Adhikarana 1 (1-2) · Śloka 2
അഥാതോ വ്രണിതോപാസനീയമധ്യായം വ്യാഖ്യാസ്യാമഃ ||൧|| യഥോവാച ഭഗവാന് ധന്വന്തരിഃ ||൨||
View original
अथातो व्रणितोपासनीयमध्यायं व्याख्यास्यामः ||१|| यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||
🔊 Audio coming soon
19. vraṇitōpāsanīyādhyāyaḥ
Adhikarana 2 (3) · Śloka 3
വ്രണിതസ്യ പ്രഥമമേവാഗാരമന്വിച്ഛേത്; തച്ചാഗാരം പ്രശസ്തവാസ്ത്വാദികം കാര്യമ് ||൩||
View original
व्रणितस्य प्रथममेवागारमन्विच्छेत्; तच्चागारं प्रशस्तवास्त्वादिकं कार्यम् ||३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 3 (4) · Śloka 4
പ്രശസ്തവാസ്തുനി ഗൃഹേ ശുചാവാതപവര്ജിതേ | നിവാതേ ന ച രോഗാഃ സ്യുഃ ശാരീരാഗന്തുമാനസാഃ ||൪||
View original
प्रशस्तवास्तुनि गृहे शुचावातपवर्जिते | निवाते न च रोगाः स्युः शारीरागन्तुमानसाः ||४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 4 (5) · Śloka 5
തസ്മിഞ് ശയനമസമ്ബാധം സ്വാസ്തീര്ണം മനോജ്ഞം പ്രാക്ശിരസ്കം സശസ്ത്രം കുര്വീത ||൫||
View original
तस्मिञ् शयनमसम्बाधं स्वास्तीर्णं मनोज्ञं प्राक्शिरस्कं सशस्त्रं कुर्वीत ||५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 5 (6) · Śloka 6
സുഖചേഷ്ടാപ്രചാരഃ സ്യാത് സ്വാസ്തീര്ണേ ശയനേ വ്രണീ | പ്രാച്യാം ദിശി സ്ഥിതാ ദേവാസ്തത്പൂജാര്ഥം ച തച്ഛിരഃ ||൬||
View original
सुखचेष्टाप्रचारः स्यात् स्वास्तीर्णे शयने व्रणी | प्राच्यां दिशि स्थिता देवास्तत्पूजार्थं च तच्छिरः ||६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 6 (7) · Śloka 7
തസ്മിന് സുഹൃദ്ഭിരനുകൂലൈഃ പ്രിയംവദൈരുപാസ്യമാനോ യഥേഷ്ടമാസീത ||൭||
View original
तस्मिन् सुहृद्भिरनुकूलैः प्रियंवदैरुपास्यमानो यथेष्टमासीत ||७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 7 (8) · Śloka 8
സുഹൃദോ വിക്ഷിപന്ത്യാശു കഥാഭിര്വ്രണവേദനാഃ | ആശ്വാസയന്തോ ബഹുശഃ സ്വനുകൂലാഃ പ്രിയംവദാഃ ||൮||
View original
सुहृदो विक्षिपन्त्याशु कथाभिर्व्रणवेदनाः | आश्वासयन्तो बहुशः स्वनुकूलाः प्रियंवदाः ||८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 8 (9) · Śloka 9
ന ച ദിവാനിദ്രാവശഗഃ സ്യാത് ||൯||
View original
न च दिवानिद्रावशगः स्यात् ||९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 9 (10) · Śloka 10
ദിവാസ്വപ്നാദ്വ്രണേ കണ്ഡൂര്ഗാത്രാണാം ഗൌരവം തഥാ | ശ്വയഥുര്വേദനാ രാഗഃ സ്രാവശ്ചൈവ ഭൃശം ഭവേത് ||൧൦||
View original
दिवास्वप्नाद्व्रणे कण्डूर्गात्राणां गौरवं तथा | श्वयथुर्वेदना रागः स्रावश्चैव भृशं भवेत् ||१०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 10 (11) · Śloka 11
ഉത്ഥാനസംവേശനപരിവര്തനചങ്ക്രമണോച്ചൈര്ഭാഷണാദ്യാസ്വാത്മചേഷ്ടാസ്വപ്രമത്തോ വ്രണം സംരക്ഷേത് ||൧൧||
View original
उत्थानसंवेशनपरिवर्तनचङ्क्रमणोच्चैर्भाषणाद्यास्वात्मचेष्टास्वप्रमत्तो व्रणं संरक्षेत् ||११||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 11 (12) · Śloka 12
സ്ഥാനാസനം ചങ്ക്രമണം ദിവാസ്വപ്നം തഥൈവ ച | വ്രണിതോ ന നിഷേവേത ശക്തിമാനപി മാനവഃ ||൧൨||
View original
स्थानासनं चङ्क्रमणं दिवास्वप्नं तथैव च | व्रणितो न निषेवेत शक्तिमानपि मानवः ||१२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 12 (13) · Śloka 13
ഉത്ഥാനാദ്യാസനം സ്ഥാനം ശയ്യാ ചാതിനിഷേവിതാ | പ്രാപ്നുയാന്മാരുതാദങ്ഗരുജസ്തസ്മാദ്വിവര്ജയേത് ||൧൩||
View original
उत्थानाद्यासनं स्थानं शय्या चातिनिषेविता | प्राप्नुयान्मारुतादङ्गरुजस्तस्माद्विवर्जयेत् ||१३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 13 (14) · Śloka 14
ഗമ്യാനാം ച സ്ത്രീണാം സന്ദര്ശനസമ്ഭാഷണസംസ്പര്ശനാനി ദൂരത ഏവ പരിഹരേത് ||൧൪||
View original
गम्यानां च स्त्रीणां सन्दर्शनसम्भाषणसंस्पर्शनानि दूरत एव परिहरेत् ||१४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 14 (15) · Śloka 15
സ്ത്രീദര്ശനാദിഭിഃ ശുക്രം കദാചിച്ചലിതം സ്രവേത് | ഗ്രാമ്യധര്മകൃതാന്ദോഷാന് സോऽസംസര്ഗേऽപ്യവാപ്നുയാത് ||൧൫||
View original
स्त्रीदर्शनादिभिः शुक्रं कदाचिच्चलितं स्रवेत् | ग्राम्यधर्मकृतान्दोषान् सोऽसंसर्गेऽप्यवाप्नुयात् ||१५||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 15 (16) · Śloka 16
നവധാന്യമാഷതിലകലായകുലത്ഥനിഷ്പാവഹരിതകശാകാമ്ലലവണകടുകഗുഡപിഷ്ടവികൃതിവല്ലൂരശുഷ്കശാകാജാവികാനൂപൌദക- മാംസവസാശീതോദകകൃശരാപായസദധിദുഗ്ധതക്രപ്രഭൃതീനി പരിഹരേത് ||൧൬||
View original
नवधान्यमाषतिलकलायकुलत्थनिष्पावहरितकशाकाम्ललवणकटुकगुडपिष्टविकृतिवल्लूरशुष्कशाकाजाविकानूपौदक- मांसवसाशीतोदककृशरापायसदधिदुग्धतक्रप्रभृतीनि परिहरेत् ||१६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 16 (17) · Śloka 17
തക്രാന്തോ നവധാന്യാദിര്യോऽയം വര്ഗ ഉദാഹൃതഃ | ദോഷസഞ്ജനനോ ഹ്യേഷ വിജ്ഞേയഃ പൂയവര്ധനഃ ||൧൭||
View original
तक्रान्तो नवधान्यादिर्योऽयं वर्ग उदाहृतः | दोषसञ्जननो ह्येष विज्ञेयः पूयवर्धनः ||१७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 17 (18) · Śloka 18
മദ്യപശ്ച മൈരേയാരിഷ്ടാസവസീധുസുരാവികാരാന് പരിഹരേത് ||൧൮||
View original
मद्यपश्च मैरेयारिष्टासवसीधुसुराविकारान् परिहरेत् ||१८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 18 (19) · Śloka 19
മദ്യമമ്ലം തഥാ രൂക്ഷം തീക്ഷ്ണമുഷ്ണം ച വീര്യതഃ | ആശുകാരി ച തത് പീതം ക്ഷിപ്രം വ്യാപാദയേദ്വ്രണമ് ||൧൯||
View original
मद्यमम्लं तथा रूक्षं तीक्ष्णमुष्णं च वीर्यतः | आशुकारि च तत् पीतं क्षिप्रं व्यापादयेद्व्रणम् ||१९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 19 (20) · Śloka 20
വാതാതപരജോധൂമാവശ്യായാതിസേവനാതിഭോജനാനിഷ്ടഭോജനശ്രവണദര്ശനേര്ഷ്യാമര്ഷഭയശോകധ്യാനരാത്രിജാഗരണവിഷമാശന- ശയനോപവാസവാഗ്വ്യായാമസ്ഥാനചങ്ക്രമണശീതവാതവിരുദ്ധാധ്യശനാജീര്ണമക്ഷികാദ്യാ ബാധാഃ പരിഹരേത് ||൨൦||
View original
वातातपरजोधूमावश्यायातिसेवनातिभोजनानिष्टभोजनश्रवणदर्शनेर्ष्यामर्षभयशोकध्यानरात्रिजागरणविषमाशन- शयनोपवासवाग्व्यायामस्थानचङ्क्रमणशीतवातविरुद्धाध्यशनाजीर्णमक्षिकाद्या बाधाः परिहरेत् ||२०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 20 (21-22) · Śloka 22
വ്രണിനഃ സമ്പ്രതപ്തസ്യ കാരണൈരേവമാദിഭിഃ | ക്ഷീണശോണിതമാംസസ്യ ഭുക്തം സമ്യങ്ന ജീര്യതി ||൨൧|| അജീര്ണാത് പവനാദീനാം വിഭ്രമോ ബലവാന് ഭവേത് | തതഃ ശോഫരുജാസ്രാവദാഹപാകാനവാപ്നുയാത് ||൨൨||
View original
व्रणिनः सम्प्रतप्तस्य कारणैरेवमादिभिः | क्षीणशोणितमांसस्य भुक्तं सम्यङ्न जीर्यति ||२१|| अजीर्णात् पवनादीनां विभ्रमो बलवान् भवेत् | ततः शोफरुजास्रावदाहपाकानवाप्नुयात् ||२२||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 21 (23) · Śloka 23
സദാ നീചനഖരോമ്ണാ ശുചിനാ ശുക്ലവാസസാ ശാന്തിമങ്ഗലദേവതാബ്രാഹ്മണഗുരുപരേണ ഭവിതവ്യമിതി | തത് കസ്യ ഹേതോഃ? ഹിംസാവിഹാരാണി ഹി മഹാവീര്യാണി രക്ഷാംസി പശുപതികുബേരകുമാരാനുചരാണി മാംസശോണിതപ്രിയത്വാത് ക്ഷതജനിമിത്തം വ്രണിനമുപസര്പന്തി, സത്കാരാര്ഥം ജിഘാംസൂനി വാ കദാചിത് ||൨൩||
View original
सदा नीचनखरोम्णा शुचिना शुक्लवाससा शान्तिमङ्गलदेवताब्राह्मणगुरुपरेण भवितव्यमिति | तत् कस्य हेतोः? हिंसाविहाराणि हि महावीर्याणि रक्षांसि पशुपतिकुबेरकुमारानुचराणि मांसशोणितप्रियत्वात् क्षतजनिमित्तं व्रणिनमुपसर्पन्ति, सत्कारार्थं जिघांसूनि वा कदाचित् ||२३||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 22 (24) · Śloka 24
ഭവതി ചാത്ര | തേഷാം സത്കാരകാമാനാം പ്രയതേതാന്തരാത്മനാ | ധൂപബല്യുപഹാരാംശ്ച ഭക്ഷ്യാംശ്ചൈവോപഹാരയേത് ||൨൪||
View original
भवति चात्र | तेषां सत्कारकामानां प्रयतेतान्तरात्मना | धूपबल्युपहारांश्च भक्ष्यांश्चैवोपहारयेत् ||२४||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 23 (25-26) · Śloka 26
തേ തു സന്തര്പിതാ ആത്മവന്തം ന ഹിംസ്യുഃ | തസ്മാത് സതതമതന്ദ്രിതോ ജനപരിവൃതോ നിത്യം ദീപോദകശസ്ത്രസ്രഗ്ദാമപുഷ്പലാജാദ്യലങ്കൃതേ വേശ്മനി സമ്പന്മങ്ഗലമനോऽനുകൂലാഃ കഥാഃ ശൃണ്വന്നാസീത ||൨൫|| സമ്പദാദ്യനുകൂലാഭിഃ കഥാഭിഃ പ്രീതമാനസഃ | ആശാവാന് വ്യാധിമോക്ഷായ ക്ഷിപ്രം സുഖമവാപ്നുയാത് ||൨൬||
View original
ते तु सन्तर्पिता आत्मवन्तं न हिंस्युः | तस्मात् सततमतन्द्रितो जनपरिवृतो नित्यं दीपोदकशस्त्रस्रग्दामपुष्पलाजाद्यलङ्कृते वेश्मनि सम्पन्मङ्गलमनोऽनुकूलाः कथाः शृण्वन्नासीत ||२५|| सम्पदाद्यनुकूलाभिः कथाभिः प्रीतमानसः | आशावान् व्याधिमोक्षाय क्षिप्रं सुखमवाप्नुयात् ||२६||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 24 (27) · Śloka 27
ഋഗ്യജുഃസാമാഥര്വവേദാഭിഹിതൈരപരൈശ്ചാശീര്വിധാനൈരുപാധ്യായാ ഭിഷജശ്ച സന്ധ്യയോ രക്ഷാം കുര്യുഃ ||൨൭||
View original
ऋग्यजुःसामाथर्ववेदाभिहितैरपरैश्चाशीर्विधानैरुपाध्याया भिषजश्च सन्ध्ययो रक्षां कुर्युः ||२७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 25 (28) · Śloka 28
സര്ഷപാരിഷ്ടപത്രാഭ്യാം സര്പിഷാ ലവണേന ച | ദ്വിരഹ്നഃ കാരയേദ്ധൂപം ദശരാത്രമതന്ദ്രിതഃ ||൨൮||
View original
सर्षपारिष्टपत्राभ्यां सर्पिषा लवणेन च | द्विरह्नः कारयेद्धूपं दशरात्रमतन्द्रितः ||२८||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 26 (29) · Śloka 29
ഛത്രാമതിച്ഛത്രാം ലാങ്ഗൂ(ങ്ഗ)ലീം ജടിലാം ബ്രഹ്മചാരിണീം ലക്ഷ്മീം ഗുഹാമതിഗുഹാം വചാമതിവിഷാം ശതവീര്യാം സഹസ്രവീര്യാം സിദ്ധാര്ഥകാംശ്ച ശിരസാ ധാരയേത് ||൨൯||
View original
छत्रामतिच्छत्रां लाङ्गू(ङ्ग)लीं जटिलां ब्रह्मचारिणीं लक्ष्मीं गुहामतिगुहां वचामतिविषां शतवीर्यां सहस्रवीर्यां सिद्धार्थकांश्च शिरसा धारयेत् ||२९||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 27 (30) · Śloka 30
വ്യജ്യേത ബാലവ്യജനൈര്വ്രണം ന ച വിഘട്ടയേത് | ന തുദേന്ന ച കണ്ഡൂയേച്ഛയാനഃ പരിപാലയേത് ||൩൦||
View original
व्यज्येत बालव्यजनैर्व्रणं न च विघट्टयेत् | न तुदेन्न च कण्डूयेच्छयानः परिपालयेत् ||३०||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 28 (31) · Śloka 31
അനേന വിധിനാ യുക്തമാദാവേവ നിശാചരാഃ | വനം കേശരിണऽऽക്രാന്തം വര്ജയന്തി മൃഗാ ഇവ ||൩൧||
View original
अनेन विधिना युक्तमादावेव निशाचराः | वनं केशरिणऽऽक्रान्तं वर्जयन्ति मृगा इव ||३१||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 29 (32-35) · Śloka 35
ജീര്ണശാല്യോദനം സ്നിഗ്ധമല്പമുഷ്ണം ദ്രവോത്തരമ് | ഭുഞ്ജാനോ ജാങ്ഗലൈര്മാംസൈഃ ശീഘ്രം വ്രണമപോഹതി ||൩൨|| തണ്ഡുലീയകജീവന്തീസുനിഷണ്ണകവാസ്തുകൈഃ | ബാലമൂലകവാര്താകപടോലൈഃ കാരവേല്ലകൈഃ ||൩൩|| സദാഡിമൈഃ സാമലകൈര്ഘൃതഭൃഷ്ടൈഃ സസൈന്ധവൈഃ | അന്യൈരേവങ്ഗുണൈര്വാऽപി മുദ്ഗാദീനാം രസേന വാ ||൩൪|| ശക്തൂന് വിലേപീം കുല്മാഷാഞ്ജലം ചാപി ശൃതം പിബേത് |൩൫|
View original
जीर्णशाल्योदनं स्निग्धमल्पमुष्णं द्रवोत्तरम् | भुञ्जानो जाङ्गलैर्मांसैः शीघ्रं व्रणमपोहति ||३२|| तण्डुलीयकजीवन्तीसुनिषण्णकवास्तुकैः | बालमूलकवार्ताकपटोलैः कारवेल्लकैः ||३३|| सदाडिमैः सामलकैर्घृतभृष्टैः ससैन्धवैः | अन्यैरेवङ्गुणैर्वाऽपि मुद्गादीनां रसेन वा ||३४|| शक्तून् विलेपीं कुल्माषाञ्जलं चापि शृतं पिबेत् |३५|
🔊 Audio coming soon
Adhikarana 30 (35-37) · Śloka 37
ദിവാ ന നിദ്രാവശഗോ നിവാതഗൃഹഗോചരഃ | വ്രണീ വൈദ്യവശേ തിഷ്ഠഞ് ശീഘ്രം വ്രണമപോഹതി ||൩൫|| (വ്രണേ ശ്വയഥുരായാസാത് സ ച രാഗശ്ച ജാഗാരാത് | തൌ ച രുക് ച ദിവാസ്വാപാത്താശ്ച മൃത്യുശ്ച മൈഥുനാത്) ||൩൬|| ഏവംവൃത്തസമാചാരോ വ്രണീ സമ്പദ്യതേ സുഖീ | ആയുശ്ച ദീര്ഘമാപ്നോതി ധന്വന്തരിവചോ യഥാ ||൩൭||
View original
दिवा न निद्रावशगो निवातगृहगोचरः | व्रणी वैद्यवशे तिष्ठञ् शीघ्रं व्रणमपोहति ||३५|| (व्रणे श्वयथुरायासात् स च रागश्च जागारात् | तौ च रुक् च दिवास्वापात्ताश्च मृत्युश्च मैथुनात्) ||३६|| एवंवृत्तसमाचारो व्रणी सम्पद्यते सुखी | आयुश्च दीर्घमाप्नोति धन्वन्तरिवचो यथा ||३७||
🔊 Audio coming soon
Adhikarana puShpikA · Śloka 19
ഇതി സുശ്രുതസംഹിതായാം സൂത്രസ്ഥാനേ വ്രണിതോപാസനീയോ നാമൈകോനവിംശോऽധ്യായഃ ||൧൯||
View original
इति सुश्रुतसंहितायां सूत्रस्थाने व्रणितोपासनीयो नामैकोनविंशोऽध्यायः ||१९||
🔊 Audio coming soon