁਦ੍ਧਦੇਹਮੁਸ੍ਣਾਭਿਰਦ੍ਭਿਃ ਪਰਿਸਿਕ੍ਤਗਾਤ੍ਰਮ੍ | ਕੁਲਤ੍ਥਮੁਦ੍ਗਾਢਕਿਜਾਙ੍ਗਲਾਨਾਂ ਯੂਸੈ ਰਸੈਰ੍ਵਾਪ੍ਯੁਪਭੋਜਯੇਤ੍ਤੁ ||੧੧||
View original
भवन्ति चात्र- ततोऽपराह्णे शुचिशुद्धदेहमुष्णाभिरद्भिः परिषिक्तगात्रम् | कुलत्थमुद्गाढकिजाङ्गलानां यूषै रसैर्वाऽप्युपभोजयेत्तु ||११||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 9 (12) · Śloka 12
ਕਾਸੋਪਲੇਪਸ੍ਵਰਭੇਦਨਿਦ੍ਰਾਤਨ੍ਦ੍ਰਾਸ੍ਯਦੌਰ੍ਗਨ੍ਧ੍ਯਵਿਸੋਪਸਰ੍ਗਾਃ | ਕਫਪ੍ਰਸੇਕਗ੍ਰਹਣੀਪ੍ਰਦੋਸਾ ਨ ਸਨ੍ਤਿ ਜਨ੍ਤੋਰ੍ਵਮਤਃ ਕਦਾਚਿਤ੍ ||੧੨||
View original
कासोपलेपस्वरभेदनिद्रातन्द्रास्यदौर्गन्ध्यविषोपसर्गाः | कफप्रसेकग्रहणीप्रदोषा न सन्ति जन्तोर्वमतः कदाचित् ||१२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 10 (13) · Śloka 13
ਛਿਨ੍ਨੇ ਤਰੌ ਪੁਸ੍ਪਫਲਪ੍ਰਰੋਹਾ ਯਥਾ ਵਿਨਾਸ਼ਂ ਸਹਸਾ ਵ੍ਰਜਨ੍ਤਿ | ਤਥਾ ਹਤੇ ਸ਼੍ਲੇਸ੍ਮਣਿ ਸ਼ੋਧਨੇਨ ਤਜ੍ਜਾ ਵਿਕਾਰਾਃ ਪ੍ਰਸ਼ਮਂ ਪ੍ਰਯਾਨ੍ਤਿ ||੧੩||
View original
छिन्ने तरौ पुष्पफलप्ररोहा यथा विनाशं सहसा व्रजन्ति | तथा हृते श्लेष्मणि शोधनेन तज्जा विकाराः प्रशमं प्रयान्ति ||१३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 11 (14-15) · Śloka 15
ਨ ਵਾਮਯੇਤ੍ਤੈਮਿਰਿਕੋਰ੍ਧ੍ਵਵਾਤਗੁਲ੍ਮੋਦਰਪ੍ਲੀਹਕਮਿਸ਼੍ਰਮਾਰ੍ਤਾਨ੍ | ਸ੍ਥੂਲਕ੍ਸਤਕ੍ਸੀਣਕਸ਼ਾਤਿਵਦ੍ਧਮੂਤ੍ਰਾਤੁਰਾਨ੍ ਕੇਵਲਵਾਤਰੋਗਾਨ੍ ||੧੪|| ਸ੍ਵਰੋਪਘਾਤਾਧ੍ਯਯਨਪ੍ਰਸਕ੍ਤਦੁਸ਼੍ਛਰ੍ਦਿਦੁਃਕੋਸ੍ਠਤਡਾਰ੍ਤਬਾਲਾਨ੍ | ਊਰ੍ਧ੍ਵਾਸ੍ਰਪਿਤ੍ਤਿਕ੍ਸੁਧਿਤਾਤਿਰੂਕ੍ਸਗਰ੍ਭਿਣ੍ਯੁਦਾਵਰ੍ਤਿਨਿਰੂਹਿਤਾਂਸ਼੍ਚ ||੧੫||
View original
न वामयेत्तैमिरिकोर्ध्ववातगुल्मोदरप्लीहकृमिश्रमार्तान् | स्थूलक्षतक्षीणकृशातिवृद्धमूत्रातुरान् केवलवातरोगान् ||१४|| स्वरोपघाताध्ययनप्रसक्तदुश्छर्दिदुःकोष्ठतृडार्तबालान् | ऊर्ध्वास्रपित्तिक्षुधितातिरूक्षगर्भिण्युदावर्तिनिरूहितांश्च ||१५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 12 (16) · Śloka 16
ਅਵਮ੍ਯਵਮਨਾਦ੍ਰੋਗਾਃ ਕਚ੍ਛ੍ਰਤਾਂ ਯਾਨ੍ਤਿ ਦੇਹਿਨਾਮ੍ | ਅਸਾਧ੍ਯਤਾਂ ਵਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਨੈਤੇ ਵਾਮ੍ਯਾਸ੍ਤਤਃ ਸ੍ਮਤਾਃ ||੧੬||
View original
अवम्यवमनाद्रोगाः कृच्छ्रतां यान्ति देहिनाम् | असाध्यतां वा गच्छन्ति नैते वाम्यास्ततः स्मृताः ||१६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 13 (17) · Śloka 17
ਏਤੇਪ੍ਯਜੀਰ੍ਣਵ੍ਯਥਿਤਾ ਵਾਮ੍ਯਾ ਯੇ ਚ ਵਿਸਾਤੁਰਾਃ | ਅਤੀਵ ਚੋਲ੍ਬਣਕਫਾਸ੍ਤੇ ਚ ਸ੍ਯੁਰ੍ਮਧੁਕਾਮ੍ਬੁਨਾ ||੧੭||
View original
एतेऽप्यजीर्णव्यथिता वाम्या ये च विषातुराः | अतीव चोल्बणकफास्ते च स्युर्मधुकाम्बुना ||१७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 14 (18) · Śloka 18
ਵਾਮ੍ਯਾਸ੍ਤੁ- ਵਿਸਸ਼ੋਸਸ੍ਤਨ੍ਯਦੋਸਮਨ੍ਦਾਗ੍ਨ੍ਯੁਨ੍ਮਾਦਾਪਸ੍ਮਾਰਸ਼੍ਲੀਪਦਾਰ੍ਬੁਦਵਿਦਾਰਿਕਾਮੇਦੋਮੇਹਗਰਜ੍ਵਰਾਰੁਚ੍ਯਪਚ੍ਯਾਮਾਤੀਸਾਰਹਦ੍ਰੋਗ- ਚਿਤ੍ਤਵਿਭ੍ਰਮਵਿਸਰ੍ਪਵਿਦ੍ਰਧ੍ਯਜੀਰ੍ਣਮੁਖਪ੍ਰਸੇਕਹਲ੍ਲਾਸਸ਼੍ਵਾਸਕਾਸਪੀਨਸਪੂਤੀਨਾਸਕਣ੍ਠੌਸ੍ਠਵਕ੍ਤ੍ਰਪਾਕ- ਕਰ੍ਣਸ੍ਰਾਵਾਧਿਜਿਹ੍ਵੋਪਜਿਹ੍ਵਿਕਾਗਲਸ਼ੁਣ੍ਡਿਕਾਧਃਸ਼ੋਣਿਤਪਿਤ੍ਤਿਨਃ ਕਫਸ੍ਥਾਨਜੇਸੁ ਵਿਕਾਰੇਸ੍ਵਨ੍ਯੇ ਚ ਕਫਵ੍ਯਾਧਿਪਰੀਤਾ ਇਤਿ ||੧੮||
View original
वाम्यास्तु- विषशोषस्तन्यदोषमन्दाग्न्युन्मादापस्मारश्लीपदार्बुदविदारिकामेदोमेहगरज्वरारुच्यपच्यामातीसारहृद्रोग- चित्तविभ्रमविसर्पविद्रध्यजीर्णमुखप्रसेकहृल्लासश्वासकासपीनसपूतीनासकण्ठौष्ठवक्त्रपाक- कर्णस्रावाधिजिह्वोपजिह्विकागलशुण्डिकाधःशोणितपित्तिनः कफस्थानजेषु विकारेष्वन्ये च कफव्याधिपरीता इति ||१८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 15 (19) · Śloka 19
ਵਿਰੇਚਨਮਪਿ ਸ੍ਨਿਗ੍ਧਸ੍ਵਿਨ੍ਨਾਯ ਵਾਨ੍ਤਾਯ ਚ ਦੇਯਮ੍; ਅਵਾਨ੍ਤਸ੍ਯ ਹਿ ਸਮ੍ਯਗ੍ਵਿਰੀਕ੍ਤਸ੍ਯਾਪਿ ਸਤੋਧਃ ਸ੍ਰਸ੍ਤਃ ਸ਼੍ਲੇਸ੍ਮਾ ਗ੍ਰਹਣੀਂ ਛਾਦਯਤਿ, ਗੌਰਵਮਾਪਾਦਯਤਿ, ਪ੍ਰਵਾਹਿਕਾਂ ਵਾ ਜਨਯਤਿ ||੧੯||
View original
विरेचनमपि स्निग्धस्विन्नाय वान्ताय च देयम्; अवान्तस्य हि सम्यग्विरीक्तस्यापि सतोऽधः स्रस्तः श्लेष्मा ग्रहणीं छादयति, गौरवमापादयति, प्रवाहिकां वा जनयति ||१९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 16 (20) · Śloka 20
ਅਥਾਤੁਰਂ ਸ਼੍ਵੋ ਵਿਰੇਚਨਂ ਪਾਯਯਿਤਾਸ੍ਮੀਤਿ ਪੂਰ੍ਵਾਹ੍ਣੇ ਲਘੁ ਭੋਜਯੇਤ੍, ਫਲਾਮ੍ਲਮੁਸ੍ਣੋਦਕਂ ਚੈਨਮਨੁਪਾਯਯੇਤ੍ | ਅਥਾਪਰੇਹਨਿ ਵਿਗਤਸ਼੍ਲੇਸ੍ਮਧਾਤੁਮਾਤੁਰੋਪਕ੍ਰਮਣੀਯਾਦਵੇਕ੍ਸ੍ਯਾਤੁਰਮਥਾਸ੍ਮੈ ਔਸਧਮਾਤ੍ਰਾਂ ਪਾਤੁਂ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛੇਤ੍ ||੨੦||
View original
अथातुरं श्वो विरेचनं पाययिताऽस्मीति पूर्वाह्णे लघु भोजयेत्, फलाम्लमुष्णोदकं चैनमनुपाययेत् | अथापरेऽहनि विगतश्लेष्मधातुमातुरोपक्रमणीयादवेक्ष्यातुरमथास्मै औषधमात्रां पातुं प्रयच्छेत् ||२०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 17 (21-22) · Śloka 22
ਤਤ੍ਰ ਮਦੁਃ, ਕ੍ਰੂਰੋ, ਮਧ੍ਯਮ ਇਤਿ ਤ੍ਰਿਵਿਧਃ ਕੋਸ੍ਠੋ ਭਵਤਿ | ਤਤ੍ਰ ਬਹੁਪਿਤ੍ਤੋ ਮਦੁਃ, ਸ ਦੁਗ੍ਧੇਨਾਪਿ ਵਿਰਿਚ੍ਯਤੇ; ਬਹੁਵਾਤਸ਼੍ਲੇਸ੍ਮਾ ਕ੍ਰੂਰਃ, ਸ ਦੁਰ੍ਵਿਰੇਚ੍ਯਃ; ਸਮਦੋਸੋ ਮਧ੍ਯਮਃ, ਸ ਸਾਧਾਰਣ ਇਤਿ | ਤਤ੍ਰ ਮਦੌ ਮਾਤ੍ਰਾ ਮਦ੍ਵੀ, ਤੀਕ੍ਸ੍ਣਾ ਕ੍ਰੂਰੇ, ਮਧ੍ਯੇ ਮਧ੍ਯਾ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯੇਤਿ | ਪੀਤੌਸਧਸ਼੍ਚ ਤਨ੍ਮਨਾਃ ਸ਼ਯ੍ਯਾਭ੍ਯਾਸ਼ੇ ਵਿਰੇਚ੍ਯਤੇ ||੨੧|| ਵਿਰੇਚਨਂ ਪੀਤਵਾਂਸ੍ਤੁ ਨ ਵੇਗਾਨ੍ ਧਾਰਯੇਦ੍ਬੁਧਃ | ਨਿਵਾਤਸ਼ਾਯੀ ਸ਼ੀਤਾਮ੍ਬੁ ਨ ਸ੍ਪਸ਼ੇਨ੍ਨ ਪ੍ਰਵਾਹਯੇਤ੍ ||੨੨||
View original
तत्र मृदुः, क्रूरो, मध्यम इति त्रिविधः कोष्ठो भवति | तत्र बहुपित्तो मृदुः, स दुग्धेनापि विरिच्यते; बहुवातश्लेष्मा क्रूरः, स दुर्विरेच्यः; समदोषो मध्यमः, स साधारण इति | तत्र मृदौ मात्रा मृद्वी, तीक्ष्णा क्रूरे, मध्ये मध्या कर्तव्येति | पीतौषधश्च तन्मनाः शय्याभ्याशे विरेच्यते ||२१|| विरेचनं पीतवांस्तु न वेगान् धारयेद्बुधः | निवातशायी शीताम्बु न स्पृशेन्न प्रवाहयेत् ||२२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 18 (23) · Śloka 23
ਯਥਾ ਚ ਵਮਨੇ ਪ੍ਰਸੇਕੌਸਧਕਫਪਿਤ੍ਤਾਨਿਲਾਃ ਕ੍ਰਮੇਣ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਵਿਰੇਚਨੇ ਮੂਤ੍ਰਪੁਰੀਸਪਿਤ੍ਤੌਸਧਕਫਾ ਇਤਿ ||੨੩||
View original
यथा च वमने प्रसेकौषधकफपित्तानिलाः क्रमेण गच्छन्ति, एवं विरेचने मूत्रपुरीषपित्तौषधकफा इति ||२३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 19 (24) · Śloka 24
ਭਵਨ੍ਤਿ ਚਾਤ੍ਰ- ਹਤ੍ਕੁਕ੍ਸ੍ਯਸ਼ੁਦ੍ਧਿਃ ਪਰਿਦਾਹਕਣ੍ਡੂਵਿਣ੍ਮੂਤ੍ਰਸਙ੍ਗਾਸ਼੍ਚ ਨ ਸਦ੍ਵਿਰਿਕ੍ਤੇ | ਮੂਰ੍ਚ੍ਛਾਗੁਦਭ੍ਰਂਸ਼ਕਫਾਤਿਯੋਗਾਃ ਸ਼ੂਲੋਦ੍ਗਮਸ਼੍ਚਾਤਿਵਿਰਿਕ੍ਤਲਿਙ੍ਗਮ੍ ||੨੪||
View original
भवन्ति चात्र- हृत्कुक्ष्यशुद्धिः परिदाहकण्डूविण्मूत्रसङ्गाश्च न सद्विरिक्ते | मूर्च्छागुदभ्रंशकफातियोगाः शूलोद्गमश्चातिविरिक्तलिङ्गम् ||२४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 20 (25) · Śloka 25
ਗਤੇਸੁ ਦੋਸੇਸੁ ਕਫਾਨ੍ਵਿਤੇਸੁ ਨਾਭ੍ਯਾ ਲਘੁਤ੍ਵੇ ਮਨਸਸ਼੍ਚ ਤੁਸ੍ਟੌ | ਗਤੇਨਿਲੇ ਚਾਪ੍ਯਨੁਲੋਮਭਾਵਂ ਸਮ੍ਯਗ੍ਵਿਰਿਕ੍ਤਂ ਮਨੁਜਂ ਵ੍ਯਵਸ੍ਯੇਤ੍ ||੨੫||
View original
गतेषु दोषेषु कफान्वितेषु नाभ्या लघुत्वे मनसश्च तुष्टौ | गतेऽनिले चाप्यनुलोमभावं सम्यग्विरिक्तं मनुजं व्यवस्येत् ||२५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 21 (26) · Śloka 26
ਮਨ੍ਦਾਗ੍ਨਿਮਕ੍ਸੀਣਮਸਦ੍ਵਿਰੀਕ੍ਤਂ ਨ ਪਾਯਯੇਤਾਹਨਿ ਤਤ੍ਰ ਪੇਯਾਮ੍ | ਕ੍ਸੀਣਂ ਤਸਾਰ੍ਤਂ ਸੁਵਿਰੇਚਿਤਂ ਚ ਤਨ੍ਵੀਂ ਸੁਖੋਸ੍ਣਾਂ ਲਘੁ ਪਾਯਯੇਚ੍ਚ ||੨੬||
View original
मन्दाग्निमक्षीणमसद्विरीक्तं न पाययेताहनि तत्र पेयाम् | क्षीणं तृषार्तं सुविरेचितं च तन्वीं सुखोष्णां लघु पाययेच्च ||२६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 22 (27) · Śloka 27
ਬੁਦ੍ਧੇਃ ਪ੍ਰਸਾਦਂ ਬਲਮਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਣਾਂ ਧਾਤੁਸ੍ਥਿਰਤ੍ਵਂ ਬਲਮਗ੍ਨਿਦੀਪ੍ਤਿਮ੍ | ਚਿਰਾਚ੍ਚ ਪਾਕਂ ਵਯਸਃ ਕਰੋਤਿ ਵਿਰੇਚਨਂ ਸਮ੍ਯਗੁਪਾਸ੍ਯਮਾਨਮ੍ ||੨੭||
View original
बुद्धेः प्रसादं बलमिन्द्रियाणां धातुस्थिरत्वं बलमग्निदीप्तिम् | चिराच्च पाकं वयसः करोति विरेचनं सम्यगुपास्यमानम् ||२७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 23 (28) · Śloka 28
ਯਥੌਦਕਾਨਾਮੁਦਕੇਪਨੀਤੇ ਚਰਸ੍ਥਿਰਾਣਾਂ ਭਵਤਿ ਪ੍ਰਣਾਸ਼ਃ | ਪਿਤ੍ਤੇ ਹਤੇ ਤ੍ਵੇਵਮੁਪਦ੍ਰਵਾਣਾਂ ਪਿਤ੍ਤਾਤ੍ਮਕਾਨਾਂ ਭਵਤਿ ਪ੍ਰਣਾਸ਼ਃ ||੨੮||
View original
यथौदकानामुदकेऽपनीते चरस्थिराणां भवति प्रणाशः | पित्ते हृते त्वेवमुपद्रवाणां पित्तात्मकानां भवति प्रणाशः ||२८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 24 (29-30) · Śloka 31
ਮਨ੍ਦਾਗ੍ਨ੍ਯਤਿਸ੍ਨੇਹਿਤਬਾਲਵਦ੍ਧਸ੍ਥੂਲਾਃ ਕ੍ਸਤਕ੍ਸੀਣਭਯੋਪਤਪ੍ਤਾਃ | ਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਸ੍ਤਸਾਰ੍ਤੋਪਰਿਜੀਰ੍ਣਭਕ੍ਤੋ ਗਰ੍ਭਿਣ੍ਯਧੋ ਗਚ੍ਛਤਿ ਯਸ੍ਯ ਚਾਸਕ੍ ||੨੯|| ਨਵਪ੍ਰਵਿਸ਼੍ਯਾਯਮਦਾਤ੍ਯਯੀ ਚ ਨਵਜ੍ਵਰੀ ਯਾ ਚ ਨਵਪ੍ਰਸਤਾ | ਸ਼ਲ੍ਯਾਰ੍ਦਿਤਾਸ਼੍ਚਾਪ੍ਯਵਿਰੇਚਨੀਯਾਃ ਸ੍ਨੇਹਾਦਿਭਿਰ੍ਯੇ ਤ੍ਵਨੁਪਸ੍ਕਤਾਸ਼੍ਚ ||੩੦|| ਅਤ੍ਯਰ੍ਥਪਿਤ੍ਤਾਭਿਪਰੀਤਦੇਹਾਨ੍ ਵਿਰੇਚਯੇਤ੍ਤਾਨਪਿ ਮਨ੍ਦਮਨ੍ਦਮ੍ |੩੧|
View original
मन्दाग्न्यतिस्नेहितबालवृद्धस्थूलाः क्षतक्षीणभयोपतप्ताः | श्रान्तस्तृषार्तोऽपरिजीर्णभक्तो गर्भिण्यधो गच्छति यस्य चासृक् ||२९|| नवप्रविश्यायमदात्ययी च नवज्वरी या च नवप्रसृता | शल्यार्दिताश्चाप्यविरेचनीयाः स्नेहादिभिर्ये त्वनुपस्कृताश्च ||३०|| अत्यर्थपित्ताभिपरीतदेहान् विरेचयेत्तानपि मन्दमन्दम् |३१|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 25 (31) · Śloka 31
ਵਿਰੇਚਨੈਰ੍ਯਾਨ੍ਤਿ ਨਰਾ ਵਿਨਾਸ਼ਮਜ੍ਞਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤੈਰਵਿਰੇਚਨੀਯਾਃ ||੩੧||
View original
विरेचनैर्यान्ति नरा विनाशमज्ञप्रयुक्तैरविरेचनीयाः ||३१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 26 (32) · Śloka 32
ਵਿਰੇਚ੍ਯਾਸ੍ਤੁ- ਜ੍ਵਰਗਰਾਰੁਚ੍ਯਰ੍ਸ਼ੋਰ੍ਬੁਦੋਦਰਗ੍ਰਨ੍ਥਿਵਿਦ੍ਗਾਧਿਪਾਣ੍ਡੁਰੋਗਾਪਸ੍ਮਾਰਹਦ੍ਰੋਗਵਾਤਰਕ੍ਤਭਗਨ੍ਦਰਚ੍ਛਰ੍ਦਿਯੋਨਿਰੋਗਵਿਸਰ੍ਪ- ਗੁਲ੍ਮਪਕ੍ਵਾਸ਼ਯਰੁਗ੍ਵਿਬਨ੍ਧਵਿਸੂਚਿਕਾਲਸਕਮੂਤ੍ਰਾਘਾਤਕੁਸ੍ਠਵਿਸ੍ਫੋਟਕਪ੍ਰਮੇਹਾਨਾਹਪ੍ਲੀਹਸ਼ੋਫਵਦ੍ਧਿਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਕ੍ਸਤਕ੍ਸਾਰਾਗ੍ਨਿਦਗ੍ਧ- ਦੁਸ੍ਟਵ੍ਰਣਾਕ੍ਸਿਪਾਕਕਾਚਤਿਮਿਰਾਭਿਸ੍ਯਨ੍ਦਸ਼ਿਰਃਕਰ੍ਣਾਕ੍ਸਿਨਾਸਾਸ੍ਯਗੁਦਮੇਢ੍ਰਦਾਹੋਰ੍ਧ੍ਵਰਕ੍ਤਪਿਤ੍ਤਕਮਿਕੋਸ੍ਠਿਨਃ ਪਿਤ੍ਤਸ੍ਥਾਨਜੇਸ੍ਵਨ੍ਯੇਸੁ ਚ ਵਿਕਾਰੇਸ੍ਵਨ੍ਯੇ ਚ ਪੈਤ੍ਤਿਕਵ੍ਯਾਧਿਪਰੀਤਾ ਇਤਿ ||੩੨||
View original
विरेच्यास्तु- ज्वरगरारुच्यर्शोऽर्बुदोदरग्रन्थिविद्गाधिपाण्डुरोगापस्मारहृद्रोगवातरक्तभगन्दरच्छर्दियोनिरोगविसर्प- गुल्मपक्वाशयरुग्विबन्धविसूचिकालसकमूत्राघातकुष्ठविस्फोटकप्रमेहानाहप्लीहशोफवृद्धिशस्त्रक्षतक्षाराग्निदग्ध- दुष्टव्रणाक्षिपाककाचतिमिराभिष्यन्दशिरःकर्णाक्षिनासास्यगुदमेढ्रदाहोर्ध्वरक्तपित्तकृमिकोष्ठिनः पित्तस्थानजेष्वन्येषु च विकारेष्वन्ये च पैत्तिकव्याधिपरीता इति ||३२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 27 (33) · Śloka 33
ਸਰਤ੍ਵਸੌਕ੍ਸ੍ਮ੍ਯਤੈਕ੍ਸ੍ਣ੍ਯੌਸ੍ਣ੍ਯਵਿਕਾਸ਼ਿਤ੍ਵੈਰ੍ਵਿਰੇਚਨਮ੍ | ਵਮਨਂ ਤੁ ਹਰੇਦ੍ਦੋਸਂ ਪ੍ਰਕਤ੍ਯਾ ਗਤਮਨ੍ਯਥਾ ||੩੩||
View original
सरत्वसौक्ष्म्यतैक्ष्ण्यौष्ण्यविकाशित्वैर्विरेचनम् | वमनं तु हरेद्दोषं प्रकृत्या गतमन्यथा ||३३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 28 (34) · Śloka 34
ਯਾਤ੍ਯਧੋ ਦੋਸਮਾਦਾਯ ਪਚ੍ਯਮਾਨਂ ਵਿਰੇਚਨਮ੍ | ਗੁਣੋਤ੍ਕਰ੍ਸਾਦ੍ਵ੍ਰਜਤ੍ਯੂਰ੍ਧ੍ਵਮਪਕ੍ਵਂ ਵਮਨਂ ਪੁਨਃ ||੩੪||
View original
यात्यधो दोषमादाय पच्यमानं विरेचनम् | गुणोत्कर्षाद्व्रजत्यूर्ध्वमपक्वं वमनं पुनः ||३४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 29 (35) · Śloka 35
ਮਦੁਕੋਸ੍ਠਸ੍ਯ ਦੀਪ੍ਤਾਗ੍ਨੇਰਤਿਤੀਕ੍ਸ੍ਣਂ ਵਿਰੇਚਨਮ੍ | ਨ ਸਮ੍ਯਙ੍ਗਿਰ੍ਹਰੇਦ੍ਦੋਸਾਨਤਿਵੇਗਪ੍ਰਧਾਵਿਤਮ੍ ||੩੫||
View original
मृदुकोष्ठस्य दीप्ताग्नेरतितीक्ष्णं विरेचनम् | न सम्यङ्गिर्हरेद्दोषानतिवेगप्रधावितम् ||३५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 30 (36) · Śloka 36
ਪੀਤਂ ਯਦੌਸਧਂ ਪ੍ਰਾਤਰ੍ਭੁਕ੍ਤਪਾਕਸਮੇ ਕ੍ਸਣੇ | ਪਕ੍ਤਿਂ ਗਚ੍ਛਤਿ ਦੋਸਾਂਸ਼੍ਚ ਨਿਰ੍ਹਰੇਤ੍ਤਤ੍ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਯਤੇ ||੩੬||
View original
पीतं यदौषधं प्रातर्भुक्तपाकसमे क्षणे | पक्तिं गच्छति दोषांश्च निर्हरेत्तत् प्रशस्यते ||३६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 31 (37) · Śloka 37
ਦੁਰ੍ਬਲਸ੍ਯ ਚਲਾਨ੍ ਦੋਸਾਨਲ੍ਪਾਨਲ੍ਪਾਨ੍ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ | ਹਰੇਤ੍ ਪ੍ਰਭੂਤਾਨਲ੍ਪਾਂਸ੍ਤੁ ਸ਼ਮਯੇਤ੍ ਪ੍ਰਚ੍ਯੁਤਾਨਪਿ ||੩੭||
View original
दुर्बलस्य चलान् दोषानल्पानल्पान् पुनः पुनः | हरेत् प्रभूतानल्पांस्तु शमयेत् प्रच्युतानपि ||३७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 32 (38) · Śloka 38
ਹਰੇਦ੍ਦੋਸਾਂਸ਼੍ਚਲਾਨ੍ ਪਕ੍ਵਾਨ੍ ਬਲਿਨੋ ਦੁਰ੍ਬਲਸ੍ਯ ਵਾ | ਚਲਾ ਹ੍ਯੁਪੇਕ੍ਸਿਤਾ ਦੋਸਾਃ ਕ੍ਲੇਸ਼ਯੇਯੁਸ਼੍ਚਿਰਂ ਨਰਮ੍ ||੩੮||
View original
हरेद्दोषांश्चलान् पक्वान् बलिनो दुर्बलस्य वा | चला ह्युपेक्षिता दोषाः क्लेशयेयुश्चिरं नरम् ||३८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 33 (39) · Śloka 39
ਮਨ੍ਦਾਗ੍ਨਿਂ ਕ੍ਰੂਰਕੋਸ੍ਠਂ ਚ ਸਕ੍ਸਾਰਲਵਣੈਰ੍ਘਤੈਃ | ਸਨ੍ਧੁਕ੍ਸਿਤਾਗ੍ਨਿਂ ਸ੍ਨਿਗ੍ਧਂ ਚ ਸ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਚੈਵ ਵਿਰੇਚਯੇਤ੍ ||੩੯||
View original
मन्दाग्निं क्रूरकोष्ठं च सक्षारलवणैर्घृतैः | सन्धुक्षिताग्निं स्निग्धं च स्विन्नं चैव विरेचयेत् ||३९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 34 (40) · Śloka 40
ਸ੍ਨਿਗ੍ਧਸ੍ਵਿਨ੍ਨਸ੍ਯ ਭੈਸਜ੍ਯੈਰ੍ਦੋਸਸ੍ਤੂਤ੍ਕ੍ਲੇਸ਼ਿਤੋ ਬਲਾਤ੍ | ਨਿਲੀਯਤੇ ਨ ਮਾਰ੍ਗੇਸੁ ਸ੍ਨਿਗ੍ਧੇ ਭਾਣ੍ਡ ਇਵੋਦਕਮ੍ ||੪੦||
View original
स्निग्धस्विन्नस्य भैषज्यैर्दोषस्तूत्क्लेशितो बलात् | निलीयते न मार्गेषु स्निग्धे भाण्ड इवोदकम् ||४०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 35 (41) · Śloka 41
ਨ ਚਾਤਿਸ੍ਨੇਹਪੀਤਸ੍ਤੁ ਪਿਬੇਤ੍ ਸ੍ਨੇਹਵਿਰੇਚਨਮ੍ | ਦੋਸਾਃ ਪ੍ਰਚਲਿਤਾਃ ਸ੍ਥਾਨਾਦ੍ਭੂਯਃ ਸ਼੍ਲਿਸ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਰ੍ਤ੍ਮਸੁ ||੪੧||
View original
न चातिस्नेहपीतस्तु पिबेत् स्नेहविरेचनम् | दोषाः प्रचलिताः स्थानाद्भूयः श्लिष्यन्ति वर्त्मसु ||४१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 36 (42) · Śloka 42
ਵਿਸਾਭਿਘਾਤਪਿਡਕਾਸ਼ੋਫਪਾਣ੍ਡੁਵਿਸਰ੍ਪਿਣਃ | ਨਾਤਿਸ੍ਨਿਗ੍ਧਾ ਵਿਸ਼ੋਧ੍ਯਾਃ ਸ੍ਯੁਸ੍ਤਥਾ ਕੁਸ੍ਠਿਪ੍ਰਮੇਹਿਣਃ ||੪੨||
View original
विषाभिघातपिडकाशोफपाण्डुविसर्पिणः | नातिस्निग्धा विशोध्याः स्युस्तथा कुष्ठिप्रमेहिणः ||४२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 37 (43) · Śloka 43
ਵਿਰੂਕ੍ਸ੍ਯ ਸ੍ਨੇਹਸਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਤੁ ਭੂਯਃ ਸਂਸ੍ਨੇਹ੍ਯ ਸ਼ੋਧਯੇਤ੍ | ਤੇਨ ਦੋਸਾ ਹਤਾਸ੍ਤਸ੍ਯ ਭਵਨ੍ਤਿ ਬਲਵਰ੍ਧਨਾਃ ||੪੩||
View original
विरूक्ष्य स्नेहसात्म्यं तु भूयः संस्नेह्य शोधयेत् | तेन दोषा हृतास्तस्य भवन्ति बलवर्धनाः ||४३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 38 (44) · Śloka 44
ਪ੍ਰਾਗਪੀਤਂ ਨਰਂ ਸ਼ੋਧ੍ਯਂ ਪਾਯਯੇਤੌਸਧਂ ਮਦੁ | ਤਤੋ ਵਿਜ੍ਞਾਤਕੋਸ੍ਠਸ੍ਯ ਕਾਰ੍ਯਂ ਸਂਸ਼ੋਧਨਂ ਪੁਨਃ ||੪੪||
View original
प्रागपीतं नरं शोध्यं पाययेतौषधं मृदु | ततो विज्ञातकोष्ठस्य कार्यं संशोधनं पुनः ||४४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 39 (45) · Śloka 45
ਸੁਖਂ ਦਸ੍ਟਫਲਂ ਹਦ੍ਯਮਲ੍ਪਮਾਤ੍ਰਂ ਮਹਾਗੁਣਮ੍ | ਵ੍ਯਾਪਤ੍ਸ੍ਵਲ੍ਪਾਤ੍ਯਯਂ ਚਾਪਿ ਪਿਬੇਨ੍ਨਪਤਿਰੌਸਧਮ੍ ||੪੫||
View original
सुखं दृष्टफलं हृद्यमल्पमात्रं महागुणम् | व्यापत्स्वल्पात्ययं चापि पिबेन्नृपतिरौषधम् ||४५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 40 (46) · Śloka 46
ਸ੍ਨੇਹਸ੍ਵੇਦਾਵਨਭ੍ਯਸ੍ਯ ਯਸ੍ਤੁ ਸਂਸ਼ੋਧਨਂ ਪਿਬੇਤ੍ | ਦਾਰੁ ਸ਼ੁਸ੍ਕਮਿਵਾਨਾਮੇ ਦੇਹਸ੍ਤਸ੍ਯ ਵਿਸ਼ੀਰ੍ਯਤੇ ||੪੬||
View original
स्नेहस्वेदावनभ्यस्य यस्तु संशोधनं पिबेत् | दारु शुष्कमिवानामे देहस्तस्य विशीर्यते ||४६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 41 (47) · Śloka 47
ਸ੍ਨੇਹਸ੍ਵੇਦਪ੍ਰਚਲਿਤਾ ਰਸੈਃ ਸ੍ਨਿਗ੍ਧੈਰੁਦੀਰਿਤਾਃ | ਦੋਸਾਃ ਕੋਸ੍ਠਗਤਾ ਜਨ੍ਤੋਃ ਸੁਖਾ ਹਰ੍ਤੁਂ ਵਿਸ਼ੋਧਨੈਃ ||੪੭||
View original
स्नेहस्वेदप्रचलिता रसैः स्निग्धैरुदीरिताः | दोषाः कोष्ठगता जन्तोः सुखा हर्तुं विशोधनैः ||४७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana puShpikA · Śloka 33
ਇਤਿ ਸੁਸ਼੍ਰੁਤਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਚਿਕਿਤ੍ਸਾਸ੍ਥਾਨੇ ਵਮਨਵਿਰੇਚਨਸਾਧ੍ਯੋਪਦ੍ਰਵਚਿਕਿਤ੍ਸਿਤਂ ਨਾਮ ਤ੍ਰਯਸ੍ਤ੍ਰਿਂਸ਼ੋਧ੍ਯਾਯਃ ||੩੩||
View original
इति सुश्रुतसंहितायां चिकित्सास्थाने वमनविरेचनसाध्योपद्रवचिकित्सितं नाम त्रयस्त्रिंशोऽध्यायः ||३३||
🔊 Audio coming soon